Yargıtay 4. HD 2021/14704 E. 2023/4222 K.

MAHKEMESİ: İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi

SAYISI: 2019/889 E., 2021/301 K.

HÜKÜM/KARAR: Kısmen Kabulü Esastan Ret

İLK DERECE MAHKEMESİ: Gaziosmanpaşa 4. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI: 2012/661 E., 2016/295 K.

Taraflar arasındaki destekten yoksun kalma ve manevi tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı ... vekili ve davalı ... vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü

I. DAVA

Davacılar vekili; davacıların murisinin 17.12.2011 tarihinde davalı ... Müdürlüğüne ait ve davalı ...'ın kullandığı yol açma, kar ve buzla mücadele kamyonunun kar temizliği yaptığı sırada müteveffanın kullandığı araçla yaptığı kazada vefat ettiğini, davacı eş ... ve çocukları olan davacıların destekten yoksun kaldıklarını iddia ederek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik her bir davacı için 1.000,00 TL olmak üzere toplam 4.000,00 TL destekten yoksun kalma tazminatının olay tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalılardan, her bir davacı için ayrı ayrı 100.000,00 TL manevi tazminatın ise davalı ... ve davalı ... Müdürlüğünden tahsilini talep etmiştir. Davacı 23.05.2016 tarihinde maddi tazminat talebinin toplam 424.481,20 TL olarak ıslah etmiştir.

II. CEVAP

Davalı ...; davada idare yargının görevli olduğu, yetki itirazında bulunduklarını, sürücü Ömer'in kusurlu olmadığını, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun (KTK) 71 inci maddesi ve Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin 141 inci maddesi gereğince yolun yapım ve bakımından sorumlu kuruluşa ait kar ve buz mücadelesi çalışmalarında görevli araçların geçiş üstünlüğüne sahip olduğunu, bu araçların hizmetin yerine getirilmesini sağlamak amacına uygun olması şartıyla KTK ve Yönetmelikte gösterilen trafik kısıtlamalarına ve yasaklarına bağlı olmadıkları, üstelik kazanın yolun sol şeridinde meydana geldiğini, müteveffa sürücünün hız kurallarını ihlal ettiğini ve sol şeridi işgal ettiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

Davalı Groupama Sigorta AŞ vekili; sigorta limiti ile sorumlu olduklarını, kusur raporu alınmasını talep ettiklerini, davacı eşin evlenme ihtimalinin dikkate alınmasını, kendilerine başvuru yapılmadığını bu nedenle faizden sorumlu olmadıklarını savunarak davanın reddini talep emiştir.

Davalı ... vekili; müvekkilinin olay günü davalı idareye ait araçla uyarı lambası yanar vaziyette iken kar temizliği yaptığını, kazanın oluşumunda kusuru bulunmadığını, olay günü Gürün Kayseri istikametinde kar küremesi yaptığını, temizlik esnasında dışına atılması gereken karların yolun dışına atılmadığını ve yol üzerinde kalıp buzlanma yaptığını, bu nedenle geriye dönerek emniyet şeridine yakın bir yerde karı küremeye başladığını bu sırada müteveffanın kullandığı aracın virajı alamadığından emniyet şeridine geçerek kar küreme aracına çarptığını, müteveffanın aracında lastiklerinin kar tipi olmadığını, emniyet kemerinin takılı olmadığını, zinciri olmadığını ve kazada kusurlu olduğunu savunarak davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı ile belirtilen kararı ile davanın destekten yoksun kalma ve manevi tazminata ilişkin olduğunu, Adli Tıp Kurumundan alınan kusur raporu ile 17.12.2011 tarihli kazada vefat eden davacıların murisinin kusurunun olmadığının belirlendiğini, kazaya sebebiyet veren davalı ...'ın tam kusurlu olduğunu, aktüerya bilirkişisinden alınan rapor ile destekten yoksun kalma tazminatlarının belirlendiğini, davacı ... için 328.098,00 TL, ... için 30.440,00 TL, ... için 17.786,80 TL, ... için 48.156,60 TL destekten yoksun kalma tazminatının (sigorta şirketi teminat miktarı ile sınırlı olmak üzere) davalı ... ve ... açısından kaza tarihinden davalı ... bakımından dava tarihi olan 08.05.2012 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz ile birlikte tahsiline, söz konusu kaza nedeni ile murisleri vefat eden davacıların duydukları acı ve elem nedeni ile davacı ... için 50.000,00 TL, diğer davacıların her biri için ayrı ayrı 40.000,00 TL manevi tazminatın davalı ... ve davalı ... müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... vekili ve davalı ... vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı ... vekili; kusur oranını kabul etmediklerini asli kusurlu olduklarına dair tespitin hatalı olduğunu, Ticaret Mahkemesinin görevli olduğunu, yetki ve görevi hususunda araştırma yapılmadığını beyan etmiştir.

