Karar Detayı

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ: Ticaret Mahkemesi

SAYISI: 2019/607 Esas, 2022/983Karar

DAVACILAR: 1.... Döviz A.Ş

2....

3.... vekilleri Avukat ...

DAVALILAR: 1.... mirasçıları;

a)...

b)...

2.... mirasçıları;

a)... vekili Avukat ... ... ...

b)...

c)...

ç)...

d)... ... ...

e)...

f)...

g)...

DAVA TARİHİ: **

HÜKÜM: Kısmen kabul

Taraflar arasındaki alacak davasının bozma ilamına uyularak yapılan yargılaması sonucunda Mahkemece davacı ...Ş. yönünden davanın reddine, diğer davacıların davalı ... aleyhine açtıkları davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine, diğer davalı ... aleyhine açtıkları davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı, davacılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde, müvekkili şirketin 27.04.2010 tarihli yönetim kurulu kararı ile davalıların hisselerinin tamamını devrederek ortaklıktan ayrılmalarına karar verildiğini, 13.05.2010 tarihinde hisse devri yapılarak durumun tescil ve ilan edildiğini, davalı ...'in müvekkili şirketi temsile yetkili kılındığının ertesi günü 08.05.2010 tarihinde 12.05.2010 vade tarihli 65.000,00 USD bedelli ve 30.000,00 Euro bedelli iki adet bono düzenlediğini ancak söz konusu bono bedellerinin şirkete ve devralan ortaklara tesliminin gerçekleşmediğini, buna rağmen takip üzerine haciz işlemi yapılarak şirket kasasındaki 75.252,00 TL'nin ihtiyaten haczedildiğini, bonoların müvekkili şirket lehine değil ... tarafından kendisi veya bir başkası menfaatine düzenlendiğini, 13.05.2010 tarihli hisse devri protokolüne göre 13.05.2010 tarihine kadar ödenmesi gereken her türlü senetten eski ortakların sorumlu olacağının, ve 13.05.2010 tarihine kadar eski ortaklarca 3. kişilere verilmiş davacı şirket adına olan senetlerin eski ortaklarca ödeneceğinin belirtildiğini ileri sürerek 75.252,00 TL'nin haczedilme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı ... cevap dilekçesinde; cüzi bir parayla şirkette ortak gözüktüğünü, şirket işlemlerinden haberdar olmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

Davalı ... vekili davanın reddini istemiştir.

III. MAHKEME KARARLARI, BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Mahkemece Verilen Karar

Mahkemece 14.09.2011 tarih, 2010/271 E. ve 2011/178 K. sayılı kararı ile davalıların şirketteki hisselerini ... ortaklara devrederek şirket ortaklığından ayrıldıkları, 13.05.2010 tarihli devir protokolünde 13.05.2010 tarihine kadar olan şirket borçlarından eski ortakların, devir tarihinden sonra ise ... ortakların sorumlu olacaklarının kararlaştırıldığı, davaya konu alacağın ...'in 08.05.2010 keşide tarihli 12.05.2010 vade tarihli düzenlediği bonolardan kaynaklandığı, protokol gereği devir tarihinden önceye ait bu borçtan davacı şirketin eski ortaklarının payları oranında sorumlu olduğu gerekçesi ile ...'den 31.184,43 TL, diğer davalı ...'den ise 90,30. TL olmak üzere toplam 31.274,73 TL'nin haciz tarihi olan 21.05.2010 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte ayrı ayrı alınarak davacı ...Ş.'ye verilmesine, diğer davacıların aktif dava ehliyeti bulunmadığı gerekçesi ile bu davacılar yönünden davanın reddine ve fazlaya dair talebin de reddine karar verilmiş, davacılar vekili ve davalı ... vekilince temyiz edilmiştir.

