Karar Detayı

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ: Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI: 2023/169 Esas, 2023/257 Karar

KARAR: Kısmen kabul

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedeli ve ecrimisilin tahsiline ilişkin davada verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davacılar ..., ..., ..., ... ve ... yönünden davanın reddine, diğer davacılar yönünden davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı taraf vekillerince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda,

Miktar ve değeri temyiz kesinlik sınırını aşmayan nihai kararlar 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) geçici 3 üncü maddesi uyarınca uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (1086 sayılı Kanun) 427 nci maddesi uyarınca temyiz edilemez. Temyize konu edilen miktarın kesinlik sınırının altında kalması hâlinde 6100 sayılı Kanun'un geçici 3 üncü maddesi uyarınca uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Kanun'un 427 ve 482 nci maddeleri uyarınca temyiz dilekçesinin reddine karar vermek gerekir.

Ecrimisil bedeli olarak hüküm altına alınan ve temyize konu edilen miktar karar tarihi itibari ile kesinlik sınırı olan 12.950,00 TL’nin altında kalmaktadır.

Bu nedenle; taraf vekillerinin ecrimisile ilişkin temyiz istemlerinin miktar itibarıyla reddine karar vermek

gerekmiştir.

Taraf vekillerinin kamulaştırmasız el atma nedeniyle tazminat bedeli yönünden gerekli şartları taşıdığı anlaşılan temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkiline ait dava konusu... ili, ... ilçesi, ... Mahallesi 130 ada 21 parsel sayılı taşınmaza kamulaştırma yapılmaksızın fiilen el atıldığını belirterek kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedeli ve ecrimisilin davalı idareden tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı idare vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmaz hissedarları adına açılan davada ...'ın taşınmaz maliki olmadığını, tapu kaydındaki malik isminin ... olarak yer aldığını, taşınmaz hissedarları adına açılan davanın taraf ehliyeti yönünden reddi gerektiğini, taşınmaz maliklerine noter kanalıyla yapılan tebligatlar sonucu kesinleşen kamulaştırma işlemleri nedeniyle kamulaştırma bedellerinin 12.07.1994 tarihli ...11.0.DLH.031.00.00/ (H 420) 350 12189 sayılı olur ile çeşitli ödemeler bordrosunda tek tek belirlenen davacı taşınmaz maliki murisi hissedarlara ödeme miktarları gösterilmek suretiyle 1994 mali yıl bütçesinden ... ... Şubesi aracılığıyla ödendiğini, idare tarafından kamulaştırma işlemlerinin tamamlanması ve bedellerinin maliklere ödenmesi sonrasında taşınmaza fiilen el konulduğunu ancak tapuda tescil ve ferağ işlemlerinin devam etmesi nedeniyle taşınmazın tapu kaydının davacı murisleri üzerinde gözüktüğünü, kamulaştırma işleminin kesinleşmesi ve bedellerinin hak sahiplerine ödenmesi ile idare mülkiyet hakkının sahibi olduğunu, kamulaştırmasız el atma işleminin oluşmadığını, tebligatların tapu maliki murislere yapıldığını ve kamulaştırma işlemine karşı itiraz olmaması nedeniyle kamulaştırma bedellerinin kendilerine ödendiğini, mirasçıların kamulaştırma işleminden bu tarihe kadar haberdar olmadıkları iddiasının yerinde olmadığını, açılan davanın reddi ile yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin 15.03.2016 tarihli ve 2015/596 Esas, 2016/163 Karar sayılı kararı ile kamulaştırma işlemi kesinleştiğinden davanın reddine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Birinci Bozma Kararı

1. Mahkemenin 15.03.2016 tarihli ve 2015/596 Esas, 2016/163 Karar sayılı kararına karşı süresi içinde davacılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizce yapılan temyiz incelemesi sonucunda; kamulaştırma evraklarının tapu maliklerine tebliğ edilip edilmediği, kamulaştırma bedelinin tapu maliklerine ya da mirasçılarına ödenip ödenmediği araştırılarak sonuca göre karar verilmesi gerekirken, idarece kamulaştırma bedelinin topluca bankaya bloke edildiğini gösteren dekontun ödeme belgesi kabul edilerek eksik incelemeyle davanın reddine karar verilmesi doğru görülmediğinden kararın bozulmasına karar verilmiştir.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin 05.10.2021 tarihli ve 2019/27 Esas, 2021/366 Karar sayılı kararı ile davanın kabulüne ve el atma tazminatının tespiti ile davalı idareden tahsil edilerek davacılara ödenmesine karar verilmiştir.

C. İkinci Bozma Kararı

1. Mahkemenin 05.10.2021 tarihli ve 2019/27 Esas, 2021/366 Karar sayılı karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizce yapılan inceleme sonucunda; Mahkeme kararının onanmasına karar verilmiştir.

