Karar Detayı

MAHKEMESİ: Erzurum Bölge Adliye Mahkemesi 3.Hukuk Dairesi

SAYISI: 2019/3128 Esas 2021/251 Karar

HÜKÜM/KARAR: Davanın Kısmen Kabulüne Davalının İstinaf Talebinin Esastan Reddine

İLK DERECE

MAHKEMESİ: Yüksekova 1. Asliye Hukuk Mahkemesi (Tüketici mahkemesi sıfatı ile)

SAYISI: 2016/667 Esas 2019/451 Karar

Taraflar arasındaki tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı şirket tarafından yetkili kılınan Alizem Grup Sigorta Ara. Hiz. Ltd. Şti tarafından 08.03.2016 tarihinde 167741216 numaralı poliçe ile müvekkilinin Cumhuriyet Mah. ...Yüksekova/Hakkari adresindeki binasının G.L.K.H.H Terör rizikosu kapsamında poliçe teminatı altına alındığını, müvekkilinin konutunun bulunduğu Yüksekova İlçesinde 13.03.2016 tarihinden 30.05.2016 tarihine kadar sokağa çıkma yasağı ilan edildiğini, müvekkilinin de güvenlik nedeniyle evini terk etmek zorunda kaldığını, sokağa çıkma yasağının sona ermesiyle evine geri döndüğünü, müvekkilinin teminat altında bulunan konutunun, konut içinde bulunan ev eşyalarının tamamının yanmış ve kullanılamaz hale geldiğini, müvekkilinin yasak kalktıktan hemen sonra davalı ... şirketini aradığını ve eksper talep ettiğini, davalı ... eksper göndererek gerekli raporlarını tuttuklarını, ancak davalı tarafın zararı karşılamadığını, müvekkilinin binasının yakılıp yıkılması neticesinde Yüksekova Sulh Hukuk Mahkemesi tarafından delil tespiti yapıldığını, müvekkiline ait sigortalı taşınmazın uğradığı zararlara karşılık fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 2.250,00 TL tazminatın rizikonun gerçekleştiği tarihten itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davacı vekili 30.05.2018 havale tarihli dilekçesi ile talep sonucunu 152.000,00 TL'ye çıkarmıştır.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; 5233 Sayılı Terör ve Terörle Mücadeleden Doğan Zararların Karşılanması Hakkındaki Kanun kapsamında zararların Kaymakamlık ve Valilik Zarar Tespit Komisyonunca ödenmiş yada ödenmek üzere olduğunu, 5233 Sayılı Terör ve Terörle Mücadeleden Doğan Zararların Karşılanması Hakkındaki Kanun gereğince terör zararlarının devletçe karşılanacağını, bu nedenle davanın husumetten reddini, davanın Kaymakamlığa ve Valiliğe ihbarının gerektiğini, Türk Ticaret kanunu 1445. ve 1446. maddeler çerçevesinde davacı tarafın ihbar yükümlülüğünü kasten yerine getirmediğini, olağanüstü hal ilanı, evin hasar gördüğü davacı tarafından öğrenilmesine rağmen müvekkili şirkete bildirilmediğini, davacının hasar tespit komisyonuna öncelikle başvurarak hasarı karşılayabilecekken kötü niyetle bu davayı ikame ettiğini, davayı kabul anlamına gelmemekle beraber poliçede %5 muafiyet ve devlet tarafından ödenen ve ödenecek tazminatların mahsup edilmesi söz konusu olduğunu, 90 gün ikamet edilmeyen konutlarda %25 muafiyet uygulanması poliçe gereği olduğunu, bu nedenle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; konutun 170,00 m² bilgisinin esas alındığı, sigortalı konutun sigorta değeri ile poliçe teminat tutarının karşılaştırması sonucunda eksik sigortanın bulunmadığının tespit edildiği, toplam 136.000 TL hasar tutarından poliçe özel şartı gereğince %5 oranında 6.800 TL muafiyet hesaplandığı, dava konusu hasarın poliçe teminat kapsamında değerlendirileceği, Yüksekova Sulh Hukuk Mahkemesinin 2016/35 D.iş dosyasına sunulan bilirkişi raporundaki tespitlerin tazminat hesabında esas alınmasının uygun olacağı, dava konusu olay nedeniyle devlet tarafından ödeme yapılmadığı, toplam hasar/tazminat tutarının 129.200,00 TL olduğunu tespit eden uzman bilirkişi raporunun benimsendiği, konutun 167741216 numaralı Konut sigorta poliçesi ile 160.000,00 TL bina teminatı ve Grev.L.K.H.H.K.N.H kapsamında teminat altına alındığı, davaya konu rizikonun teminat süresi içerisinde gerçekleştiği, sigortalı dairenin bulunduğu binanın yıkıldığı, poliçenin hasar tarihinde yürürlükte olduğu, zararın terör klozu teminatı içerisinde olduğu, sigorta poliçesindeki limit içerisinde kalan zararın sigorta kapsamında sigorta şirketi tarafından karşılanması gerektiği gerekçesiyle