Karar Detayı

MAHKEMESİ: ... Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi

Taraflar arasındaki taşınmaz ihalesinin feshi şikayetinden dolayı yapılan inceleme sonunda İlk Derece Mahkemesince; şikayete konu taşınmazlardan bir kısmı yönünden şikayetin süreden reddine, bir kısmı yönünden satışın düştüğünden bahisle hukuki yarar yokluğundan reddine ve bir kısmı yönünden de ihalenin feshi isteminde zarar unsuru bulunmadığından hukuki yarar yokluğundan reddine hükmedilmekle birlikte şikayetçi borçlu aleyhine para cezası verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

Kararın şikayetçi borçlu tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince; borçlunun, İlk Derece Mahkemesinin şikayetin süreden reddine dair kararına yönelik istinaf başvurusunun, kesin karar olduğundan usulden reddine, İlk Derece Mahkemesi kararının diğer hüküm kısmına yönelik istinaf başvurusunun ise kısmen kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden hüküm kurulmak suretiyle, bir kısım taşınmazlar yönünden şikayetin süreden reddine, bir kısım taşınmazlar yönünden satışın düşmesi nedeniyle şikayetin hukuki yarar yokluğundan reddine ve bir kısım taşınmazlar yönünden de ihalenin feshine hükmedilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı şikayetçi borçlu, şikayet edilen alacaklı, şikayet edilen ihale alıcıları ..., ... ve ... tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. ŞİKAYET

Borçlu şirket şikayet dilekçesinde; takip konusunun ipotekli 54 adet taşınmaz olduğunu ve her bir taşınmazın üzerindeki rehin yükü belirlenmeden satışa çıkarılmasının İİK'nın 129/1. maddesine aykırı olduğunu, taşınmazlar üzerinde toplu ipotek bulunmadığını, kaldı ki toplu ipotek olması halinde dahi hepsinin birlikte satışa çıkarılması gerekse de satışın muhammen değeri yüksek olandan başlayarak yapılması gerektiğini ve alacağın karşılandığının anlaşılması halinde diğerlerinin satılamayacağını, icra müdürlüğünce öncelikle borçluya ait taşınmazların satışa çıkarılması gerekirken 3. kişilere ait ipotekli taşınmazların da satışa çıkarılmasının usulsüz olduğunu, tapunun 8 parselinde kayıtlı D Blok 1 bağımsız bölüm numaralı taşınmazın kıymetinin yüksek belirlenmesi nedeniyle alacaklı tarafından yapılan kıymet takdir raporuna itirazın mahkemece belirlenen değer daha yüksek olduğundan bahisle reddedildiğini, buna göre taşınmazın mahkemece belirlenen yüksek değerden satışa çıkarılması yerine icra müdürlüğünce belirlenen değerden satışa çıkarılmasının hatalı olduğunu, kıymet takdir raporlarının eski tarihli olup satış tarihi itibariyle taşınmazların değerlerinde önemli ölçüde artış olduğunu, mahkemece yapılacak kıymet takdiri ile bu durumun anlaşılacağını, pandeminin etkisiyle olumsuz piyasa şartlarının hakim olduğu bir dönemde ihale yapılmasının taşınmazların gerçek değerinin altındaki bedellere satılmasına neden olduğunu, satış ilanındaki eksik bilgiler nedeniyle ihaleye katılımın az olduğunu, satışa dair tebliğ işlemlerinin usulsüz olduğunu, bildireceği tanıklar ve kamera kayıtları ile ihale sırasında yapılan konuşmaların kanıtlanacak olup ihaleye fesat karıştırıldığını ve ilan yapılan gazetenin yetersiz olduğunu ileri sürerek, tapunun 3 parsel B blok 7 , 3 parsel B blok 16, 3 parsel B blok 24, 3 parsel B blok 28, 12 parsel A blok 18, 12 parsel A blok 24, 12 parsel A blok 26, 12 parsel B blok 32, 1 parsel E blok 2, 1 parsel E blok 1, 1 parsel D blok 7, 1 parsel D blok 3, 1 parsel A blok 14, 1 parsel A blok 12, 1 parsel A blok 11, 1 parsel E blok 15, 1 parsel C blok 3, 1 parsel B blok 23, 1 parsel B blok 13 ve 1 parsel A blok 19 bağımsız bölüm numarasında kayıtlı taşınmaz ihalelerinin feshini talep etmiştir.

