Karar Detayı

MAHKEMESİ: Ceza Dairesi

SAYISI: 2023/782 E. 2023/442 K.

SUÇ: Göçmen kaçakçılığı

HÜKÜMLER: Mahkumiyet

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ: Onama

İlk Derece Mahkemesince verilen hükümlere yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından bozma üzerine verilen kararın; 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 286 ncı maddesinin birinci fıkrası uyarınca temyiz edilebilir olduğu, 260 ıncı maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edenlerin hükümleri temyize hak ve yetkilerinin bulunduğu, 291 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz istemlerinin süresinde olduğu, 294 üncü maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz dilekçelerinde temyiz sebeplerine yer verildiği, 298 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz istemlerinin reddini gerektirir sebeplerin bulunmadığı ve koşulları oluşmayan duruşmalı inceleme talebinin, 5271 sayılı Kanun'un 299 uncu maddesi uyarınca yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilerek, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

1. İlk Derece Mahkemesince;

a. Sanık ... hakkında göçmen kaçakçılığı suçundan 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun (5237 sayılı Kanun) 79 uncu maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi ile ikinci fıkrasının ( a ve b) bentleri, 52 nci, 53 üncü ve 58 inci maddeleri uyarınca 11 yıl 21 ay 10 gün hapis ve 56.000,00 TL adli para cezasıyla cezalandırılmasına, hak yoksunluklarına ve cezanın mükerrirlere özgü infaz rejimine göre çektirilmesine karar verilmiştir.

b. Sanıklar ... ve ... hakkında göçmen kaçakçılığı suçundan, 5237 sayılı Kanun'un 79 uncu maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi ile ikinci fıkrasının ( a ve b) bentleri, 62 nci, 52 nci ve 53 üncü maddeleri uyarınca 9'ar yıl 8'er ay 20'şer gün hapis ve 40.000,00 TL adli para cezasıyla cezalandırılmalarına ve hak yoksunluklarına karar verilmiştir.

2. Van Bölge Adliye Mahkemesi 1. Ceza Dairesi'nin 28.09.2022 tarihli 2022/1465 esas ve 2022/1145 sayılı kararıyla; sanıklar hakkında İlk Derece Mahkemesi'nce kurulan hükümde, "hüküm fıkralarının TCK'nın 79/2 a maddesinin uygulanmasına ilişkin (A 2), (B 2) ve (C 2) numaralı bentlerindeki "mağdurların hayatı bakımından bir tehlike oluşturması" ibarelerinin karar metninden çıkarılması, yine aynı bentlerdeki "TCK 79/2 a ve b maddesi" ibarelerinin çıkarılarak yerlerine 'TCK'nın 79/2 b maddesi'" ibaresinin eklenmesi suretiyle hukuka aykırılıkların düzeltilerek istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

3. Bu kararın Bölge Adliye Mahkemesi Cumhuriyet savcısı ve sanıklar ... ile ... müdafileri tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairemizce bozulduğu, bozma sonrası Van Bölge Adliye Mahkemesi 1. Ceza Dairesi'nin karar başlığında esas ve karar numarası belirtilen kararıyla İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak;

a. Sanık ... hakkında göçmen kaçakçılığı suçundan 5237 sayılı Kanun'un 79 uncu maddesinin birinci fıkrasının (a) ve ikinci fıkrasının (b) bentleri, 52 nci, 53 üncü ve 58 inci maddeleri uyarınca 10 yıl 18 ay hapis ve 50.400,00 TL adli para cezasıyla cezalandırılmasına, hak yoksunluklarına ve cezanın mükerrirlere özgü infaz rejimine göre çektirilmesine karar verilmiştir.

b. Sanıklar ... ve ... hakkında göçmen kaçakçılığı suçundan, 5237 sayılı Kanun'un 79 uncu maddesinin birinci fıkrasının (a), ikinci fıkrasının (b) bentleri 62, 52 nci ve 53 üncü maddeleri uyarınca 8'er yıl 9'ar ay hapis ve 36.000,00 TL adli para cezasıyla cezalandırılmalarına ve hak yoksunluklarına karar verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Sanık ... müdafiinin temyiz istemi, yapılan araç aramalarının hukuka aykırı olduğuna, sanığın suça iştirak ettiğine dair dosyada herhangi bir somut delil bulunmadığına, sanığın diğer sanıklarla bir tanışıklığının olmadığına, aralarında bağlantı veya iletişim bulunmadığına, sadece iletişimin tespiti ve HTS kayıtlarına dayanılarak mahkumiyet hükmü kurulmasının hakkaniyete aykırı olduğuna, suçun maddi ve manevi unsurlarının sanık açısından oluşmadığına, orantısız bir şekilde ceza tayin edildiğine, sanığın tutuklu kalmasının hakkaniyete ve ölçülülük ilkesine aykırı olduğuna, şüpheden sanık yararlanır ilkesi gereği kararın bozularak sanık hakkında beraat kararı verilmesi gerektiğine vesaire ilişkindir.

