Karar Detayı

MAHKEMESİ: İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 44. Hukuk Dairesi

SAYISI: 2020/1066 Esas, 2022/714 Karar

DAVA TARİHİ: **

HÜKÜM: Esas Hakkında Yeniden Hüküm Kurulması

İLK DERECE MAHKEMESİ: İstanbul 2. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi

SAYISI: 2016/248 E., 2018/174 K.

Taraflar arasındaki marka hakkına tecavüz ile ticaret ünvanına tecavüzün tespiti ve markanın hükümsüzlüğü davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı taraf vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili firmanın 2015 yılında kuyumculuk alanında faaliyet göstermek üzere ... ... ve ... ... tarafından kurulduğunu, MER'S markasının müvekkili şirketin bir kısım ortakları tarafından daha önce kurulmuş olan Mers Değerli Madenler ve İnş. San. Dış. Tic. Ltd. Şti. tarafından 2011/14190 numarası ile Türk Patent ve Marka Kurumu (TÜRKPATENT) nezdinde tescil edildiğini, markanın aynı zamanda 2011 yılından bu yana mağaza ismi olarak kullanıldığını, 2015 yılında kurulan davacı şirket ile 2011/14190 nolu MER'S markasının tüm haklarının devralındığını, ve 5 yıldan bu yana markanın aralıksız olarak kullanıldığını, MER'S markalı ürünlerin önde gelen alışveriş mağazalarında satıldığını, birçok ülkede markanın tescil edildiğini, www.mers.com.tr isimli internet sitesinin 2013 yılında alındığını, pek çok alışveriş merkezinde kendi mağazası olduğu gibi ... mağazalarda da satışlarının gerçekleştiğini, davalı tarafın tamamen fantezi ve ... olan markayı aynı şekli ile tescil ettirmesinin kötü niyetli olduğunu, davalıya markayı geri çekmesi için ihtarname gönderilmesine rağmen bir sonuç alınamadığını, davalının markası farklı sınıflarda tescil edilmiş olsa da müvekkilinin markasının tescilli olduğu 14. sınıfta yer ... emtialar ile benzer olduğunu, ürünlerin benzer alıcı kitlesine hitap ettiği, davalı tarafın eylemlerinin aynı zamanda müvekkilinin ticaret unvanına tecavüz ettiğini, müvekkilinin MER'S markasının ... hak sahibi olduğunu ileri sürerek davalının marka hakkına tecavüz, haksız rekabet ve ticaret unvanına tecavüz teşkil eden eylemlerinin tespiti ile men'ine, davalı adına tescilli 2015/24550 no.lu MER'S markasının hükümsüz kılınmasına karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; müvekkilinin MER'S markasının sahibi olduğunu ve markayı 18., 25. ve 35. sınıfta yer ... emtialarda tescil ettirdiğini, müvekkilinin başvurusuna davacı tarafından itiraz edilmediğini, taraflara ait markaların aynı ürün ve hizmet sınıfında tescilli olmadıklarını, müvekkilinin deri sektöründe faaliyet gösterdiğini ve markayı kullandığını, ürettiği ürünlerin iç piyasaya sürülmeyerek Rusya'ya ihraç edildiğini, davacı tarafın ise markayı 14. sınıfta yer ... kuyumculuk eşyalarında kullandığını, davacı şirketin Mayıs 2015'de kurulmuş ... bir şirket olduğunu müvekkilinin şirketinin geçmişinin daha eskiye dayandığını, davalıya yapılan haksız ithamların kabul edilemez olduğunu, müvekkilinin İzmir'de mukim ... bir ailenin şirketi olduğunu savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile her ne kadar bilirkişi tarafından markanın kısmen hükümsüzlüğüne karar verilebileceği belirtilmişse de, davalının bariz kötü niyeti göz önüne alınarak davacı Mers Hediyelik Eşya San ve Tic A.Ş tarafından davalı şirket aleyhine açılan davanın kısmen kabulü ile davalının TÜRKPATENT nezdinde tescilli 2015/24550 tescil no.lu MER'S ibareli markasının tüm sınıflar yönünden hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine, davacı yanın tecavüz ve haksız rekabete ilişkin diğer taleplerinin reddine, kesinleşen karar örneğinin resen kuruma gönderilmesine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacı yanın, müvekkili şirketin TÜRKPATENT nezdinde yaptığı başvuruya itiraz etmediğini, dolayısıyla müvekkili şirketin 16.03.2016 tarihinden itibaren 10 yıl boyunca 18., 25. ve 35. hizmet sınıflarında MER'S markasının resmi sahibi olduğunu, daha sonra dava yolu ile müvekkili firma adına tescilli markanın hükümsüzlüğünü ve sicilden terkinini talep etmesinin dürüstlük kuralına aykırı olduğunu, davacı yanın sınıfı (14. sınıf) ile müvekkili şirketin sınıflarının birbirinden