3. Dairemiz kararına karşı davalı idare vekili karar düzeltme talebinde bulunmuştur.

4. Dairemizce yapılan inceleme sonucunda; Dairemizin onama ilâmı kaldırılarak Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı tarafından... ili, ... ilçesi,... köyü eski 110 parsel (yeni 130 ada 21 parsel) sayılı taşınmazın ... ... (...) Havaalanı inşası nedeniyle alınan kamulaştırma kararı gereği yapılan noter tebligatlarının davacılardan ... ve davacı ... murisi...ya bizzat tebliğ edilerek kamulaştırma işleminin kesinleştiği, yine muris ...'a çıkarılan tebligatta adının ... olarak yazılarak tebligatın aynı adreste mukim amca oğlu ...'a 08.08.1994 tarihinde tebliğ edildiği, ... tarafından idareye verilen 15.08.1994 tarihli dilekçeyle isim hatasının düzeltilerek kamulaştırma bedelinin tarafına ödenmesi talebi üzerine davalı idare tarafından ... Şube Müdürlüğüne yazılan yazı ile kamulaştırma bedelinin ödenmesi talep edilmiş olup muris ... yönünden de kamulaştırma işlemi kesinleştiği anlaşılmakla davacılar ..., ..., ..., ... ve ... yönünden davanın reddi gerekirken kabulüne karar verilmesi doğru görülmediğinden bozulmasına karar verilmiştir

D. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Üçüncü Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacılar ..., ..., ..., ... ve ... yönünden davanın reddine, diğer davacılar yönünden davanın kabulüne ve el atma tazminat ve ecrimisilin tespiti ile davalı idareden tahsil edilerek davacılara ödenmesine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1. Davacılar vekili temyiz dilekçesinde özetle; tüm davacılar yönünden kamulaştırma işleminin kesinleşmediğini, kamulaştırma bedelinin ödenmediğini, dosya kapsamında müvekkillere kamulaştırma bedelinin ödendiğini gösterir kesin delil bulunmaksızın haklarında ret kararının verilmesi kanuna aykırılık teşkil ettiğinden kararın bozulmasını talep etmiştir.

2. Davalı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; diğer davacılar yönünden de davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, eksik incelemeyle karar verildiğini, usule uygun kamulaştırma işleminin yapıldığını, ecrimisilin hatalı hesaplamayla belirlendiğini ileri sürmüştür.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme

Uyuşmazlık, ... olarak davacı tapu malikleri ile davalı idare arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmazın değerinin biçilmesi ile bedelinin tahsili hususundadır.

2. İlgili Hukuk

3. 6100 sayılı Kanun'un geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (1086 sayılı Kanun) 428 inci maddesi, 438 inci maddesinin yedinci fıkrası ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrası.

4. Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulunun, 16.05.1956 tarihli ve 1956/1 Esas, 1956/6 Karar sayılı kararının ilgili bölümü şöyledir: “... usulü dairesinde istimlak muamelesine tevessül edilmeksizin gayrimenkulü yola kalbedilen şahsın, esas itibarıyla, gayrimenkulünü yola kalbeden amme hükmi şahsiyeti aleyhine meni müdahale davası açmağa hakkı olduğuna, ancak dilerse bu fiili duruma razı olarak, mülkiyet hakkının amme hükmi şahsiyetine devrine karşılık gayrimenkulünün bedelinin tahsilini de dava edebileceğine ve isteyebileceği bedelin de mülkiyet hakkının devrine razı olduğu tarih olan dava tarihindeki bedel olduğuna 16.05.1956 tarihinde ilk toplantıda ittifakla karar verildi.”

5. Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulunun, 16.05.1956 tarihli ve 1954/1 Esas, 1956/7 Karar sayılı kararı ile “... usulü dairesinde istimlak muamelesine tevessül edilmeksizin gayrimenkulü yola kalbedilen şahsın, gayrimenkulünün bedelinin tahsiline ilişkin olarak, gayrimenkulünü yola kalbeden hükmü şahsiyeti aleyhine açacağı bedel davasında müruruzamanın mevzuubahis olamayacağına ve bu itibarla da, hadisede Borçlar Kanunu'nun 66. maddesinin tatbik kabiliyeti bulunmadığına...” karar verilmiştir.

6. Değerlendirme

7. Mahkemelerin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Kanun'un 428 inci maddesi ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

8. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılama hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre bozma ile kesinleşen ve karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı da gözetilerek taraf vekillerinin aşağıdaki paragrafların kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

9. Dairemiz bozma ilâmına göre davanın reddine karar verilen davacılardan ... payı tazminat bedelinden mahsup edilmeden fazla bedele hükmedilmesi doğru görülmemiştir.

10. Davanın kabulüne karar verilen davacılar yönünden tapu iptal ve tescil kararı verilmesi gerekirken tüm davacılar payı yönünden karar verilmesi bozmayı gerektirir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

A. Taraf Vekillerinin Ecrimisil Taleplerine İlişkin Temyizi Yönünden;

Taraf vekillerinin temyiz dilekçesinin miktar yönünden REDDİNE,

B. Taraf Vekillerinin Tazminat Talebine İlişkin Temyizi Yönünden;

Taraf vekillerinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın BOZULMASINA,

Davacıdan peşin alınan temyiz harcının istenildiğinde iadesine,

03.04.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.