davanın kısmen kabul, kısmen reddi ile 129.200,00 TL sigorta tazminatı alacağının temerrüt tarihi olan 15.07.2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte sigorta poliçesi limitlerinde kalmak kaydıyla davalı ... şirketinden alınarak davacıya verilmesine, davacının fazlaya ilişkin talebinin reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı vekili istinaf dilekçesinde; dava konusu konutun hukuki vasfının belli olmadığını, tapu kaydının olup olmadığının, davacının bu konutta mülkiyet hakkı bulunup bulunmadığının belirli olmadığını, tapusu imar izni bulunmayan konutun ve o yerde mülkiyet hakkı bulunmayan davacının hukuken korunacak bir menfaatinin olmadığını, operasyonlardan önce bölge halkının eşyalarını güvence altına almak için güvenli bölgelere göç ettiğini, bu durumda eşya zararından söz edilemeyeceğini, davacının TTK' nın 1435 ve 1439 uncu maddelerine aykırı davrandığını, sigorta sözleşmesi iyiniyete dayalı bir sözleşme olduğu halde mevcut durumun davacı tarafça gizlendiğini, dürüstlük kuralına aykırı davranıldığını, bu nedenle poliçenin başlangıçtan itibaren hükümsüz olduğunu, poliçedeki tüm muafiyetlerin uygulanması gerektiğini, dava konusu hasarın bölgedeki terör eylemleri ve bu eylemler neticesinde ilan edilen sokağa çıkma yasağı esnasında meydana gelen ve hırsızlık faaliyetlerinden kaynaklandığının iddia edildiğini, poliçede temin edilen hırsızlık teminatında Hırsızlık Sigortası Genel Şartlarına işaret edildiğini, A.4.7 maddesi gereğince terör eylemleri nedeniyle yapılacak müdahaleler sonucunda meydana gelecek zararların teminat dışı olduğunu, Yangın Sigortası Genel Şartları A.4. maddesinde de teminat dışı kalan hallerin sayıldığını ileri sürerek istinaf talebinde bulunmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; hasarın gerçekleştiği tarih dikkate alındığında 09.04.2016 tarihinde yayınlanan 2016 yılı Yapı Yaklaşık Birim Maliyetleri Hakkındaki Tebliğ'in uygulanmasının doğru olduğu, anılan tebliğin 3. maddesinde tebliğin 01.01.2016 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe gireceği düzenlemesi bulunduğu, sigorta poliçesi gereğince % 5 oranında terör muafiyeti indiriminin yapıldığı, 2016 yılı Yapı Yaklaşık Birim Maliyetleri Hakkındaki Tebliğ'e göre 4 A yapı sınıfında olduğu belirtildiği, yapı kullanma izin belgesine göre binanın yüksekliği 24.50 olduğunun tespit edildiği, hasarın gerçekleştiği 2016 yılı Yapı Yaklaşık Birim Maliyetleri Hakkındaki Tebliğ'e göre üç kata kadar 3 kat dahi asansörsüz konutlar 3A, yapı yüksekliği 21,50 m' den az konutlar 3 B, yapı yüksekliği 30.50 m'den az apartman tipi konutlar ise 4 A yapı sınıfında olduğu düzenlenmiş olduğu, bu tebliğ kapsamında yapı sınıfının 3A olmayacağı, 30.50 m'den az olan dava konusu sigortalı konutun da bulunduğu apartman tipi binanın yapı sınıfının 4A olduğunun bilirkişi raporunda tespit edildiği, dava konusu sigorta poliçesinde teminat altına alınan konutun metrekaresinin 170 m2 olarak yazılması nedeniyle hesaplamada 170 m2' nin baz alınmasınında doğru olduğu gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz isteminde bulunulmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; istinaf dilekçesinde ileri sürülen gerekçelerle Bölge Adliye Mahkemesi kararının ortadan kaldırılması ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulması istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık; davalı ... tarafından konut sigorta poliçesiyle teminat altına alınan konutta terör eylemleri nedeniyle meydana gelen bina hasar bedeli talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 1401 ve 1409 uncu maddeleri.

3. Değerlendirme:

Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, taşınmaza ilişkin bilirkişi raporunda yer alan tespitler çerçevesinde karar verilmesinde bir usulsüzlük bulunmadığı anlaşılmakla davalı vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle,

Davalı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden davalıya yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

13.06.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.