Karar Detayı

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ: İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi

SAYISI: 2020/51 Esas, 2022/828Karar

vekili Avukat ...

...

DAVA TARİHİ: **

HÜKÜM: Esastan red

İLK DERECE MAHKEMESİ: İstanbul 2. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi

SAYISI: 2017/378 E., 2019/310 K.

Taraflar arasındaki marka hakkına tecavüz ve haksız rekabetin tespiti, durdurulması ve menini ile ticaret unvanın sicilden terkini davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili şirketin özellikle bilgisayar, bilgisayar ... bilimleri ve yazılımlarının toptan ticareti, bilgisayar programlama faaliyetleri ve yazılımların çoğaltılması hizmetleri alanında ticari faaliyetlerini sürdürdüğünü,"ARTTEK" markasını, 17.05.2001 tarihli 2001/09183 tescil no ve 17.03.2009 tarihli ve 2007/51221 tescil no ile 9, 35, 37 ve 42 nci sınıflardaki alanlarda Türk Patent ve Marka Kurumu (TÜRKPATENT) nezdinde tescilini sağladığını, davalı şirketin 24.08.2011 tarihinde kurulduğunu, kuruluş ana sözleşmesinde faaliyet alanı olarak, her türlü bilgisayar sarf malzemelerinin, yazılımlarının ve programlarının alım satım kiralama ithalat ve ihracatı, her türlü bilgisayar sistemleri kurmak olarak belirtildiğini, davalının TÜRKPATENT nezdinde tescil edilmemiş olmasına rağmen, yasal hakları müvekkili şirkete ait olan logo ile "ARTEK" ibaresini, müvekkili şirketten hiçbir izin almadan marka olarak tanıtım amacı ile kullandığını, bu hususta davalı şirkete Beyoğlu 41. Noterliğinin 26.06.2016 tarihli ihtarname ile söz konusu marka olarak tescilli unvanı ve logosu ile iltibas yaratan ticari unvanın değiştirilmesinin talep edildiğini ancak verilen süre içerisinde davalı şirketin gerekli yükümlülüklerini yerine getirmediğini, davalının müvekkili şirket ile aralarında bir bağ varmış gibi işletme adı ve tüm tanıtım vasıflarında, müvekkili şirketlerin markasını, unvanını, logosunu ve ticari itibarını izinsiz olarak kullandığını, tüketiciler nezdinde aralarında organik bir bağ varmış gibi bir intiba uyandırdığını, haksız rekabete sebebiyet verdiğini, müvekkili şirketin marka hakkına tecavüz ettiğini ileri sürerek davalı tarafça gerçekleştirilen haksız rekabet eyleminin ve marka hakkına tecavüzün tespitine, durdurulmasına ve men'ine, marka tecavüzünü oluşturan ürünlere ve eşyalara el konulmasına ve imha edilmesine, marka tecavüzüne konu olan davalı markasının web sitesinin kapatılmasına karar verilmesini talep etmiş, 23.12.2018 tarihli ıslah dilekçesi ile, davalının ticaret unvanın ya da ticaret unvanında yer ... ARTEK GRUP ibaresinin sicilden terkinine, hyperlink "http://www.artekbilisim.com.tr" www.artekbilisim.com.tr ... adlı web sitesine erişimin engellenmesine, ARTEK tanıtıcı adının ve logosunun fatura, broşür, tabela ve tanıtım amaçlı her türlü matbu belge ve mecrada kullanımının durdurularak sayılan ürünlerin imhası, Instagram, Facebook, Twitter ve Lınkedin ve diğer tüm sosyal medya hesaplarından silinmesine, kararın ilanına karar verilmesini istemiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde;müvekkili şirketin 24.08.2011 tarihinde "bilgisayar, bilgisayar sarf malzemelerinin, yazılımlarının ve programlarını alım satımı" alanlarında faaliyette bulunmak üzere kurulduğunu, unvanın "ARTEK Grup Bilişim Büro Malzemeleri Ticaret Ltd. Şti." olduğunu, bugüne kadar sadece kamu