Yargıtay 12. CD 2023/5237 E. 2024/2178 K.

K A N U N Y A R A R I N A B O Z M A

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ: Asliye Ceza Mahkemesi

SAYISI: 2022/1379 esas, 2022/1372 karar

SUÇ: Trafik güvenliğini tehlikeye sokma

İNCELEME KONUSU

KARAR: Mahkûmiyet

KANUN YARARINA

BOZMA YOLUNA

BAŞVURAN: Adalet Bakanlığının istemi üzerine Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ: İlgili kararın kanun yararına bozulması

Trafik güvenliğini tehlikeye sokma suçundan sanık ...'ın 5237 sayılı TCK'nın179/2, 62, 50/1 a ve 52/2. maddeleri uyarınca 6,000,00 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına dair Denizli 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 25/02/2020 tarihli ve 2016/684 esas, 2020/241 sayılı kararının Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 11. Ceza Dairesinin 24/09/2020 tarihli ve 2020/1901 esas, 2020/2821 sayılı kararı ile sanık hakkında basit yargılama usulünün değerlendirilmesi gerektiğinden bahisle bozulmasını müteakip, basit yargılama usulü uygulanmak suretiyle yeniden yapılan yargılama sonucunda sanığın 5237 sayılı TCK'nın179/2, 62, 50/1 a, 52/2 ve 5271 sayılı CMK'nın 251/3. maddesi gereğince 4.500,00 TL adlî para cezası ile cezalandırılmasına ilişkin Denizli 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 25/01/2021 tarihli ve 2020/1048 esas, 2021/118 sayılı kararına sanık müdafiince itiraz edilmesi üzerine genel hükümlere göre yapılan yargılama sonucunda sanığın 5237 sayılı TCK'nın 179/2, 62, 50/1 a, 52/2 ve 5271 sayılı CMK'nın 251/3. maddesi gereğince 4.500,00 TL adlî para cezası ile cezalandırılmasına dair Denizli 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 11/01/2022 tarihli ve 2021/203 esas, 2022/6 sayılı kararının Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 11. Ceza Dairesinin 02/06/2022 tarihli ve 2022/1136 esas, 2022/1787 sayılı kararı ile 5271 sayılı CMK'nın 251/3. maddesi gereğince eksik ceza tayininde isabet görülmemiş ise de aleyhe istinaf başvurusu bulunmadığından istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmek suretiyle 02/06/2022 tarihinde kesinleşmesini müteakip, Denizli Cumhuriyet Başsavcılığı İlamat ve İnfaz Bürosu tarafından 5271 sayılı CMK'nın geçici 5. maddesinin d bendinde yer alan "kovuşturma evresine geçilmiş, hükme bağlanmamış" ibaresinin aynı bentte yer alan seri muhakeme usulü yönünden Anayasa'ya aykırı olduğundan bahisle iptaline dair Anayasa Mahkemesinin 21/04/2022 tarihli ve 2020/787 esas, 2022/44 sayılı kararı üzerine oluşan yeni duruma göre lehe olan hükümlerin uygulanması ve infazın durdurulmasına yönelik talebinin kabulü ile infazın durdurulmasına ilişkin Denizli 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 03/08/2022 tarihli ve 2021/203 esas, 2022/6 sayılı ek kararını takiben, Denizli Cumhuriyet Başsavcılığınca düzenlenen 05/10/2022 tarihli ve 2022/23298 soruşturma, 2022/11053 esas, 2022/1260 sayılı seri muhakeme usulüne tâbi talepnamenin kabulüne ve sanığın 5237 sayılı TCK'nın 179/2, 50/1 a, 52/2 ve 5271 sayılı CMK'nın 250/4. maddesi gereğince 3.600,00 TL adlî para cezası ile cezalandırılmasına dair Denizli 4. Asliye Ceza Mahkemesinin 05/10/2022 tarihli ve 2022/1379 esas, 2022/1372 karar sayılı kararının 15/10/2022 tarihinde itiraz edilmeksizin kesinleştiği belirlenmiştir.

