Karar Detayı

MAHKEMESİ: Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI: 2021/151 E., 2022/57 K.

HÜKÜM/KARAR: Davanın kısmen kabulü

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen tasarrufun iptali davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Yargıtay (Kapatılan) 17. Hukuk Dairesince Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davacı vekili ve davalı ... vekili tarafından temyiz edilmiş, incelemenin duruşmalı olarak yapılması davacı vekili tarafından istenilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 31.10.2023 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir.

Belli edilen gün ve saatte davacı vekili Avukat ...ile davalılar ... vd. vekili Avukat .........., geldiler. Davalı ... ve diğer davalılar adına gelen olmadı. Davacı ve davalı ... vekillerinin sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için uygun görülen 31.10.2023 gününde Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin Tokat 1. İcra Müdürlüğü'nün 2014/3065 sayılı dosyasında davalı ...’den toplam 121.400,00 TL alacaklı olduğunu ve takibin kesinleştiğini, davalının borcu ödemediğini, haczi kabil malı olmadığını, ancak taşınmazlarının büyük kısmını aynı tarihlerde aynı kişilere yada bağlantılı kişilere gerçek değerinin çok altında devrettiğini ve taşınmazların birden çok kez el değiştirdiğini belirterek davanın kabulü ile davalı ...'ün diğer davalılara yaptığı tasarrufların iptali ile İİK. 283 maddesi gereğince taşınmazların haczi ve satışını isteme yetkisi tanınmasına karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1. Davalılar ... ve Tokat ............,vekili cevap dilekçesinde; müvekkilinin Tokat .........., işyerinin sahibi olduğunu, ekonomik ve sosyal durumunun yüksek olduğunu, marketleri, gayrimenkulü ve araçlarının bulunduğunu, bu sebeple gayrimenkullerin sahibi olmasının gayet normal olduğunu, davalı ... ile diğer davalı borçlu arasında husumet bulunduğunu belirterek davanın reddini istemiştir.

2. Davalı...vekili cevap dilekçesinde; davalı müvekkilinin gayrimenkulü iyi niyetli olarak bedelinde aldığını ve bedelinde sattığını ve . .......,'ü tanımadığını, söz konusu gayrimenkulü daha sonra ...'ya sattığını, gayrimenkul üzerinde ipotek de bulunduğunu, normal değerinde gayrimenkulü aldığını belirterek davanın reddini istemiştir.

3. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; Tokat ili Merkez ilçe..........., Mah. 1248 ada 9 parsel ve güneşli mah 2042 ada 2 parsel numaralı taşınmazı...'den aldığını, taşınmazın ipotekli olarak devralındığını, daha sonra ise ........,ün ödeyemediği kredileri yatırarak kapattığını belirterek davanın reddini istemiştir.

4. Davalı .........,Aracılık Hizmetleri Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde; şirketin taşınmazı davalılardan ...'dan satın aldığını, taşınmazın satılık olduğunun www.sahibinden.com adlı internet sitesinden görülerek satın alındığını, banka kredisi kullanılarak tamamının ...'a ödendiğini belirterek davanın reddini istemiştir.

5. Davalı ... cevap dilekçesinde; Tokat ili Merkez ilçesi, .........., Mah. ......, Mevkii 460 ada 134 parsel sayılı apartmanın altında bulunan 1/30 arsa paylı taşınmazı 130.000,00 TL bedelle satın aldığını, Kuveyttürkten kredi çekerek M. ......,'e ödediğini ve hiçbir borcunun kalmadığını, davalı ile hiçbir tanışıklığının olmadığını, tapuda adı geçen ...'ı hiç tanımadığını belirterek davanın reddini istemiştir.

6. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; Tokat ili Merkez ilçesi ......., Mah. 2468 ada 1 parsel sayılı taşınmazı ...'ın müvekkili adına tescilini yaptırdığı ve gayrimenkulun Ziraat Bankası adına ipotekli olarak devredildiğini, devredilme sebebinin davalılardan ...e ziraat bankasından çekilen krediye kefaletinden dolayı olduğunu, müvekkili adına tescil yapılan dava konusu gayrimenkulü satarak anılan banka borcunu kapattığını belirterek davanın reddini istemiştir.

