Karar Detayı

MAHKEMESİ: Çocuk Ağır Ceza Mahkemesi

SAYISI: 2021/104 E., 2022/94 K.

SUÇLAR: Nitelikli yağma, nitelikli yağmaya teşebbüs

HÜKÜMLER: Mahkûmiyet suça sürüklenen çocuk ... müdafii, mağdur ... vekili

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ: Onama

Mağdur ... ve yasal temsilcisinin, suçu sürüklenen çocuklardan şikâyetçi olmadığını beyan ettiği, bu itibarla 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 237 nci maddesinin birinci fıkrası uyarınca kamu davasında katılan sıfatının bulunmadığı anlaşılmakla, aynı Kanun’un 260 ıncı maddesinin birinci fıkrası gereği sanık hakkındaki hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunmadığı, hükmün, karar tarihi itibarıyla 6723 sayılı Kanun’un 33 üncü maddesiyle değişik 5320 sayılı Kanun’un 8 inci maddesi gereği yürürlükte bulunan 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu’nun (1412 sayılı Kanun) 305 inci maddesinin birinci fıkrası gereği re’sen temyize de tabi olmadığı anlaşılmıştır.

Suça sürüklenen çocuklar hakkında bozma üzerine kurulan hükümlerin; karar tarihi itibarıyla 6723 sayılı Kanun’un 33 üncü maddesiyle değişik 5320 sayılı Kanun’un 8 inci maddesi gereği yürürlükte bulunan 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu’nun (1412 sayılı Kanun) 305 inci maddesi gereği temyiz edilebilir olduğu, karar tarihinde yürürlükte bulunan 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 260 ıncı maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edenlerin hükümleri temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, 1412 sayılı Kanun’un 310 uncu maddesi gereği temyiz isteğinin süresinde olduğu, aynı Kanun’un 317 nci maddesi gereği temyiz isteğinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

1.İstanbul 2. Çocuk Ağır Ceza Mahkemesinin14.01.2016 tarihli ve 2013/141 Esas, 2016/7 Karar sayılı kararı ile suça sürüklenen çocuklar hakkında iki kez nitelikli yağma suçundan 4 yıl 4 ay 15 gün hapis cezası, bir kez nitelikli yağmaya teşebbüs suçundan 1 yıl 1 ay 3 gün hapis cezası ile cezalandırılmasına, karar verilmiştir.

2. İstanbul 2. Çocuk Ağır Ceza Mahkemesinin 14.01.2016 tarihli ve 2013/141 Esas, 2016/7 Karar sayılı kararın suça sürüklenen çocuk müdafi ve mağdur vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Yargıtay 6. Ceza Dairesinin, 18.03.2021 tarihli, 2019/1472 Esas, 2021/5188 Karar sayılı kararı ile;

"Dosya ve duruşma tutanakları içeriğine, toplanıp karar yerinde incelenerek tartışılan hukuken geçerli ve elverişli kanıtlara, gerekçeye ve Hâkimler Kurulu'nun takdirine göre; suçun, suça sürüklenen çocuklar tarafından işlendiğini kabulde ve nitelendirmede usûl ile yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmış, diğer temyiz itirazları da yerinde görülmemiştir.

Ancak;

Suça sürüklenen çocukların, olay günü gece saatlerinde tornavida ile korkuttukları mağdurlardan para istedikleri, neticede mağdurlar ... ve ...’ten 15,00’er TL aldıkları, diğer mağdur ...’dan ise hiçbir şey alamadıkları olayda; suça sürüklenen çocuklara verilen cezalardan 5237 sayılı TCK’nın yağma suçunda değer azlığını düzenleyen 150/2. maddesiyle indirim yapılmamıştır.

TCK'nın “Daha az cezayı gerektiren hâl” başlıklı 150/2. maddesinde; “Yağma suçunun konusunu oluşturan malın değerinin azlığı nedeniyle, verilecek ceza üçte birden yarıya kadar inidirilebilir.” denilmektedir.

Maddenin gerekçesinde ise; “Maddenin ikinci fıkrasında, yağma suçunun konusunu oluşturan malın değerinin azlığı nedeniyle, verilecek cezada indirim yapılması gerektiği kabul edilmiştir.” açıklamasına yer verilmiştir.

TCK’nın 145. maddesiyle daha az ceza verilmesini gerektiren bir nitelikli hâl olarak “Değer azlığı”, hırsızlık suçu bakımından da suçun işleniş şekli ve özellikleri de göz önünde bulundurularak, ceza vermekten de vazgeçilebilir.” ibaresi ilâvesiyle hüküm altına alınmış bir husustur.

Y.C.G.K.'nın 15.12.2009 günlü, 6/242 291 esas ve karar sayılı içtihadında belirtildiği üzere, 5237 sayılı TCK'nın 145. (veya 150/2) maddelerinde veya gerekçelerinde “Daha çoğunu alabilme olanağı varken yalnızca gereksinimi kadar ve değer olarak az olan şeyi alma” koşulu yoktur. Elbette değerin az olmasına ilaveten, daha çoğunu alma olanağı varken daha azı alınmış ise; bu maddeler sanık lehine uygulanmalıdır. Ancak; her iki maddenin, yalnızca bu tanımlamayla sınırlandırılması da olanaklı değildir.