Adalet Bakanlığının, 5271 sayılı CMK'nın 309/1. fıkrası uyarınca, 13.05.2023 tarihli ve 94660652 105 20 34820 2022 Kyb sayılı evrakı ile kanun yararına bozma istemine istinaden düzenlenen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 04.07.2023 tarihli ve KYB 2023/59520 sayılı Tebliğnamesi ile dava dosyası Daireye gönderilmekle, gereği düşünüldü:

I. İSTEM

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 04.07.2023 tarihli ve **KYB ** 2023/59520 sayılı kanun yararına bozma isteminin;

"5271 sayılı Kanun'un geçici 5. maddesinde yer alan, "(1) Bu maddeyi ihdas eden Kanunla; ...c) 250 nci maddede düzenlenen seri muhakeme usulü ile 251 ve 252 nci maddelerde düzenlenen basit yargılama usulüne ilişkin hükümler, 1/1/2020 tarihinden itibaren uygulanır. d) 1/1/2020 tarihi itibarıyla kovuşturma evresine geçilmiş, hükme bağlanmış veya kesinleşmiş dosyalarda seri muhakeme usulü ile basit yargılama usulü uygulanmaz" şeklindeki düzenlemeler ile,

Anayasa Mahkemesinin 21/04/2022 tarihli ve 2020/87 esas, 2022/44 sayılı kararı ile geçici 5. maddenin d bendinde yer alan “…kovuşturma evresine geçilmiş,…” ibaresinin aynı bentte yer alan “…seri muhakeme usulü…” yönünden Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptaline karar verildiği hususları birlikte değerlendirildiğinde,

Somut dosya kapsamında, sanığın mahkumiyetine konu suçun, 5271 sayılı Kanunu'nun 250. maddesi gereğince seri muhakeme usulüne tabi olduğu, Denizli 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 2021/203 esas, 2022/6 sayılı kararının 11/01/2022 tarihinde verildiği, 02/06/2022 tarihinde kesinleştiği, Anayasa Mahkemesi'nin 21/04/2022 tarihli ve 2020/87 esas, 2022/44 sayılı kararının 02/08/2022 tarihli ve 31911 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanarak yürürlüğe girdiği, Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın 153/5. maddesine göre, Anayasa Mahkemesi iptal kararlarının geriye yürümeyeceği, anılan kararın kovuşturma evresinin ise iptal kararı yürürlüğe girmeden sona erdiği ve mahkemesince karar verildiği anlaşılmakla, yürürlük tarihinden önce hükme bağlanmış kararlar hakkında yeniden uyarlama yargılaması yapılamayacağı gibi, 5721 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 223/7. maddesinde yer alan “Aynı fiil nedeniyle, aynı sanık için önceden verilmiş bir hüküm veya açılmış bir dava varsa davanın reddine karar verilir.” şeklindeki hüküm nazara alındığında, sanığın eylemi nedeniyle Denizli 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 11/01/2022 tarihli ve 2021/203 esas, 2022/6 sayılı kararı ile mahkûmiyetine karar verildiği gözetilmeksizin, aynı eylem nedeniyle yapılan yargılama sonucunda, mükerrer nitelikteki seri muhakeme usulüne tâbi talepnamenin 5271 sayılı Kanun’un 223/7. maddesi gereğince reddine karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde sanığın mahkûmiyetine karar verilmesinde isabet görülmemiştir. gözetilmeden yazılı şekilde karar verilmesinde isabet görülmemiştir."

Şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır.

