Karar Detayı

MAHKEMESİ: İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 44. Hukuk Dairesi

SAYISI: 2020/1101 Esas, 2022/1673 Karar

HÜKÜM: Başvurunun esastan reddi

İLK DERECE MAHKEMESİ: İstanbul 2. Asliye Ticaret Mahkemesi

SAYISI: 2015/843 E., 2017/811 K.

Taraflar arasındaki alacak davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince, başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin Gaziantep ilinde faaliyet gösteren halı üreticisi olduğunu, Almanya’da bulunan ...isimli şirketle mal satımı konusunda anlaştığını, bunun neticesinde davalı taraf ile bu müşteriye satılacak olan ürünlerin bedelini 150.000 USD limit ile faktoring kapsamında sigortalattığını, ödemenin vade artı 90 gün şeklinde kararlaştırıldığını, müşterisinin talep etmiş olduğu ürünleri Almanya’ya gönderdiğini, ...şirketine satılan ürünlerden dolayı,040076 fatura nolu, 26.11.2014 tarihli, 09.02.2015 vade tarihli 57.888.00 $ tutarlı, 048702 fatura nolu, 24.10.2014 tarihli, 07.01.2015 vade tarihli 71.510.40 $ tutarlı faturalar kesildiğini ve faturada belirtilen ürünlerin alıcıya teslim edildiğini, faturaların ödeme günü geldiğinde davalı tarafından sözleşmeye istinaden 11.03.2015'de sadece 37.385.60 $ ödeme yapıldığını, bakiyenin ödenmediğini müşteri ... tarafından kendisine gönderilen ürünlerde leke olduğunun bildirdiğini, ürünler ulaştıktan aylar sonra bu savunmaya itibar edilemeyeceğini, kaldı ki bir kısım ödeme de yapıldığını ileri sürerek, 311.942.00 TL’nin 09.05.2015 tarihinden itibaren ticari avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; taraflar arasında 02.07.2012 tarihli Faktoring Sözleşmesi imzalandığını, sözleşme ile Almanya'da mukim ... GmblH şirketine gerçekleştirilecek ihracatlar için 150.000 USD’ye kadar bedelli 18.08.2014 Limit Onay Bildirimi yapıldığını, davacı şirket Faktoring Sözleşmesi ve Limit Onay Bildirimi çerçevesinde dava dışı ... şirketine ihracata ilişkin malları teslim etmesi karşılığında da yine dava dışı muhabir faktoring şirketinin ... şirketine tanımış olduğu limit çerçevesinde yapılacak ödemenin müvekkili tarafından davacıya yapılmasının öngörüldüğünü ancak, dava dışı muhabir faktoring şirketine, ihraç edilen halılarla ilgili olarak konunun uzmanı şirket tarafından yapılan inceleme ve test sonuçlarına göre, ürünün lekeli/bozuk olduğunun bildirildiğini, söz konusu raporun muhabir faktoring şirketi tarafından da teyit edilmiş ve onaylanmış olduğunu, malın alıcısı ... tarafından herhangi bir itiraz ileri sürüldüğü takdirde, garantinin otomatikman geçersiz hale geleceğinin limit onay bildiriminde belirtildiğini, davacı tarafından belirtilen ve 11.03.2015 tarihinde ödemesi yapılan 37.385.60 USD tutarın farklı fatura ve siparişlere ilişkin olduğunu, ihtilaf konusu faturalara ilişkin herhangi bir ödeme olmadığını, sözleşmeye aykırılık üzerine 25.02.2015 de davacıya limit iptal bildirimi gönderildiğini ve garantinin geçmişe dönük ortadan kaldırıldığını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile tüm dosya kapsamına göre, davalı ile davacının imzaladığı 02.07.2012 tarihli Azami Faktoring Hacimli Faktoring Sözleşmesi gereğince davacının Almanya'da bulunan ...adlı alıcısı adına 150.000 $ tutarında faktoring garanti limiti tahsis ettiği, söz konusu garanti limit tahsisinin davacı şirkete 18.08.2014 tarihli Limit Onay Bildirim Formu ile iletildiği, limit ile davacı şirketin faktoring borçlusu ...