Yargıtay 5. Hukuk Dairesi 2025/13743 E.

5. Hukuk Dairesi 2025/13743 E. , 2026/4293 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2025/256 Esas, 2025/323 Karar I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR
A. Gümüşhane 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 18.06.2025 Tarihli ve 2025/75 Esas, 2025/130 Karar Sayılı Kararı Somut olayda mükerrer kaydının iptali talep edilen ...'in yerleşim yerinin ... Mahalle ... Sokak NO:14/2 .../İstanbul olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

B. İstanbul Anadolu 33. Asliye Hukuk Mahkemesinin 18.07.2025 Tarihli ve 2025/256 Esas, 2025/323 Karar Sayılı Kararı Davacının yerleşim yerinin Almanya olduğu, nüfusa kayıtlı olduğu yerin Gümüşhane olduğu, nüfus kaydının düzeltilmesini talep ettiği kişinin kendisinin nüfus kaydında oğlu olarak gözüken ... olduğu, ...'in yerleşim yerinin Almanya olduğu ve nüfusa kayıtlı olduğu yerin Gümüşhane olduğu, bu kapsamda Gümüşhane Asliye Hukuk Mahkemesinin yetkili olduğu gerekçesiyle yetksizlik kararı verilmiştir.

II. GEREKÇE A. Uyuşmazlık Uyuşmazlık, 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu’nun (5490 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin birinci fıkrasının a bendi uyarınca nüfus kaydının düzeltilmesi istemine ilişkindir.

B. İlgili Hukuk 1. Farklı bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinde kalan ilk derece mahkemeleri ile bölge adliye mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukuki dayanağı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 21... nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir.

2. 5490 sayılı Kanun’un “Nüfus davaları” başlıklı 36 ncı maddesinin birinci fıkrasının a bendi şöyledir: “Nüfus kayıtlarına ilişkin düzeltme davaları, düzeltmeyi isteyen şahıslar ile ilgili resmî dairenin göstereceği lüzum üzerine Cumhuriyet savcıları tarafından yerleşim yeri adresinin bulunduğu yerdeki görevli asliye hukuk mahkemesinde açılır. Kayıt düzeltme davaları nüfus müdürü veya görevlendireceği nüfus memuru huzuru ile görülür ve karara bağlanır.”

3. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun “Yerleşim yeri” başlıklı 19 uncu maddesinin birinci fıkrası şöyledir: “Yerleşim yeri bir kimsenin sürekli kalma niyetiyle oturduğu yerdir.”

4. 5718 sayılı Kanun’un “Türklerin kişi hâllerine ilişkin davalar” başlıklı 41 inci maddesi şöyledir: “Türk vatandaşlarının kişi hâllerine ilişkin davaları, yabancı ülke mahkemelerinde açılmadığı veya açılamadığı takdirde Türkiye’de yer itibariyle yetkili mahkemede, bulunmaması hâlinde ilgilinin sâkin olduğu yer, Türkiye’de sâkin değilse Türkiye’deki son yerleşim yeri mahkemesinde, o da bulunmadığı takdirde Ankara, İstanbul veya İzmir mahkemelerinden birinde görülür.” C. Değerlendirme Dosya kapsamından, nüfus kaydı düzeltilmesi istenilenin yerleşim yeri adresinin olduğu, dosya kapsamından ise Türkiye'deki sakin olduğu yerin ise Gümüşhane ili olduğu anlaşıldığından, uyuşmazlığın Gümüşhane 2. Asliye Mahkemesince sonuçlandırılması gerekmektedir.

III. KARAR Açıklanan sebeplerle; 6100 sayılı Kanun’un 21... nci maddeleri ile 5235 sayılı Kanun’un 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrası gereğince Gümüşhane 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,09.03.2026 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.