kurum ve kuruluşları ile belediyeler, dernekler ve kamu kurumlarının iştirakleri olan şirketlere ihale yolu ile talep ettikleri ürünleri satmakla sınırlı faaliyet yürüttüğünü, bu faaliyetleri sırasında sadece tescilli ticaret unvanını kullandığını ve bu unvanı dışında başkaca herhangi bir marka veya işaret kullanmadığını, bu şekildeki faaliyetlerinin hukuka aykırı olmadığını, müvekkili şirketin üretim yapan, ürettiği malları ARTEK markasıyla satan bir şirket olmadığını, sadece kamu kurum ve kuruluşlarının açmış oldukları ihalelerine katılmak suretiyle mal alım satımı ticari faaliyeti yürüten bir şirket olduğunu, bu faaliyetleri dışında perakende veya bireysel tüketicilere yönelik herhangi bir satış faaliyetinin bulunmadığını, sırf ana sözleşmesinde yazılı olması nedeni ile davacının marka haklarına tecavüz edildiğinden bahsedilemeyeceğini, davacının markasının "ARTTEK" olduğunu ve müvekkilinin ticaret unvanının ... sözcüsü olması sebebiyle "ARTEK" ibaresi üzerindeki yasal hakların münhasıran müvekkiline ait olduğunu, tescilli ticaret unvanının ... sözcüğünü kullanmasının hem hukuki hakkının hem de yasal mükellefiyeti olduğunu, davacının iddia ettiği gibi müvekkilinin işyerinde tabela mevcut olmadığını, müvekkili şirket adına kayıtlı olan "www.artekbilisim.com.tr" ... adlı internet sitesindeki açıklamaların davacının iddia ettiği gibi olmadığını, davacının marka hakkının ihlal ettiğini öne sürdüğünü, 556 sayılı Markaların Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin (556 sayılı KHK) 9 uncu maddesi kapsamında marka ihlalinden söz edilebilmesi için; "...marka ile işaret aynı veya benzer olmalı, işaret, tescilli markanın kapsadığı mal veya hizmetlerde kullanılmalı, marka ile işaret arasında ilişkilendirme ihtimali de dahil karıştırılma ihtimali bulunmalıdır..." koşullarının bir arada olması gerektiğini, bu koşullar bir arada olmadığı müddetçe marka hakkına tecavüzden bahsedilemeyeceğini, davacının tescilli markasının "ARTTEK" olup şekil unsuru ile birlikte tescil edildiğini, tescil ediliş biçimi ve özellikle şekil unsuruyla birlikte değerlendirildiğinde müvekkili şirketin ticaret unvanının klavuz unsuru olan "ARTEK" kelimesi ile herhangin bir benzerliği bulunmadığını, birebir aynı olmayan bu iki işaret arasında anlamsal yönden de farklılık olduğunu, davacı markasının 09, 35, 37 ve 42 nci sınıflara dahil mal ve hizmetler yönünden tescil edildiğini, müvekkili şirketin üretim yapan veya kendi ürettiği ürünleri satan bir firma olmadığını bu haliyle davacının tescil belgesi kapsamındaki 9 uncu sınıfa dahil herhangi bir emtiada marka kullanılmadığı için marka hakkının ihlalinden söz edilemeyeceğini, müvekkiline ait "www.artekbilisim.com.tr" ... adlı internet sitesinde davacının marka hakkına tecavüz edilmediğini, herhangi bir haksız rekabet eyleminin söz konusu olmadığını, müvekkiline ait internet sitesi ... adının müvekkilinin tescilli ticaret unvanını kullanma hakkına dayandığını, ticaret unvanı ile meşru bir bağlantısı olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalının www.artekbilisim.com.tr ve "Artek+Şekil" ibareli kullanımlar ile "Artek" ibaresini içerir ticaret unvanı ve bu ibareyi içerir markasal kullanımlarının markaya tecavüz ve haksız rekabet teşkil ettiği, her ne kadar tescilli ticaret unvanını kullanmak markaya tecavüz olarak değerlendirilemez ise de davalının ARTEK ibaresini