Yargıtay 5. HD 2023/8760 E. 2024/1348 K.

MAHKEMESİ: Adana Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi

SAYISI: 2020/1805 Esas, 2023/603 Karar

KARAR: Esastan ret

İLK DERECE MAHKEMESİ: Tufanbeyli Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI: 2019/668 Esas, 2020/279 Karar

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın Hazine adına tescili davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davacı Hazine temsilcisi ve davalılar ... vd. vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince taraf vekillerinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı Hazine temsilcisi tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı Hazine temsilcisi dava dilekçesinde özetle; Adana ili, Tufanbeyli ilçesi, ... Mahallesi 134 ada 43 parsel sayılı taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın Maliye Hazinesi adına tescilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı taraf cevap dilekçesi ibraz etmemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne kamulaştırma bedelinin tespiti ile kıymet takdir raporunda belirlenen bedelinin davalılara ödenmesine, bakiye bedelin üçer aylık vadeli hesapta nemalandırılarak karar kesinleştiğinde davalılara ödenmesine, taşınmazın davalılar adına olan tapu kaydının iptali ile Maliye Hazinesi adına tesciline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı Hazine temsilcisi ve davalılar ... vd. vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur

B. İstinaf Sebepleri

1.Davacı Hazine temsilcisi istinaf dilekçesinde özetle; dava konusu kamulaştırma bedeline karar kesinleşinceye kadar faiz işletilmesinin hatalı olduğunu, zira bedelin üçer aylık vadeli hesapta nemalandırıldığını, bilirkişi raporunda % 10 objektif değer artışı uygulanmasının yerinde olmadığını, kamulaştırma bedelinin yüksek belirlendiğini, zira kıymet takdir raporunda m² fiyatının 13,5 TL olarak belirlendiğini ve kıymet takdir raporunun objektif ölçütlere göre hazırlandığını, münavebeye alınan ürünlerin verim ve birim fiyatlarının yüksek alındığını, masrafların az hesaplandığını ileri sürerek kararı istinaf etmiştir.

2.Davalılar ... vd. vekili istinaf dilekçesinde özetle; hükme esas alınan bilirkişi raporunda taşınmaz vasfına uygun tespit yapılmadığını, sulama maliyetine ilişkin resmi veriler olmadan değerlendirme yapıldığını, tarım verileri uygulamalarının hatalı olup geliri düşük ürünlerin seçildiğini, dava konusu taşınmazın civardaki su kaynaklarından cazibe ile sulanması nedeniyle sulama masrafı yapılmadığını, Yargıtay 5. Hukuk Dairesi kararları gereği, ürünlerin maliyetinin, brüt gelirlerinin 1/3'ünü aşamayacağını, %4 olarak alınan kapitalizasyon faiz oranı ile %10 uygulanan objektif değer artış oranının isabetsiz ve yetersiz olduğunu ileri sürerek kararı istinaf etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu taşınmazın vasfının arazi olarak kabulü ile net gelir metoduna göre değer biçilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığı, taşınmazın sulama imkanının bulunması sebebiyle sulu tarım arazisi olarak kabulü ile kapitalizasyon faiz oranının %4 alınmasının, taşınmazın yerleşim yerlerine uzaklığı ve konumu değerlendirildiğinde heyetçe belirlenen %10 objektif değer artışının isabetli olduğu, seçilen münavebe desenin daha önce aynı yöreden Yargıtay'a intikal eden dosyalar ile tutarlılık gösterdiği, birim bedelin 20,66 TL olarak tespit edilmesinde ve ağaç bedeli de eklenmek sureti ile toplam kamulaştırma bedelinin 38.781,51 TL olarak tespit edilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığı anlaşıldığından yerinde bulunmayan istinaf başvurularının ayrı ayrı esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı Hazine temsilcisi temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı Hazine temsilcisi temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme

Uyuşmazlık, dava konusu taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespitine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

3. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

4. 2942 sayılı Kanun'un 10 uncu maddesinin sekizinci fıkrası ile 11 inci maddesi

5. Değerlendirme

6. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesi ile 369 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

7. Arazi niteliğindeki Adana ili, Tufanbeyli ilçesi, ... Mahallesi, 134 ada 43 parsel sayılı taşınmaza 2942 sayılı Kanun'un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (f) bendi uyarınca olduğu gibi kullanılması halinde getireceği net gelir esas alınarak değer biçilmesi yerindedir.

8. Hükme esas alınan bilirkişi kurulu raporunda dava konusu taşınmazın Sarız Nehrinden sulandığı anlaşıldığından, sulu arazi niteliğinde kabul edilerek uygulanan kapitalizasyon faiz oranı doğru olduğu gibi, tespit edilen bedel aynı kamulaştırma kapsamında kalan benzer özellikteki Dairemiz denetiminden geçen dosyalarda tespit edilen metrekare birim fiyatı ile uyumludur.

9. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Davacı Hazine temsilcisinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Davacı idare harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

08.02.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.