Karar Detayı

MAHKEMESİ: Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI: 2014/527 E., 2019/808 K.

DAVALILAR: 1 ... vekili ... ... 2 ... vekili ... ...

DAVA TARİHİ: 20.10.2014

HÜKÜM/KARAR: Davanın Kısmen Kabulü

Taraflar arasındaki tasarrufun iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı davacı vekili, davalı ... vekili, davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı borçlu ... aleyhine icra takibi yapıldığını, borcu karşılayacak malı bulunamadığını ... sürerek borçlunun, dava konusu taşınmazlarını davalı amcasının oğlu ...'a satışına ilişkin tasarrufların iptalini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; aciz belgesinin olmadığını, takip konusu alacağın doğum tarihinden önce gerçekleştirilmiş işlemler hakkında iptal kararı verilemeyeceğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

2.Davalı ... cevap dilekçesinde; henüz borcun doğumundan önce gerçekleştirilmiş ve herhangi bir şekilde alacaklıları zarara uğratma saiki taşımayan dava konusu tasarrufların iptal istemine konu edilemeyeceğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; borcun doğum tarihinin 03.10.2012 tarihi olduğu, davalılar arasındaki 05.07.2012 tarihinde ... Mah. 273 Ada, 5 Parselde kayıtlı taşınmaz ve Yeni ... Mah., 165 Ada 2 Parsel 5 No'lu bağımsız bölümde kayıtlı taşınmazlara yönelik tasarrufların takip konusu borçtan sonra yapılmadığı gerekçesiyle söz konusu tasarruflar bakımından davanın dava şartı yokluğundan reddine, davalıların amca çocukları oldukları, taşınmazın pek aşağı bir fiyat ile satıldığı, ayrıca davalı ...'ın borçlanma tarihinden sonra taşınmazını devretmesinin mal kaçırma kastını içerdiği gerekçesiyle de Siirt İcra Müdürlüğü'nün 2013/564 E,2019/7996 E., 2019/7997 E.. Sayılı dosyalarında davalı ...'ın borçlusu olduğu alacağın tahsili için ve söz konusu dosyadaki alacak ve ferileri ile sınırlı olmak kaydıyla; Siirt İli, Kurtalan İlçesi, ... Mah., 265 Ada, 1 Parselde kayıtlı taşınmazın 15.01.2013 tarihinde davalı borçlu ... tarafından diğer davalı ...'a satışına ilişkin tasarrufun iptaline, davacı alacaklıya Siirt İcra Müdürlüğü'nün 2013/564 E., 2019/7996 E., 2019/7997 E. Sayılı dosyasında bu taşınmazın haciz ve satışını isteme (... icra) yetkisi (söz konusu icra dosyalarındaki alacak ve ferileri ile sınırlı olmak kaydıyla) tanınmasına, karar verilmiştir.

IV. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili, davalı ... vekili, davalı ... Karaatay vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davacı vekili temyiz dilekçesinde; davacı ..., davalı borçlu ... ve dava dışı ... İnş. San. Ve Tic. Ltd. Şti. arasında 22.03.2012 tarihinde ... ... 300 kişilik prefabrik öğrenci yurdu yapım işinin gerçekleştirilmesine ilişkin taşeron sözleşmesi imzalandığını, ... ve taşeron ortağı olan davalı ... tarafından inşaat yapım işi üstlenildiğini, sözleşmenin ifasına başlanıp yapılan masrafların bir çoğunun davacı tarafından karşılandığını ve davalı ...'dan alacaklı hale geldiğini, daha sonra taşeron ortaklığından ayrılmak istediğinde, 03.10.2012 tarihli iki adet protokol başlıklı anlaşmayla ortaklığı feshettiklerini, 22.03.2012 tarihinde işverene karşı birlikte müteselsil borçlu ve taşeron ortağı olarak öğrenci yurdu inşa etmeyi üstlendiklerini, borcun bu nedenle bu tarihte doğduğunu belirterek mahkeme kararının bozulmasını istemiştir.

2.Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde; Siirt Kurtalan ... mah. 265 ada 1 parsel nolu taşınmazın satış işleminin 15.01.2013 tarihinde gerçekleştirilmiş olup bu tarihte davacı tarafından borçlu davalı aleyhine açılmış bir takip söz konusu olmadığını, yapılan satış neticesinde elde dilen para ile davacı alacaklıya 2013/602 E. Sayılı icra dosyasında borca konu 15.11.2012 tarihli bonoya karşılık olarak 100.000,00TL ödeme yapıldığını, vekalet ücretinin kabul ve ret oranına göre yanlış hesaplandığını, hüküm kısmının 6. Maddesinde harçlar, bilirkişi ücretleri, posta giderlerinden oluşan 5.641,98 TL'nin kabul red oranına göre (%19 %81) 1.071,97 TL'sinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, kalanının davacı üzerinde bırakılmasına denilmesi gerekirken davalılar üzerine bırakılması denilerek maddi hata yapıldığını belirterek mahkeme kararının bozulmasını istemiştir.

