Karar Detayı

MAHKEMESİ: Ticaret Mahkemesi

SAYISI: 2021/559 Değişik İş 2021/560 Karar

SAYISI: İHK 2021/23299

HÜKÜM/KARAR: Davalının itirazının reddine

SAYISI: K 2021/56464

Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda Uyuşmazlık Hakem Heyetince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Karara davalı vekili tarafından itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince davalının itirazının reddine karar verilmiştir.

... kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda;

Dosya içeriğine göre davacı ... yönünden hüküm altına alınan ve temyize konu edilen toplam miktar 2.956,58 TL olup ... karar tarihi itibariyle 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30/12 inci maddesi uyarınca kesinlik sınırı olarak belirlenen 40.000,00 TL’nin altında kaldığı anlaşılmakla; davalı vekilinin davacı ... yönünden temyiz dilekçesinin reddine karar vermek gerekmiştir.

Davalı vekilinin davacı ... yönünden gerekli şartları taşıdığı anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; 10.02.2020 tarihinde meydana gelen çift taraflı trafik kazasında araç sürücüsü davacılar desteğinin vefat ettiğini belirterek belirsiz alacak olarak 100,00'er TL destekten yoksun kalma tazminatının desteğin kullandığı aracın zorunlu mali sorumluluk sigortasını (...) düzenleyen davalıdan tahsilini talep etmiş, talebini davacı ... yönünden 233.937,79 TL'ye, davacı ... yönünden 2.956,58 TL'ye arttırmıştır.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; desteğin kendi kusuru ile vefat ettiğinden talebin teminat dışı olduğunu belirterek davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

III. ... KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen tarih ve sayılı kararı ile başvurunun kabulü ile davacı ... yönünden 233.937,79 TL, davacı ... yönünden 2.956,58 TL'nin 17.03.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

A. İtiraz Yoluna Başvuranlar

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili itiraz başvurusunda bulunmuştur.

B.İtiraz Sebepleri

Davalı vekili itiraz dilekçesinde; davanın belirsiz alacak nitelenmesinin hukuka aykırı olduğunu, mütevaffanın kendi kusuru ile kazaya sebebiyet vermiş olması nedeniyle davacıların tazminat talep etme hakkının bulunmadığını, kusur oranları arasında çelişki olduğunu, TRH 2010 Yaşam Tablosu ve %1,8 teknik faiz esas alınarak hesap yapılmasını, uzlaştırma ve Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) ödemesi varsa araştırılmasını, vekalet ücretinin Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi (AAÜT) tarifesi uyarınca belirlenen tutarın 1/5'i oranında olması gerektiğini belirterek ... kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

...'nin yukarıda belirtilen kararı ile; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 107 inci madde gereğince belirsiz alacak davası açılmasının mümkün olduğu, kendi ölümüne neden olan sürücünün %20 kusuruna isabet eden kısmı ... poliçesi kapsamında olmadığı, bu hususun dikkate alındığını, PMF 1931 Tablosu ve progresif rant formülü esas alınarak yapılan hesaplamanın davalı lehine olduğunu, kazanın iş kazası niteliğinde olmadığı, SGK ödemesine dair delil bulunmadığı, uzlaşmaya ilişkin belgeye rastlanmadığı, AAÜT tarifesi gereğince tam nisbi vekalet ücretine hükmedilmesinde hukuka aykırılık görülmediği gerekçesiyle davalı vekilinin itiraz başvurusunun reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

...'nin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; ... kararına karşı yaptığı itiraz başvurusuna konu ettiği nedenlerle, ... kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe:

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, davalı ... tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (...) poliçesi ile teminat altına alınan, desteğin sürücüsü olduğu aracın karıştığı çift taraflı trafik kazası sonucu ölüm nedeniyle ölenin desteğinden yoksun kalanların açtığı destekten yoksun kalma tazminatı talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun (KTK) 85, 89, 90, 91 ve 92 nci maddeleri, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun (TTK) 1425 inci maddesi, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 53 üncü maddesi, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesi Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları.

3. Değerlendirme

TTK'nın 1425 inci maddesine göre sigorta poliçesi genel ve varsa özel şartları içerir. Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası Yeni Genel Şartları 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Genel şartların C.10. maddesi ile 12.08.2003 tarihli ve 25197 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları yürürlükten kaldırılmıştır.

Yeni genel şartların C.11. maddesine göre; yeni genel şartlar, genel şartların yürürlük tarihi olan 01.06.2015 tarihinden sonra akdedilmiş sözleşmelere uygulanacaktır. Bunun doğal sonucu olarak artık eski genel şartların yeni genel şartların yürürlük tarihinden sonra düzenlenen poliçelerde uygulanma imkanı bulunmamaktadır. Sigortacılık Kanunu 11 inci maddesi hükmüne göre ise, sigorta sözleşmesinin ana muhtevası müsteşarlıkca onaylanan ve sigorta şirketlerince aynı şekilde uygulanacak olan genel şartlara uygun olarak düzenlenir.

