Karar Detayı

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ: Ceza Dairesi

SAYISI: 2018/841 E., 2019/791 K.

DAVA: Koruma tedbirleri nedeniyle tazminat

DAVA TARİHİ: 11.03.2016

HÜKÜM: Düzeltilerek istinaf başvurusunun esastan reddi kararı

TEMYİZ EDENLER: Davacı vekili, Davalı vekili

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ: Onama

İlk Derece Mahkemesi kararına yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 361 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edilebilir olduğu, davalı vekilinin yokluğunda verilen kararın, temyiz dilekçesinin tebliği üzerinde 24.05.2023 tarihinde verdiği dilekçesinde hükme ilişkin temyiz sebeplerini bildirerek katılma yolu temyiz isteminde bulunduğu, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 142 nci maddesinin sekizinci fıkrası gereği temyiz edenlerin hükmü temyize hak ve yetkilerinin bulunduğu, 291 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz istemlerinin süresinde olduğu, 294 üncü maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz dilekçelerinde temyiz sebeplerine yer verildiği, 298 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz istemlerinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

1.Davacı vekili 11.03.2016 havale tarihli dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin ... Ağır Ceza Mahkemesi'nin 2015/298 esas sayılı dosyasında tutuklandığını, tutuklu kalmış olması nedeniyle görevine son verildiği ve yapılan yargılama neticesinde hakkında beraat kararı verildiğini, tutuklama ve el koyma nedeniyle mağduriyet yaşadığı mağduriyetler nedeniyle 20.000,00 TL maddi, 50.000,00 TL manevi tazminat talebi ile tutuklama tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... Hazinesinden alınarak davalıya verilmesini, talep etmiştir.

2.Davalı vekili 05.05.2016 havale tarihli cevap dilekçesinde özetle; davanın süresinde olup olmadığının araştırılması gerektiğini, davacının maddi kaybını haklı kılar delil belirtmediğinden talep edilen maddi tazminat miktarının fazla olduğunu, talep edilen manevi tazminatın fazla olduğunu, davanın reddi gerektiğini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı üzerine bırakılmasınını, öne sürmüştür.

3.Ankara 10. Ağır Ceza Mahkemesinin, 24.10.2017 tarihli ve 2017/191 Esas, 2017/372 Karar sayılı kararı ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

4.Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 12.Ceza Dairesinin, 11.03.2019 tarihli ve 2018/841 Esas, 2019/791 Karar sayılı kararı ile İlk Derece Mahkemesince kurulan hükme yönelik davalı vekilinin ve davacı vekilinin istinaf başvurusunun 5271 sayılı Kanun’un 280 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi uyarınca düzeltilerek esastan reddine karar verilmiştir.

5.Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı 28.09.2021 tarihli tebliğnamesi ile davalı vekilinin temyiz isteminin esastan reddi ile hükmün onanmasını talep edilmiştir.

6.Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 12.Ceza Dairesinin, 11.03.2019 tarihli ve 2018/841 Esas, 2019/791 Karar sayılı kararının davalı vekili tarafından temyizi üzerine Yargıtay 12. Ceza Dairesinin 03.04.2023 tarihli ve 2021/6722 Esas, 2023/1049 Karar sayılı kararı ile; davacının İstinaf kararından sonra 15.03.2019 tarihinde avukatı olan Av. Kerem Çavli'yi azlettiği ve Av. ...'ı vekil tayin ettiği, istinaf gerekçeli kararının davacı asile yapılan tebligatın ise bila tebliğ olduğunun anlaşılması karşısında, davacının vekil tayin ettiği Av. ...'a istinaf gerekçeli kararının ayrıca davalı vekilinin temyiz dilekçesinin tebliğ edildiğine dair dava dosyasında herhangi bir tebligat mazbatasına rastlanılmadığı, söz konusu eksikliğin giderilmesi amacıyla, istinaf mahkemesi gerekçeli kararı ve davalı vekilinin temyiz dilekçesinin davacı vekiline tebliğ edilmiş olması durumunda buna ilişkin tebligat parçasının dosyasına eklenmesi, aksi hâlde temyiz dilekçesinin usûlüne uygun şekilde davacı vekiline tebliği ile tebliğ tebellüğ evrakının ve hükmü temyiz etmesi durumunda temyiz dilekçesinin dava dosyasına eklenmesi ve bu durumda ileri sürülen yeni temyiz istemleri hakkında ek Tebliğname düzenlenmesinden sonra dava dosyasının, geri gönderilmesi gerektiğinden bahisle tevdiine karar verilmiştir.