II. GEREKÇE

1.5271 sayılı Kanun'un 250/1. maddesinde, "Soruşturma evresi sonunda aşağıdaki suçlarla ilgili olarak kamu davasının açılmasının ertelenmesine karar verilmediği takdirde seri muhakeme usulü uygulanır".... ;

Geçici 5. maddesinde yer alan, "(1) Bu maddeyi ihdas eden Kanunla; ...c) 250 nci maddede düzenlenen seri muhakeme usulü ile 251 ve 252 nci maddelerde düzenlenen basit yargılama usulüne ilişkin hükümler, 1/1/2020 tarihinden itibaren uygulanır. d) 1/1/2020 tarihi itibarıyla kovuşturma evresine geçilmiş, hükme bağlanmış veya kesinleşmiş dosyalarda seri muhakeme usulü ile basit yargılama usulü uygulanmaz" şeklindeki düzenlemeler ile;

02/08/2022 tarihli ve 31911 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Anayasa Mahkemesinin 21/04/2022 tarihli ve 2020/87 esas, 2022/44 sayılı kararı ile 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'na 17/10/2019 tarihli ve 7188 sayılı Kanun’un 31. maddesiyle eklenen geçici 5. maddenin (d) bendinde yer alan “…kovuşturma evresine geçilmiş, hükme bağlanmış…” ibaresinin “…seri muhakeme usulü…” yönünden Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptaline karar verildiği hususları birlikte değerlendirildiğinde;

2.İnceleme konusu somut olayda; trafik güvenliğini tehlikeye sokma suçundan sanık ...'ın 5237 sayılı TCK'nın179/2, 62, 50/1 a ve 52/2. maddeleri uyarınca 6,000,00 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına dair Denizli 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 25/02/2020 tarihli ve 2016/684 esas, 2020/241 sayılı kararının Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 11. Ceza Dairesinin 24/09/2020 tarihli ve 2020/1901 esas, 2020/2821 sayılı kararı ile sanık hakkında basit yargılama usulünün değerlendirilmesi gerektiğinden bahisle bozulmasını müteakip, basit yargılama usulü uygulanmak suretiyle yeniden yapılan yargılama sonucunda sanığın 5237 sayılı TCK'nın179/2, 62, 50/1 a, 52/2 ve 5271 sayılı CMK'nın 251/3. maddesi gereğince 4.500,00 TL adlî para cezası ile cezalandırılmasına ilişkin Denizli 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 25/01/2021 tarihli ve 2020/1048 esas, 2021/118 sayılı kararına sanık müdafiince itiraz edilmesi üzerine genel hükümlere göre yapılan yargılama sonucunda sanığın 5237 sayılı TCK'nın 179/2, 62, 50/1 a, 52/2 ve 5271 sayılı CMK'nın 251/3. maddesi gereğince 4.500,00 TL adlî para cezası ile cezalandırılmasına dair Denizli 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 11/01/2022 tarihli ve 2021/203 esas, 2022/6 sayılı kararının Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 11. Ceza Dairesinin 02/06/2022 tarihli ve 2022/1136 esas, 2022/1787 sayılı kararı ile 5271 sayılı CMK'nın 251/3. maddesi gereğince eksik ceza tayininde isabet görülmemiş ise de aleyhe istinaf başvurusu bulunmadığından istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmek suretiyle 02/06/2022 tarihinde kesinleşmesini müteakip, Denizli Cumhuriyet Başsavcılığı İlamat ve İnfaz Bürosu tarafından 5271 sayılı CMK'nın geçici 5. maddesinin d bendinde yer alan "kovuşturma evresine geçilmiş, hükme bağlanmamış" ibaresinin aynı bentte yer alan seri muhakeme usulü yönünden Anayasa'ya aykırı olduğundan bahisle iptaline dair Anayasa Mahkemesinin 21/04/2022 tarihli ve 2020/787 esas, 2022/44 sayılı kararı üzerine oluşan yeni duruma göre lehe olan hükümlerin uygulanması ve infazın durdurulmasına yönelik talebinin kabulü ile infazın durdurulmasına ilişkin Denizli 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 03/08/2022 tarihli ve 2021/203 esas, 2022/6 sayılı ek kararını takiben, Denizli Cumhuriyet Başsavcılığınca düzenlenen 05/10/2022 tarihli ve 2022/23298 soruşturma, 2022/11053 esas, 2022/1260 sayılı seri muhakeme usulüne tâbi talepnamenin kabulüne ve sanığın 5237 sayılı TCK'nın 179/2, 50/1 a, 52/2 ve 5271 sayılı CMK'nın 250/4. maddesi gereğince 3.600,00 TL adlî para cezası ile cezalandırılmasına dair Denizli 4. Asliye Ceza Mahkemesinin 05/10/2022 tarihli ve 2022/1379 esas, 2022/1372 karar sayılı kararının 15/10/2022 tarihinde itiraz edilmeksizin kesinleştiği belirlenmiştir.