Sanık ... müdafiinin temyiz istemi, sanığın lehine olan hususların değerlendirilmediğine, alt sınırdan uzaklaşılarak aleyhe mahkumiyet hükmü kurulduğuna, yeterli araştırma ve inceleme yapılmadığına, suçun yasal unsurlarının oluşmadığına, sanığın atılı suçu işlediğine dair somut delilin dosyada bulunmadığına, şüphenin giderilemediğine ve şüpheden sanık yararlanır ilkesinin uygulanması gerektiğine, sanık hakkında beraat kararı verilmesi gerektiğine, kararın usul ve Kanun’a aykırı olduğuna vesaire ilişkindir.

Sanık ...’in temyiz istemi, suç işleme kastıyla hareket etmediğine, savunmasına itibar edilmediğine, eksik araştırma ile karar verildiğine, lehe hükümlerin uygulanmadığına, beraatine karar verilmesi gerektiğine, usul ve Kanun’a aykırı olan kararın bozulması talebine ilişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

Temyizin kapsamına göre;

A. İlk Derece Mahkemesinin Kabulü

Olay günü güvenlik görevlileri tarafından gerçekleştirilen devriye faaliyeti sırasında sanık ...'ın sürücüsü olduğu ... plakalı 15 koltuklu aracın durdurulduğu, araçta ülkemize yasa dışı yollardan giriş yaptıkları tespit edilen 5'i kadın 45'i erkek Afganistan, Pakistan ve Irak uyruklu 50 göçmenin yakalandığı, sanık ...'ın hemen arkasından gelen sanık ...'in sürücüsü olduğu ... plakalı 15 koltuklu aracın durdurulduğu, araçta ülkemize yasa dışı yollardan giriş yaptıkları tespit edilen 10'u kadın 31'i erkek Afganistan, Pakistan ve İran uyruklu 41 göçmenin yakalandığı, suçta kullanılan ... ve ... plakalı araçların temyiz dışı sanık ... adına kayıtlı olduğu, temyiz dışı sanık sanık ...'ın ... plakalı aracı da kiraladığı, sanıklar ... ve ...'in aşamalardaki ifadelerinde "... abi" olarak adlandırdıkları kişinin göçmenlerin taşınması işini yaptırdığını, ...'un ... numaralı hattı kullandığını, göçmenlerin dolu olduğu araçların kendilerine ... il merkezinde ... ve temyiz dışı sanık ...'ın teslim ettiğini, ... ve temyiz dışı sanık ...'ın ... plakalı araçla öncülük yaptığını, göçmenlerin taşınması işi karşılığında bir gün önce yaptıkları taşımada 600,00 TL aldıklarını, davaya konu taşımaya ilişkin olarak 600,00 TL alacaklarını beyan ettikleri, duruşmada sanıklar ... ve ...'in ifadelerinde "... abi" olarak bahsettikleri kişinin sanık ... olduğunu söyleyerek teşhis ettikleri, tanık F.B’nin talimat mahkemesindeki duruşmada, "... abi" denilen kişinin sanık ... olduğu babasının adının M. olduğunu beyan ettiği, HTS kayıtlarına göre ... takma adını kullanan sanık ...'in kullandığı ... numaralı telefon hattının sanıklar ..., ... ve temyiz dışı sanık ... ile olay günü ve öncesinde irtibatlarının olduğu, ayrıca tanık F.B. ile de telefon görüşmesinin olduğu, görüştüğü kişilerin çoğunun soyadının ... olduğu, babası M.Y. adına kayıtlı hat ile de görüşmesinin olduğu, ... numaralı hattın kullanıldığı telefona M.Y. adına kayıtlı hattın da takılarak kullanıldığı, HTS kayıtlarına göre sanık ...'ın kullandığı ... numaralı telefon hattından sanıklar ..., ... ve ... ile olay günü ve saatlerinde irtibatının ve ... il merkezinden ... istikametine baz kaydının bulunduğu, sanık ... her ne kadar üzerine atılı suçu kabul etmemiş ise de; sanıklar ... ve ...'ın istikrarlı anlatımları, HTS kayıtları, tanık F.B'nin beyanı, suçta kullanılan ... ve ... plakalı araçların temyiz dışı sanık ... adına kayıtlı olması ve ... plakalı aracı kiralamış olması göz önüne alındığında, sanıkların savunmalarının suçtan kurtulmaya yönelik olduğu, sanık ... ve temyiz dışı sanık ...'ın davaya konu göçmen kaçakçılığı olayını birlikte organize ederek sanıklar ... ve ...'i göçmen kaçakçılığında şoför olarak kullandıkları, atılı göçmen kaçakçılığı suçunu işledikleri Yerel Mahkemece kabul olunmuştur.