Davalı ... vekili; davanın idari yargıda görülmesi gerektiğini, davaya konu olayda kar ve buz mücadelesi yapan araç sürücüsünün geçiş üstünlüğünü belirleyen sarı ikaz lambası olan tepe lambalarını ve sis farlarının yakarak çalışmalarının sürdürdüğünü, yol üzerinde kar ve buz temizlemek için ters yönde çalışmak zorunda kalmış olup bu durumda KTK'nın 71 inci maddesi ve Yönetmelik'in 141 inci maddesi uyarınca kusurlu olmayacağını beyan ederek kararı istinaf etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalı ...'ın kararı istinaf etmişse de istinaf karar ve ilam harcını yatırmadığından bu davalı açısından istinaf incemesi yapılmasına yer olmadığı, KTK'dan kaynaklanan sorumluluk davalarına adli yargının görevli olduğu, mahkeme kararınn gerekçesinde oluşa uygun olarak düzenlenen bilirkişi raporuna göre kusur oranı ve maddi tazminata ilişkin hesaplamanın hükme esas alınmasında usulsüzlük olmadığı gerekçesi ile davalı ... vekilinin istinaf nedenlerinin esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde; kar ve buzla mücadele eden araç sürücünün kazada kusuru olmadığını, bu araçların geçiş üstünlüğüne sahip olduklarını, kazanın yolun sol şeridinde meydana geldiğini, müteveffanın sol şeridi işgal ederek hız kurallarını ihlal ettiğini beyan ederek kararı temyiz etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, davalı ... tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (...) Poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı 17.12.2011 tarihli trafik kazası sonucu ölüm nedeniyle ölenin desteğinden yoksun kalanların açtığı destekten yoksun kalma tazminatı ve manevi tazminat talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 53 ve 56 ncı maddesi, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85,89,90,91 inci maddeleri, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları.

3. Değerlendirme

4. İhtiyari dava arkadaşı olan davacılar yönünden temyiz sınırı her bir dava arkadaşının davası için ayrı ayrı belirlenecektir. HMK'nın 362/1 a ve 362/2 nci maddeleri gereğince temyiz edenin sıfatına göre hükmedilen ya da mahkemece kabul edilmeyen bölümünün miktar veya değeri 78.630,00 TL’yi geçmeyen davalara ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararlarının temyizi kabil değildir. Buna göre davacılardan ... lehine 30.440,00 TL destekten yoksun kalma tazminatı, 40.000,00 TL manevi tazminat, davacı ... lehine 17.786,80 TL destekten yoksun kalma tazminatı, 40.000,00 TL manevi tazminata hükmedilmiştir. İhtiyari dava arkadaşı olan bu davacılar için ayrı ayrı davalılar aleyhine hükmedilen tazminat miktarları 78.630,00 TL'nin altında kaldığından Bölge Adliye Mahkemesi kararının temyiz kabiliyeti olmayıp davalı ... vekilinin davacılar ... ve ... yönünden temyiz dilekçelerinin HMK’nın 362/1 a maddesi gereğince ayrı ayrı reddine karar vermek gerekmiştir.

5. Davalının, davacılar ... ve ve ...'a yönelik temyiz itirazı yönünden;

Davalı tarafından dosyaya istinaf aşamasında ibraz edilen, davalı ... vekili ve davacılar arasında tanzim edilen 06.07.2017 tarihli sulh sözleşmesi bulunmaktadır. Söz konusu sözleşme uyarınca davacılara 333.215,53 TL ödeme yapıldığı ve taraflar arasında ibraname imzalandığı anlaşılmaktadır. Söz konusu sulh sözleşmesi değerlendirilmeden karar verilmesi doğru olmayıp kararın bu yönden bozulması gerekmiştir.

3. Bozma nedenine göre davalı ... vekilinin temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine gerek görülmemiştir.

V. KARAR

1. Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin davacılar ... ve ... yönünden temyiz dilekçesinin HMK 362/1 a maddesi gereğince REDDİNE,

2. Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan nedenlerle davalı vekilinin davacılardan ... ve ...'a yönelik temyiz itirazlarının kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

3. Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

4. Değerlendirme bölümünün (3) numaralı bendinde açıklanan nedenlerle davalı ... vekilinin temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde ilgiliye iadesine,

Dosyanın 6100 sayılı Hukuk Usulu Muhakemeleri Kanunu'nun 373/1 maddesi gereğince İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

22.03.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.