7. Davalı ... cevap dilekçesinde; evi 106.500,00 TL miktar üzerinden anlaşarak aldığını, gayrimenkulun üzerinde Ziraat Bankası lehine ipotek tesis edildiğinin görüldüğünü, ipoteğin fekki için banka ile görüştüğünü, banka tarafından 105.000,00 TL ödendiğinde ipoteğin fekkedileceğinin yazılı olarak taahhüt edildiğini ve Vakıfbank ......,Şubesi'nden 90.000,00 TL kredi kullandığını, üstünü tamamlayarak Ziraat Bankası'nın hesabına havale ettiğini, bu evde oturduğunu belirterek davanın reddini istemiştir.

8. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; müvekkilinin taşınmazın parasal olarak maddi bütün değerini iyiniyetli olarak ...'a ödediğini, taşınmazın Esnaf ve Sanatkarlar kredi ve koop. ipotekli halde satın aldığını, ipotekleri kaldırdığını ve taşınmazın bedelinin 20.000,00 TL 'sini Denizbank aracılığı ile taşınmazı satın aldığı ...'a gönderdiğini, geri kalan 50.0000,00 TL'yi elden ödediğini belirterek davanın reddini istemiştir.

9. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; gayrimenkulün.......,den ...'a, sonrasında ...'a en son davalı müvekkil .......,ye geçtiğini, müvekkilinin gayrimenkulü 400.000,00 TL bedelle ...'dan aldığını ve müvekkilinin ekonomik durumunun oldukça iyi olduğunu belirterek davanın reddini istemiştir.

10. Diğer davalılar; davaya cevap vermemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 18.04.2018 tarihli ve 2017/751 Esas, 2018/293 Karar sayılı kararıyla; davalı asıl borçlu ...'e ait taşınmazları devralan davalılardan son maliklerin tümünün iyiniyetli olduğu ve bedeli mukabilinde taşınmazları satın aldıkları, davalılardan sadece ...'ın adı geçen borçlunun alacaklılarından mal kaçırmasına yardım emek için 2, 13 ve 15 nolu bağımsız bölümleri muvazaalı olarak devraldığı, ancak bu davalının ara malik olduğu, dolayısıyla üzerine kayıtlı taşınmaz olmadığı ve ondan devralan son malikler de iyiniyetle ve bedeli mukabilinde bu taşınmazları devraldıkları gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin 15.11.2018 tarihli ve 2018/2422 Esas, 2018/2262 Karar sayılı kararıyla; devralan son maliklerin iyiniyetle ve bedeli mukabilinde dava konusu taşınmazları devraldıkları, davacı tarafından muvazaalı olarak alan kötüniyetli kişilere karşı nakden tazmine ilişkin bir talebi bulunmadığı gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK.'nun 353/(1) b 1.madde ve bendi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay (Kapatılan) 17. Hukuk Dairesinin 09.11.2020 tarihli ve 2019/569 Esas, 2020/6712 Karar sayılı ilamı ile; "...a Dava konusu taşınmazlardan ...Mah. 1817 Ada 16 parsel 2 nolu bağımsız bölüm; davalı borçlu ... adına kayıtlı iken 14.11.2013 tarihinde davalı 3.kişi Tokat... Şti.’ne devredilmiş, şirket tarafından 28.01.2014 tarihinde davalı 4. kişi ...’a devredilmiş ve ... tarafından ise davalı 5. kişi ...ya devredilmiştir. Davanın davalı 5. kişi ...yönünden reddi doğru ise de; dosya kapsamından davalı borçlu ...’ün... Pazarı isimli dükkanının olduğu ve gıda toptancılığı yaptığı, aynı şekilde davalı 4. kişi ...’ın 3. kişi Tokat... Şti.’nin muhasebecisi olduğu ve bu davalıların aynı bölgede gıda toptancılığı yaptığı anlaşılmaktadır. Buna göre; davalı 3. kişi Tokat... Şti. ve davalı 4. kişi ...’ın davalı borçlunun İİK. 280. madde kapsamında alacaklıya zarar verme kastıyla taşınmazını sattığını bilebilecek kişilerden olup olmadığının değerlendirilmesi ve sonucuna göre İİK’nın 283/2. maddesi uyarınca bedele dönüşen davada üçüncü kişi şirket ve davalı 4. kişi ...’ın dava konusu malı elinden çıkardıkları tarihteki gerçek değeri oranında bedelle (davacının alacak ve ferileriyle sınırlı olmak üzere) sorumlu tutulmaları düşünülerek karar verilmesi gerekir.

