Karar Detayı

MAHKEMESİ: Ağır Ceza Mahkemesi

SAYISI: 2020/371 Esas, 2021/574 Karar

SUÇ: Zimmet

HÜKÜM: Düşme

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ: Bozma

Bitlis 1. Ağır Ceza Mahkemesinin, 16.11.2021 tarihli ve 2020/371 Esas, 2021/574 sayılı Kararının katılan 2374 sayılı Tatvan Tarım Kredi Kooperatifi ve suçtan zarar gören Hazine vekilleri tarafından temyizi üzerine yapılan ön inceleme neticesinde;

Mahkemece, 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun Ek 1 inci maddesi ve Ek 2 nci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca davanın Tarım ve Orman Bakanlığına ihbarı mümkün görülmüştür.

Yargıtay Ceza Genel Kurulunun Dairemizce de benimsenen 10.04.2012 tarihli, 2011/2 298 Esas ve 2012/143 sayılı Kararında belirtildiği üzere; usulüne uygun şekilde duruşmadan haberdar edildiği halde davaya katılmayan ve bu nedenle temyiz hakkı bulunmayan suçtan zarar gören Hazinenin hükümleri temyiz etme hakkının bulunmadığı anlaşılmıştır.

Sanık hakkında kurulan hükmün; karar tarihi itibarıyla 6723 sayılı Kanun'un 33 üncü maddesiyle değişik 5320 sayılı Kanun'un 8 inci maddesi gereği yürürlükte bulunan 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu'nun (1412 sayılı Kanun) 305 inci maddesince temyiz edilebilir olduğu, karar tarihinde yürürlükte bulunan 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun (5271 sayılı Kanun) 260 ıncı maddesinin birinci fıkrasınca temyiz eden katılan 2374 sayılı Tatvan Tarım Kredi Kooperatifinin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, 1412 sayılı Kanun'un 310 uncu maddesi uyarınca temyiz isteğinin süresinde olduğu, aynı Kanun'un 317 nci maddesi gereğince temyiz isteğinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

A.Bitlis Cumhuriyet Başsavcılığının, 30.07.2002 tarihli ve 2002/751 Hazırlık, 2002/272 Esas, 2002/51 numaralı İddianamesiyle sanık hakkında nitelikli dolandırıcılık suçundan 765 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun (765 sayılı Kanun) 64 üncü maddesinin birinci fıkrası delaletiyle aynı Kanun'un 504 üncü maddesinin birinci, yedinci ve son fıkraları ile 522 nci maddesi uyarınca cezalandırılması talebiyle kamu davası açılmıştır.

B.Bitlis Cumhuriyet Başsavcılığının, 02.09.2004 tarihli ve 2004/753 Hazırlık, 2004/353 Esas, 2004/67 numaralı İddianamesiyle sanık hakkında kamu görevlisinin resmi belgede sahteciliği suçundan 765 sayılı Kanun'un 339 uncu maddesinin birinci fıkrası, 80 inci, 31 inci, 33 üncü ve 39 uncu maddeleri, nitelikli zimmet suçundan aynı Kanun'un 202 nci maddesinin ikinci fıkrası, 80 inci maddesi, 219 uncu maddesinin son fıkrası, 33 üncü ve 39 uncu maddeleri, ihmali davranışla görevi kötüye kullanma suçundan aynı Kanun'un 230 uncu maddesi, görevi kötüye kullanma suçundan aynı Kanun'un 240 ıncı ve 80 inci maddeleri ile güveni kötüye kullanma suçundan aynı Kanun'un 510 uncu ve 522 nci maddeleri uyarınca cezalandırılması talebiyle kamu davası açılmıştır.

C.Bitlis Ağır Ceza Mahkemesinin, 23.12.2004 tarihli ve 2004/119 Esas, 2004/179 sayılı Kararı ile 02.09.2004 tarihli iddianame ile açılan kamu davasının aynı mahkemenin 2002/93 Esas sayılı dava dosyası ile birleştirilmesine ve yargılamanın 2002/93 Esas sayılı dava dosyası üzerinden yürütülmesine karar verilmiştir.

Ç.Bitlis Ağır Ceza Mahkemesinin, 21.05.2013 tarihli 2002/93 Esas, 2013/187 sayılı Kararı ile sanık hakkındaki nitelikli dolandırıcılık, ihmali ve icrai davranışlarla görevi kötüye kullanma ve güveni kötüye kullanma suçlarından açılan kamu davalarının zamanaşımı nedeniyle düşürülmesine, birleşen 2004/119 Esas sayılı dosya kapsamında yargılama konusu yapılan kamu görevlisinin resmi belgede sahteciliği ve zimmet suçlarına ilişkin eylemlerin kül halinde basit zimmet suçunu oluşturduğu kabul edilerek sanığın mahkumiyetine karar verilmiştir.

D.Dairemizin 24.09.2020 tarihli ve 2017/7252 Esas, 2020/12379 sayılı Kararı ile sanık hakkında ana dosya kapsamında nitelikli dolandırıcılık ve birleşen 2004/119 Esas sayılı dosya kapsamında ihmali davranışla görevi kötüye kullanma suçlarından açılan kamu davalarının zamanaşımı nedeniyle düşürülmesine ilişkin hükümlerin düzeltilerek onanmasına, birleşen 2004/119 Esas sayılı dosya kapsamındaki kamu görevlisinin resmi belgede sahteciliği ve zimmet isnatlarının kül halinde zimmet suçunu oluşturduğu kabul edilerek verilen mahkumiyet ve aynı dosya kapsamında icrai davranışla görevi kötüye kullanma ve güveni kötüye kullanma suçlarından açılan kamu davalarının zamanaşımı nedeniyle düşürülmesine ilişkin hükümlerin bozulmasına karar verilmiştir.