01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın amacı A.1 maddesinde "Karayolları Trafik Kanunu uyarınca motorlu araç işletenlerine yüklenen hukuki sorumluluk için düzenlenen Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasına yönelik ilgililerinin hak ve yükümlülüklerine ilişkin usul ve esasların düzenlenmesidir" şeklinde belirlenmiştir. Sigortanın kapsamı ise genel şartlar A.3. maddesinde "sigortacı, poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında, üçüncü şahısların ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde Genel Şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri, kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür. Sigortanın kapsamı üçüncü şahısların, sigortalının Karayolları Trafik Kanunu çerçevesindeki sorumluluk riski kapsamında, sigortalıdan talep edebilecekleri tazminat talepleri ile sınırlıdır" şeklinde düzenlenmiştir. Kapsama giren teminat türlerinin tanımlandığı A.5. maddesinin (ç) bendinde Destekten Yoksun Kalma (Ölüm) Teminatı "Üçüncü kişinin ölümü dolayısıyla ölenin desteğinden yoksun kalanların destek zararlarını karşılamak üzere bu genel şart ekinde yer alan esaslara göre belirlenecek tazminattır" şeklinde ifade edilmiştir. Genel Şartlar A.6. maddesinin (c) bendinde "İlgililerin, sigortalının sorumluluk riski kapsamında olmayan tazminat talepleri" ve (d) bendinde "Destekten yoksun kalan hak sahibinin, sigortalının sorumluluk riski kapsamında olmayan destek tazminatı talepleri ile destekten yoksun kalan hak sahibinin, sigortalının sorumluluk riski kapsamında olmakla beraber destek şahsının kusuruna denk gelen destek tazminatı talepleri" zorunlu mali sorumluluk sigortası teminatının dışında kalan hallerden sayılmıştır.

Somut olayda; desteğin sürücüsü olduğu araç ile seyri sırasında 10.02.2020 tarihinde meydana gelen çift taraflı kaza sonucu vefat ettiği; poliçenin düzenlenme tarihinin de 15.07.2019 tarihi olduğu görülmektedir. Davacı eş çift taraflı kazada hayatını kaybeden ve %80 kusurlu olan sürücü desteğin kendi zorunlu mali sorumluluk sigortasından destekten yoksun kalma tazminatı talebinde bulunmuştur.

Davalı ... tarafından düzenlenen poliçenin teminat başlangıç ve bitiş tarihleri 15.07.2019 15.07.2020 tarihleri olup davalı ... şirketinin sorumluluğunun kapsamı ise 01.06.2015 tarihinde, yani poliçenin teminat başlangıç tarihi olan 15.07.2019 tarihinden önce yürürlüğe giren Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası Genel Şartları'na göre belirlenecektir.

Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası Genel Şartları A.3. maddesine ve A.5. maddesinin (ç) bendine göre, ancak üçüncü kişinin ölümü dolayısıyla oluşan destek zararları, destekten yoksun kalma (ölüm) teminatı kapsamındadır. Bunun sonucu olarak, sigortacının destek zararlarından sorumlu olması için, motorlu aracın işletilmesi sırasında ölen kişinin mutlaka üçüncü bir kişi olması gerekir. Açıklanan bu maddi ve hukuksal olgulara göre somut olayda işleten ve araç sürücüsü olan murisin (destek) üçüncü kişi olarak kabulü mümkün değildir.

Yine Genel Şartların A.6. maddesi (d) bendine göre destekten yoksun kalan hak sahibinin, sigortalının sorumluluk riski kapsamında olmakla beraber, destek şahsının kusuruna denk gelen destek tazminatı taleplerinin teminat kapsamı dışında tutulması nedeniyle, somut olayda tam kusuru ile kendi ölümüne neden olan sürücü murisin destek tazminatı sigorta teminatı kapsamında değildir. Poliçenin teminat başlangıcı tarihinde yürürlükte bulunan KTK'da sigortalının sorumluluk riski kapsamında olmayan destek tazminatı talepleri ile sigortalının sorumluluk riski kapsamında olmakla beraber, destek şahsının kusuruna denk gelen destek tazminatı taleplerinin sigorta teminatı kapsamında olduğuna ilişkin bir düzenleme de yoktur. Bu sebeplerle; desteğin davaya konu çift taraflı trafik kazasında %80 kusurlu olduğu ve davacıların desteğin idaresindeki aracın sigortacısı olan davalı ... şirketinden destek tazminatı talep etme hakları bulunmadığı (aynı yönde HGK'nın 20.04.2021 tarih, 2020/17 191 Esas ve 2021/514 Karar sayılı ilamı) gözetilmeden, davacı ...'in zararının teminat kapsamında olduğu kabulüne dayanan kararın bozulması gerekmiştir.

VI. KARAR

1. Yukarıda açıklanan nedenlerle davalı vekilinin davacı ...'e yönelik temyiz isteminin miktar itibariyle kesin olması nedeniyle REDDİNE,

2. Değerlendirme bölümünde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin davacı ...'e yönelik temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan ... kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde davalıya iadesine,

Dosyanın, ...'ne iletilmek üzere gönderilmesine,

20.03.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.