Karar Detayı

MAHKEMESİ: Ağır Ceza Mahkemesi

SAYISI: 2022/183 E., 2022/274 K.

DAVA: Koruma tedbirleri nedeniyle tazminat

KARAR: Davanın kısmen kabulü

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ: Onama

Davacının tazminat talebi hakkında dairemizce verilen bozma kararı üzerine kurulan hükmün; karar tarihi itibarıyla yürürlükte bulunan 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası gereği yürürlükte bulunan 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun 26.09.2004 tarihli ve 5236 sayılı Kanun’la yapılan değişiklikten önceki 427 nci maddesi gereği temyiz edilebilir olduğu, karar tarihinde yürürlükte bulunan 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 142 nci maddesinin sekizinci fıkrası gereği temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, karar tarihi itibarıyla 6723 sayılı Kanun’un 33 üncü maddesiyle değişik 5320 sayılı Kanun’un 8 inci maddesi gereği yürürlükte bulunan 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu’nun (1412 sayılı Kanun) 310 uncu maddesi gereği temyiz isteğinin süresinde olduğu, aynı Kanun’un 317 nci maddesi gereği temyiz isteğinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

1.Davacı vekili 23.02.2016 tarihli dava dilekçesinde özetle; müvekkilin üzerine atılı nitelikli cinsel istismar ve kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçlarından 30/07/2015 tarihinde gözaltına alındığını, 31/07/2015 tarihinde tutuklandığını, atılı suçtan Trazon 2. Ağır ceza Mahkemesinin 2015/213 esas sayılı dosyası ile hakkında dava açıldığını, müvekkilin tutuklama tarihinde babasının işletmecisi olduğu, Trabzon ili sahil yolu üzerinde sahil restoranı isimli işyerinin işletmeciliğini yapmakta iken restorantta şarkıcı olarak günlüğü 300 TL ye anlaşmış olduğu Gönül Begen Dal'ın işe başladığı gün müvekkilin kendisine karşı nitelikli cinsel istismarda bulunduğu, hürriyetinden yoksun bıraktığı ve bazı eşyalarını çaldığı iddiası ile şikayetçi olduğunu, olayın başından itibaren Gönül Begen Dal'ın suçlamalarının iftira olduğu delillerle sabit iken müvekkilinin gözaltına alınmış ve 31/07/2015 tarihinde nitelikli cinsel saldırı suçundan tutuklanmış olduğunu, müvekkilinin cezaevine konulmuş olduğu, diğer tutuklu ve hükümlüler ile çalışanlar tarafından hor görülmüş, aşağılanmış, suçsuz yere hakaretlere uğramış olduğunu, yakın arkadaşları ve akrabalarının dahi müvekkilini yanlarından uzaklaştırmış olduklarını, işyerinin kapanmasına yol açtığını, mesleği olmayan iş kollarında çalışmaya başladığı, yargılandığı davada müvekkilinin, tarafına avukatlık ücreti ödemek zorunda kaldığını, maddi tazminatın hesabında bu hususunda dikkate alınması gerektiğini, müvekkilinin tutuklama tarihinde içkili restoran çalıştırdığını, ilgili meslek kuruluşundan ne kadar kazanç elde edebileceğinin sorulmasını, bu durumun reddi halinde tutuklu kaldığı zamanki asgari ücretin maddi tazminatta dikkate alınmasını, CMK 141 e bendinde belirtildiği üzere, müvekkil hakkında kanuna uygun olarak yakalandıktan sonra beraatine karar verilmesi nedeniyle 50.000,00 TL manevi tazminat, 12.000,00 TL manevi tazminatın haksız yakalama tarihi olan 30/07/2015 tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesine, yargılama gideri ve avukatlık ücretinin davalı taraftan alınarak müvekkilinine ödenmesini talep etmiştir.

2. Davalı vekili 08.03.2016 tarihli savunma dilekçesinde özetle; davanın reddini talep etmiştir.

3.Trabzon 1. Ağır Ceza Mahkemesinin, 12.07.2016 tarihli ve 2016/61 Esas, 2016/175 Karar sayılı kararı ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

4.Trabzon 1. Ağır Ceza Mahkemesinin, 12.07.2016 tarihli ve 2016/61 Esas, 2016/175 Karar sayılı kararının davacı vekili ve davalı vekili tarafından temyizi üzerine Yargıtay 12. Ceza Dairesinin 09.05.2022 tarihli ve 2021/614 Esas, 2022/3483 Karar sayılı kararıyla;