ticaret unvanından ziyade markasal olarak kullandığı, kullanımların taciri tanıtma işlevini aşarak markasal kullanım haline dönüştüğü, bu kapsamda ticaret unvanı terkin talebinin de yerinde olduğu, yine basiretli tacir olmanın gereği olarak sektöre davacıdan sonra giren davalının kendisine ticaret unvanı seçerken gerekli özeni göstermek ve dürüstlük kuralı gereği piyasada faaliyet gösteren firmalardan farklı ayırt edici bir unvan seçmekle yükümlü olan davalının bu noktada gerekli özeni göstermediği, dava sonrası başkası tarafından tescil ettirilmiş olan aynı ibarenin devralınmasının davayı konusuz kılmayacağı (davalı kullanımlarının devralanın marka tesciline uyumlu olmadığı da dikkate alındığında), zira taleplerin dava tarihi itibarı ile taleplerin değerlendirilmesi gerektiği gerekçesiyle davanın kabulü ile davalı kullanımlarının (www.artekbilisim.com.tr ve "Artek+Şekil" ibareli kullanımlar ile "Artek" ibaresini içerir ticaret unvanı ve bu ibareyi içerir markasal kullanımların) davacıya ait (2001/09183 2007/51221 numara ile tescilli) markalara tecavüz ve haksız rekabet teşkil ettiğinin tespitine, bu kullanımların durdurulmasına, önlenmesine, "www.artekbilisim.com.tr" sitesine erişimin engellenmesine, ... adının terkinine, davalıya ait "Artek" ibaresini içeren ticaret unvanının sicilden terkinine ve bu unvanının her türlü markasal kullanımın önlenmesine (sosyal medya da dahil) karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuşlardır.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkilinin ticaret unvanının 24.08.2011 tarihinde tescil edildiğini, davacı tarafın ticaret unvanını 26.12.2018 tarihli ıslah dilekçesiyle dava konusu yaptığını, ticaret unvan terkinine ilişkin davaların 5 yıllık zamanaşımı süresine tabi olduğunu, bilirkişi raporunda da bu hususa değinilerek mahkemenin taktirine bırakıldığını, hak düşürücü süre geçmiş olduğundan bu konudaki itirazlarının değerlendirilerek unvan terkini talebinin reddine karar verilmesi gerekirken kabulüne karar verilmesinin hatalı olduğunu, müvekkili şirketin üretim yapan, ürettiği malları ARTEK markasıyla satan bir şirket olmadığını, markanın davacı markasının tescilli olduğu 9 uncu sınıf emtialarda kullanılmadığı gibi, diğer hizmetlerinde sunulmadığını, markanın 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun (6769 sayılı Kanun) 7 nci maddesinin ikinci fıkrası ve 556 sayılı KHK'nın 9 uncu maddesinde tanımlanan biçimde kullanılmadığından marka ihlalinden bahsedilemeyeceğini, mahkemece "www.artekbilisim.com.tr" ile "Artek" ibaresini içerir ticaret unvanı kullanımların davacının 2001/09183 ve 2007/51221 numara ile tescilli markalarına tecavüz ve haksız rekabet teşkil ettiğinin tespitine karar verilmişse de, ... adı kullanan kişinin kullanımına dair hakkı veya meşru bir bağlantısı bulunmaması gerektiğini, müvekkilinin ARTEK ibaresini öncelikle sahibi olduğu 97/020700 nolu marka tescil belgesindeki "Tescilli Marka Hakkına" dayalı olarak kullandığını, ARTEK ibaresinin, müvekkilinin 2011 yılından beri ticaret sicil memurluğu nezdinde tescilli ticaret unvanının çekirdek unsuru olduğunu, bu ibare üzerinde 556 sayılı KHK'nın 8 ... maddesinin üçüncü fıkrasında tanımlanan "ticaret sırasında kullanılan işaret sahibi " sıfatıyla elde ettiğini, ticaret unvanının 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun (6102 sayılı Kanun) 50 nci