farklı olduğunu, müvekkili şirketin deri sektöründe olup, bu sektörde anılı markayı kullandığını ve ürettiği ürünleri de genellikle Rusya'ya ihraç ettiğini, iç piyasaya sürmediğini, davacı yanın anılı markayı tescil ettirdiği hizmet sınıfının ise 14. sınıf olduğunu, davacı tarafın özellikle ... takı, takı ve aksesuar konusunda hizmet vermekte olduğunu, deri sektöründe faaliyet gösteren müvekkili firma ile tüketici nezdinde hiçbir ilgisi bulunmadığını, mal ve hizmet sınıf ve alt gruplarında benzerlik araştırmasında göz önüne alınması gereken kriterlerin bulunduğunu, davacı şirketin 11.05.2015 tarihinde ... kurulmuş bir şirket olduğunu, kuyumculuk işi ile iştigal ettiğini, müvekkili şirketin çok daha eski bir şirket olup, yetkilileri "Agartıoğlu" grup olarak başta İzmir olmak üzere birçok ilde hizmet vermekte ve MER'S markası için başvuru tarihi dikkate alındığında anılı markada daha önceden hak sahibi olduklarını, davacı şirketin 35. sınıf için TÜRKPATENT'e yaptığı tescil talebinin ret edilmesinin ... sebebinin müvekkili şirketin kendilerinden çok daha evvel bu başvuruyu yapıp markanın kullanım hakkını elde etmiş olmasından kaynaklandığını, davacı tarafın davalı müvekkili şirket markasının tescil olduğu sınıflarda ... hak sahibi olduğu konusunda yeterli kanaate ulaşılamadığı, davalı müvekkili şirketin marka başvurusu esnasında kötü niyetli olduğu konusunda davacı tarafça ispat edilemediğini, davacının tescilini sağlamaya çalıştığı 35. sınıfın genel olarak "Mağazacılık" ile ilgili olduğunu, mağazacılıkla ilgili olan 35. sınıfın, tescilli marka sahibi firmaların esas faaliyet sahasından bağımsız olarak değerlendirilmemesi gerektiğini, davacının kuyumculuk davalı müvekkilinin ise dericilik sektöründe hizmet verdiği dikkate alındığında 35. sınıf kapsamında mağazacılık alanında herhangi bir çakışmanın yaşanmasının da tüketici nezdinde bir karışıklığa sebebiyet vermesinin de mümkün olmadığını belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile marka başvurusunun hangi hallerde kötü niyetle yapıldığı hususunun somut olayın özelliklerine göre her bir davada ayrı ayrı değerlendirilecek olmakla birlikte, Daire uygulamalarında daha ziyade markanın kullanmak için değil, başkalarına şantaj yapmak ve para koparmak, başkalarının ticaretine engel olmak veya kendisine duyulan güveni kötüye kullanarak markayı kendi adına tescil ettirmek, sözleşme hükmüne aykırı olarak markayı adına tescil ettirmek gibi hususlar genel kötü niyet sebepleri olarak görüldüğü, tanınmış markanın bile aynısını veya benzerini tescil ettirmek ... başına kötü niyetli marka tescili olarak yorumlanamayacağı, zira kanun koyucu, tanınmış markanın aynısı veya benzerini tescil ettirmeye 556 sayılı Markaların Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin (556 sayılı KHK) 8 ... maddesinin dördüncü fıkrasında (6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun (6769 sayılı Kanun) 6 ncı maddesinin beşinci fıkrası) ayrı bir sonuç bağladığı, Mahkemece davalının, davacının markasının çok benzerini kullanarak tescil ettirmeye çalışmasının kötü niyetli bir davranış olduğu nedeniyle davanın kabulüne karar verilmiş ise de, yukarıda da açıklanan ilkeler doğrultusunda başka bir emare olmaksızın salt markanın çok benzerinin tescil ettirilmeye çalışılması kullanılması kötü niyet olarak kabul edilemeyeceği, somut olayda, davacı markasının 14. sınıfta, davalı tarafın markasının ise 18. 25. ve 35. sınıfta tescili olduğu, her ne kadar taraflara ait markalar birebir aynı olsa da tescil edildikleri sınıfların birbirinden farklı olduğu, markaların kullanım amaçlarının, kullanıcılarının, ticari pazara ulaşmalarında kullanılan satış noktalarının ve hitap ettiği kullanıcı grubunun farklı olması sebebiyle markaların farklı mallara ilişkin olduğu sadece 35. sınıf ayrıntılı olarak incelendiğinde "Müşterilerin mollan elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması İçin Kuyumculuk eşyaları (taklitleri dahil); atomlar, mücevherler, kıymetti taşlar ve bunlardan mamut taktlar, kol düğmeleri; kravat iğneleri ve heykeller, biblolar. Saatler ve zaman Ölçme cihazları (kronometreler ve parçalan, saat kordonları