"1 Davacı hakkında düzenlenen tutuklama müzekkeresinin infaz edilip edilmediği, infaz edilmiş olması halinde, infaz tarihleri ceza infaz kurumundan sorularak infaz edilen tutukluluk süresinin tereddüte mahal vermeyecek şekilde tespit edilmesi gerektiğinin gözetilmemesi,

2 Dairemizce UYAP sistemi üzerinden yapılan incelemede, hükümden sonra davacının birden fazla mahkumiyet hükmünün olduğu da nazara alınarak CMK'nın 144/1 a. maddesinin yürürlükten kaldırılması nedeniyle mahsup tazminata engel oluşturmayacak ise de, haklarında mahsup işlemi yapılmayan kişilerle tutukluluğu başka mahkumiyetinden mahsup edilenler arasındaki dengenin, hak ve nesafetin sağlanması gerektiği göz önünde bulundurularak, davacı lehine makul bir miktar maddi ve manevi tazminata hükmedilmesi gerektiği nazara alındığında, davacının gözaltında ve tutuklu kaldığı sürelerin diğer bir hükümlülüğünden mahsup edilip edilmediğinin araştırılmasında zorunluluk bulunması,

Kabul ve uygulamaya göre de;

Nesnel bir ölçüt olmamakla birlikte, hükmedilecek manevi tazminatın davacının sosyal ve ekonomik durumu, üzerine atılı suçun niteliği, tutuklanmasına neden olan olayın cereyan tarzı, tutuklu kaldığı süre ve benzeri hususlar ile tazminat davasının kesinleşeceği tarihe kadar davacının elde edeceği parasal değer dikkate alınıp, hak ve nasafet ilkelerine uygun makul bir miktar olarak tayin ve tespiti gerekirken, davacı lehine belirlenen ölçütlere uymayacak miktarda eksik manevi tazminata hükmolunması,"

nedenleriyle bozulmasına karar verilmiştir.

5. Hukukî Süreç başlığı altında (4) numaralı paragrafta ayrıntılarına yer verilen Yargıtay bozma ilâmına uyulmasına karar verilerek gereklerinin yerine getirildiği anlaşılmıştır.

6. Trabzon 1. Ağır Ceza Mahkemesinin, 22.09.2022 tarihli ve 2022/183 Esas, 2022/274 Karar sayılı kararı ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

7.Dava dosyası, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca tanzim olunan, 14.12.2022 tarihli, davalı vekilinin temyiz isteminin reddi ile hükmün onanması görüşünü içerir Tebliğname ile Daireye tevdi olunmuştur.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Davalı vekilinin temyiz sebepleri

1.Davanın reddi gerektiğine,

2.Hükmedilen tazminat miktarının fahiş olduğuna,

3.Sair nedenlere,İlişkindir.

III. DAVA KONUSU

Temyizin kapsamına göre;

Yerel Mahkemenin Kabulü;

Davacı ... hakkında Trabzon Cumhuriyet Başsavcılığınca yürütülen soruşturma kapsamsında davacının 30/07/2015 tarihinde gözaltına alındığı, 31/07/2015 tarihinde Trabzon 1. Sulh Ceza Hakimliğinliğince Nitilekli Cinsel Saldırı suçundan 2015/98 sorgu sayılı kararıyla tutuklanmasına karar verildiği, ... hakkında nitelikli cinsel saldırı ve kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçundan Trabzon 2. Ağır Ceza Mahkemesine dava açıldığı, Trabzon 2. Ağır Ceza Mahkemesinin 2015/213 esas sayılı dosyasında yapılan yargılama sırasında 30/09/2015 tarihli duruşmada tahliyesine karar verildiği, Trabzon 2. Ağır Ceza Mahkemesinin 30/11/2015 tarih ve 2015/213 esas, 2015/219 karar sayılı kararıyla sanığın beraatine karar verildiği, beraat kararının 08/12/2015 tarihinde kesinleştiği, davacının beraatle sonuçlanan dosyada toplam 62 gün gözaltı ve tutuklulukta kaldığı, beraat kararının kesinleşme tarihi ile dava tarihi dikkate alındığında davanın yasal süresi içerisinde açıldığı, UYAP kayıtları incelendiğinde davacının aynı hususta açtığı başkaca dava olmadığı tespit edilmiştir.

