Karar Detayı

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ: Adana Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi

SAYISI: 2020/437 Esas, 2022/502 Karar

HÜKÜM: Esastan ret

İLK DERECE MAHKEMESİ: Adana 2. Asliye Ticaret Mahkemesi

SAYISI: 2018/858 E., 2019/579 K.

Taraflar arasındaki haklı nedenlerle şirket ortaklığından çıkarılması davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı ...'in ve müvekkilinin, Adana İli Hacı Ömer Sabancı Organize Sanayi Bölgesinde faaliyet gösteren, 2013 yılında kurulan Santa Yalıtım Cephe Kap. İnş. Taah. San. Tic. Ltd. Şti.' nin %50, %50 ortağı olduğunu, müvekkilinin 10 yıldır şirketin müdürlüğünü yaptığını, müvekkilinin Türkiye'de yalıtım malzemesi ürettiğini, davalının ise Irak'ta, üretilen malların satış ve pazarlamasını yaptığını, şirketin kuruluşundan bu yana her hangi bir sıkıntı yaşamadan faaliyetine devam ettiğini, ancak son bir yıldır davalının hiç bir ciddi gerekçe göstermeden şirkette huzursuzluk çıkardığını ve müvekkili aleyhine çeşitli davalar açtığını ve bu süreçte Adana İli Hacı Ömer Sabancı Organize Sanayi Bölgesinde OMTA Genel Ticaret Dekor ve İnşaat Malzemeleri Ltd. Şti.'ni kurduğunu, aynı ürünleri üreterek faaliyet yürüttüğünü, böylece şirketin geleceğinin tehlikeye girdiğini ve davalını yeni firmasının adeta rakip bir firma gibi davrandığını, ayrıca davalı ile ortak olduğu şirketin 21 çalışanının işlerini bırakmalarını sağladığını ve bu işçileri yeni kurduğu firmaya aldığını, şirketin bu nedenle üretimsel ve ekonomik olarak sıkıntı çektiğini, şirketin çıkan işçilere işçilik alacaklarının tamamını ödemek durumunda kaldığını, şirket ile ilgili olumsuz propaganda yaptığını ve şirketin çıkarlarını zedelediğini ve zedelemeye de devam ettiğini, davalının 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun (6102 sayılı Kanun) maddeleri gereğince şirketin çıkarlarını zedeleyebilecek davranışlarda bulunmama yükümlülüğünü zedelediğini, davalının kötü niyetli olduğunu ileri sürerek davalının şirket ortaklığından çıkarılmasına, davalıya ait olan %50 payın şirkete devrini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; müvekkilinin şirketin %50 hissedarı olduğunu, bu şirketin elde ettiği kârın yarısının müvekkiline ait olduğunu, müvekkilinin şirket hakkında kötü propaganda yaptığı iddiasının doğru olmadığını savunarak haksız ve mesnetsiz mücerret iddialarla açılan davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile Santa Yalıtım Cephe Kaplama İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti'nin 07.01.2013 tarihinde sicile tescil edildiği, tarafların şirkette %50'şer oranda pay sahibi olduğunu, davacı ve davalı şirketin aynı zamanda kurucu ortakları oldukları, 6102 sayılı Kanun'un 640 ıncı maddesinde; (1) Şirket sözleşmesinde, bir ortağın genel kurul kararı ile şirketten çıkarılabileceği sebepler öngörülebilir. (2) Çıkarma kararına karşı ortak, kararın noter aracılığıyla kendisine bildirilmesinden itibaren üç ay içinde iptal davası açabilir. (3) Şirketin istemi üzerine ortağın mahkeme kararıyla haklı sebebe dayanılarak şirketten çıkarılması hâli saklıdır hükümleri bulunduğu, şirket ortaklığından çıkarılma davasını açma yetkisi kanunda şirkete tanınmış bir yetki olup, ortağın böyle bir davayı açma yetkisi ve dolayısıyla aktif husumet ehliyeti bulunmadığı, (Yargıtay 11. H.D. 2016/2664 E. 2017/607 K. 2015/10366 E. 2016/6884 K. 2013/13625 E. 2014/12736 K.) gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davalı ile müvekkilinin Santa Yalıtım Cephe Koop. İnş. Taah. San. Tic. Ltd. Şti.' nin %50, %50 ortağı olduğunu, şirketin binalara dış cephe yalıtım malzemeleri ürettiğini, şirketin kuruluş yılından bu yana herhangi bir sıkıntı yaşanmadan faaliyetinin devam ettiğini, son bir yıldır davalının hiçbir ciddi gerekçe göstermeden