3.Davalı ... Karaatay vekili temyiz dilekçesinde; iptali istenen satış işlemlerinden ikisinin bonolarda düzenlenen vade tarihleri hatta protokolün imzalandığı ve bonoların düzenlendiği tarihten çok önce 05.07.2012 tarihinde gerçekleştiğini, Siirt Kurtalan ... mah. 265 ada 1 parsel nolu taşınmazın satış işleminin 15.01.2013 tarihinde gerçekleştirilmiş olup bu tarihte davacı tarafından borçlu davalı aleyhine açılmış bir takip söz konusu olmadığını, davalılar arasında kanunun aradığı 3. derecede bir akrabalık bulunmayıp 4. dereceden akraba olduklarını, kötü niyetli bir satış bulunmayıp davanın reddi gerektiğini, vekalet ücretinin kabul ve ret oranına göre yanlış hesaplandığını, hüküm kısmının 6. Maddesinde harçlar, bilirkişi ücretleri, posta giderlerinden oluşan 5.641,98 TL'nin kabul red oranına göre (%19 %81) 1.071,97 TL'sinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, kalanının davacı üzerinde bırakılmasına denilmesi gerekirken davalılar üzerine bırakılması denilerek maddi hata yapıldığını belirterek mahkeme kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, İİK 277 ve devamı maddelerine göre açılmış tasarrufun iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (1086 sayılı Kanun) 428 inci maddesi, 438 inci maddesinin yedi, sekiz ve dokuzuncu fıkraları ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrası, 6098 sayılı ... Borçlar Kanunu'nun (6098 sayılı Kanun) 167 ve 168 inci maddeleri, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 277 ve devamı maddeleri.

3. Değerlendirme

1.İİK'nun 277 ve izleyen maddelerinde düzenlenen tasarrufun iptali davalarında amaç, borçlunun haciz yada iflasından önce yaptığı ve aslında geçerli olan bazı tasarrufların geçersiz ya da "iyiniyet kurallarına aykırılık" nedeniyle alacaklıya karşı sonuçsuz kalmasını ve dolayısıyla o mal üzerinden ... icraya devamla alacağın tahsilini sağlamaktır. Davacı, iptal davası ... olduğu takdirde, tasarruf konusu mal üzerinde ... icra yolu ile hakkını almak yetkisini elde eder ve tasarruf konusu taşınmaz mal ise, davalı üçüncü şahıs üzerindeki kaydın düzeltilmesine gerek olmadan o taşınmazın haciz ve satışını isteyebilir (İİK.md.283/1). Bu yasal nedenle iptal davası, alacaklıya alacağını tahsil olanağını sağlayan, nispi nitelikte, yasadan ... bir dava olup; tasarrufa konu malların aynı ile ilgili değildir.

Bu tür davaların dinlenebilmesi için, davacının borçludaki alacağının gerçek olması, borçlu hakkındaki icra takibinin kesinleşmiş olması, iptali istenen tasarrufun takip konusu borçtan sonra yapılmış olması ve borçlu hakkında alınmış kesin veya geçici aciz belgesinin (İİK.nun 277 md) bulunması gerekir. Bu ön koşulların bulunması halinde ise İİK.nun 278, 279 ve 280. maddelerinde yazılı iptal şartlarının bulunup bulunmadığı araştırılmalıdır.

Mahkemece; davacı, davalıdaki alacağının taşeron sözleşmesinin akdedildiği tarih olan 22.03.2012 tarihinde doğduğunu iddia etse de, söz konusu taşeron sözleşmesinde davacı ve davalı ...'ın taşeron sıfatı ile işverene karşı belirli bir bedel karşılığında öğrenci yurdu inşa etmeyi üstlendiği, burada davacı ve davalı ...'ın irade açıklamalarının karşılıklı olmayıp yanyana olduğu, dolayısıyla söz konusu tarihte aralarında herhangi bir borcun doğduğundan söz edilemeyeceği, davalı ...'ın tam olarak 03.10.2012 tarihli protokol ile taşeron ortaklığından ayrılan davacıya 265.000,00 TL bedel ödemeyi taahhüt ettiği, bu nedenle borcun bu tarihte doğduğu, davalılar arasındaki 05.07.2012 tarihinde ... Mah. 273 Ada, 5 Parselde kayıtlı taşınmaz ve Yeni ... Mah., 165 Ada 2 Parsel 5 No'lu bağımsız bölümde kayıtlı taşınmazlara yönelik tasarrufların takip konusu borçtan sonra yapılmadığı gerekçesiyle söz konusu tasarruflar bakımından davanın dava şartı yokluğundan reddine karar verilmiş ise de varılan sonuç dosya kapsamı ve mevcut delil durumuna uygun düşmemektedir.