Maddi Tazminat Talebi Yönünden; Davacının alınan bilirkişi raporundan ve SGK kayıtlarından anlaşılacağı üzere tutuklandığı dönemde SGK kaydının bulunmadığı, bu sebeple tazminat hesaplamasının asgari ücret üzerinden yapılması gerektiği, 2015 yılı 16 yaşından büyük işçilere ödenen asgari ücret üzerinden yapılan hesaplamaya göre davacının gözaltı ve tutuklulukta kaldığı sürelere ilişkin alacağı toplam maddi tazminat miktarının 2067,70 TL olduğu anlaşılarak bu miktar üzerinden maddi tazminata hükmedilmiştir.

Manevi Tazminat Talebi Yönünden; Davacıya isnat edilen suçun niteliği, davacının sosyal statüsü, isnat edilen suçun sosyal çevresine etkileri, davacının gözaltı ve tutuklukta kaldığı toplam süre gözetilerek 4.000,00 TL manevi tazminata hükmedilmiştir.

IV. GEREKÇE

Tazminat talebinin dayanağı olan Trabzon 2. Ağır Ceza Mahkemesinin 2015/213 Esas – 2015/219 Karar sayılı ceza dosyası kapsamında, davacının cinsel istismar suçundan 30.07.2015 30.09.2015 tarihleri arasında 62 gün gözaltında ve tutuklu kaldığı, yapılan yargılama sonunda beraatine hükmedildiği, beraat hükmünün 08.12.2015 tarihinde kesinleştiği, tutuklama tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 5271 sayılı CMK'nın 142. maddesinde öngörülen süre içinde yetkili ve görevli mahkemeye davanın açıldığı ve kanunda öngörülen yasal şartların oluştuğu anlaşılmıştır.

Davalı Vekilinin Temyiz İstemi Yönünden

1.Davanın reddi gerektiğine ilişkin temyiz sebebi yönünden;

5271 sayılı Kanun’un "Tazminat istemi" kenar başlıklı 141 inci maddesinin ilgili kısmı şöyledir:

"(1) Suç soruşturması veya kovuşturması sırasında;

...

e) Kanuna uygun olarak yakalandıktan veya tutuklandıktan sonra haklarında kovuşturmaya yer olmadığına veya beraatlerine karar verilen,

...

Kişiler, maddî ve manevî her türlü zararlarını, Devletten isteyebilirler.

...

Bu itibarla kanunda öngörülen yasal şartlar oluştuğundan davanın kısmen kabulünde hukuka aykırılık bulunmamıştır.

2.Hükmedilen tazminat miktarının fahiş olduğuna, ilişkin temyiz sebebi yönünden;

Davacının gözaltında ve tutuklulukta geçirdiği dönem için maddi zararını ücret bordrosu, vergi kaydı, gelir vergisi beyannamesi gibi itibar edilebilecek bir belgeyle ispatlayamayan davacıya gözaltında kaldığı dönemde 16 yaşından büyükler için geçerli net asgari ücret üzerinden hesaplanan miktarın maddi tazminat kapsamında davacıya ödenmesine karar verilmesinde hukuka aykırılık bulunmamıştır.

Nesnel bir ölçüt olmamakla birlikte, davacı lehine hükmedilen manevi tazminatın davacının sosyal ve ekonomik durumu, üzerine atılı suçun niteliği, tutuklanmasına neden olan olayın cereyan tarzı, tutuklulukta kaldığı süre ve benzeri hususlar ile tazminat davasının kesinleşeceği tarihe kadar faizi ile birlikte elde edeceği parasal değer dikkate alınıp, hak ve nesafet ilkelerine uygun, makul bir miktar olarak tayin ve tespiti yapıldığından hükmedilen manevi tazminat miktarında hukuka aykırılık görülmemiştir.

3.Sair nedenlere ilişkin temyiz sebebi yönünden;

Bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sürecindeki işlemlerin usul ve kanuna uygun olarak yapıldığı, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların toplanan tüm delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, incelenen dosya kapsamına göre delillerde ve işlemlerde herhangi bir eksiklik olmadığı, tazminat talebinin kısmen kabulü yönünde verilen kararın dosya kapsamına uygun bulunduğu anlaşıldığından, davalı vekilinin yerinde görülmeyen temyiz istemi reddedilmiştir.

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenle Trabzon 1. Ağır Ceza Mahkemesinin, 22.09.2022 tarihli ve 2022/183 Esas, 2022/274 Karar sayılı kararında davalı vekili tarafından öne sürülen temyiz sebeplerinin incelenmesi neticesinde herhangi bir hukuka aykırılık görülmediğinden temyiz sebeplerinin reddiyle hükmün, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle ONANMASINA,

Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 08.11.2023 tarihinde karar verildi.