b ........., Köyü 128 Ada 6 Parsel(eski 563 parsel) 1/2 hissesi 18.06.2013 tarihinde davalı borçlu ... tarafından davalı 3. kişi ...’a, 22.10.2013 tarihinde ... tarafından davalı 4.kişi ...’a, ............., tarafından da 15.11.2013 tarihinde davalı 5. kişi ...’ye devredilmiştir. Öncelikle; bu taşınmazın 1/2 hissesi tapuda 10.100,00 TL'ye satılmış, bilirkişi tarafından satış tarihindeki gerçek değerinin 210.644,00 TL olduğu belirlenmiştir. Davalı 3. kişi ... tarafından tapudaki 10.100,00 TL dışında bir ödeme yaptığı ispatlanamamıştır. Bu durumda İİK'nın 278/2 maddesi gereğince edimler arasındaki aşırı fark bağışlama hükmünde sayılıp yapılan tasarruf iptale tabi olduğundan, bu halde 3. kişi ...’ın iyi niyet iddiası dinlenemeyecektir. Bunun dışında ise; davanın davalı 5. kişi ... yönünden reddi doğru ise de; dosya kapsamından davalı borçlu ... gibi davalı 3. kişi ...’ın da aynı bölgede gıda toptancılığı yaptığı, davalı 4.kişi ...’ın ise yukarıdaki bentte sözü edilen Tokat... Şti.’nin sahibi olduğu ve borçlu ile aralarında ticari ilişki bulunduğu anlaşılmaktadır. Buna göre; davalı 4. kişi ...ın davalı borçlunun İİK. 280. madde kapsamında alacaklıya zarar verme kastıyla taşınmazını sattığını bilebilecek kişilerden olup olmadığının değerlendirilmesi ve sonucuna göre, bedel farkı bulunması nedeniyle İİK 278/3 2 maddeye göre ve İİK’nın 283/2. maddesi uyarınca bedele dönüşen davada üçüncü kişi ...’ın her halükarda, davalı 4. kişi ...’ın ise borçlunun İİK. 280. madde kapsamında alacaklıya zarar verme kastıyla taşınmazını sattığını bilebilecek kişilerden olup olmadığının değerlendirilmesi ve sonucuna göre dava konusu malı elinden çıkardıkları tarihteki gerçek değeri oranında bedelle(davacının alacak ve ferileriyle sınırlı olmak üzere) sorumlu tutulmalıdır.