II. CEVAP

Şikayet edilen alacaklı cevap dilekçesinde; derdestlik itirazını ileri sürmekle birlikte takip konusu taşınmazlar üzerinde toplu ipotek olduğundan borçlunun iddialarının yerinde olmadığını, dosya alacağının, ihale bedeli ile muhammen değer toplamından yüksek olduğunu, İİK'nın 128/a maddesi gereğince kıymet takdir raporunun iki yıl süre ile geçerli olduğunu ve bu süre dolmadan satış yapıldığını ileri sürerek şikayetin reddini talep etmiştir.

Şikayet edilen ihale alıcısı ... cevap dilekçesinde; şikayete konu taşınmazlardan tapunun 1 parselinde kayıtlı B Blok 23 bağımsız bölüm numaralı taşınmazın alıcısı olduğunu, taşınmazlardaki ipoteğin toplu ipotek olması nedeniyle her birinin ipotekle yükümlü olduğu miktarın belirlenmesine gerek olmadığını, kıymet takdir raporunun itirazsız kesinleştiğini, taşınmazların muhammen değerlerinin üzerinde bedellere satıldığını ileri sürerek, şikayetin reddi ile şikayetçi aleyhine ihale bedelinin %'10'u oranında para cezasına hükmedilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; şikayete konu 12.10.2021 ve 13.10.2021 tarihlerinde ihalesi yapılan taşınmazlar yönünden şikayetin yasal 7 günlük sürede olmadığı, şikayetçinin fesat iddiası bulunsa da, şikayet dilekçesinde fesadı somut bir vakaya dayandırmadığı ve ihale salonu dışında alıcıların aralarında anlaşarak taşınmazları aldığına ilişkin iddianın fesat niteliğinde olmadığı, katılımın yeterli düzeyde olması ve ihale tutanaklarına yansıyan bir fesat olgusu da bulunmadığı belirtilerek tanık dinlenmesine de lüzum görülmediği, 14.10.2021 ve 15.10.2021 tarihlerinde ihaleleri yapılan bir kısım taşınmaz yönünden, satışları düşürüldüğünden ihalelerin gerçekleşmemiş olması nedeniyle şikayette hukuki yarar bulunmadığı, bir kısım taşınmaz yönünden de taşınmazların muhammen değerlerinin üzerinde satılması nedeniyle ihalede zarar unsuru bulunmadığı gerekçeleri ile 12.10.2021 ve 13.10.2021 tarihli ihalelere yönelik şikayetin süreden reddine, 14.10.2021 ve 15.10.2021 tarihli ihalelere yönelik şikayetin ise hukuki yarar yokluğundan reddine ve şikayetçi aleyhine para cezasına yer olmadığına karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde şikayetçi borçlu istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Şikayetçi borçlu istinaf dilekçesinde; şikayet başvurusunda ileri sürdüğü hususları tekrar etmekle birlikte, ... 4. İcra Hukuk Mahkemesinin 2021/631 E. sayılı dosyasında satışın durdurulması talebi ile şikayet yoluna gidildiğini ve orada ileri sürülen hususların ihalenin feshi aşamasında incelenmesi gerektiğini, İlk Derece Mahkemesince tüm fesih iddialarının incelenmediğini, ihale günü alacaklı tarafından bazı satışların düşürülmesinin istenmesinin, alacaklının istediği taşınmazları keyfi sattırmasına neden olduğunu, fesat iddiasının esasının incelenmesi gerektiğini ve toplu rehin halinde tüm taşınmazların birlikte satılması gerektiğinden şikayete konu tüm ihalelerin feshi gerektiğini, ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı yazılı kararı ile; İİK'nın 363 ve 365. maddeleri gereğince süresi geçmiş şikayete ilişkin kararların kesin olduğundan bahisle İlk Derece Mahkemesinin şikayetin süreden reddine dair karar kısmına yönelik istinaf başvurusunun usulden reddedildiği belirtildikten sonra, şikayete konu bir kısım taşınmazın ihalesinin icra müdürlüğünce düşürülmesi nedeniyle HMK'nın 114/1 h ve 115/1. maddeleri gereğince bu taşınmazlara yönelik şikayetin hukuki yarar yokluğundan reddine dair İlk Derece Mahkemesi kararının yerinde olduğu, toplam ihale bedelinin toplam dosya alacağını karşılamaması nedeniyle TMK'nın 873/3. maddesine aykırılık bulunmadığı, borçlunun kıymet takdir raporuna itirazının süreden reddedilmiş olması ve şikayet dilekçesinde kıymet takdir raporu veya mahkemenin süreden ret kararına bir itirazı bulunmadığından kıymete ilişkin iddiaların ihalenin feshi nedeni yapılamayacağı, şikayet dilekçesinde fesadın dayanağının açıklanmadığı ve 7 günlük şikayet süresinden sonra ileri sürülen iddiaların dinlenemeyeceği, satış ilanının yapıldığı gazetenin yeterli olduğu gerekçeleri ile borçlunun istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden hüküm kurulmak suretiyle bir kısım taşınmazlar yönünden şikayetin süreden reddine, bir kısım taşınmazlar yönünden satışın düşmesi nedeniyle şikayetin hukuki yarar yokluğundan reddine ve bir kısım taşınmazlar yönünden de İİK'nın 128/a maddesi gereğince iki yıllık süre içerisinde satış yapılmaması ve pandemiye münhasır durma sürelerinin burada uygulanmaması nedeniyle ihalenin feshine hükmedilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde şikayetçi borçlu, şikayet edilen alacaklı, şikayet edilen ihale alıcıları ..., ... ve ... temyiz isteminde bulunmuşlardır.

