Karar Detayı

MAHKEMESİ: Ceza Dairesi

İlk Derece Mahkemesi kararına yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 361 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edilebilir olduğu, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 142 nci maddesinin sekizinci fıkrası gereği temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, aynı Kanun’un 291 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz isteminin süresinde olduğu, 5271 sayılı Kanunun 331 inci maddesinin dördüncü fıkrası ve 14.02.1934 tarihli ve 47 1 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararına göre adli tatilde görülemeyen davalarla ilgili kararların, adli tatile rastlayan dönemde tebliği geçerli olmakla birlikte, tatilde süre işlemeyeceği için bu durumda mehil adli tatilin bitiminden itibaren başlayacağına göre davacı vekilinin adli tatil bitiminden sonra verdiği 06.09.2018 tarihli temyiz isteminin de süresinde olduğu, 294 üncü maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz dilekçesinde temyiz sebeplerine yer verildiği, 298 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

1. Davacı vekili 10.11.2018 havale tarihli dava dilekçesinde özetle; davacının FETÖ terör örgütü üyeliği suçlamasıyla ... Cumhuriyet Başsavcılığının 2015/68912 soruşturma dosyası kapsamında 10.03.2017 tarihinden 16.03.2017 tarihine kadar gözaltında kalıp 4,5 ay tutuklu kaldığını, yapılan soruşturma sonucunda müvekkili hakında kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verildiğinden bahisle oluşan manevi zararları için 999.999.999.999.999,00 TL manevi tazminatın tahsilini talep etmiştir.

2. Davalı vekili 13.02.2018 tarihli cevap dilekçesinde özetle; davanın süresinde ve yetkili mahkemede açılıp açılmadığının araştırılması gerektiğini, talep edilen miktarın aşırı fahiş olduğunu, zararın belgelenmediğini öne sürerek davanın reddini talep etmiştir.

3. ... 10. Ağır Ceza Mahkemesinin, 29.03.2018 tarihli ve 2018/28 Esas, 2018/125 Karar sayılı kararı ile davanın reddine karar verilmiştir.

4. ... Bölge Adliye Mahkemesi 19. Ceza Dairesinin, 03.07.2018 tarihli ve 2018/2341 Esas, 2018/2111 Karar sayılı kararı ile İlk Derece Mahkemesince kurulan hükme yönelik davacı ve davalı vekillerinin istinaf başvurusunun 5271 sayılı Kanun’un 280 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.

5. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 26.09.2021 tarih, 2018/91985 sayılı tebliğnamesi ile davacı vekilinin temyiz talebinin süresinde olmadığından bahisle reddine, davalı vekilinin temyiz talebi bakımından ise; temyiz talebinin esastan reddiyle hükmün onanması talep edilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

1.Davacı vekilinin temyiz istemi, davacının gözaltına alınıp tutuklandığı ... Cumhuriyet Başsavcılığının 2015/68912 sayılı soruşturma dosyasından hakkında kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verilmesi nedeniyle tazminat isteme koşullarının oluştuğuna ilişkindir.

2.Davalı vekilinin temyiz istemi, davalı lehine hükmedilen vekalet ücretinin 4.360,00 TL olarak belirlenmesi gerekirken yanlış hesaplanarak 845,00 TL olarak belirlendiğine ilişkindir.

III. DAVA KONUSU

Temyizin kapsamına göre;