maddesiyle koruma altında olduğunu, ARTEK ibaresi üzerinde 2011 yılından beri ... ve münhasır hakkının bulunduğunu, tescilli ticaret unvanı kullanımının haksız rekabet ve marka hakkına tecavüz etmediğini, ... adının da ticaret unvanı ve markadan kaynaklandığını, belirterek müvekkilinin 97/020700 sayılı marka tescil belgesinin " Büro makinelerinin eşyalarının tesisi, bakımı ve tamiri" hizmetleri bakımından tescil edilmiş olmakla birlikte davalı faaliyetleri ile ilgisi olmadığının anlaşıldığı belirtilmişse de, markanın tescil edildiği 27.08.1996 tarihinde bilgisayar ve donanımları ayrı bir sınıf altında sınıflandırılmamış bu makine ve cihazlar tebliğin 37 nci sınıfında "büro makinalarının tesis, bakım ve tamir hizmetleri" olarak sınıflandırıldığını, bu sınıfın müvekkilinin ticari faaliyetinin ana konusu teşkil ettiğini, mahkeme gerekçesinin yerinde olmadığını, müvekkilinin davacı markalarının tescilli olduğu, 09 uncu sınıf cihaz ve malları üretmediğini, satmadığını, 35 ... sınıfta, 37 nci sınıfta ve 42 nci sınıfta faaliyet göstermediğini, marka ihlalinin bulunmadığını, internet sitesinde markasal kullanım bulunduğu ileri sürülmüşse de, müvekkilinin davacı markalarının tescil sınıfında hizmet vermediğinden bu tespitin de hatalı olduğunu belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalı tarafın ARTEK esas unsurlu 35 ve 37 nci sınıfta 97/020700 numaralı markayı dava tarihinden sonra 14.03.2017 tarihinde devraldığı, markanın "büro makinelerinin ve donanımlarının kiralanması, büro makinelerinin eşyalarının tesisi, bakımı ve tamiri" sınıflarında tescilli olduğu, mevcut ticaret sicil kayıtlarından, davacı Arttek Sistem Entegrasyon ve Danışmanlık Hiz.A.Ş'nin 09.11.1995 tarihinde tescil edildiği, davalı Artek Grup Bilişim Büro Malz.Tic. Ltd. Şti.'nin 19.08.2011 tarihinde tescil edildiği, davacı tarafça davalı şirkete Beyoğlu 41 ... Noterliğinin 22 Haziran 2016 tarihli ihtarnamesinin tebliğ edildiği, ihtarnamede davalının ticaret unvanının müvekkilinin ticaret unvanı ile aynı olacak derecede benzer olduğu, usulsüz unvan tescili nedeniyle müvekkilinin haklarının ihlal edildiği, ARTTEK markasının müvekkilinin tescilli markası olduğu, benzer alanda faaliyet gösterildiğinden bu unvanın kullanılmasının müvekkili ile davalı arasında bağ kurulmasına sebebiyet vereceği, ihtarnamenin tebliğinden itibaren 15 gün içerisinde ticaret unvanının iltibasa neden olmayacak şekilde bir unvan ile değiştirilmesi ve internet ve diğer mecralardan marka ile iltibas halinde olan unvanın kaldırılmasının talep edildiği, ihtarnamenin 24 Haziran 2016 tarihinde davalı şirkete tebliğ edildiği, davalının ticaret unvanının 24.08.2011 tarihinde tescil edildiği, davanın 24.10.2016 tarihinde açıldığı, davacı tarafın ticaret unvanının terkini talebini 26.12.2018 tarihli ıslah dilekçesiyle ileri sürdüğü, ticaret unvanı terkini talebi yönünden 6102 sayılı Kanun'da yada yasal mevzuatta öngörülmüş bir zamanaşımı süresinin bulunmadığı, ancak uygulamada, ticaret unvan tescilinden sonra ... bir süre sessiz kalınarak, karşı tarafın yatırım yapması ve dava açılmayacağı yönünde kanaat oluşturulduktan sonra dava açılmasının 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun (4721 sayılı Kanun) 2 nci maddesinde düzenlenen iyi niyet kaidelerine aykırı olduğu ve hukuken korunmayacağının kabul edildiği, uygulamada sessiz kalma süresinin 5 