c ......., Mah. 2468 Ada 1 parselde kayıtlı 2 nolu bağımsız bölüm 20.11.2013 tarihinde davalı borçlu ... tarafından davalı 3.kişi ...’a, 06.03.2014 tarihinde ... tarafından davalı 4. kişi ...’a, ... tarafından da 17.07.2014 tarihinde davalı 5. kişi ...’e devredilmiştir. ......, Mah. 460 Ada, 134 parsel üzerinde kayıtlı 13 nolu bağımsız bölüm 20.11.2013 tarihinde davalı borçlu ... tarafından davalı 3.kişi ...’a, 13.03.2014 tarihinde davalı ... tarafından davalı 4. işi ...’a devredilmiştir. ...Mah. 460 Ada, 134 parsel üzerinde kayıtlı 15 nolu bağımsız bölüm 20.11.2013 tarihinde davalı borçlu ... tarafından davalı 3. kişi ...’a, 13.03.2014 tarihinde davalı ... tarafından davalı 4. kişi ...’ya devredilmiştir. Yine davanın davalı 4. kişi ... ve 5. kişi ... yönünden, davalı 4. kişi ... yönünden ve davalı 4. kişi ... yönünden reddi doğru ise de; dosya kapsamından davalı 3. kişi ...’ın da aynı bölgede gıda toptancılığı yaptığı, aynı gün davalı 3. kişi ...’a 3 adet taşınmaz devredildiği ve yine davalı ...’ın davalı kardeşi ... adına da davalı borçlu ...’den taşınmaz satın aldığı anlaşılmaktadır. Buna göre; sözü edilen bu üç taşınmaz yönünden de davalı 3. kişi ...’ın davalı borçlunun İİK. 280. madde kapsamında alacaklıya zarar verme kastıyla taşınmazını sattığını bilebilecek kişilerden olup olmadığının değerlendirilmesi ve sonucuna göre İİK’nın 283/2. maddesi uyarınca bedele dönüşen davada üçüncü kişi ...’ın dava konusu bu taşınmazları elinden çıkardığı tarihteki gerçek değeri oranında bedelle (davacının alacak ve ferileriyle sınırlı olmak üzere) sorumlu tutulması düşünülerek karar verilmesi gerekir.

d Kaleardı Mah. 1248 Ada, 9 parselde kayıtlı taşınmaz 03.04.2013 tarihinde davalı borçlu ... tarafından davalı 3.kişi ...’a, 16.05.2014 tarihinde davalı ... tarafından davalı 4. kişi ... Sigorta Aracılık Hiz. Ltd. Şti.’ne devredilmiştir. Davanın davalı 4.kişi ... Sigorta Aracılık Hiz. Ltd. Şti. yönünden reddi doğru ise de; dosya kapsamından davalı borçlu ... gibi davalı 3. kişi ...’un da aynı bölgede gıda toptancılığı yaptığı anlaşılmaktadır. Buna göre; davalı 3. kişi ...’un davalı borçlunun İİK. 280. madde kapsamında alacaklıya zarar verme kastıyla taşınmazını sattığını bilebilecek kişilerden olup olmadığının değerlendirilmesi ve sonucuna göre İİK’nın 283/2. maddesi uyarınca bedele dönüşen davada üçüncü kişi ...’un dava konusu bu taşınmazı elinden çıkardığı tarihteki gerçek değeri oranında bedelle(davacının alacak ve ferileriyle sınırlı olmak üzere) sorumlu tutulması düşünülerek karar verilmesi gerekir.