B. Birinci Bozma Kararı

Dairemizin 12.10.2012 tarih, 2011/8995 E. ve 2012/16028 K. sayılı kararıyla, dava iddiaların ileri sürülüş biçimine göre önceki şirket yöneticisi aleyhine açılmış sorumluluk davası niteliğinde olduğundan davacı şirket adına açılan dava yönünden mülga 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun (mülga 6762 sayılı Kanun'un) 341 ... maddesi gereği genel kuruldan sorumluluk davası açmak için karar alınması ve davanın aynı maddenin ikinci fıkrası gereği de denetçiler tarafından açılması gerektiği, dava ön şartı niteliğinde bulunan bu hususlar sonradan tamamlanabileceğinden bu eksiklikler giderilmeden davanın sonuçlandırılmasının doğru olmadığı, hükmün bu nedenle re'sen bozulması gerektiği, ayrıca sorumluluk davası 6102 sayılı Kanun'un 309 uncu maddesi uyarınca ortaklar tarafından açılabileceğinden davanın ortaklar yönünden reddinin doğru olmadığı gerekçesiyle hükmün bu nedenle davacı ortaklar yararına bozulmasına karar verilerek bozma sebep ve şekline göre taraf vekillerinin diğer temyiz itirazları incelenmemiştir.

C. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin 15.05.2017 tarih, 2012/537 E. ve 2017/761 K. sayılı kararı ile davacı şirketin ortağı ve aynı zamanda yönetim kurulu üyesi olan davalılar ... ile ...'in diğer ortaklarla birlikte şirketteki paylarını 13.05.2010 tarihinde düzenlenen protokole göre; genel kurul ve devir tarihi olan 13.05.2010 tarihine kadar tahakkuk eden ve ödenmesi gerekli tüm vergi, harç, çek, senet ve sair ödemelerden eski ortaklar sorumlu olmak üzere devrettikleri, davalı ...'in bu tarihten çok kısa bir süre önce 08.05.2010 tarihinde şirketi borçlu, kendisini de kefil olarak gösterdiği iki adet bono düzenlediği, bonoların şirket kaşesi kullanılarak ... tarafından imzalandığı, 08.05.2010 tanzim tarihli bonoların vade tarihinin de protokolden bir gün öncesi olan 12.05.2010 olarak gösterildiği, bonolarda bedel kaydı olarak nakden yazıldığı, kayıtlarda borç para alınmış gibi gösterilmesine rağmen, şirketin o tarihte kasasında nakit parasının bulunduğu, borç para almaya ihtiyacının olmadığının bilirkişi marifetiyle tespit edildiği, kaldı ki bu paranın şirkete ödendiğini gösteren herhangi bir belgenin de dosyaya ibraz edilemediği, senet bedellerinin icra yoluyla şirketten tahsil edildiği, o dönemde yönetim kurulu başkanı olan davalı ...'in şirketi karşılıksız borçlandırarak zarara uğrattığı, ancak yargılama sırasında vefatı ve mirasçılarının mirası reddi karşısında reddedilen mirasın 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun (4721 sayılı Kanun) 612 nci maddesine göre iflas hükümleri uyarınca tasfiyesi gerekeceğinden mirasçıların pasif husumet ehliyetlerinin kalmadığı, davacı şirkete mülga 6762 sayılı Kanun'un 341 ... maddesine göre genel kurul tarafından alınmış kararı sunması için verilen süreye rağmen kararın sunulmadığı ve denetçiler tarafından şirket adına açılmış bir davanın da olmadığı, mülga 6762 sayılı Kanun'un 336 ve devamı maddelerinde yönetim kurulu üyeleri aleyhine kusur karinesi öngörülerek yönetim kurulu üyelerinin kusur ve sorumluluklarının olmadığını ispat etmedikleri müddetçe zarardan sorumlu olacaklarının düzenlendiği, davalı ...'in senetlerin düzenlendiği, deftere işlendiği, devrin yapıldığı ve protokolün düzenlendiği dönemlerde yönetim kurulu üyesi olduğu, davalının, ticari defterlerin tutulmasından, bu defterlere işlenecek kayıtlardan ve defterlerin düzenli ve doğru bir şekilde tutulmasından sorumlu olduğu, ancak davalının diğer yöneticilerin usulsüz işlemlerini takip ..., borca ihtiyacı olmayan şirketin kasasına girmeyen bir paraya rağmen şirkete ait olmayan borç için düzenlenen senetlerin varlığını tespit ederek yasal yollara müracaat etmesi, konuyu genel kurula, yönetim kuruluna taşıması ve hatta davacıları protokolün düzenlendiği sırada bilgilendirmesi gerekmesine rağmen bunu yapmadığı, zararın oluşumunda kusursuz olduğunu ispata yarar delil de sunamadığı ve zarardan yönetim kurulu üyesi olarak müteselsilen sorumlu olduğu, kaldı ki düzenlenen devir protokolü gereğince de devreden ortak olarak sorumlu tutulması gerektiği gerekçesiyle, ... Döviz Ticaret A.Ş. tarafından açılan davanın reddine, davacılar ... ve ... tarafından muris ... mirasçıları aleyhine açılan davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine, davacılar ... ve ... tarafından davalı ... aleyhine açılan davanın kabulü ile 75.252,00 TL'nin 21.05.2010 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile ... Döviz Ticaret A.Ş.' ye verilmesine karar verilmiş, davalı ... vekilince temyiz edilmiştir.

