Karar Detayı

MAHKEMESİ: Ticaret Mahkemesi

SAYISI: 2020/1752 Esas 2020/157 Karar

SAYISI: 2020/İHK 4065

HÜKÜM/KARAR: Başvurunun Kısmen Kabulüne İtirazın Kabulüne

SAYISI: 2019/100228

Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda Uyuşmazlık Hakem Heyetince başvurunun kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Karara davalı vekili tarafından itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince itirazın kabulüne karar verilmiştir.

... kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının yolcu olduğu davalıca ... poliçesi ile sigortalı araç ile dava dışı aracın karıştığı çift taraflı trafik kazası sonucu davacının yaralandığını belirterek 3.900,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 25,00 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 25,00 TL geçici bakıcı gideri tazminatı ile 1.071,75 TL adli rapor ücreti olmak üzere toplam 5.046,75 TL tazminatın temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faiz ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiş, ıslahla toplam taleplerini 305.471,75 TL'ye yükseltmişlerdir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; arabuluculuğa başvurma zorunluluğu olmasına rağmen başvurulmadığından usulden red kararı verilmesi gerektiğini, maluliyet raporunun hatalı olduğunu, kusur oranlarının netleştirilmesi gerektiğini,geçici iş göremezlik ile geçici bakıcı gideri tazminatından davalının sorumlu olmadığını, adli rapor ücretinden davalının sorumlu olmadığını, SGK'dan ödeme alınıp alınmadığının belirlenmesi gerektiğini, tedavi giderleri için talep ile kaza arasında illiyet bağı olması gerektiğini, temerrüt olmadığından faiz talebinin yersiz olduğunu, emniyet kemeri takılmamasından dolayı müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini ve davacı lehine hükmedilecek vekalet ücretinin 1/5 oranında olması gerektiğini belirterek davanın reddini istemiştir.

III. ... KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "davalıca sigortalı araç sürücüsünün %75 oranında kusurlu olduğu, davacı tarafından sunulan maluliyet raporunun usul ve yasaya uygun olduğu, TRH 2010 Yaşam Tablosu ile progresif rant yöntemine göre alınan hesap raporunun açık, anlaşılır ve denetime elverişli olduğu" gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, toplam 244.437,40 TL tazminatın yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

A. İtiraz Yoluna Başvuranlar

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili itiraz başvurusunda bulunmuştur.

B. İtiraz Sebepleri

Davalı vekili itiraz dilekçesinde; başvuran ile sigortalı araç sürücüsünün uzlaştığını, uzlaşma nedeniyle red kararı verilmesi gerektiğini, maluliyet raporunun hatalı olduğunu, kusur oranlarının netleştirilmesi gerektiğini ve davacı lehine hükmedilecek vekalet ücretinin 1/5 oranında olması gerektiğini belirterek kararın kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "dosyada yer alan 11.03.2019 tarihli uzlaştırma tutanağına göre tarafların edimsiz olarak uzlaşmayı kabul ettikleri, taraflar ve uzlaştırmacının tutanağı imzaladığı, Cumhuriyet savcısı tarafından onaylandığı, uzlaşmanın değerlendirilmesi sonucu davanın reddi gerektiği" gerekçesiyle davalının itirazının kabulüne karar verilerek başvurunun reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; uzlaşmanın edimsiz olduğunu, uzlaşmanın davalı ... şirketinin durumunu ağırlaştırmaması nedeniyle geçerli olmadığını belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık; davacının yolcu olduğu davalı ... şirketi tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (...) Poliçesi ile teminat altına alınan araç ile dava dışı aracın karıştığı 29.07.2018 tarihli trafik kazası sonucu yaralanıp malul kalan davacı yolcunun sürekli iş göremezlik ve geçici iş göremezlik tazminatı, geçici bakıcı gideri tazminatı ile adli rapor ücreti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri,6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49, 51 ve 54 üncü maddeleri, 2918 sayılı Kanun'un 85, 89, 90, 91 inci maddeleri, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesi, 5271 sayılı Ceza Muhakemeleri Kanunu'nun 253 üncü maddesinin on yedinci ve on dokuzuncu bentleri, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları

3. Değerlendirme

Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kurallarına, 5271 sayılı Ceza Muhakemeleri Kanunu'nun 253 üncü maddesinin on yedinci bendinde; "Cumhuriyet savcısı, uzlaşmanın, tarafların özgür iradelerine dayandığını ve edimin hukuka uygun olduğunu belirlerse raporu veya belgeyi mühür ve imza altına alarak soruşturma dosyasında muhafaza eder." hükmünün; aynı maddenin on dokuzuncu bendinde ise "...Uzlaşmanın sağlanması halinde, soruşturma konusu suç nedeniyle tazminat davası açılamaz; açılmış olan davadan feragat edilmiş sayılır. Şüphelinin, edimini yerine getirmemesi halinde uzlaşma raporu veya belgesi, 9/6/1932 tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununun 38'inci maddesinde yazılı ilam mahiyetini haiz belgelerden sayılır." hükmü yer almakta olup, anılan Kanun maddesinin 253/19. bendine göre uzlaşmanın sağlanması halinde soruşturma konusu suç nedeniyle tazminat davası açılamaz, açılmış olan davadan feragat edilmiş sayılır." hükmünü haiz olmasına, davaya konu trafik kazası nedeniyle önerilen uzlaşma teklifinin davacı tarafından edimsiz olarak kabul edilmesi ve imzalanmış olmasına, zikredilen yasal düzenlemeler doğrultusunda soruşturma konusu suç nedeniyle tazminat davası açılamayacağının kabulü ile davacının tazminat talebinin yerinde olmamasına, kararda belirtilen gerekçelere ve temyiz edenin sıfatına göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Davacı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile temyiz olunan ... kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı fazla alınan temyiz giderinin temyiz eden davacıya iadesine,