A. İlk Derece Mahkemesinin Kabulü

Mahkeme gerekçesinde "... Cumhuriyet Başsavcılığının 2015/68912 sayılı soruşturma dosyasının incelenmesinde; Cumhuriyet Savcısının 16/03/2017 tarihli talebi ile şüpheli ... ve diğerlerinin terör örgütü üyesi olmak suçundan dolayı tutuklanmaları talebiyle bulunulduğu ve ... 4. Sulh Ceza Hakimliğinin aynı tarihli 2017/196 sorgu nolu kararı ile silahlı terör örgütüne üye olma suçundan dolayı tutuklama kararı verilerek tutuklama müzekkeresi düzenlendiği, ... hakkında yürütülen soruşturma dosyası üzerinden 02/10/2017 tarihinde kamu kurumu aleyhine dolandırıcılık ve resmi belgede sahtecilik suçlarından dolayı kovuşturma yapılmasına yer olmadığına karar verilir iken 21/11/2017 tarihli ayırma kararı ile silahlı terör örgütüne üye olma suçundan dolayı yürütülen soruşturma yeni bir esasa kaydedildikten sonra yetkisizlik kararı verilerek ... Cumhuriyet Başsavcılığına gönderildiği ve soruşturmanın ... Cumhuriyet Başsavcılığının 2017/13217 sırasında devam etmekte olduğu anlaşıldı. ...İlgili soruşturma dosyasının incelenmesinde davacı ... hakkında Cumhuriyet savcısının 16.03.2017 tarihli talebi ile ... 4. Sulh Ceza Hakimliğince silahlı terör örğütüne üye olmak suçundan dolayı tutuklama kararı verilerek tutuklama müzekkeresi düzenlendiği, yapılan soruşturma neticesinde hakkında 02.10.2017 tarihli kamu kurumu aleyhine dolandırıcılık ve resmi belgede sahtecilik suçlarından dolayı kovuşturma yapılmasına yer olmadığına dair karar verilirken, 21.11.2017 tarihli ayırma kararı ile silahlı terör örğütüne üye olma suçundan dolayı yeni bir hazırlık numarasına kaydedilen evrakın yetkisizlik kararı verilerek ... Cumhuriyet Başsavcılığına gönderildiği ve soruşturmanın ... Cumhuriyet Başsavcılığının 2017/13217 sırasında devam etmekte olduğunun anlaşılması karşısında davacı hakkında uygulanmış olan gözaltı ve tutuklama işlemine bağlı soruşturmanın halen sonuçlanmamış ve derdest durumda olması dolayısıyla tazminat isteme koşulları oluşmadığından davanın reddine karar vermek gerekmiştir." denilmiştir.

B. Bölge Adliye Mahkemesinin Kabulü

İlk Derece Mahkemesince verilen kararla ilgili olarak, Bölge Adliye Mahkemesi tarafından bir isabetsizlik görülmediği anlaşılmıştır.

IV. GEREKÇE

A.Davacı vekilinin temyiz istemi yönünden;

Tazminat talebinin dayanağı olan ... Cumhuriyet Başsavcılığının 2015/68912 sayılı soruşturma dosyası üzerinden yürütülen soruşturma sırasında davacının silahlı terör örgütüne üye olmak suçundan 10.03.2017 17.07.2017 tarihleri arasında 129 gün gözaltında ve tutuklu kaldığı, yürütülen soruşturma neticesinde kamu kurumu zararına dolandırıcılık ve resmi belgede sahtecilik suçundan ek kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verilerek silahlı terör örgütüne üye olmak suçundan dosyanın yetkisizlik kararıyla ... Cumhuriyet Başsavcılığına gönderildiği, ... Cumhuriyet Başsavcılığının 2017/13217 sayılı soruşturma dosyasının ise; yetkisizlik kararıyla ... Cumhuriyet Başsavcılığına gönderildiği ... Cumhuriyet Başsavcılığının 2018/1061 2018/1038 karar Sayılı kararıyla davacı hakkında bu suçtan da kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verildiği, kararın kesinleşmesi üzerine davacı vekili tarafından 10.09.2018 tarihinde koruma tedbirleri nedeniyle yeniden tazminat davasının açıldığı ve ... 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 2019/139 2020/189 sayılı kararıyla davacı lehine tazminata hükmedildiği, hükmün, temyiz incelemesi sonucunda Dairemizin 2022/1343 Esas 2023/1905 sayılı kararıyla manevi tazminat miktarı bakımından bozulmasına karar verildiği anlaşılmakla, ... bu davanın reddi kararı, sonucu itibariyle doğru olduğundan ve usul ekonomisi bakımından bozma nedeni yapılmamış mahkemece verilen kararda bu sebeplerle hukuka aykırılık görülmemiştir.

