Karar Detayı

MAHKEMESİ: İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi

SAYISI: 2022/766 E., 2022/1401 K.

İLK DERECE MAHKEMESİ: Aliağa 1. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI: 2014/15 E., 2019/43 K.

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen itirazın iptali davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararının Dairemizce bozulması üzerine bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama neticesinde Bölge Adliye Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından duruşma istemli temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 08.02.2024 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir.

Belli edilen günde gelen davacı vekili Avukat ... ile davalı vekili Avukat ...'nin sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için uygun görülen saat 14.00'te Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili; müvekkilinin avukat olduğunu, ...köy muhtarlığını temsilen köy muhtarı ile 13.10.2008 tarihli avukatlık ücret sözleşmesi imzalandığını, sözleşmede belirtilen üç dava için 600.000,00 TL ücret ödeneceğinin kararlaştırıldığını, belirtilen davalarda davalıyı temsil ettiğini, üzerine düşen yükümlülükleri gereği gibi yerine getirdiğini ancak sözleşmede kararlaştırılan vekalet ücretinin ödenmediğini belirterek alacağın tahsili amacıyla davalı aleyhine Aliağa İcra Müdürlüğünün 2013/5106 E. sayılı dosyası üzerinden başlatılan icra takibine vaki itirazın iptaline, alacağın %20'si oranında icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini istemiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili; ibraz edilen sözleşmeyi kabul etmediklerini, sözleşmede muhtarlık mührü olmadığından resmi bir nitelik taşımadığını, köy karar defterinde hiçbir açıklığın mevcut olmadığını, davacının köye kazandırdığı herhangi bir yerin olmadığını belirterek, davanın reddini, %20 oranında tazminatın davacı taraftan tahsiline karar verilmesini istemiş, ...Köyü tüzel kişiliği 06.12.2012 tarihli 28489 sayılı Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren 6360 sayılı Kanun'un birinci maddesi gereğince mahalle olarak ...'na katıldığından derdest davaların ...'na devredildiği görülmüş, tüzel kişiliği sona eren ...Köy Tüzel kişiliği yerine Aliağa Belediyesi'nin katılımıyla dava devam etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

1. İlk Derece Mahkemesinin 12.02.2019 tarihli ve 2014/15 E., 2019/43 K. sayılı kararıyla; köy tüzel kişiliğinin bir avukatla avukatlık ücreti sözleşmesi yapabilmesi için karar alma organı olan köy ihtiyar meclisinin muhtar, öğretmen, imam ve en az dört asil üye ile birlikte toplanarak karar alması gerektiği, Köy Kanunu'nun 23 üncü maddesinde "Köyün imamı ile muallimi veya başmuallimi ihtiyar meclisinin her zaman azasıdırlar." düzenlemesinin halen yürürlükte olduğu, dava konusu 13.10.2008 tarihli avukatlık sözleşmesinin, köy ihtiyar meclisi tarafından alınmış bir karar ile akdedilmesi gerekirken, sözleşmede sadece muhtar ve ismi belli olmayan iki azanın imzasının bulunması sebebiyle geçersiz olduğu ancak davacının sözleşme konusu üç davada davalıyı temsil ettiği, bu davalar değeri para ile ölçülebilen davalardan olup mahiyeti gereği dava konusunun değeri için keşif yapılması gerektiği ancak her üç davada da yargılama safahatında dava konusunun değeri belirlenmeden karar verildiği, dava konusu taşınmazların değerlerinin tespit edilemediği, Mahkemenin bu aşamada bu hususları tespit etmesinin mümkün olmadığı, bu nedenle yasal düzenleme ve hakkaniyet ilkesi ışığında; açılmamış sayılmasına karar verilen davalarda dava değeri olarak belirtilen 29.900,00 TL ve 79.000,00 TL toplamı olan 108.900,00 TL'nin %10'u olan 10.890,00 TL ile davacının vekil olarak davalıyı temsil ettiği Aliağa Asliye Hukuk Mahkemesinin 2008/310 E., 2008/354 K. sayılı dosya husumetten reddedildiği için maktu vekalet ücreti olan 2.725,00 TL olmak üzere toplam 13.615,00 TL vekalet ücretine davacının hak kazandığı gerekçesiyle, davanın kısmen kabulüne, takibin toplam 13.615,00 TL üzerinden devamına, icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilmiştir.