E.Temyiz incelemesine konu karar ile sanık hakkındaki isnatların basit zimmet suçunu oluşturduğu kabulüyle kamu davasının zamanaşımı nedeniyle düşmesine oy çokluğu ile karar verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Katılan 2374 sayılı Tatvan Tarım Kredi Kooperatifi vekilinin temyiz sebepleri, sanığın eylemlerinin basit zimmet suçunu oluşturduğundan bahisle davanın düşmesine karar verildiği ancak sanığın eylemlerinin nitelikli zimmet suçunu oluşturduğuna, Yargıtay bozma ilamında da sanığın ödemeleri kayıt dışı bırakma ve ilgililerin beyanlarına başvurulmak suretiyle belirlenebilen gerçeğe aykırı gider kaydetme şeklindeki eylemlerinin nitelikli zimmet suçunun unsuru olduğunun belirtildiğine, bu nedenle zamanaşımı süresinin 15 yıl olarak hesaplanması gerektiğine, zamanaşımı süresinin dolmamakla sanığın cezalandırılması gerektiğine ve sair hususlara ilişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

Suç tarihlerinde, daha sonradan 2374 sayılı Tatvan Tarım Kooperatifi ile birleştirilen 2378 sayılı Hizan Tarım Kredi Kooperatifinde yetkili memur olarak görev yapan sanığın, bir kısım ortaklardan tahsil ettiği paralar ile kasadan almış olduğu paraları kullandıktan sonra kooperatif hesabına aktardığı, fazladan ücret aldığı, kooperatifin telefon faturaları için kasadan fazla para aldığı, gerçeğe aykırı ve belgesiz harcama kaydı yaparak kooperatif parasını uhdesine geçirdiği, hak etmediği halde lehine teşvik primi avansı tahakkuk ettirdiği, bir kısım ortaklara nakit limitlerinin çok üstünde kredi kullandırdığı, kooperatife ait motopompu üçüncü bir kişiye sattığı halde kooperatif ortağına satış yapmış gibi kayıt yaptığı, bir kısım ortakların yerine imza atarak onlar adına kendisi için kredi çektiği, bir kısım kooperatif ortaklarından tahsil ettiği paraları kayıtlara intikal ettirmediği iddiasıyla icrai davranışla görevi kötüye kullanma, kamu görevlisinin resmi belgede sahteciliği, güveni kötüye kullanma ve zimmet suçlarından cezalandırılması talebiyle kamu davası açılmıştır.

Mahkemece, sanığın eylemlerinin kül halinde zimmet suçu kapsamında değerlendirilmesi gerektiği, eylemlerinin kooperatif kayıtlarında yapılacak basit bir inceleme ile ortaya çıkarılmasının mümkün olduğu bu itibarla basit zimmet olarak değerlendirilmesi gerektiği, 15 yıllık olağanüstü zamanaşımı süresinin 02.09.2019 tarihinde dolduğu gerekçesiyle sanık hakkındaki kamu davasının zamanaşımı nedeniyle düşmesine karar verilmiştir.

IV. GEREKÇE

Uyulmasına karar verilen, Dairemizin 24.09.2020 tarihli ve 2017/7252 Esas, 2020/12379 sayılı Kararında belirtildiği üzere sanığa isnat edilen fiillerin sübutu halinde 765 sayılı Kanun'un 202 nci ve 5237 sayılı Kanun'un 247 nci maddesinin ikinci fıkraları kapsamında düzenlenen nitelikli zimmet suçunu oluşturabileceği, bu suçun da anılan maddelerde öngörülen cezasının üst sınırı itibarıyla 765 sayılı Kanun'un 102 ci ve 104 üncü maddelerinin ikinci fıkraları ile 5237 sayılı Kanun'un 66 ncı maddesinin birinci fıkrasının (d) bendi ve 67 nci maddesinin dördüncü fıkrası gereğince 22 yıl 6 aylık olağanüstü dava zamanaşımı süresine tabi olduğu, son suç tarihinin 10.09.2002 olduğu, bu itibarla hüküm tarihi itibarıyla zamanaşımı süresinin dolmadığı ve yargılamaya devamla bir karar verilmesi gerektiği gözetilmeden kamu davasının zamanaşımı nedeniyle düşmesine karar verilmesi hukuka aykırı görülmüştür.

V. KARAR

1.Ön inceleme bölümünde açıklanan nedenle suçtan zarar gören Hazine vekilinin temyiz isteminin 1412 sayılı Kanun'un 317 nci maddesi gereği REDDİNE,

2.Gerekçe bölümünde açıklanan nedenle Bitlis 1. Ağır Ceza Mahkemesinin, 16.11.2021 tarihli ve 2020/371 Esas, 2021/574 sayılı Kararına yönelik katılan vekilinin temyiz istemi ve dikkate alınan sair hususlar yönünden hükmün, 1412 sayılı Kanun’un 321 inci maddesi gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA,

Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

26.10.2023 tarihinde karar verildi.