şirkette huzursuzluk çıkardığını, davalının Omta Ltd. Şti.'ni kurarak müvekkilinin yönetici ortağı olduğu şirketi zor duruma düşürmek için her yola başvurduğunu, davalının tamamen kötü niyetli olduğunu, müvekkilinin tüzel kişi ortağı olduğu dava dışı şirketi tek başına temsil etme hakkı bulunduğu dikkate alınarak, 6102 sayılı Kanun'un 640 ıncı maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca davanın şirket tarafından açıldığının kabulü gerektiğini, 6102 sayılı Kanun'un 621 inci maddesi uyarınca, her ne kadar ortaklıktan çıkarma isteğiyle mahkemeye başvurmak için şirket genel kurulunun hem sermaye payı, hem de ortak sayısı yönünden nitelikli çoğunluk oyu aranmış ise de bu hükmün iki ortaklı şirketler yönünden uygulanmaması gerektiğini ileri sürerek kararın kaldırılmasını ve davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile 6102 sayılı Kanun'un 640 ıncı maddesinin üçüncü fıkrası gereğince haklı sebebe dayalı olarak ortağın şirketten çıkarılması için şirketin dava açabileceği, ortağın bir başka ortağın şirketten çıkarılmasını isteyebileceğine dair yasada düzenlenmiş bir hüküm bulunmadığı, ayrıca şirketin bu davayı açabilmesi için de aynı Yasa'nın 616 ncı maddesinin birinci fıkrasının (h) bendi gereğince, genel kurulun bu konuda bir karar vermesi gerektiği, bu durumda, davacının aktif dava ehliyeti olmadığı gözetilerek davanın reddinde isabetsizlik bulunmadığı (Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 11.04.2019 tarih, 2018/940 E., 2019/2893 K. sayılı kararı, Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 08/04/2019 tarih, 2018/591 esas 2019/2750 karar sayılı kararı bu yöndedir.) İlk Derece Mahkemesinin kararının usul ve yasaya uygun olduğu gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; Bölge Adliye Mahkemesi kararının haksız ve hukuka aykırı olduğunu, davalı ile müvekkilinin, Santa Yalıtım Cephe Kap. İnş. Taah. San. Tic. Ltd Şti.’ nin %50, %50 ortağı olduğunu, şirketin kuruluş yılından bu yana herhangi bir sıkıntı yaşamadan faaliyete devam ettiğini, ancak son bir yıldır davalının, hiçbir ciddi gerekçe göstermeden şirkette huzursuzluk çıkardığını ve müvekkili aleyhine çeşitli davalar açtığını, bu davaları açtığı tarihlerde davalının Adana ili Hacı Ömer Sabancı Organize Sanayi Bölgesinde OMTA Genel Ticaret Dekor ve İnşaat Malzemeleri Ltd. Şti.'ni kurduğunu, şirket ile ilgili olumsuz propaganda yaptığını ve şirketin çıkarlarını zedelediğini ve zedelemeye de devam ettiğini, davalını kötü niyetli olduğunu, somut davada aktif husumet ehliyetinin varlığının kabulü ile Mahkemenin esas yönden inceleme yapması gerektiğini, aksi halde şirketin kötü niyetli ortağın haksız işlemlerine ve şirketi zarar sokacak faaliyetlerine karşı savunmasız kalacağını, bu durumun Anayasal olarak da hak ihlali olduğunu, somut olayda davacı tüzel kişi ortağın, ortağı olduğu dava dışı şirketi tek başına temsil etme hakkı bulunduğu da dikkate alınarak, 6102 sayılı Kanun'un 640 ıncı maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca, davanın şirket tarafından açıldığının kabulü gerektiğini, 6102 sayılı Kanun'un 621 inci maddesi uyarınca, her ne kadar ortaklıktan çıkarma isteğiyle mahkemeye başvurmak için şirket genel kurulunun, hem sermaye payı, hem de ortak sayısı yönünden nitelikli çoğunluk oyu aranmış ise de, bu hükmün iki ortaklı şirketler yönünden uygulanmaması gerektiğini, aksi halde, iki ortaklı şirketler yönünden haklı sebeple şirketten çıkarma davası açma imkânı bulunmayacağını ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dava, davalının haklı nedenlerle şirket ortaklığından çıkarılması istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

3. Değerlendirme

1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

18.03.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.