2. İlk Derece Mahkemesinin 25.04.2019 tarihli ek kararıyla; davacının 02.04.2019 tarihli istinaf başvurusunun süresinde olmaması sebebiyle HMK'nın 346 ncı maddesi gereği istinaf talebinin reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, süresi içinde davalı vekili ve katılma yoluyla davacı vekili, ek kararına karşı ise davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin 02.07.2021 tarihli ve 2019/2028 E., 2021/958 K. sayılı kararıyla; davacının 22.04.2019 tarihli dilekçesinin katılma yoluyla istinaf dilekçesi olarak kabul edilemeyeceği, davacının tek istinaf hakkının bulunduğu, davacının 02.04.2019 havale tarihli istinaf talebinin süresinde olmadığından asıl karara karşı katılma yoluyla istinaf etme hakkının da bulunmadığı, köy muhtarınca imzalanan sözleşme gereğince davacı avukat ilgili davaları takip edip sonuçlandırdığından sözleşmenin taraflar için bağlayıcı nitelikte olduğu, bu nedenle davalı yanın sözleşmenin geçersiz olduğuna ilişkin istinafının Dairece yerinde görülmediği, davacı avukatça takip edilen her üç davanın da usulden sonuçlanmış olmasının sözleşmede kararlaştırılan ücreti talep etmesine engel olmadığı, bu nedenle davalının ücretin miktarına yönelik istinaf talebinin de yerinde görülmediği gerekçesiyle davacının ek karara karşı istinaf talebinin reddine, davacının katılma yoluyla vaki istinaf dilekçesinin reddine ve davalının istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemiz 21.02.2022 tarih, 2021/7575 E., 2022/1321 K. sayılı ilamıyla; davalının temyiz talebi yönünden yapılan incelemede; istinaf incelemesi sonucunda verilen kararın, karar tarihi itibariyle davalı yönünden kesin nitelikte olduğu, HMK'nın 366 ncı maddesi atfıyla aynı Kanunun 352 nci maddesi uyarınca, kesin olan kararlar hakkında Yargıtay tarafından temyiz isteminin reddine karar verilebileceği, davacının temyiz talebi yönünden yapılan incelemede; davacının 22.04.2019 tarihli dilekçesinin, katılma yoluyla istinaf yoluna başvuru dilekçesi olarak kabul edilmesinin gerektiği, o halde; Bölge Adliye Mahkemesince, davacının süresinde katılma yoluyla istinaf talebinde bulunduğu kabul edilerek, davacının istinaf isteminin incelenip sonucuna göre bir karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle davacının temyiz itirazlarının kabulü ile Bölge Adliye Mahkemesinin kararının bozulmasına, davalının temyiz dilekçesinin miktar itibariyle reddine karar verilmiştir.

B. Bölge Adliye Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; taraflar arasındaki vekalet sözleşmesinin geçersiz olduğu ancak vekalet ücreti geçersiz olsa bile dava konusu olan Aliağa Asliye Hukuk Mahkemesinin üç ayrı dosyasında davacı avukatın vekilllik görevini ifa ettiği, bu nedenle Avukatlık Kanunu'nun 164 üncü maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca vekalet ücretinin tayin edilmesi gerektiği, Mahkemenin 2008/372 E., 2009/366 K. sayılı dosyasının tapu iptali ve tescil davası olup, dördüncü celsede müracaata bırakıldığı ve süresinde yenilenmediğinden davanın açılmamış sayılmasına karar verildiği, harca esas değerin 29.900,00 TL olduğu, Dairece avukatın emek ve çabası dikkate alınarak %15 oranında hesaplama yapılarak 4.485,00 TL'nin belirlendiği, Mahkemenin 2008/371 E., 2009/350 K. sayılı dosyasının tapu iptali ve tescil davası olup, dördüncü celsede müracaata bırakıldığı ve süresinde yenilenmediğinden davanın açılmamış sayılmasına karar verildiği, bu dosyadaki emek ve süreç dikkate alınarak harca esas değer 79.000,000 TL üzerinden dairece takdir edilen %15 oranıyla 11.850,00 TL vekalet ücreti verilmesi gerektiği, Mahkemenin 2008/310E., 2008/354 K. sayılı dosyasının tescil davası olup Yargıtay bozması doğrultusunda ikinci celsede davanın husumet yönünden reddine karar verildiği, bu davada değer gösterilmemiş olup, karar verilen tarihteki maktu vekalet ücreti olan 2.725,00 TL'nin tayin edilmesi gerektiği, sonuç olarak üç dava için toplam 19.060,00 TL vekalet ücretinin tayin edilmesi gerektiği, her üç davada da dava değerleri belirlenmeden karara çıkıldığı için bu şekilde ücret tayin edilmesi kanaatine varıldığı gerekçesiyle davacının ek karara karşı istinaf isteminin HMK'nın 353/1 b 1 inci maddesi gereğince reddine, davacının katılma yolu ile istinaf dilekçesinin süresinde olduğu anlaşılmakla katılma yolu ile istinaf isteminin HMK'nın 353/1 b 2 nci maddesi uyarınca kabulü ile; Aliağa 1.Asliye Hukuk Mahkemesinin 2014/15 E., 2019/43 K. sayılı 12.02.2019 tarihli kararının kaldırılmasına, davanın kısmen kabulü ile davalının Aliağa İcra Müdürlüğünün 2013/5106 E. sayılı takip dosyasındaki itirazının 19.060,00 TL yönünden iptali ile takibin bu miktar üzerinden devamına, alacağın %20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, davalının istinaf talebi yönünden Yargıtay 3. Hukuk Dairesinin 2021/7575 E., 2022/1321 K. sayılı ilamı ile bu istem yönünden verilen Dairenin 02.07.2021 tarihli kararının kesin nitelikte olması sebebi ile davalının temyiz dilekçesinin miktar itibariyle reddine karar verilmiş olduğundan bu konuda ayrıca karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili; köy karar defterinde avukat tutulması ve ücretinin ödenmesi için azalar ile birlikte karar alındığını, tek başına Noterden vekalet vermeye yetkisi olan muhtarın, verdiği bu vekalete istinaden davaların takibi için avukatla ücret sözleşmesi yapmaya da yetkisinin olduğunu, müvekkili avukatın davalar için çok çaba harcadığını, avukatlık ücret sözleşmesinin geçerli olduğunu, ilk istinaf incelemesini yapan İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesinin 2019/2028 E., 2021/958 K. sayılı dosyasında, sözleşmenin tarafları bağlayıcı nitelikte olduğunun yazılı olduğunu, Bölge Adliye Mahkemesinin bu kararından sonra heyetin tamamen değiştiğini ve ilk kararla çelişen tamamen farklı bir kararın çıktığını, yapılan ücret sözleşmesinin yetkisiz temsilci ile yapıldığını asla kabul anlamına gelmemek kaydıyla; sözleşme şartları yerine getirildiğinden sözleşmenin geçersizliğinin ileri sürülemeyeceğini, ihtiyar heyetinin toplantı nisabı için muhtar ve iki asil üyenin yeterli olduğunu, karar altında imza sahibi kişilerin kimler olduğunun belirli olduğunu, Yerel Mahkeme tarafından icra inkar tazminatına hükmedilmemesinin de hatalı olduğunu, sözleşmeye konu davaların kaybedileceği anlaşıldığından davalardan vazgeçilip müracaata bırakıldığını, o yüzden keşif yapılmadığını, bu davaların böyle çabuk sonlandırılmasının davalı köy tüzel kişiliğinin mağduriyetini ortadan kaldırdığını, Ankara'ya gidip gelme, konaklama vs. masraflarının dahi müvekkili tarafından karşılandığını belirterek, kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme

Dava; vekalet ücreti alacağının tahsili için başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

164 sayılı Avukatlık Kanunu'nun "Avukatlık ücreti" başlıklı 164 üncü maddesinin dördüncü fıkrası.

3. Değerlendirme

4. 164 sayılı Avukatlık Kanunu'nun "Avukatlık ücreti" başlıklı 164 üncü maddesinin dördüncü fıkrasında; "Avukatlık asgarî ücret tarifesi altında vekâlet ücreti kararlaştırılamaz. Ücretsiz dava alınması halinde, durum baro yönetim kuruluna bildirilir.(Değişik üçüncü ve dördüncü cümle:13.01.2004 – 5043/5 md.) Avukatlık ücretinin kararlaştırılmamış olduğu veya taraflar arasında yazılı ücret sözleşmesinin bulunmadığı yahut ücret sözleşmesinin belirgin olmadığı veya tartışmalı olduğu veya ücret sözleşmesinin ücrete ilişkin hükmünün geçersiz sayıldığı hallerde; değeri para ile ölçülebilen dava ve işlerde asgari ücret tarifelerinin altında olmamak koşuluyla ücret itirazlarını incelemeye yetkili merci tarafından davanın kazanılan bölümü için avukatın emeğine göre ilâmın kesinleştiği tarihteki müddeabihin değerinin yüzde onu ile yüzde yirmisi arasındaki bir miktar avukatlık ücreti olarak belirlenir. Değeri para ile ölçülemeyen dava ve işlerde ise avukatlık asgari ücret tarifesi uygulanır." denilmiştir.

5. Temyizen incelenen kararda; taraflar arasında düzenlenen Avukatlık Ücret Sözleşmesinin geçersiz olduğu, dava konusu olan Aliağa Asliye Hukuk Mahkemesinin üç ayrı dosyasında davacı avukatın vekillik görevini ifa ettiği, ücretin davacı avukat tarafından takip edilen dava dosyalarındaki harçlandırılmış değer üzerinden Avukatlık Kanununun 164 üncü maddesinin 4 üncü fıkrasına göre belirlenmesinin yerinde olduğu, hükme esas alınan bilirkişi raporundaki hesaplamanın yerinde ve denetime elverişli olduğu anlaşılmakla, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre davacının temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın onanması gerekmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

17.100,00 TL Yargıtay duruşması vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalıya verilmesine,

Aşağıda yazılı bakiye temyiz harcının temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

08.02.2024 tarihinde oybirliği ile karar verilmiştir.