7.Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı 07.06.2023 tarihli ek tebliğnamesi ile davalı vekilinin ve davacı vekilinin temyiz isteminin esastan reddi ile hükmün onanmasını talep edilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

A.Davacı vekilinin temyiz istemi;

Müvekkilinin hayatının en güzel yıllarında haksız ve hukuksuz olarak işlemediği suç dolayısıyla tutuklu kaldığını, Anayasa Mahkemesi örnek kararlarında manevi tazminatın daha yüksek belirlendiğini, bu nedenle hükmedilen manevi tazminatın eksik olduğunu, belirtmiştir.

B.Davalı vekilinin temyiz istemi;

İstinaf merciince verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, davanın reddedilen kısım yönünden davalı lehine vekalet ücreti verilmesi gerektiğini ve buna göre de yargılama giderlerinin belirlenmesi gerektiğini, davacı vekilinin temyizinin süresinde olmadığını, maddi tazminatın koşullarının oluşmadığını, maddi zararını belgelendiren delil sunulmadığından maddi tazminatın reddi gerektiğini, hükmedilen manevi tazminatın fazla olduğunu, belirtmiştir.

III. DAVA KONUSU

Temyizin kapsamına göre;

A. İlk Derece Mahkemesinin Kabulü

Davacının tazminata esas ... Ağır Ceza Mahkemesinin 2015/298 Esas – 2015/289 Karar sayılı ceza dosyasında kasten öldürmeye teşebbüs suçundan 10.03.2006 15.06.2006 tarihleri arasında tutuklu kaldığını, yapılan yargılama sonunda beraatine hükmedildiği, kararın 18.01.2016 tarihinde kesinleştiğini ve davanın 5271 sayılı Kanunun 142 inci maddesinin birinci fıkrasında belirlenen süre içerisinde yetkili ve görevli mahkemede açıldığı, davacının tutuklu kaldığı bu sürelerin başka bir cezasınan mahsup edilmediğinin ve ayrıca başka tazminat talebi olmadığı, davacı hakkında aynı konu ve tutuklama nedenlerine dayalı açılmış başka bir dava olmadığı Maliye Bakanlığı Muhakemat Genel Müdürlüğü'nün yazısından anlaşıldığı, davacının maddi zararları yönünden asgari ücretin günlük net tutarı üzerinden maddi kazanç kaybının ve ödenebilecek maddi tazminat tutarının raporun inceleme ve değerlendirme bölümündeki izah edilen gerekçelere göre davanın kısmen kabulü ile 1.242,84 TL maddi, 4.000,00 TL manevi tazminatın tutuklama tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı hazineden alınarak davacıya verilmesine, karar verilmiştir.

B. Bölge Adliye Mahkemesinin Kabulü

İlk Derece Mahkemesince kurulan hükme yönelik davalı vekilinin ve davacı vekilinin istinaf başvurusu üzerine, istinaf merci, maddi tazminat miktarının fazla olduğundan maddi tazminatın 1.217,47 TL'ye indirilmesi, manevi tazminatın fazla olduğundan 2.500,00 TL'ye indirilmesi gerektiğinden, bu kısımların düzeltilmesi suretiyle, istinaf başvurusunun 5271 sayılı Kanun’un 280 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi uyarınca düzeltilerek esastan reddine karar verilmiştir.

IV. GEREKÇE

Tazminat talebinin dayanağı olan ... Ağır Ceza Mahkemesinin 2015/298 Esas – 2015/289 Karar sayılı ceza dosyasında kasten öldürmeye teşebbüs suçundan 10.03.2006 15.06.2006 tarihleri arasında 97 gün tutuklu kaldığını, yapılan yargılama sonunda beraatine hükmedildiği, kararın 18.01.2016 tarihinde kesinleştiği ve davanın 5271 sayılı Kanunun 142 inci maddesinin birinci fıkrasında belirlenen süre içerisinde yetkili ve görevli mahkemede açıldığı ve kanunda öngörülen yasal şartların oluştuğu anlaşılmıştır.

