Karar Detayı

MAHKEMESİ: Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI: 2017/332 Esas, 2023/72 Karar

KARAR: Kabul

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın yol olarak tapudan terkini davasında verilen karar hakkında yapılan yargılama sonucunda Dairece Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı davacı idare vekilince temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle; ... ili, Biga ilçesi, Gözelek köyü, 484 parsel sayılı taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescilini, yol olarak terkinini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalılar cevap dilekçesinde özetle; taşınmazın gerçek değerinin tespit edilmesini talep etmiştir.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin 09.09.2015 tarihli ve 2014/510 Esas, 2015/619 Karar sayılı kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1.Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizce yapılan inceleme sonucunda; bilirkişi incelemesi yapıldığı; ancak alınan raporların geçersiz olduğu, dava konusu taşınmazın değerinin belirlenmesi için niteliğinin tespiti gerektiği, taşınmazın değerlendirme tarihi olan 15.07.2014 gününde belediye imar planı içinde olup olmadığı, değilse belediye veya mücavir alan sınırları dahilinde bulunup bulunmadığı, belediye hizmetlerinden yararlanıp yararlanmadığı ve etrafının meskun olup olmadığı hususları Biga Belediye Başkanlığından sorulup, alınacak yazı cevabına göre taşınmazın vasfı belirlendikten sonra, taşınmazın niteliğine göre oluşturulacak bilirkişi kurulu eşliğinde mahallinde keşif yapılarak, arsa ise 2942 sayılı Kanun'un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca özel amacı olmayan, yakın tarihte satışı yapılan emsallerle mukayese yapılarak, emsal ile dava konusu taşınmazın üstün ve eksik yönleri belirtilmek suretiyle dava konusu taşınmaz ile bilirkişi kurulunca emsal kabul edilecek taşınmazın, Arsa Metrekare Rayiç Bedeli Takdir Komisyonu tarafından belirlenen 2014 yılı emlak vergisine esas olan m² değerleri de ilgili Belediye Başkanlığından istenip, dava konusu taşınmazın emsal taşınmazlara göre üstünlük oranı yönünden bilirkişi kurulu raporu da denetlenerek, taşınmazın tarım arazisi niteliğinde olduğunun anlaşılması durumunda ise zemine ekilebilir ürün gelirine göre, üzerindeki ağaçlara ise yaş, cins ve verim durumuna göre değer biçilerek ,taşınmazın bedelinin belirlenmesi gerekirken taşınmazı arsa vasfında kabul edip resen m² değerini belirleyen raporlara göre eksik inceleme ile hüküm kurulması, fen bilirkişisinden kamulaştırılan ve arta kalan alanların boyanarak veya taranarak denetime elverişli şekilde açıkça belirtilmesi için ek rapor alınması gerektiğinin düşünülmemesi, dava konusu taşınmazın kısmi kamulaştırılması nedeniyle arta kalan alanın imar planındaki durumu ile kamulaştırma sonrası kullanmaya elverişli olup olmayacağı veya imar durumunda kısıtlama olup olmayacağı, olacaksa ne oranda olacağı hususları ilgili Belediye Başkanlığı İmar Müdürlüğünden sorularak kalan alanlarda değer düşüklüğü olup olmadığının belirlenmesi gerekirken eksik inceleme ile kalan 257,92 m² alanda %5 değer düşüklüğü olduğunun kabulü doğru görülmediğinden kararın bozulmasına karar verilmiştir.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; taşınmazın arsa olarak kabulünün mümkün olmadığını, taşınmazın arta kalan kısmında değer azalışı olmadığını, tescil hükmünün hatalı kurulduğunu, bozmanın gereğinin yerine getirilmediğini, faiz hükmünün hatalı kurulduğunu, bedelin fahiş olduğunu ileri sürmüştür.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, temel olarak davacı idare vekili ile davalı tapu malikleri arasındaki kamulaştırma bedelinin tespiti ve idare adına tescili istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

3. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) geçici 3 üncü maddesinin atfıyla 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (1086 sayılı Kanun) 26.09.2004 tarihli ve 5236 sayılı Kanun'la yapılan değişiklikten önceki 427 ilâ 439 uncu maddeleri.

2.2942 sayılı Kanun'un 10 uncu maddesinin sekizinci fıkrası ve 11 inci maddesinin birinci ve ikinci fıkralarının ilgili bölümleri

3. Değerlendirme

4. Mahkemelerin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un geçici 3 üncü maddesinin atfıyla 1086 sayılı Kanun'un 26.09.2004 tarihli ve 5236 sayılı Kanun'la yapılan değişiklikten önceki 428 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

5. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davacı idare vekilinin aşağıdaki paragrafların kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

6. Mahkemece verilen ilk kararda 81.181,96 TL kamulaştırma bedeli tespit edildiği, ilgili kararın davalılar tarafından istinaf edilmediği anlaşılmakla; bu kararda dava konusu taşınmaz için belirlenen bedelin davacı idare yönünden usuli kazanılmış hak oluşturduğu gözetilmeden, yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.

7. Tespit edilen kamulaştırma bedeline dava tarihinden 4 ay sonrası olan 16.11.2014 tarihinden ilk karar tarihi olan 09.09.2015 tarihine kadar yasal faiz işletilmesine karar verilmesi gerekirken, faiz başlangıç ve bitiş tarihinin hatalı belirlenmesi kararın bozulmasını gerektirmiştir.

Ne var ki; bu yanılgıların giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden kararının düzeltilerek onanması gerekir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1. Davacı idare vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddine,

2. Davacı idare vekilinin temyiz itirazlarının kısmen kabulü ile, temyiz olunan Mahkeme kararının (2) numaralı bendinin hükümden çıkarılarak yerine ''Davaya konu Katrancı Köyü 484 parsel sayılı 388,08 metrekare yol nitelikli taşınmazın kamulaştırma bedelinin 81.181,96 TL olarak tespiti ile bu bedele 16.11.2015 tarihinden ilk karar tarihi olan 09.09.2015 tarihine kadar yasal faiz işletilmesine, davacı idare tarafından fazla bloke edilen 3.461,83 TL'nin ödenmişse bankadan çekilmesine kadar işlenmiş nemaları ile birlikte davalılardan alınarak davacı idareye verilmesine, ödenmemişse işlenmiş nemaları ile davacı idareye iadesine,'' cümlesinin yazılmasına, kararın böylece DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

11.01.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.