dahil) matlarının bir araya getirilmesi hizmetlerinde" kapsamında ürünlerin piyasa anlayışı, benzer alıcı çevresine hitap etmeleri, benzer ihtiyaçları gidermede kullanılmaları, son kullanıcıları, birbiri yerine ikame edilebilmeleri, rekabet etme olanaklarının bulunması, dağıtım kanallarının ortak olması, kullanım yöntemleri ve hedeflenen halk kesimlerinin dikkate alındığında, davalı markalarının tescilli bulunduğu; 35. sınıfta yer ... '' Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için Kuyumculuk eşyaları (taklitleri dahil); altınlar, mücevherler, kıymetli taşlar ve bunlardan mamut takılar, kof düğmeleri, kravat iğneleri ve heykeller, biblolar. Saatler ve zaman ölçme cihazları (kronometreler ve parçaları, saat kordonları dahil) mallarının bir araya getirilmesi" hizmetlerinde davacı markasının tescilli bulunduğu mallarla benzerlik arz ettiği, bu hizmetler bakımından kısmen hükümsüzlük kararı verilebileceği, diğer sınıflar yönünden belirtilen hususlar hep bir arada gözetildiğinde Mahkemece, marka tescilinin kötü niyetle yapıldığı sonucuna varılarak tüm sınıflar yönünden hükümsüzlük kararı verilmesinin isabetli görülmediği gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, davacının davalı aleyhine açtığı işbu davanın kısmen kabulüne, davalının TÜRKPATENT nezdinde tescilli 2015/24550 tescil nolu MER'S ibareli markasının tescil edildiği 35. sınıfta yer ... "Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için Kuyumculuk eşyaları (taklitleri dahil); altınlar, mücevherler, kıymetli taşlar ve bunlardan mamut takılar, kof düğmeleri, kravat iğneleri ve heykeller, biblolar. Saatler ve zaman ölçme cihazları (kronometreler ve parçaları, saat kordonları dahil) mallarının bir araya getirilmesi" hizmetleri bakımından kısmen hükümsüzlüğüne, diğer sınıflar yönünden açılan davanın reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; her ne kadar müvekkilinin tescilli markası kapsamında ve aktif kullanımında, davalı markasının tescil kapsamında bulunan 18 ve 25. sınıftaki ürünler ve bu ürünlerin perakende satışına ilişkin hizmetler bulunmasa da , 18, 25 ve 14. sınıftaki ürünlerin birbiriyle bağlantılı nitelikteki ürünler olduklarını, bunların satış ve dağıtım kanallarının da aynı olduğu ve özellikle kadın tüketicilere hitap ettiklerinden davalı markasının davacı markası ile aynı olduğundan hükümsüzlüğüne karar verilmesi gerektiğini, davalının kötü niyetli olduğunu, davalının yalnız müvekkilinin MERS markası dışında Stefanalli, Valenton, Danyel, Mario Fagano, Christina Ricci, Heron Fermes, Lauren Lbberberger gibi birçok ... markanın da tescili için başvuruda bulunduğunu TÜRKPATENT tarafından dünyaca ... markalara ilişkin başvuruları reddettiğini, 6769 sayılı Kanun'un 6 ncı maddesinin dokuzuncu fıkrasında da kötü niyetin bir markanın hükümsüzlüğüne karar verilebilmesi için yeterli olacak bir red gerekçesi olarak düzenlendiğini, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun (4721 sayılı Kanun) 2 nci maddesi gereğince de kötü niyetli olarak tescil edilen markanın hükümsüzlüğüne karar verilmesi gerektiğini belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

2.Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü hususları tekrar ederek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, marka hakkına tecavüz ile ticaret unvanına tecavüzün tespiti ve markanın hükümsüzlüğü istemine ilişkin olup, davaya konu markanın hükümsüz kılınması koşullarının oluşup oluşmadığı hususu uyuşmazlık konusudur.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 ... maddeleri, 6769 sayılı Kanun'un 6 ncı maddesinin dokuzuncu fıkrası, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun (4721 sayılı Kanun) 2 nci maddesi.

3. Değerlendirme

1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 ... maddesinde yer ... sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve yasaya uygun olup taraf vekillerince temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 ... maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderlerinin temyiz eden taraflara yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

06.02.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.