B. Temyiz Sebepleri

Şikayetçi borçlu temyiz dilekçesinde; toplu ipotek iddiasının kamu düzeninden olması nedeniyle süreden ret kararının hatalı olduğunu, icra müdürlüğünce satış sırasının doğru yapılmadığını, şikayete konu bir kısım taşınmazın KDV oranının ilanda hatalı belirlendiğini, şikayete konu taşınmazlardan birinin yeni malikine tebligatlar yapılmadan satış yapıldığını, şikayetin reddine hükmedilen taşınmazlar yönünden de İİK'nın 128/a maddesindeki iki yıllık sürenin değerlendirilmesi gerektiğini, fesat hususunda tanıkların dinlenmediğini ileri sürerek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir.

Şikayet edilen alacaklı banka temyiz dilekçesinde; borçlunun şikayetinin ihaleyi uzatma amacına matuf olup İİK'nın 128/a maddesine esas alınan keşif tarihinin 22.11.2019 olmasına rağmen bilirkişi raporunda sehven 22.9.2019 yazıldığını, bu suretle Bölge Adliye Mahkemesince ihalenin feshine hükmedilen taşınmazlar yönünden de ihalenin usulüne uygun olduğunu ileri sürerek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir.

Şikayet edilen ihale alıcısı ... temyiz dilekçesinde; tapunun 1 parselinde kayıtlı B Blok 23 bağımsız bölüm numaralı taşınmazın ihale alıcısı olduğunu belirtmekle birlikte, borçlunun şikayetinin ihaleyi uzatma amacına matuf olup İİK'nın 128/a maddesine esas alınan keşif tarihinin 22.11.2019 olmasına rağmen bilirkişi raporunda sehven 22.9.2019 yazıldığını, bu suretle Bölge Adliye Mahkemesince ihalenin feshine hükmedilen taşınmazlar yönünden de ihalenin usulüne uygun olduğunu ileri sürerek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir.