Somut olayda takibe dayanak bonoların düzenleme tarihinin 03.10.2012, davanın reddine karar verilen ... Mah. 273 Ada, 5 Parselde kayıtlı taşınmaz ve Yeni ... Mah., 165 Ada 2 Parsel 5 No'lu bağımsız bölümde kayıtlı taşınmazların davalıya devir tarihinin 05.07.2012 olduğu, böylece bonoların keşide tarihine göre iptali istenen ... Mah. 273 Ada, 5 Parselde kayıtlı taşınmaz ve Yeni ... Mah., 165 Ada 2 Parsel 5 No'lu bağımsız bölümde kayıtlı taşınmazlara ilişkin tasarruftan sonra düzenlendiği anlaşılmakta ise de, davacı taraf, davalıdaki alacağının taşeron sözleşmesinin akdedildiği tarih olan 22.03.2012 tarihinde doğduğunu iddia etmiş olup, gerçekten de dosya kapsamında yer alan 22.03.2012 tarihli taşeron sözleşmesine göre, davacı ... ile borçlu davalı ...'ın dava dışı ... İnş. San ve Tic. Ltd. Şti.'ne karşı ... ...'da 300 kişilik prefabrik öğrenci yurdu yapım işinin gerçekleştirilmesine dair taşeron olarak borç altına girdikleri, 03.10.2012 tarihinde ise aralarında protokol düzenleyerek, öğrenci yurdu inşaatı işini üstlenen taşeronlar davalı ... ve davacı ...'nun taşeron sözleşmesini feshettikleri ve davalı ...'ın borcunu davacı ...'ya 265.000,00 TL olarak ödeyeceği ve bu borca karşılık da davacının icra takiplerine konu ettiği bonoları verdiğini belirtmiştir.

6098 sayılı ... Borçlar Kanunu'nun 167 inci maddesii; "Aksi kararlaştırılmadıkça veya borçlular arasındaki hukuki ilişkinin niteliğinden anlaşılmadıkça, borçlulardan her biri, alacaklıya yapılan ifadan, birbirlerine karşı eşit paylarla sorumludurlar. Kendisine düşen paydan fazla ifada bulunan borçlunun, ödediği fazla miktarı diğer borçlulardan isteme ... vardır. Bu durumda borçlu, her bir borçluya ancak payı oranında rücu edebilir." Yine 168 inci maddesi; "Diğerlerine rücu hakkına sahip olan borçlulardan her biri, ifa ettiği miktar oranında alacaklının haklarına halef olur." hükmünü haizdir.

Bu durumda; davacı ... ve davalı ... 22.03.2012 tarihinde dava dışı ... İnş. San ve Tic. Ltd. Şti.'ne karşı birlikte borç altına girmiş olup, davacı ... fazladan ifa ettiği miktar oranında alacaklının haklarına halef olduğundan alacağının doğum tarihi taşeron sözleşmesinin düzenlendiği tarih olan 22.03.2012 tarihi olup, dava konusu tasarrufun ise bu tarihten sonra 05.07.2012 tarihinde yapıldığı anlaşılmıştır. Borcun daha önce doğduğu ispatlandığına göre buna ilişkin dava koşulunun gerçekleştiği kabul edilerek, işin esasına girilmesi sonucunda, davalı 3. Kişi ...'ın davalı borçlunun amcasının oğlu olarak İİK'nun 280/1 maddesi kapsamında borçlunun durumunu ve amacını bilebilecek kişilerden olduğu da anlaşıldığından davanın dava konusu ... Mah. 273 Ada, 5 Parselde kayıtlı taşınmaz ve Yeni ... Mah., 165 Ada 2 Parsel 5 No'lu bağımsız bölümde kayıtlı taşınmazlar yönünden de kabulüne karar verilmesi gerekirken, bu taşınmazlar yönünden davanın reddine karar verilmesi usul ve yasaya aykırıdır.

2.Bozma ilamının kapsam ve şekline göre, davalı ... vekili ve davalı ... Karaatay vekilinin temyiz itirazları şimdilik incelenmemiştir.

V. KARAR

1. Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan Mahkeme kararının BOZULMASINA,

2 Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle bozma ilamının kapsam ve şekline göre davalı ... vekili ve davalı ... Karaatay vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde davacı ve davalılara iadesine,

Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,

03.04.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.