D. (İkinci) Bozma Kararı

Dairemizin 15.04.2019 tarih, 2018/1173 E. ve 2019/2148 K. sayılı kararı ile mülga 6762 sayılı Kanun'un 336 ve devamı maddeleri doğrultusunda öncelikle şirket veya ortakları tarafından şirketin yapılan işlem dolayısıyla zarara uğradığının ispatlanması, akabinde sorumlu olduğu iddia olunan yöneticinin zararın meydana gelmesinde kusurunun bulunmadığını ispatlaması gerektiği, somut olayda mahkemece, davalı yöneticinin kusursuzluğunu ispatlayamadığı gerekçesiyle yazılı şekilde davanın kabulüne karar verilmiş ise de açıklandığı üzere öncelikle davacıların, davalı yöneticilerin işlemleri nedeniyle oluşan şirket zararını ispatlamaları gerektiği, mahkemece alınıp itibar edilen bilirkişi raporuna göre şirket zararının nedeni olduğu iddia edilen senetlerin şirketin yevmiye defterinde kayıtlı olup, yevmiye kaydına göre senetlerin nakit alınan borç mukabili verildikleri, senetlerde ihdas nedeninin “nakden” şeklinde gösterildiği, senet bedelleri kadar nakit para alındığı bunun yanında senetlerin lehdarı olarak da görünen dava dışı Abdulhamit Tağ’dan 100.000,00 TL daha borç alındığının belirtildiği, yine raporda, senetlerin düzenlenme tarihinden bir gün öncesinde, şirketin kasasında 176.450,39 TL nakit para bulunduğunun belirtildiği, davaya konu sorumluluğun sebebi olarak gösterilen senetler nedeniyle davacı şirket lehtardan borç para almış olduğu takdirde, yani ... bir borç alacak ilişkisi bulunduğu takdirde, şirketin zarara uğradığının iddia edilemeyeceği, mahkemece itibar edilen bilirkişi raporunda bu hususun yeteri kadar incelenmedşpşi şirket kasasına giren 100.000,00 TL ve 176.450,39 TL’lik kasadaki mevcudun ... ve sebebinin belirtilmediği, senetlerin düzenlenme tarihinde yapılan yevmiye kaydıyla kasa mevcudunda artış olup olmadığının irdelenmediği, mahkemece, öncelikle davacıların şirket zararını ispatlamaları gerektiği göz önüne alınarak, zararın gerçekleşip gerçekleşmediği yönünde bir inceleme ve değerlendirme yapılıp sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, eksik incelemeye dayalı olarak karar verilmesinin doğru olmadığı gerekçesiyle kararın temyiz eden davalı yararına bozulmasına karar verilmiştir.

E. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Temyize Konu Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile bozmaya uyularak davacı şirketin 2010 yılı ve sonrasına ait ticari defter ve belgelerinin yeniden incelenmesine karar verildiği ancak verilen kesin sürelere rağmen şirketin 2010 ve 2011 yıllarına ait ticari defterlerinin ibraz edilmediği, Adana 2. Ağır Ceza Mahkemesinin 2010/459 E. sayılı dosyasına ibraz edildiği beyan edilen defterlerin 26.03.2013 tarihinde iadesine karar verilerek davacılar vekili Avukat ...'e teslim edildiğinin cevabi müzekkere ile bildirildiği, davacı vekili Adana 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2013/110 E. sayılı dosyasında bilirkişi olarak görev yapan mali müşavir Emrah Tülü'nün 23.12.2011 tarihli raporunu ibraz ettiği ancak bu raporda, uyuşmazlığı aydınlatacak bilgilerin bulunmadığı, davacı vekili defterlerin bu bilirkişiden sorulmasını talep etmiş ise de, Adana 2. Ağır Ceza Mahkemesinin dosyasına ibraz edilen defterlerin davacı vekiline teslim edildiği dikkate alınarak talebin yerinde görülmediği, bozma ilamına uyulmakla ilam lehine olan taraf için usulü kazanılmış hak oluştuğu, bozma gereği işlem yapılması gerektiği, davacı tarafın şirketin zararını ispat etmekle yükümlü olduğu, davacı tarafça kesin süre içerisinde defterler ibraz edilmediği, bu defterlerin nerede olduğunun karar tarihi itibariyle bilinmediği, davacı tarafça ticari defterler dışında başka bir delil de gösterilmediği gerekçesiyle anonim şirket yöneticileri aleyhine açılmış sorumluluk davasında şirket adına bu davanın açılabilmesi için genel kurul tarafından alınmış bir karar bulunmadığından ... Döviz Tic. A.Ş. tarafından açılan davanın reddine, davalı ...'in en yakın mirasçılarının tamamı mirası reddettiklerinden bu kişiler hakkındaki davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine, şirketin uğradığı zararın veya şirketin senetler nedeniyle bir zararının oluşup oluşmadığının ispatlanamadığı, ancak 13.05.2010 tarihli protokole göre; senet bedelinden önceki ortakların sorumlu olacağı, şirket tarafından senetlerden dolayı yapılan 75.252,00 TL'den ...'in şirketteki payına isabet eden kısmının 90,30 TL olduğu, ...'in 90,30 TL den sorumlu tutulmasına ilişkin ilk karar, bu kişi tarafından temyiz edilmediğinden ... mirasçıları hakkındaki davanın 90,30 TL üzerinden kısmen kabulüne karar verilmiştir.

IV. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacılar vekili temyiz dilekçesinde özetle; davalılar gerek ilgili mevzuat hükümleri gerekse mezkûr protokol gereği dava konusu zarardan birlikte ve müteselsilen sorumlu oldukları halde, davalı ... Kalenderoğlu yönünden payı oranında verilen kısmi kabul kararının hukuka aykırı olduğunu, senetlerin tanzim tarihinden öndeki güne denk gelen tarihte şirket kasasında 176.450,39 TL nakit para bulunduğu ve şirketin borç para almasını gerektirecek bir durum olmadığı gibi senetlerin karşılığının devralan ortaklara teslim edilmediğinin bilirkişi raporuyla belirlendiğini, bono bedellerinin şirket yedine geçirilmediğini, bozma ilamında belirtilen meblağın müvekkilleri tarafından şirkete sermaye olarak getirilen para olduğunu, senetlerle ilgisinin olmadığını, zararın gerçekleştiğinin ... olduğunu, Adana 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2011/59 E. sayılı dosyası ve bu dosya kapsamında yapılan bilirkişi incelemesine ilişkin defter örnekleri talep edilebilecek iken dosyada mevcut delillerin dahi dikkate alınmadığını, bozma sonrası alınan bilirkişi raporunda, defterler olmadığından inceleme yapılamadığı belirtilmiş olmasına rağmen çelişkili olarak senet bedellerinin şirket kasasına girdiği varsayımında bulunulduğunu, Adana 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2011/59 E. sayılı dosyaında alınan bilirkişi raporunu hazırlayan bilirkişiden defter örneklerinin sorulması yönünde talepte bulunulmasına rağmen bu talplerinin kabul görmediğini, esasen dosyada mevcut delillerle bozma ilamında belirtilen hususlar tespit edilebileceği halde bu yönde bir inceleme yapılmaksızın davanın neredeyse tümü yönünde verilen kararın doğru olmadığını, bozma ilamında yeniden defterler üzerinde inceleme yapılması gerektiğinin belirtilmediğini, şirket defterlerinin bulunması muhtemel SMMM'nin işyerinden bu defterlerin temini için müzekkere taleplerinin kabul edilmediğini belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dava, anonim şirket eski yöneticileri aleyhine açılmış sorumluluk davasıdır.

2. İlgili Hukuk

1.Mülga 6762 sayılı Kanun'un 336 ve 341 ... maddeleri.

2. 4721 sayılı Kanun'un 612 nci maddesi.

3. Değerlendirme

Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacılar vekilinin bütün temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

V. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Davacılar vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edenlere yükletilmesine,

Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,

05.02.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.