e ......., Mah. 2042 Ada, 2 parselde kayıtlı 22 nolu bağımsız bölüm 03.04.2013 tarihinde davalı borçlu ... tarafından davalı 3.kişi ...’a, 20.03.2017 tarihinde davalı ...... tarafından davalı 4. kişi ...’e devredilmiştir. Öncelikle; bu taşınmaz tapuda 8.000,00 TL’ye satılmış, bilirkişi tarafından satış tarihindeki gerçek değerinin 152.994,30 TL olduğu belirlenmiştir. Davalı 3. kişi ... tarafından tapudaki 8.000,00 TL dışında bir ödeme yaptığı ispatlanamamıştır. Bu nedenle; Davanın davalı 4. kişi ... yönünden reddi doğru ise de; mahkemece bedel farkı bulunması nedeniyle İİK 278/3 2 maddeye göre, ayrıca davalı 3. kişi ...’un da davalı borçlu ... gibi aynı bölgede gıda toptancılığı yaptığı anlaşıldığından, İİK’nın 283/2. maddesi uyarınca bedele dönüşen davada üçüncü kişi ...’un dava konusu malı elinden çıkardığı tarihteki gerçek değeri oranında bedelle sorumlu tutulması (davacının alacak ve ferileriyle sınırlı olmak üzere) gerekirken eksik incelemeye dayalı hüküm tesisi isabetli görülmemiştir." gerekçesi ile karar bozularak dosya kararı veren İlk Derece Mahkemesine gönderilmiştir.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davalı ...'ın, ..........,Gıda'nın muhasebecisi olup, ...........,'nın sahibi ...'ın da amcasının oğlu olduğu, ...'ın borçlu... ile arasında Tokat 2. İcra Dairesi'nin 2013/6842 Esasına kayıtlı takip dosyası, Tokat 2. Asliye Ceza Mahkemesi'nin 2015/272 E. 2016/201 Esas sayılı tefecilik suçuna ilişkin ceza dosyası bulunduğu, bu anlamda taraflar arasında husumet bulunduğu, ...'ın da ...'ın amcasının oğlu olduğu, ayrıca ... tarafından 29.01.2014 tarihinde Tokat...'ya daire bedeli olarak gönderilen 35.000,00 TL bedelli dekontun ibraz edildiği, davalı... ve ...'ın asıl borçlu ... ... ile birlikte hareket ettiğine dair dosyada bir emare bulunmadığı gerekçesiyle davalı..., ... ve ...yönünden davanın reddine, davalı 3. kişi ...'ın tapudaki 10.100,00 TL dışında bir ödeme yaptığını ispatlayamadığı, bu durumda İİK'nın 278/2 maddesi gereğince edimler arasındaki aşırı farkın bağışlama hükmünde sayılıp yapılan tasarruf iptale tabi olduğundan, bu halde 3. kişi ...’ın iyi niyet iddiasının dinlenemeyeceği, davalı ... ile borçlu... arasında Tokat 2. İcra Dairesi'nin 2013/6842 Esasına kayıtlı takip dosyası, Tokat 2. Asliye Ceza Mahkemesi'nin 2015/272 E. 2016/201 Esas sayılı tefecilik suçuna ilişkin ceza dosyası bulunduğu, bu anlamda taraflar arasında husumet bulunduğu, davalı ...'ın asıl borçlu ... ... ile birlikte hareket ettiğine dair dosyada bir emare bulunmadığı gerekçesiyle davanın davalı ... yönünden reddine, davanın davalı ... yönünden kabulü ile adı geçen davalının...128 ada 6 parsel (Eski 563 parsel) 1/2 hissesini elinden çıkardığı tarihteki değeri olan 208.281,33 TL'nin (Davacının Tokat 1. İcra Müdürlüğünün 2014/3065 Esas sayılı dosyasındaki alacak ve ferileri ile sınırlı olmak kaydıyla) dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte adı geçen davalıdan alınarak davacıya verilmesine, davalı 3. kişi ...’ın aynı bölgede gıda toptancılığı yaptığı, aynı gün davalı 3. kişi ...’a 3 adet taşınmaz devredildiği ve yine davalı ...’ın davalı kardeşi ... adına da davalı borçlu ...’den taşınmaz satın aldığının anlaşıldığı, buna göre; üç taşınmaz yönünden davalı 3. kişi ...’ın davalı borçlunun İİK. 280. madde kapsamında alacaklıya zarar verme kastıyla taşınmazını sattığını bilebilecek kişilerden olduğu gerekçesiyle davanın davalı ... yönünden kabulü ile adı geçen davalının ...mahallesi 2468 ada 1 parsel, 2 nolu bağımsız bölümdeki taşınmazı elinden çıkardığı tarihteki değeri olan 125.466,75 TL'nin, yine adı geçen davalının ........ Mahallesi 460 ada, 134 parsel üzerinde kayıtlı 13 nolu bağımsız bölümdeki taşınmazı elinden çıkardığı tarihteki değeri olan 102.579,00 TL'nin, yine adı geçen davalının ...mahallesi 460 ada 134 parsel üzerinde kayıtlı 15 nolu bağımsız bölümdeki taşınmazı elinden çıkardığı tarihteki değeri olan 97.704,20 TL'nin (Davacının Tokat 1. İcra Müdürlüğü'nün 2014/3065 Esas sayılı dosyasındaki alacak ve ferileri ile sınırlı olmak kaydıyla) dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte adı geçen davalıdan alınarak davacıya verilmesine, davalı borçlu ... gibi davalı 3. kişi ...’un da aynı bölgede gıda toptancılığı yaptığı, tapuda gösterilen satış bedeli ile bilirkişi raporunda belirlenen gerçek bedel arasında fahiş fark bulunduğu, davalı 3. kişi ...’un davalı borçlunun İİK. 280. madde kapsamında alacaklıya zarar verme kastıyla taşınmazını sattığını bilebilecek kişilerden olduğu gerekçesiyle davanın davalı ... yönünden kabulü ile adı geçen davalının ...... mahallesi 1248 ada 9 parselde kayıtlı taşınmazı elinden çıkardığı tarihteki değeri olan 450.750,00 TL'nin, yine adı geçen davalının ........, mahallesi 2042 ada, 2 parselde kayıtlı 22 nolu bağımsız bölümü elinden çıkardığı tarihteki değeri olan 160.332,13 TL'nin (Davacının Tokat 1. İcra Müdürlüğünün 2014/3065 Esas sayılı dosyasındaki alacak ve ferileri ile sınırlı olmak kaydıyla) dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte adı geçen davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ve davalı ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1. Davacı vekili temyiz dilekçesinde; bir kısım davalılar yönünden dava kabul edilirken davalı borçlu ... ... yönünden davanın reddi ve bir de lehine vekalet ücretine hükmedilmesinin yanlış olduğunu, bozma ilamı ile de daha önce hüküm altına alındığı üzere davalılardan Tokat..., ..., ...'ın da mal kaçırma saiki ile kötü niyetli ve muvazaalı olarak hareket ettiklerini, davalı ... bakımından ...’ü tanıdığına ve asıl niyetine dair bir delil olmadığı değerlendirmesi yapılmışsa da, ... ...’in Tokat ilini terk ettiği, tüm alacaklarını konusuz bıraktığı, yani battığının her yerden duyulduğunu, davalılar lehine ayrı ayrı vekalet ücretine hükmedilmesinin de AAÜT’ne açıkca aykırı olduğunu, ticari faize hükmedilmesi gerekirken dava tarihinden itibaren yasal faize karar verilmiş olmasının yanlış olduğunu belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir.

2. Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde; davalı ...'nın anılan taşınmazları ipotekli olarak devraldığını, davalı...'ün ödeyemediği kredileri ödeyerek kapatmak zorunda kaldığını, bu kredileri ödeyebilmek için Kaleardı Mahallesinde bulunan taşınmazını sattığını, borcun doğumunun tasarruftan sonra olduğunu, müvekkilinin davaya konu taşınmazları akrabası olan ...'nu temsilen gerçekleştirdiğini, davalı Muhammet ...'in davalı ... ve temsilen işlem yapmış olduğu ...'nu da alacak borç meseleleri yüzünden zarara uğrattığını, buna ilişkin olarak Tokat Cumhuriyet Başsavcılığı 2013/7225 soruşturma dosyası ile dolandırıcılık ve hileli iflastan şikayet ettiğini, davalı borçlu ...hakkındaki davanın reddinin hukuka aykırı olduğunu belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, İİK 277 ve devamı maddelerine göre açılmış tasarrufun iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 277 ve devamı maddeleri.

3. Değerlendirme

4. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı, davalı borçlu ... gibi davalı 3. kişi ...’un da aynı bölgede gıda toptancılığı yaptığı anlaşıldığından, davalı 3. kişi ...’un davalı borçlunun İİK. 280. madde kapsamında alacaklıya zarar verme kastıyla taşınmazını sattığını bilebilecek kişilerden olduğu, anlaşılmakla; davacı vekilinin (2) ve (3) numaralı bendin kapsamı, davalı ... vekilinin (3) numaralı bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

