Karar Detayı

MAHKEMESİ: Ağır Ceza Mahkemesi

SAYISI: 2021/249 E., 2022/55 K.

SUÇ: Organ veya doku ticareti

HÜKÜM: Sanıklar hakkında: TCK'nın 25/2 maddesi gereğince ceza verilmesine yer olmadığına

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ: Onama

Sanıklar hakkında Dairemizin bozma ilamı üzerine kurulan hükmün; karar tarihi itibarıyla 6723 sayılı Kanun’un 33 üncü maddesiyle değişik 5320 sayılı Kanun’un 8 inci maddesi gereği yürürlükte bulunan 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu’nun (1412 sayılı Kanun) 305 inci maddesi gereği temyiz edilebilir olduğu, karar tarihinde yürürlükte bulunan 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 260 ıncı maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, 1412 sayılı Kanun’un 310 uncu maddesi gereği temyiz isteğinin süresinde olduğu, aynı Kanun’un 317 nci maddesi gereği temyiz isteğinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

Dairemizin, 03.03.2021 tarihli 2019/2111 esas, 2021/2257 sayılı kararı ile organ veya doku ticareti suçundan haklarında mahkumiyet hükmü kurulan sanıklar yönünden TCK'nın 25/2 maddesinin uygulanma koşullarının oluşup oluşmadığının değerlendirilmesi gerektiğine ilişkin bozma kararı verilmesi üzerine mahkemesince, bozma kararına uyularak sanıklar hakkında, TCK'nın 25/2 maddesi gereğince ceza verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

II. GEREKÇE

Yargılama sürecindeki işlemlerin usûl ve kanuna uygun olarak yapıldığı, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların toplanan tüm delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, eylemin sanık tarafından gerçekleştirildiğinin saptandığı, vicdanî kanının dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırıldığı iş bu dosyanın incelemesinde;

Sanık ...’ın, böbrek rahatsızlığı bulunan babası olan sanık ...’a Özel Gaziosmapaşa Hastanesi’nde hukuka aykırı olacak şekilde böbrek nakledilmesi eylemine bilerek ve isteyerek katılması ile sanık ...’in böbrek hastası olduğu, sanık ... ile ... arasında 11.12.2009 tarihinde özel bir hastanede doku uyum testinin yapıldığı ve sonuçların pozitif çıktığı, 19.07.2010 tarihinde sanık ...’in kızı olan sanık ... Berkem ile sanık ...’ın evlendiği, Organ ve Doku Hizmetleri Yönetmeliği Ek Madde 1 gereğince, "alıcının en az 2 yıldan beri fiilen yaşadığı eşi, 4. dereceye kadar kan ve kayım hısımlarından yapılabilir" hükmüne aykırı olarak 03.09.2010 tarihinde sanık ...’dan alınan böbreğin sanık ...’e nakledildiği ve 11.02.2011 tarihinde sanık ... ile sanık ...’ın boşandığı olayda, mahkemesince TCK'nın 25/2 maddesi gereğince, böbrek hastası olan, sanıklar yakınlarının hayati tehlike arz edecek nitelikte hasta olmaları ve tedavilerinde zaruret halinin bulunduğu gerekçesiyle, sanıklar hakkında TCK'nın 25/2 maddesi uyarınca sanıklar hakkında ceza verilmesine yer olmadığına karar verilmiş ise de;

TCK’nın 25/2. maddesi bir zorunluluk durumunda, kişinin, kendisinin veya başkasının sahip olduğu bir hakka yönelik ağır ve muhakkak bir tehlikeden kurtulmak veya başkasını kurtarmak amacıyla yaptığı davranışlar ile ilgili ceza sorumluluğunun bulunmadığını belirtmekte ise de, hukuken geçerli olmayan rızaya dayalı olarak organ veya doku satın alan hasta ve organ veya doku satın alınması eylemine bilerek katılan hasta yakınları yönünden anılan madde fıkrasının uygulanmasında özenli davranılmalıdır. Anılan suçta korunan değerin kişilerin yaşam hakkı ile beden bütünlüğü olduğu ve Organ ve Doku Nakli Kanununu’nun 3. maddesindeki yasaklama hükmü gözetilmelidir. Organ ve doku ticareti suçunda zorunluluk halinden bahsedilmesi, anılan suçla mücadelenin zayıflamasına yol açabileceği gibi organ hastası kişiler ve yakınları açısından, suçun işlenmesine teşvik edici etki yapabileceği dikkate alınmalı ayrıca tehlikenin ağırlığı ile konu ve kullanılan vasıta arasındaki orantıdan da söz edebilme imkanının bulunmaması ve Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 15.11.2023 tarih, 2018/543 esas, 2023/606 sayılı kararı da gözetilerek sanıkların atılı suçtan mahkumiyetlerine karar verilmesi gerektiği gözetilmeksizin, ceza verilmesine yer olmadığına karar verilmesi hukuka uygun bulunmamış olup temyiz edenin sıfatı dikkate alındığında aleyhe temyiz bulunmaması nedeniyle bozma nedeni yapılamamış, sanıklar müdafilerinin beraat kararı verilmesi gerektiğine ilişkin temyiz sebepleri ile yerinde görülmeyen diğer tüm temyiz sebepleri reddedilmiştir.

III. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle Bakırköy 11. Ağır Ceza Mahkemesinin 01.03.2022 tarihli ve 2021/249 Esas, 2022/55 Karar sayılı kararında sanıklar müdafilerince öne sürülen temyiz sebepleri ve dikkate alınan sair hususlar yönünden herhangi bir hukuka aykırılık görülmediğinden sanıklar müdafilerinin temyiz sebeplerinin reddiyle hükmün, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle ONANMASINA,

Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 27.12.2023 tarihinde karar verildi.