TCK'nın 145 veya 150/2. maddeleri uyarınca faile verilen cezada indirim yapılabilmesi için malın değerinin az olması kural olarak yeterli olup, suç ve cezada kanunilik ilkesi ile aleyhe kıyas ve yorum yasağı gereği, kanunda bulunmayan başka bir koşul ihdas edilemez.

Hâkim indirim oranını TCK'nın 3. maddesinde öngörüldüğü üzere “İşlenilen fiilin ağırlığıyla orantılı” olacak şekilde saptamalıdır.

TCK'nın 145 ve 150/2. maddelerinin uygulanmasında hâkime geniş bir takdir yetkisi tanınmış olup, TC Anayasası’nın 141/3, 5271 sayılı CMK'nın 34, 223, 230 ve 289. maddeleri uyarınca sözü edilen yetki kullanılırken, keyfiliğe kaçmadan, her somut olaya uygun, yasal ve yeterli gerekçe göstermek suretiyle açıklanmalı ve uygulama yapılmalıdır.

Öte yandan hâkim, TCK'nın 145 veya 150/2. maddeleriyle kendisine tanınan takdir yetkisini kullanırken, evrensel ceza hukuku prensiplerinden olan ve ceza kanunlarımızın hazırlanmasında esas alınan, kanunilik, belirlilik, orantılılık ve ölçülülük ilkeleri, kıyas ve aleyhe yorum yasağı ile mükerrer değerlendirme yasağına uygun bir değerlendirme yapmak zorundadır.

Bu açıklamalardan değer az ise, verilecek cezadan mutlaka indirim yapılmalıdır gibi bir anlam da çıkartılmamalıdır. Diğer bir anlatımla indirim yapıp yapmama hususu her somut olayda özenle değerlendirilmelidir.

Nitekim Yargıtay Ceza Genel Kurulunun Dairemizce benimsenen içtihatları uyarınca; rögar kapağı, plaka, sürücü belgesi, kimlik belgesi ve bankamatik kartı gibi eşyaların hırsızlık suçuna konu olması halinde, ortaya çıkan tehlike veya bunların yeniden çıkartılması için sarf edilecek emek ve mesai vb.’de gözetilerek değer azlığı indirimi yapılmamalıdır.

Bu açıklamalardan sonra somut olay değerlendirildiğinde; suç tarihi 05.05.2013 olan günü suça sürüklenen çocukların mağdur ...’dan 15,00 TL, mağdur ...’den yine 15,00 TL ve mağdur ...’dan ise hiçbir şey alamadıkları, üç ayrı suçtan ceza alan suça sürüklenen çocukların mağdurlardan yaşça küçük oldukları ve suç yerinin de İstanbul ili Taksim ... AVM önü olduğu hususları, paranın satın alma gücü ve ekonomik koşullar ile birlikte düşündüldüğünde, suça sürüklenen çocuklara verilen cezalarda değer azlığı indiriminin yapılması gerekir.

Açıklanan nedenlerle;

Suça sürüklenen çocuklara verilen cezalardan değer azlığı nedeniyle 5237 sayılı TCK’nın 150/2. maddesiyle indirim yapılması gerektiğinin gözetilmemesi,"

Nedeniyle bozulmasına karar verilmiştir.

3.İstanbul 2. Çocuk Ağır Ceza Mahkemesinin15.03.2022 tarihli ve 2021/104 Esas, 2022/94 Karar sayılı kararı ile suça sürüklenen çocuklar hakkında nitelikli yağma suçundan 5237 sayılı Kanun'un 149 uncu maddesinin birinci fıkrasının a, c, h bendi, 150 nci maddesinin ikinci fıkrası, 31 inci maddesinin ikinci fıkrası, 62 nci maddesi uyarınca iki kez 2 yıl 2 ay 7 gün hapis cezası ile cezalandırılmasına, nitelikli yağmaya teşebbüs suçundan 5237 sayılı Kanun'un 149 uncu maddesinin birinci fıkrasının a, c, h bendi, 35 inci maddesinin birinci ve ikinci fıkrası, 150 nci maddesinin ikinci fıkrası, 31 inci maddesinin ikinci fıkrası, 62 nci maddesi uyarınca iki kez 6 ay 16 gün hapis cezası ile cezalandırılmasına, aynı Kanun'un 50/1 a maddesi uyarınca cezanın 3.920,00 TL adli para cezasına çevrilmesine, karar verilmiştir.