Dosyanın mahkemeye gönderilmesine,

04.04.2023 gününde Üye ...'in karşı oyu ve oyçokluğuyla karar verildi.

KARŞI OY

Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda, Uyuşmazlık Hakem Heyetince başvurunun kısmen kabulüne karar verilmiş, itiraz üzerine İtiraz Hakem Heyetince taraflar arasında uzlaşma bulunduğu gerekçesiyle itirazın kabulü ile başvurunun reddine karar verilmiştir.

... kararının temyizi üzerine yapılan inceleme sonunda sayın çoğunluk tarafından kararın onanmasına karar verilmiş olup bu karara ve gerekçelerine katılamıyorum.

Uzlaşma 5171 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (CMK) 253 ve devamı maddelerinde düzenlenmiş olup; 253/5 maddesinde “Uzlaşma teklifinde bulunulması halinde, kişiye uzlaşmanın mahiyeti ve uzlaşmayı kabul veya reddetmesinin hukuki sonuçları anlatılır.” hükmü yer almaktadır. Bu düzenlemeye göre geçerli bir uzlaşmadan söz edilebilmesi için kişiye uzlaşmanın mahiyeti ile kabul veya reddedilmesinin sonuçlarının açık bir biçimde anlatılması ve bunun da uzlaştırma raporuna geçirilmesi gerekmektedir.

Dosya içerisinde uzlaştırma raporunun bir kısmının fotokopisi mevcut olup raporda “Müşteki ... ile yapılan görüşmede; CMK 253/9 maddesi uyarınca uzlaşma mahiyeti ve uzlaşmayı kabul veya reddetmesinin hukuki sonuçları anlatıldı…” ifadeleri yer almakla birlikte müştekiye anlatılan hususların neler olduğunun açıklanmadığı görülmüştür. Bu durumda raporda yer alan mevcut ifadeler yeterli olmayıp raporun bu haliyle CMK 253/5 maddesine uygun olduğundan söz edilemez.

Ayrıca raporun “Uzlaştırma sonucu” bölümünde “Müştekiler ile şüpheli arasında yapılan görüşme sonucunda taraflar EDİMSİZ olarak uzlaşmayı kabul ettiklerinden taraflar arasında uzlaşma sağlanmıştır.” ifadeleri yer almakta olup bu haliyle edimsiz bir uzlaşma olduğu görülmektedir.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 111. maddesi “Bu Kanunla öngörülen hukuki sorumluluğu kaldıran veya daraltan anlaşmalar geçersizdir. Tazminat miktarlarına ilişkin olup da, yetersiz veya fahiş olduğu açıkça belli olan anlaşmalar veya uzlaşmalar yapıldıkları tarihten başlayarak iki yıl içinde iptal edilebilir.” şeklinde düzenlenmiştir. Maddede trafik kazaları sonucu meydana gelen zararlar yönünden özel bir düzenleme yapılmıştır. Buna göre zarara uğrayan zarar veren ile yapılan ve yetersiz ya da fahiş olduğu anlaşılan anlaşmaların geçersizliğini iki yıllık hak düşürücü süre içerisinde ileri sürülebilir.

Somut olayda mevcut uzlaştırma raporuna göre taraflar edimsiz olarak uzlaşmışlardır. Uzlaştırma raporundaki onay tarihi 11.03.2019 olup, başvuran ... Karayolları Trafik Kanunu’nda düzenlenen iki yıllık süre içinde 05.09.2019 tarihinde Sigorta Tahkim Komisyonuna başvurmuştur.

Bu durumda; yukarıda açıklandığı üzere gerek uzlaştırma işleminin Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 253/5 maddesindeki şartlara uygun olarak yapılmamış olması, gerekse edimsiz olduğu anlaşılan uzlaşma işleminden sonra Karayolları Trafik Kanunu’nun 111. maddesine göre iki yıllık süre içerisinde Sigorta Tahkim Komisyonuna başvurulmuş olması karşısında, İtiraz Hakem Heyetince uzlaşma bulunduğu gerekçesi ile başvurunun reddine karar verilmesi doğru olmayıp, kararın bozulması düşüncesinde olduğumdan, sayın çoğunluğun onama kararına ve gerekçelerine katılamıyorum.