şirketine yapacağı fatura tarihinden itibaren 90 güne kadar ödeme vadeli, azami 150.000 $ tutarındaki halı ihracatlarına ilişkin faturalı alacaklarının muhabir ithalat faktörü olan BNP Paribas Factor GmbH'a temliki karşılığında vadelerinde ödeme garantisi verdiği, bu kapsamda satılan halıların ayıplı olduğu yönündeki itiraz üzerine 31.03.2015 tarihinde davalı faktoring şirketine ihtilaf bildiriminde bulunulduğu, test raporu ile uyuşmazlık konusu halıların ayıplı olduğunun tespit edildiği, durumun muhabir faktör tarafından davalı faktoring şirketine bildirildiği, faktoring konusu malların herhangi bir şekilde ayıplı olmayacağının Sözleşme, Limit Onay Bildirim Formu(LOB) ve Uluslararası Faktoring Genel Kuralları(GRIF) gereği baştan kabul edildiği, dava konusu iki fatura bedelinin ödenmeme gerekçesinin de Sözleşme, LOB ve GRIF kurallarına uygun olduğu, 37.385,60 $ ödemenin dava konusu 2 fatura alacağı ile ilgili olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkilinin faturalardan dolayı davalının halen 112.614.48 USD alacaklı olduğunu, bilirkişi raporunda da bu durumun tespit edildiğini, hükme esas alınan son bilirkişi raporunu kabul etmediklerini, dosyada daha önce alınan ve müvekkilinin ticari defter ve kayıtları incelendikten sonra verilen bilirkişi raporu ve bu rapordaki tespitlerin dikkate alınmamasının hatalı olduğunu, müvekkilinin defterlerinde yapılan inceleme sonucu hazırlanan bilirkişi raporunda belirtildiği üzere müvekkilinin faktoring kapsamında sigortalattığı malların bedelinin belirlenen süreden sonra davalı tarafından ödenmesi zorundayken davalının gerçekte hiç var olmayan soyut bir ayıp kavramına sığınarak ödemeden kurtulabilmesinin mümkün olmadığını, Mahkemece neden ikinci rapora itibar edildiğine değinilmediğini ileri sürerek kararın kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile İlk Derece Mahkemesinin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı hükme esas alınan bilimsel ve teknik yönden denetime elverişli olan 30.05.2017 tarihli bilirkişi raporu ile dosya kapsamında toplanan deliller birlikte değerlendirildiğinde; davacı yanca Almanya'da faaliyet gösteren ...şirketine satılan halıların ayıplı olduğu yönündeki itiraz üzerine 31.03.2015 tarihinde davalı faktoring şirketine ihtilaf bildiriminde bulunulduğu, test raporu ile uyuşmazlık konusu halıların ayıplı olduğunun tespit edildiği, durumun muhabir faktör tarafından davalı faktoring şirketine bildirildiği, faktoring konusu malların herhangi bir şekilde ayıplı olmayacağının sözleşme, LOB ve GRIF kuralları gereği kabul edildiği ve dava konusu iki adet fatura bedelinin ödenmeme gerekçesinin sözleşme, LOB ve GRIF kurallarına uygun olduğu, davacı yanın dayandığı 01.08.2016 tarihli bilirkişi raporunda da tespit edilen 37.385,60 $ bedelli ödeme her ne kadar tarafların ticari defter ve kayıtlarında bulunuyor ise de, 37.385,60 $ bedelli bu ödemenin dava konusu 2 adet fatura alacağı ile ilgili olmadığı, aynı faktoring garantisi kapsamında bulunmakla birlikte farklı bir ihracat bedeline ilişkin olduğu, bu ihracatın dava konusu halılar ile aynı dönemde gerçekleştirilen ihraç konusu halıların bedeline ilişkin bulunduğunun 30.05.2017 tarihli bilirkişi raporuyla tespit edildiği, kaldı ki ödemenin henüz 31.03.2015 tarihli ihtilaf bildiriminden önce davacı şirkete gerçekleştirildiği, belirtilen hususlarda değerlendirme içermeyen 01.08.2016 tarihli bilirkişi raporuna oranla 30.05.2017 tarihli bilirkişi raporunun üstün tutulmasının yerinde olduğu, gerekçesiyle başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; istinaf dilekçesinde belirttiği hususları tekrar ederek ve Bölge Adliye Mahkemesinin davalının soyut iddialarına göre karar verdiğini ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, taraflar arasındaki ihracat faktoring sözleşmesine göre davacının dava dışı ...şirketine satıp teslim ettiği mallardan doğan alacağını davalının davacıya ödemekle yükümlü olup olmadığı noktasındadır.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri

3. Değerlendirme

1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

15.05.2024tarihinde oy birliğiyle karar verildi.