yıl olduğu kabul edilmekle birlikte, somut olayda davacının, davalıya 5 yıllık süre dolmadan Beyoğlu 41 ... Noterliği'nin 22 Haziran 2016 tarihli ihtarnamenin tebliğ edildiği, ihtarnamede davalının ticaret unvanının müvekkilinin ticaret unvanı ile aynı olacak derecede benzer olduğu, usulsüz unvan tescili nedeniyle müvekkilinin haklarının ihlal edildiği ve 15 gün içerisinde tecavüz teşkil etmeyecek şekilde değiştirilmesinin ihtar olunduğu, dava dilekçesinde de davalının ticaret unvanının davacının unvanına tecavüz ve haksız rekabet teşkil ettiğinin vurgulanarak, markaya tecavüz ve haksız rekabet teşkil eden eylemlere son verilmesinin istenildiğinden davacının sessiz kaldığına yönelik istinaf isteminin yerinde görülmediği, ticaret sicil kayıtlarından, davacı tarafın çalışma konusunun; "Bilgisayar, bilgisayar ... birimleri ve Yazılımlarının toptan ticareti (bilgisayar donanımları, Pas cihazları, ATM cihazları vb. dahil) ”, davalı tarafın ise"her türlü bilgisayar ve bilgisayar sarf malzemelerinin, yazılımlarının ve programlarının alım, satım, kiralama ithalat ve ihracatı ve her türlü bilgisayar sistemlerinin kurulması" alanında faaliyet gösterdiği, her iki şirketin ... iştigal konularının bilgisayar olduğu, davalının internet sitesinin tescil tarihinin 21.11.2011 tarihi olduğu, internet sitesinde ticaret unvanın çekirdek unsuru olan ARTEK GRUP/ARTEK BİLİŞİM ibaresini markasal olarak kullandığı, kullanımın ticaret unvanı kullanımı kapsamında olmadığı, davacının tescilli markalarının tescil sınıfları ile benzer olduğu, davalının kullanım şekli itibarıyla 35 ve 37 nci sınıftaki 2016/94317 ve 2016/94312 sayılı şekil+ARTEKGRUP marka başvurularının reddine karar verildiği, dava tarihinden sonra 14.03.2017 tarihinde devraldığı, 97/020700 numaralı markanın, tescilli olduğu "büro makinelerinin ve donanımlarının kiralanması, büro makinelerinin eşyalarının tesisi, bakımı ve tamiri" sınıflarının davalı kullanımlarını hukuka uygun hale getirmeyeceği, davalının ticaret unvanının ARTEK çekirdek unsurun ARTEK GRUP şeklindeki markasal kullanımının, internet sitesi ... adının ve internet sitesindeki markasal kullanımlarının davacının tescilli ticaret unvanı ile tescilli markalarına tecavüz ve haksız rekabet teşkil ettiğinden ilk derece mahkemesince davanın kabulüne karar verilmesinin usul ve yasaya uygun olduğu gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü hususları tekrar ederek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, marka hakkına tecavüz ve haksız rekabetin tespiti, durdurulması ve menini ile ticaret unvanın sicilden terkini istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 ... maddeleri, 556 sayılı Markaların Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin (556 sayılı KHK) 9 uncu maddesi ve 8 ... maddesinin üçüncü fıkrası, 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun (6769 sayılı Kanun) 7 nci maddesinin ikinci fıkrası, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun (6102 sayılı Kanun) 50 nci maddesi, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun (4721 sayılı Kanun) 2 nci maddesi.

3. Değerlendirme

1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 ... maddesinde yer ... sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 ... maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

20.02.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.