A.Davacı vekilinin temyiz talebi yönünden;

1.Nesnel bir ölçüt olmamakla birlikte, davacı lehine hükmedilecek manevi tazminatın davacının sosyal ve ekonomik durumu, üzerine atılı suçun niteliği, tutuklanmasına neden olan olayın cereyan tarzı, tutuklu kaldığı süre ve benzeri hususlar dikkate alınıp, hak ve nesafet ilkelerine uygun, makul bir miktar olarak tayin ve tespiti gerekirken, belirlenen ölçütlere uymayacak miktarda eksik manevi tazminata hükmolunması, hukuka aykırı bulunmuş ve tebliğnamede esastan ret isteyen görüşe iştirak edilmemiştir.

B.Davalı vekilinin temyiz talebi yönünden;

1.Tazminat talebinin esasını oluşturan dosyada tutuklu kalan ve yapılan yargılama sonunda beraatine hükmedilen davacının 5271 sayılı Kanunun 141 inci maddesinin birinci fıkrasının e bendi gereğince tazminata hak kazandığı, yargılama sürecindeki işlemlerin usûl ve kanuna uygun olarak yapıldığı, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların toplanan tüm delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, incelenen dosya kapsamına göre delillerde ve işlemlerde herhangi bir eksiklik olmadığı, davacının sosyal ve ekonomik durumu, üzerine atılı suçun niteliği, tutuklanmasına neden olan olayın cereyan tarzı, tutuklu kaldığı süre ve benzeri hususlar ile tazminat davasının kesinleşeceği tarihe kadar faizi ile birlikte elde edeceği parasal değer gözetilmek suretiyle, hak ve nesafet ilkelerine uygun, makul bir manevi tazminat tayin edilmesi gerekirken eksik manevi tazminata hükmedildiğinden davalı vekilinin manevi tazminatın fazla olduğuna yönelik temyiz istemi, asgari ücreti aşan bir geliri olduğunu belgeleyemeyen davacı lehine asgari ücret üzerinden hesaplanan maddi tazminat miktarında isabetsizlik görülmemiş olup, maddi tazminatın reddi gerektiğine yönelik temyiz istemi yerinde görülmemiştir.

2.Davacının İstinaf kararından sonra 15.03.2019 tarihinde avukatı olan Av. Kerem Çavli'yi azlettiği ve Av. ...'ı vekil tayin ettiği, istinaf gerekçeli kararının davacı asile yapılan tebligatın ise bila tebliğ olduğunun anlaşılması karşısında, davacının vekil tayin ettiği Av. ...'a istinaf gerekçeli kararının ayrıca davalı vekilinin temyiz dilekçesinin 14.05.2023 tarihinde tebliği üzerine 18.05.20223 tarihinde 5271 sayılı Kanun 291 inci maddesinin birinci fıkrasında belirlenen sürede temyiz ettiğinden davalı vekilinin davacı vekilinin temyizinin süresinde olmadığına yönelik temyiz istemi yerinde görülmemiştir.

3.Ayrıntıları Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 13.03.2007 gün ve 2 Esas, 63 Karar sayılı kararında açıklandığı üzere; koruma tedbirleri nedeniyle tazminat davalarında, ancak davanın tamamen reddi halinde davalı lehine vekalet ücretine hükmolunabileceğinden, davanın kısmen kabulü halinde davalı lehine vekalet ücretine hükmedilmemesi ve yargılama giderinin kabul ve ret oranına göre davacı üzerine bırakılması gerektiğine yönelik temyiz istemi yerinde görülmemiştir.

V. KARAR

Gerekçe bölümünde (A 1) bendinde açıklanan nedenle davacı vekilinin temyiz istemi yerinde görüldüğünden Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 12. Ceza Dairesinin, 11.03.2019 tarihli ve 2018/841 Esas, 2019/791 Karar sayılı kararının, 5271 sayılı Kanun’un 302 nci maddesinin ikinci fıkrası gereği, Tebliğname’ye aykırı olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304 üncü maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendi uyarınca Ankara 10. Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 12. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

15.01.2024 tarihinde karar verildi.