B.Davalı vekilinin temyiz istemi yönünden;

15.08.2017 tarihli 694 sayılı KHK ile değişik, 01.02.2018 tarihli 7078 sayılı Kanunun 139 uncu maddesi ile aynen kabul edilen düzenleme ile 5271 sayılı Kanunun 142 nci maddesinin dokuzuncu fıkrası uyarınca, tazminat davaları nedeniyle Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan nisbî avukatlık ücreti ödeneceği, ancak, ödenecek miktarın tarifede sulh ceza hâkimliklerinde takip edilen işler için belirlenen maktu ücretten az, ağır ceza mahkemelerinde takip edilen davalar için belirlenen maktu ücretten fazla olamayacağı anlaşıldığından davacının talep ettiği tazminat miktarına göre hesaplanan vekalet ücretinin ağır ceza mahkemelerinde takip edilen davalar için belirlenen maktu ücretten fazla olması nedeniyle, davalı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin ağır ceza mahkemelerinde takip edilen davalar için belirlenen maktu vekalet ücreti olan 4.360,00 TL vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken, sulh ceza hâkimliklerinde takip edilen işler için belirlenen maktu ücret olan 845,00 TL vekalet ücretine hükmedilmesi hukuka aykırı bulunmuş, Yargıtay tarafından bu hususun düzeltilmesi mümkün görülmüştür.

C.Tebliğname yönünden;

Yargıtay Ceza Genel Kurulunun Dairemizce de benimsenen 28.05.2020 tarihli ve 2018/1 161 2020/243 sayılı ilamında belirtildiği üzere; 5271 sayılı Kanunun 331 inci maddesinde yapılan değişiklikler göz önüne alındığında adli tatilin, 01.01.2005 tarihine kadar 20 Temmuz 5 Eylül; 01.01.2005 ile 01.01.2012 tarihleri arasında 1 Ağustos 5 Eylül; 01.01.2012 tarihinden itibaren ise 20 Temmuz 31 Ağustos tarihleri arasında olduğu görülmektedir. Aynı maddenin 2 nci fıkrasında Yargıtayın, yalnız tutuklu hükümlere ilişkin veya 5320 sayılı Kanunun 18 inci maddesi ile 1 Haziran 2005 tarihi itibarıyla yürürlükten kaldırılan Meşhud Suçların Muhakeme Usulü Kanunu gereğince görülen işlerin incelemelerini yapacağı, 4 üncü fıkrasında ise, adli tatile rastlayan sürelerin işlemeyeceği, bu sürelerin tatilin bittiği günden itibaren üç gün uzatılmış sayılacağı hükme bağlanmıştır. Bu düzenlemelere göre, adli tatil içinde görülebilen işlen yönünden 4 üncü fıkra hükmü uygulanmayacak, bu tür dava ve işlerle ilgili süreler adli tatil içinde de işleyecektir. Sürenin uzaması kuralının uygulanabilmesi için, adli tatilin içinde görülemeyen dava ve işlerle ilgili kararın tebliğinin tatilden önce gerçekleştirilmesi, işlemeye başlayan sürenin adli tatil içinde sona ermesi gerekmektedir. Bu takdirde tatilden önce işleyen kısma bakılmaksızın süre, adli tatilin bitiği günden itibaren üç gün uzayacaktır. Öte yandan 14.02.1934 tarihli ve 47 1 sayılı İçtiharı Birleştirme Kararına göre de tatilde görülemeyen davalarla ilgili kararların, adli tatile rastlayan dönemde tebliği geçerli olmakla birlikte, tatilde süre işlemeyeceği için bu durumda mehil adli tatilin bitiminden itibaren başlayacaktır.

Bu açıklamalar ışığında adli tatilde görülmeyen davaya ilişkin gerekçeli kararın davacı vekiline 01.08.2018 tarihinde tebliğinin ardından adli tatil bitimi 06.09.2018 tarihli temyiz dilekçesi süresinde olduğundan tebliğnamede süre geçtiğinden bahisle temyiz talebinin reddine karar verilmesi gerektiğine yönelik görüşe iştirak edilmemiştir.

V. KARAR

Gerekçe bölümünün (B) bendinde açıklanan nedenle davalı vekilinin temyiz istemi yerinde görüldüğünden ... Bölge Adliye Mahkemesi 19. Ceza Dairesinin, 03.07.2018 tarihli ve 2018/2341 Esas, 2018/2111 sayılı kararının, 5271 sayılı Kanun’un 302 nci maddesinin ikinci fıkrası gereği BOZULMASINA, bu husus yeniden yargılamayı gerektirmediğinden aynı Kanun’un 303 üncü maddesinin birinci fıkrasının (h) bendi gereği hüküm fıkrasındaki; “845,00 TL” ibaresinin "4.360,00 TL" şeklinde değiştirilmesi suretiyle, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKMÜN DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca ... 10. Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise ... Bölge Adliye Mahkemesi 19. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

30.05.2023 tarihinde karar verildi.