4. Mahkemece, Hukukî Süreç başlığı altında (2) numaralı paragrafta bilgilerine yer verilen Yargıtay bozma ilâmına uyulmasına karar verildiği belirlenmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Suça Sürüklenen Çocuk ... Müdafiinin Temyiz Sebepleri

1.Şüpheden sanık yararlanır ilkesi gereği mahkûmiyet kararının bozulması gerektiğine,

2.Vesaire,

İlişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

Olay tarihi olan 05.05.2013 tarihinde ..., ... ve ...'in Taksimde ... AVM önünde bekledikleri sırada suça sürüklenen çocuk ...'in katılanların ve mağdurun yanına geldiği ve bozuk para istediği, katılanların ve mağdurun vermek istememelerine rağmen suça sürüklenen çocuk ...'ın ısrar ettiği, katılanların ve mağdurun suça sürüklenen çocuğun gitmesini sağlamak için suça sürüklenen çocuğa bir kaç TL verdikleri, ancak suça sürüklenen çocuk ...'ın "bize daha fazla vereceksiniz, buranın ağası da paşası da benim, biz buranın çetesiyiz, bir ıslık ile buraya adam yığarım, sizi buradan çıkartmam, istersen polise haber ver, her türlü vereceksin o parayı" dediği, bunun üzerine katılanlar ... ve ...'in suça sürüklenen çocuğa 5,00 TL daha verdikleri, suça sürüklenen çocuk ...'ın bunun üzerine katılanlar ve mağdura tamam devam edin dediği ve ıslık çaldığı, ıslık sesi üzerine olay yerine suça sürüklenen çocuk ... Yıldız'ın da geldiği, suça sürüklenen çocuk ...'ın bir tornavida çıkarttığı ve katılanlar ile mağduru tehdit etmeye devam ettiği, bu sırada suça sürüklenen çocuk ...'nın suça sürüklenen çocuk ...'a engel olamaya çalışıyor gibi yaparak katılanlara ve mağdura "bu deli, verin paranızı" dediği, bunun üzerine Hayri'nin 15,00 TL, Kerem'in ise yine 15,00 TL parayı verdikleri, Onur'un ise üzerinde hiç para olmadığından veremediği, parayı alan suça sürüklenen çocukların olay yerinden kaçtıkları, ilk derece mahkemesi tarafından kabul edildiği anlaşılmıştır.

IV. GEREKÇE

A Suça Sürüklenen Çocuk ... Hakkında Nitelikli Yağma ve Nitelikli Yağmaya Teşebbüs Suçlarından Verilen Hükümler Yönünden

Yargılama sürecindeki işlemlerin usûl ve kanuna uygun olarak yapıldığı, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların toplanan tüm delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, eylemin suça sürüklenen çocuk tarafından gerçekleştirildiğinin saptandığı, vicdanî kanının dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırıldığı, eyleme uyan suç vasfı ile yaptırımların doğru biçimde belirlendiği anlaşıldığından, suça sürüklenen çocuk müdafiinin yerinde görülmeyen diğer temyiz sebepleri de reddedilmiştir.

B Suça Sürüklenen Çocuk ... Hakkında Nitelikli Yağma ve Nitelikli Yağmaya Teşebbüs Suçlarından Verilen Hükümler Yönünden

Suçu sürüklenen çocuk ...'ın, Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi’nden temin olunan güncel nüfus kayıt örneğine göre hüküm tarihinden sonra 22.07.2022 tarihinde vefat ettiğinin anlaşılması karşısında, bu durumun Mahkemece araştırılarak 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 64 üncü maddesinin 1 inci fıkrası uyarınca suça sürüklenen çocuk hakkında açılan kamu davasının düşürülüp düşürülmeyeceğinin karar yerinde değerlendirilmesinde zorunluluk bulunduğu anlaşılmıştır.

V. KARAR

A.Mağdur ... Vekilinin Temyizi Yönünden

Öninceleme bölümürün ilk paragrafında açıklanan nedenle, mağdur ... vekilinin temyiz isteğinin 1412 sayılı Kanun’un 317 nci maddesi gereği, Tebliğname’ye aykırı olarak, oy birliğiyle REDDİNE,

B.Suça Sürüklenen Çocuk ... Hakkında Nitelikli Yağma ve Nitelikli Yağmaya Teşebbüs Suçlarından Verilen Hükümler Yönünden

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenle İstanbul 2. Çocuk Ağır Ceza Mahkemesinin 15.03.2022 tarihli ve 2021/104 Esas, 2022/94 Karar sayılı kararında suça sürüklenen çocuk ... müdafiince öne sürülen temyiz sebepleri ve dikkate alınan sair hususlar yönünden herhangi bir hukuka aykırılık görülmediğinden suça sürüklenen çocuk ... müdafiinin temyiz sebeplerinin reddiyle hükmün, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle ONANMASINA,

C Suça Sürüklenen Çocuk ... Hakkında Nitelikli Yağma ve Nitelikli Yağmaya Teşebbüs Suçlarından Verilen Hükümler Yönünden

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenle İstanbul 2. Çocuk Ağır Ceza Mahkemesinin 15.03.2022 tarihli ve 2021/104 Esas, 2022/94 Karar sayılı kararına yönelik suça sürüklenen çocuk ... müdafiinin temyiz isteği yerinde görüldüğünden hükümlerin, 1412 sayılı Kanun’un 321 inci maddesinin birinci fıkrası gereği, Tebliğname’ye aykırı olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA,

Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına tevdiine,

10.01.2024 tarihinde karar verildi.