5. Hükmüne uyulan bozma ilamında; dava konusu taşınmazlardan ...Mah. 1817 Ada 16 parsel 2 nolu bağımsız bölümün; davalı borçlu ... adına kayıtlı iken 14.11.2013 tarihinde davalı 3. kişi Tokat... Şti.’ne devredildiği, şirket tarafından 28.01.2014 tarihinde davalı 4. kişi ...’a devredildiği ve ... tarafından ise davalı 5. kişi ...ya devredildiği, davanın davalı 5. kişi ..........., yönünden reddi doğru ise de; dosya kapsamından davalı borçlu ...’ün... Pazarı isimli dükkanının olduğu ve gıda toptancılığı yaptığı, aynı şekilde davalı 4. kişi ...’ın 3. kişi Tokat... Şti.’nin muhasebecisi olduğu ve bu davalıların aynı bölgede gıda toptancılığı yaptığının anlaşıldığı, buna göre; davalı 3. kişi Tokat... Şti. ve davalı 4. kişi ...’ın davalı borçlunun İİK. 280. madde kapsamında alacaklıya zarar verme kastıyla taşınmazını sattığını bilebilecek kişilerden olup olmadığının değerlendirilmesi gerektiği, yine dava konusu ........, Köyü 128 Ada 6 Parsel(eski 563 parsel) 1/2 hissesinin 18.06.2013 tarihinde davalı borçlu ... tarafından davalı 3. kişi ...’a, 22.10.2013 tarihinde ... tarafından davalı 4.kişi ...’a, .......,tarafından da 15.11.2013 tarihinde davalı 5. kişi ...’ye devredildiği, öncelikle; bu taşınmazın 1/2 hissesinin tapuda 10.100,00 TL'ye satıldığı bilirkişi tarafından satış tarihindeki gerçek değerinin 210.644,00 TL olduğunun belirlendiği, davalı 3. kişi ... tarafından tapudaki 10.100,00 TL dışında bir ödeme yaptığının ispatlanamadığı, bu durumda İİK'nın 278/2 maddesi gereğince edimler arasındaki aşırı farkın bağışlama hükmünde sayılıp yapılan tasarruf iptale tabi olduğundan, bu halde 3. kişi ...’ın iyi niyet iddiasının dinlenemeyeceği, bunun dışında ise; davanın davalı 5. kişi ... yönünden reddi doğru ise de; dosya kapsamından davalı borçlu ... gibi davalı 3. kişi ...’ın da aynı bölgede gıda toptancılığı yaptığı, davalı 4. kişi ...’ın ise sözü edilen Tokat... Şti.’nin sahibi olduğu ve borçlu ile aralarında ticari ilişki bulunduğunun anlaşıldığı, buna göre; davalı 4. kişi ...’ın davalı borçlunun İİK. 280. madde kapsamında alacaklıya zarar verme kastıyla taşınmazını sattığını bilebilecek kişilerden olup olmadığının değerlendirilmesi gerektiği belirtilmiş olup, İlk Derece Mahkemesince, davalı ...'ın, ..........,'nın muhasebecisi olup,............,'nın sahibi ...'ın da amcasının oğlu olduğu, ...'ın borçlu... ile arasında Tokat 2. İcra Dairesi'nin 2013/6842 Esasına kayıtlı takip dosyası, Tokat 2. Asliye Ceza Mahkemesi'nin 2015/272 E. 2016/201 Esas sayılı tefecilik suçuna ilişkin ceza dosyası bulunduğu, bu anlamda taraflar arasında husumet bulunduğu, ...'ın da ...'ın amcasının oğlu olduğu, ayrıca ... tarafından 29.01.2014 tarihinde Tokat...'ya daire bedeli olarak gönderilen 35.000,00 TL bedelli dekontun ibraz edildiği, davalı..., ... ve ...'ın asıl borçlu ... ... ile birlikte hareket ettiğine dair dosyada bir emare bulunmadığı gerekçesiyle davalı Tokat..., ... ve ... yönünden davanın reddine karar verilmişse de varılan sonuç dosya kapsamı ve mevcut delil durumuna uygun düşmemektedir. Her ne kadar ..........,'nın sahibi ...'ın borçlu... ile arasında Tokat 2. İcra Dairesi'nin 2013/6842 Esasına kayıtlı takip dosyası ile Tokat 2. Asliye Ceza Mahkemesi'nin 2015/272 E. 2016/201 Esas sayılı tefecilik suçuna ilişkin ceza dosyası bulunduğu, bu anlamda taraflar arasında husumet bulunduğu belirtilmekte ise de; sözü edilen tefecilik suçuna dair olan dosyanın kapsamı incelendiğinde, ekonomik olarak zor durumda bulunan ve kendisiyle herhangi bir yakınlığı bulunmayan davalı borçlu ...'e, davalı ...'ın değişik tarihlerde çok miktarda borç para verdiği, faizle borç para verme ilişkisini gizlemek için ...'ın, ...'e araba satmış gibi gösterdiği anlaşılmış olup, davalı ...'ın 3.kişi Tokat... Şti.’nin sahibi, davalı 4. kişi ...’ın ise hem 3. kişi Tokat... Şti.’nin muhasebecisi, hem de davalı ...'ın amcasının oğlu olduğu, yine bu davalıların aynı bölgede gıda toptancılığı yaptığı hususları da beraber değerlendirildiğinde, davalı 3.kişi Tokat... Şti., davalı 4. kişi ... ve davalı 4. kişi ...'ın davalı borçlunun İİK. 280. madde kapsamında alacaklıya zarar verme kastıyla taşınmazını sattığını bilebilecek kişilerden olduğu anlaşıldığından İİK’nın 283/2. maddesi uyarınca bedele dönüşen davada 3. kişi Tokat... Şti.'i ile davalı 4. kişi ...’ın dava konusu taşınmazı elinden çıkardıkları tarihteki gerçek değeri oranında bedelle (davacının alacak ve ferileriyle sınırlı olmak üzere) sorumlu tutulmaları, aynı şekilde davalı 4. kişi ...’ın da 3. kişi ... ile dava konusu taşınmazı elinden çıkardıkları tarihteki gerçek değeri oranında bedelle (davacının alacak ve ferileriyle sınırlı olmak üzere) sorumlu tutulmaları gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırıdır.

