Yargıtay 5. Hukuk Dairesi 2025/12765 E.

5. Hukuk Dairesi 2025/12765 E. , 2026/4257 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ : İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2025/1308 Esas, 2025/2321 Karar
KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Didim(Yenihisar) 3. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2024/231 Esas, 2024/62 Karar Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili davasında yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacılar vekilince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacılar vekilince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmazlara fiili olarak el atıldığını, tapu kayıtlarının rızaen ferağ olmadan Hazine adına tescil edildiğini, müvekkillerinin mülkiyet haklarının ihlal edildiğini, müvekkillerinin bu durumu öğrenir öğrenmez iş bu davayı açtıklarını, tapuda ferağ verilmediği gibi, kamulaştırma bedeli de ödenmediğinden kesinleşmiş bir kamulaştırma işleminin varlığından söz edilemeyeceğini, bu nedenle dava konusu taşınmazların bedelinin tam ve kesin olarak belirlenebilmesinin mümkün olduğu anda artırılmak üzere şimdilik 50.000,00 TL tazminatın miras hisseleri oranında dava tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte müvekkillerine ödenmesini talep etmiştir.

II. CEVAP 1.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; taşınmazların askeri ihtiyaçlarda kullanılmak üzere kamulaştırıldığını, bir kısım mirasçıların eski 171 parsel sayılı taşınmaza ilişkin kamulaştırma bedeli için Söke Asliye Hukuk Mahkemesinin 1989/461 Esas sayılı dosyası ile eski 172 parsel sayılı taşınmaza ilişkin kamulaştırma bedeli için Söke Asliye Hukuk Mahkemesinin 1989/463 Esas sayılı dosyası ile bedel artırım davası açtıklarını, bedel artırım davaları neticesinde belirlenen yeni bedellerin davacılara ödendiğini, kamulaştırma işleminin kesinleştiğini, bu nedenle davanın reddine karar verilmesi gerektiğini ileri sürmüştür.

2.Davalı Maliye Hazinesi vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın Hazine yönünden husumet yokluğundan reddi gerektiğini, taşınmazların askeri ihtiyaçlarda kullanılmak üzere kamulaştırıldığını, kıymet takdir komisyonu tarafından belirlenen bedelin depo edildiğini, bir kısım mirasçılar tarafından bedel artırım davası açıldığını, davanın zamanaşımı ve hak düşürücü süreler dikkate alınarak reddedilmesi gerektiğini ileri sürmüştür.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri Davacılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmazlara fiili olarak el atıldığını, kamulaştırma işlemlerinin usulüne uygun gerçekleşmediğini, müvekkillerine kamulaştırma işlemlerine ilişkin tebligat yapılmadığını, müvekkilleri tarafından her ne kadar tapuda ferağ verilmiş ise de adlarına yatırılmış herhangi bir kamulaştırma bedeli bulunmadığını ileri sürmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu 30 89... ve 43 parsel sayılı taşınmazların geldisini oluşturan ... köyü 1 71... parsel sayılı taşınmazların askeri ihtiyaçlarda kullanılmak üzere imar planında askeri sahaya ayrılarak 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun 6 ncı maddesi uyarınca kamulaştırılmasına karar verildiği, Mahalli Kıymet Takdir Komisyonu tarafından dava konusu taşınmazların kamulaştırma tarihindeki alım satım rayicinin 1.500,00 TL/m² olarak belirlendiği, Kıymet Takdir Komisyonu tarafından belirlenen Yenihisar kasabasına ait kamulaştırma bedellerinin .... Bankası ... Şubesine 22.12.1988 tarihinde yatırıldığı, dava konusu taşınmazların bir kısım hissedarlar tarafından süresinde kamulaştırma bedelinin artırılması davası açıldığı, mahkeme kararları doğrultusunda artırılan bedel farklarının da ilgili hissedarlara ödendiği, akabinde davacılar da dahil olamak üzere taşınmazın tüm hissedarları tarafından tapuda ferağ verilerek taşınmazların davalı Maliye Hazinesi adına tescilinin sağlandığı, bu haliyle taşınmaz hissesini davalı Hazineye devreden davacıların kamulaştırma işlemlerinden haberdar olmamalarının hayatın olağan akışına uygun olmadığı ve kamulaştırma işlemlerinin usule uygun olarak tamamlandığı gerekçesiyle davacılar vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri Davacılar vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, ... olarak davacılar ile davalı idare arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili hususundadır.

2. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

3. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukukî ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; Davacılar vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA, Davacılardan peşin alınan temyiz harçlarının Hazineye irat kaydedilmesine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,09.03.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.