B. Bölge Adliye Mahkemesinin Bozma Sonrası Kabulü

İlk Derece Mahkemesinin suçun sübutuna ve vasfına yönelik kabulünde bir isabetsizlik görülmediği, bununla birlikte sanıkların sürücü dahil 15 yolcu taşıyabilme kapasitesine sahip iki ayrı araçtan birinde 50 diğerinde 46 kişi olmak üzere toplam 96 yasa dışı göçmeni taşıması şeklinde gerçekleşen eylemlerinde, göçmen kaçakçılığı suçunun nitelikli hâli olan “hayatı bakımından bir tehlike oluşturması” hâlinin söz konusu olmadığı, olay yeri tespit tutanağında hayati tehlikenin varlığına dair bir anlatıma yer verilmediği, göçmenlerin de bu yönde beyanlarının olmadığı, göçmenlerin hayati tehlike atlattıklarına dair herhangi bir tespitin bulunmadığı gözetilmeden koşulları bulunmadığı hâlde sanıklar hakkında 5237 sayılı Kanun'un 79 uncu maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendinin uygulanmasında isabet görülmediğinden İlk Derece Mahkemesinin sanıkların göçmen kaçakçılığı suçundan mahkûmiyetlerine dair kararının kaldırılarak, sanıkların eylemine uyan göçmen kaçakçılığı suçundan, suçun işleniş biçimi ve göçmen sayısının fazlalığıyla ortaya çıkan kasta dayalı kusurlarının ağırlığı (sanık ... hakkında ayrıca suçtaki katkısının ağırlığı) dikkate alınarak takdiren alt sınırdan uzaklaşılmak suretiyle 5237 sayılı Kanun'un 37 inci maddesi delaletiyle aynı Kanun'un 79 uncu maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi uyarınca cezalandırılmalarına, yabancı uyruklu toplam 96 kişiyi sürücü dahil 15 yolcu taşıyabilme kapasitesine sahip iki ayrı araçtan birinde 50 diğerinde 46 kişi olmak üzere araçların her birine yolcu taşıma kapasitesinin 3 katından fazla kişinin tıka basa doldurularak taşınmak suretiyle göçmenlerin onur kırıcı bir muameleye maruz bırakıldığı anlaşıldığından sanıkların cezalarının 5237 sayılı Kanun'un 79 uncu maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendi uyarınca yarı oranında artırılmasına Bölge Adliye Mahkemesince karar verilmiştir.

IV. GEREKÇE

1. Suçun Sanıklar Tarafından İşlenmediğine ve Alt Sınırdan Uzaklaşılarak Cezaların Belirlendiğine İlişkin Temyiz Yönünden

Sanıklar hakkında kurulan hükümlere ilişkin olarak, Olay ve Olgular başlıklı bölümde belirtilen deliller karşısında, sanıklar hakkında mahkumiyet kararı verilmesine ve cezaların alt sınırdan uzaklaşılarak belirlenmesine dair Mahkemenin takdir ve gerekçesinde hukuka aykırılık görülmemiştir.

2. Suçun Unsurlarının Olayda Oluşmadığına, Eksik İnceleme ve Delil Yetersizliği ile Karar Verildiğine İlişkin Temyiz Yönünden

İlk Derece Mahkemesi ve Bölge Adliye Mahkemesince kabul olunan maddi vakıaların Kanun’daki tipiklik unsurunu kapsadığı, Muradiye Sulh Ceza Hakimliği'nce verilen arama ve el koyma kararlarının usule uygun olduğu, bu nedenle Bölge Adliye Mahkemesinin inanç ve takdirinde herhangi bir hukuka aykırılık bulunmamıştır.

3. Sair Yönlerden

Sanıklara yükletilen göçmen kaçakçılığı eylemleriyle ulaşılan çözümü haklı kılıcı zorunlu öğelerinin ve bu eylemlerin sanıklar tarafından işlendiğinin Kanuna uygun olarak yürütülen duruşma sonucu saptandığı, bütün kanıtlarla aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların temyiz denetimini sağlayacak biçimde ve eksiksiz sergilendiği, özleri değiştirilmeksizin tartışıldığı, vicdani kanının kesin, tutarlı ve çelişmeyen verilere dayandırıldığı,

Eylemlerin doğru olarak nitelendirildiği ve Kanunda öngörülen suç tipine uyduğu,

Cezaların kanuni bağlamda uygulandığı,

Anlaşıldığından, sair yönlerden yapılan incelemede hukuka aykırılık görülmemiştir.

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle Van Bölge Adliye Mahkemesi 1. Ceza Dairesi'nin kararında sanıklar ... ve ... müdafileri ile sanık ... tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve 5271 sayılı Kanun’un 289 uncu maddesinin birinci fıkrası ile sınırlı olarak yapılan temyiz incelemesi sonucunda hukuka aykırılık görülmediğinden 5271 sayılı Kanun’un 302 nci maddesinin birinci fıkrası gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMLERİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKÜMLERİN ONANMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanunun 304 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca Muradiye Asliye Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise Van Bölge Adliye Mahkemesi 1. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

09.10.2023 tarihinde karar verildi.