Karar Detayı

MAHKEMESİ: İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 46. Hukuk Dairesi

SAYISI: 2022/306 E., 2022/980 K.

HÜKÜM/KARAR: Davanın reddi/Başvurunun kısmen kabulü

İLK DERECE MAHKEMESİ: Kocaeli 1. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI: 2020/341 E., 2021/320 K.

Taraflar arasındaki tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince davacı vekilinin istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın pasif husumet yokluğu nedeni ile reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; dava dışı ... İnş. Taahhüt Mobilya İth. İhr. San ve Tic. Ltd. Şti. ile müvekkili arasında 25.06.2008 tarihinde gayrimenkul satış vaadi sözleşmesi imzalandığını, söz konusu taşınmazların 12.08.2009 tarihinde müvekkiline teslim edildiğini ve tapuda müvekkili adına tescilinin yapıldığını, davalı ...’ün dava konusu taşınmazın yapı müteahhidi ve şantiye şefi, diğer davalı ...’ın ise mimari müellifi olduğunu, söz konusu taşınmazların iskan izninin davalıların kasıtlı olarak imza vermemeleri nedeniyle alınamadığını, bu nedenle taşınmazları kiraya veremeyip zarar ettiklerini ve taşınmazları satmak zorunda kaldıklarını belirterek uğradıkları kira kazancı kaybı kapsamında toplam 675.500,00 TL’nin faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalılar vekili cevap dilekçesinde; davaya konu taşınmazların satıcısının dava dışı ... İnş. Taahhüt Mobilya İth. İhr. San ve Tic. Ltd. Şti. olduğunu, davalılara husumet düşmeyeceğini belirterek davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davanın dayanağı olan sözleşmenin davacı şirket ile dava dışı ... İnş. Taahhüt Mobilya İth. İhr. San ve Tic. Ltd. Şti. arasında yapıldığı, davacının istemi bu sözleşmeye dayandığından bu hususta dava dışı şirketin sorumlu olduğu, davalılar ... ve ...'ın sorumluluğunun olmadığı, bu nedenle davalıların pasif husumet ehliyetlerinin bulunmadığı, davacı taraf ile dava dışı ... İnş. Taahhüt Mobilya İth. İhr. San ve Tic. Ltd. Şti. arasında akdedilen sözleşmenin karşılıklı borç yükleyen bir sözleşme olduğu, karşılıklı borç yükleyen sözleşmelerde, iki tarafın da bir edimi ifayı, yani sözleşmede kararlaştırılan yükümlülüklerin yerine getirilmesini üstlendiği, davacı tarafın iş bu davaya sebep olan sözleşmenin kendisine yüklemiş olduğu edimleri yerine getirdikten sonra eldeki davayı açabileceği, ancak davacı tarafın sözleşmeye konu bedelleri eksik ödediği, iskan alınmasının davalıların sorumluluğunda olmadığı, iskan alınmamasından dolayı oluşan zararın taşınmazları davacıya satan dava dışı ... İnş. Taahhüt Mobilya İth. İhr. San ve Tic. Ltd. Şti.'ne yöneltilecek bir dava ile gündeme gelebileceği, bunun da ticaret mahkemelerinde öne sürüldüğü, nihayetinde davalıların pasif husumet ehliyetlerinin olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesinde; davalı ifa yardımcısı şahıslar tarafından kasıtlı imza verilmemesi ve işlem yapılmaması neticesinde belediyeden davaya konu taşınmazların iskan belgesinin alınamadığını, iskan izni alınamadığı için taşınmazların kiraya verilemediğini, davalıların kusurlu olduğunun sabit olduğunu, maktu vekalet ücreti yerine nisbi vekalet ücretine hükmedilmesinin doğru olmadığını, davalı tarafça gerçekleştirilen ifanın ayıplı olduğu aşikar olduğundan zararlarının karşılanmasının gerektiğini belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılması ve davanın kabulüne karar verilmesi gerektiğini ileri sürmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalıların davacı şirket ile sözleşme yapan dava dışı ... İnş. Taahhüt Mobilya İth. İhr. San ve Tic. Ltd. Şirketinin şantiye şefi ve mimarı olduğu, iskan alma yükümlülüğünün BK 100. (TBK 116.) maddesi (Yardımcı kişilerin fiillerinden sorumluluk) gereğince yüklenici dava dışı ... İnş. Taahhüt Mobilya İth. İhr. San ve Tic. Ltd. Şirketine ait olduğu, İlk Derece Mahkemesince davanın husumet yokluğundan reddine karar verilmesinin yerinde olduğu, ne var ki dava husumet yönünden red edilmiş iken, karşı tarafa maktu yerine nispi ücret hesaplanmasının hatalı olduğu, kararın bu yönü ile düzeltilmesi gerektiği gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile İlk Derece Mahkemesinin hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın pasif husumet husumet yokluğu nedeni ile reddine karar verilmiş, davalılar lehine maktu vekalet ücretine hükmedilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; davalılar ... ve ...'ün yoksun kalınan kira bedelleri bakımından kusuru bulunduğundan zararı karşılamaları gerektiğini, davalıların ifa yardımcısı sıfatıyla sorumlu olduğunu, davacı şirketin uğradığı zarardan davalılar ile dava dışı şirketin müteselsilen sorumlu olduğunu, sözleşme hükmü uyarınca önce ifa yükümlülüğünün dava dışı şirkette olduğunu, davalı tarafça gerçekleştirilen ifanın ayıplı olduğu aşikar olduğundan davacı şirketin zararlarının karşılanması gerektiğini, dava dışı şirketin ödeme borcunun ifasından defi vasıtasıyla kaçınmasının hakkın kötüye kullanılması mahiyetinde olduğunu, ayıplı ifadan kaynaklı yoksun kalınan kira bedellerinin karşılanması gerektiğini belirterek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, davaya konu taşınmazların iskan izninin davalıların kusuru nedeniyle alınmaması iddiasına dayalı oluşan zararın tahsili istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 inci maddesinin birinci fıkrası ve 371 inci maddesi, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 97 inci ve 116 ıncı maddeleri.

3. Değerlendirme

Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere; özellikle, dava dışı ... İnş. Taahhüt Mobilya İth. İhr. San ve Tic. Ltd. Şti. ile davacı şirket arasında 25.06.2008 tarihinde gayrimenkul satış vaadi sözleşmesi imzalanmasına, davaya konu taşınmazların dava dışı şirket tarafından davacı şirkete satılmasına, davacı ile davalılar arasında akdi ilişki bulunmadığının anlaşılmasına göre, karar usul ve kanuna uygun olup davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Değerlendirme bölümünde açıklanan sebeplerle, davacı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan Bölge Adliye Mahkemesi kararının ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden davacıya yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

06.02.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.