6. Tasarrufun iptali davalarında 3. kişinin borçludan satın aldığı malı elinden çıkarması ve satın alan 4. kişinin davaya dahil edilmemesi ya da davaya dahil edilmekle birlikte iyi niyetli olduğunun anlaşılması halinde İİK’nın 283/2 maddesi uyarınca bedele dönüşen davada 3. kişinin, dava konusu malı elinden çıkardığı tarihteki gerçek değeri oranında bedelle sorumlu tutulması gerekir. İİK 282 madde kapsamında borçlu ile lehine tasarrufta bulunan davalı arasında zorunlu dava arkadaşlığı vardır. Eldeki somut olayda, davalı borçlu ile haklarındaki dava kabul edilen 3. kişiler arasında zorunlu dava arkadaşlığı bulunduğundan; mahkemece, zaten alacağın tahsili için açılan davada borçlunun mükerrer borç ödeme külfeti yüklenerek tazminattan sorumlu tutulmaması doğru ise de, hakkındaki davanın kabulü ile, yargılama giderleri ve vekalet ücretinden davalıların müşterek müteselsil sorumluluğuna karar verilmesi gerekirken davalı borçlu ... yönünden davanın reddi ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinden sorumlu tutulmaması ve lehine vekalet ücretine hükmedilmesi de doğru görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1. Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan nedenlerle davacı vekilinin (2) ve (3) numaralı bendin kapsamı, davalı ... vekilinin (3) numaralı bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,

2. Değerlendirme bölümünün (2) ve (3) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davacı vekilinin, (3) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davalı ... vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz harcının istek hâlinde davacı ve davalı ...'a iadesine,

17.100.00 TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak duruşmada vekille temsil olunan davacıya verilmesine,

Duruşmada vekille temsil olunmayan davalı ... yararına vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

31.10.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.