4. Buna göre, somut dosya kapsamında, sanığın mahkûmiyetine konu suçun, 5271 sayılı Kanunu'nun 250 inci maddesi gereğince seri muhakeme usulüne tâbi olduğu, sanığın aynı eylemi nedeniyle Denizli 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 11/01/2022 tarihli ve 2021/203 esas, 2022/6 karar sayılı verilen kararının 02/06/2022 tarihinde kesinleştiği, Anayasa Mahkemesi'nin 21/04/2022 tarihli ve 2020/87 esas, 2022/44 sayılı kararının 02/08/2022 tarihli ve 31911 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanarak yürürlüğe girdiği, Anayasa Mahkemesi iptal kararlarının geriye yürümeyeceği, anılan kararın kovuşturma evresinin ise iptal kararı yürürlüğe girmeden sona erdiği ve iptal kararının yürürlüğe girmesinden önce mahkemesince karar verilip kesinleştirildiği anlaşılmakla, yürürlük tarihinden önce hükme bağlanmış kararlar hakkında yeniden uyarlama yargılaması yapılamayacağı gibi, 5271 sayılı CMK'nın 223/7.maddesinde yer alan “Aynı fiil nedeniyle, aynı sanık için önceden verilmiş bir hüküm veya açılmış bir dava varsa davanın reddine karar verilir.” şeklindeki hüküm nazara alındığında, sanığın eylemi nedeniyle Denizli 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 11/01/2022 tarihli ve 2021/203 esas, 2022/6 karar sayılı kararı ile mahkûmiyetine karar verildiği gözetilmeksizin, aynı eylem nedeniyle yapılan yargılama sonucunda, mükerrer nitelikteki seri muhakeme usulüne tâbi talepnamenin reddine karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde sanığın mahkûmiyetine karar verilmesinde isabet görülmemiş olup, kanun yararına bozma talebi yerinde görülmekle, 5271 sayılı Kanun’un 309 uncu maddesinin dördüncü fıkrasının (d) bendi uyarınca bahse konu hukuka aykırılık Yargıtay tarafından giderilmiştir.

III. KARAR

1. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma isteminin KABULÜNE,

2.Denizli 4. Asliye Ceza Mahkemesinin 05/10/2022 tarihli ve 2022/1379 esas, 2022/1372 karar sayılı kararının 5271 sayılı CMK'nın 309/3. fıkrası gereği, oy birliğiyle KANUN YARARINA BOZULMASINA,

3. 5271 sayılı CMK'nın 309/4 d bendi uyarınca bozma nedeninin daha hafif bir cezayı gerektirdiği belirlendiğinden;

Sanık hakkındaki kararın, hüküm fıkrasının, “1 Sanık hakkında aynı fiili nedeniyle daha önceden açılmış bir dava ve verilmiş bir karar bulunduğu anlaşıldığından, ikinci defa açılan davanın, CMK'nın 223/7. maddesi gereğince reddine, 2 Yargılama giderlerinin kamu üzerinde bırakılmasına” şeklinde düzeltilmesine; müteakip işlemlerin mahallinde buna göre yapılmasına,

Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

08.05.2024 tarihinde karar verildi.