Şikayet edilen ihale alıcısı ... temyiz dilekçesinde; tapunun 1 parselinde kayıtlı A Blok 19 bağımsız bölüm numaralı taşınmazın ihale alıcısı olduğunu belirtmekle birlikte, şikayet edilen ihale alıcısı ...'in temyiz dilekçesinde ileri sürdüğü hususları tekrar etmek suretiyle Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir.

Şikayet edilen ihale alıcısı ... temyiz dilekçesinde; tapunun 1 parselinde kayıtlı A Blok 11 bağımsız bölüm numaralı taşınmazın ihale alıcısı olduğunu belirtmekle birlikte, şikayet edilen ihale alıcısı ...'in temyiz dilekçesinde ileri sürdüğü hususları tekrar etmek suretiyle Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık; yirmi adet taşınmaz ihalesinin feshi istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

İİK md. 128/a., 129, 134, TMK md. 873/3,

3. Değerlendirme

İpoteğin paraya çevrilmesi yoluyla ilamlı icra takibinin konusunun 55 adet taşınmaz olduğu ve tamamının satışının birlikte istendiği görülmekle, kamu düzeninden olup re'sen incelenmesi gereken toplu ipoteğe aykırı bir durum bulunmadığının, öte yandan, icra müdürlüğünce yapılan satışa esas kıymet takdiri keşif tarihinin 22.9.2019 olduğu tespit edilmekle, şikayet edilenlerin aksi yöndeki iddialarının yerinde olmadığının anlaşılmasına, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararında yazılı gerekçelere göre yerinde bulunmayan temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının Onanmasına karar vermek gerekmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1 Şikayetçi borçlunun, Bölge Adliye Mahkemesi kararının, istinaf başvurusunun usulden reddine yönelik kısmı hakkındaki temyiz isteminin incelenmesinde;

02.03.2005 tarih ve 5311 sayılı Kanun'un 26. maddesi ile değişik 2004 sayılı İİK'nın 365/1. maddesinde; “İstinaf yoluna başvurma, yasal süre geçtikten sonra yapılır veya istinaf yoluna başvurulmasına olanak bulunmayan bir karara veya vazgeçme nedeniyle itiraz veya şikâyetin reddine yahut süresi geçmiş bir şikâyete ilişkin olursa, Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun ilgili hükümleri gereğince istem icra mahkemesince reddedilir” hükmü yer almaktadır. Aynı maddenin 3. fıkrasında ise; “Bölge adliye mahkemesi, birinci fıkra kapsamına girdiği hâlde reddine karar verilmemiş başvuruyu geri çevirmeyip doğrudan kesin karara bağlar” düzenlemesine yer verilmiştir.

Somut uyuşmazlıkta, temyizen incelenmesi istenen karar, şikayetin yasal 7 günlük süre aşımından reddine ilişkin olup, anılan kararın temyiz kabiliyeti bulunmamaktadır.

Buna göre, Dairece incelenmesi istenen Bölge Adliye Mahkemesi kararı, İİK’nın 365/1 son maddesinde belirtildiği üzere KESİN nitelikte olduğundan, 5311 sayılı Kanunla değişik İİK'nın 364. maddesi ve 6100 sayılı HMK'nın 366. maddesinin göndermesi ile uygulanması gereken aynı Kanun'un 352. maddesi uyarınca temyiz başvuru talebinin (REDDİNE),

2 Şikayetçi borçlu ile şikayet edilen alacaklı ve ihale alıcılarının, Bölge Adliye Mahkemesi kararının, istinaf başvurusunun kısmen kabulüne yönelik kısmı hakkındaki temyiz istemlerinin incelenmesinde;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 5311 sayılı Kanunun ile değişik İİK'nın 364/2. maddesi göndermesiyle uygulanması gereken 6100 sayılı HMK'nın 370. maddeleri uyarınca ONANMASINA,

Alınması gereken 179,90'ar TL temyiz harcından, evvelce alınan harç varsa mahsubu ile eksik harcın temyiz edenlerden tahsiline,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

02.03.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.