Karar Detayı

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ: İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 44. Hukuk Dairesi

SAYISI: 2020/926 Esas, 2022/504 Karar

HÜKÜM: Esastan red

İLK DERECE MAHKEMESİ: İstanbul Anadolu 1. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi

SAYISI: 2017/67 E., 2018/136 K.

Taraflar arasındaki WİPO İdari Hakem Kararının iptali ve ... adının iadesi davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; Davalı şirket tarafından "DÖNERSTOP" markasının tescil ettirildiğini, müvekkili tarafından bu markanın ... adı olarak kullanıldığı iddia edilerek davalı tarafça hakem heyetine başvurulduğunu ve "donerstop.com" ... adının müvekkilinin kötü niyetli olarak tescil ettirdiğini iddia ederek, bedelsiz olarak kendi kullanımına verilmesini talep ettiğini, müvekkilinin hakem heyetine davalının bilinir olduğunu iddia ettiği markayı bilmediğini, kendi geliştirdiği proje için bu ... adını aldığını, ... adının şu aşamaya kadar kötü niyetli bir kullanımının olmadığını belirttiğini, hakem heyetinin haksız ve hukuka aykırı olarak donerstop.com ... adının davalı şikayet edene devrine karar verdiğini, müvekkiline hakem heyeti tarafından gönderilen mail ile, şikayet edene karşı dava açılmış olduğunun kanıtlanmış olması durumunda icra işlemlerinin durdurulacağının belirtildiğini, hakem kurulu tarafından araştırma yapılırken sadece davalının marka ismi ile ... adının yazılışının birebir aynı mı değil mi olduğu noktasında denetimin yapıldığını, hakem heyetinin hüsniyet kurallarına aykırı bir kullanım olduğu kanaatine vardığını, hatta müvekkilinin iddialarını kabul etmeyerek hakem heyetine delil sunulmadığının iddia edildiğini, hakem kararında DÖNERSTOP markasının varlığının kolayca anlaşılabileceğinin iddia edildiğini, ancak yaptıkları araştırmalarda bu adı ... bir kişiye rastlanmadığını, müvekkilinin hangi hareket, iş ve işlemleri neticesinde kendisinin kötü niyetli atfedildiğinin somut bir şekilde belirtilmediğini, müvekkilinin savunmaları dikkate alınmadan yanlı bir karar verildiğini, davalı tarafın patent başvurusundan bahsedildiğini, ancak yapılan incelemede, domain alımından sonra tescil işlemlerinin gerçekleştirilmiş olduğunun görülmekte olduğunu, yine internet üzerinden yapılan araştırmalardan da, bu ismin tanınır bir marka olmadığının ortada olduğunu, müvekkili tarafından bu ... adının alımı tarihinde davalı firmanın tanınırlık düzeyinin şimdikinden daha düşük olduğunu, müvekkilinin bu ... adını kullanmak istemesinin ve satın almasının sebebinin, maillerinde de belirtmiş olduğu gibi, "Döner noktası, döner yeri, döner durağı" gibi düşünülerek, ülkemizde kültürümüze mal olmuş dönerin daha kolay ve hızlı ulaşımını sağlamaya yönelik bir internet sitesi oluşturmak olduğunu, davalının hakem heyetine başvurusuna esas teşkil eden hususun, davacı ile davalı arasında bir haksız rekabetin olup olmadığı ve davacının kötü niyetli olup olmadığı hususu olduğunu, ancak müvekkiline atfedilecek herhangi bir kötü niyet söz konusu olmadığından, müvekkilinin bu ... adını kullanmasının engellenmesinin mümkün olmadığını, bu sebeplerle D2016 1611 Nolu İdari Hakem kararın kaldırılmasını, "dönerstop.com" ... adı haklarının müvekkilinin üzerinde kalmasını, bu talepleri kabul görmediği takdirde ise tüm hakların güncel tespit edilen değerleri üzerinden değerinin davacıya ödenmesi suretiyle davalıya devrine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; Müvekkilinin restoran işletmeciliği (fastfood zinciri) sektöründe faaliyet gösteren ve Türkiye'deki en büyük aile şirketlerinden ... Holding'in sahibi olan ... ailesinden ... ...'nın torunu ... Köseoğlu tarafından 2014 yılında kurulmuş bir şirket olduğunu, bir fastfood zinciri olan "DÖNERSTOP" markasının ise müvekkilinin yerli ve kendisine has özelliklere sahip konsepti ile 2014 yılında kurmuş olduğu ve halihazırda Türkiye çapında İstanbul, Bolu, Çanakkale, ... gibi farklı illerde toplamda 10 şubesi bulunan bir restoran zinciri ve markası olduğunu, müvekkilinin söz konusu faaliyetlerini Döner Stop markası adı altında gerçekleştirdiğini, müvekkilinin 31.10.2013 tarihinden bu yana 2013/88123 sayılı "Döner Stop" marka tescili ile işbu markanın 07.11.2013 tarihinden bu yana DÖNERSTOP markasını içeren www.donerstop.com.tr ... adının da sahibi konumunda olduğunu, müvekkilinin söz konusu marka ve ... adını aktif bir şekilde kullanmaya devam ettiğini, davacının ise donerstop.com isimli ... adını 06.06.2014 tarihinde kendi adına tescil ettirdiğini ve işbu ... adını müvekkiline ait DÖNERSTOP markası ile iltibas yaratacak şekilde kullanmaya başladığını, oysa ki davacının müvekkili ile hiçbir ortaklığı ya da ilgisinin bulunmadığını, ayrıca davacının söz konusu ... adına ilişkin meşru bir menfaati olmadığı gibi, müvekkili adına tescil edilmiş söz konusu markanın kullanımına ilişkin müvekkili tarafından verilen bir izin ya da lisansın da mevcut olmadığını, davalının tüm bu sebeplerle söz konusu ... adını kötü niyetli olarak kendi adına tescil ettirdiğini ve haksız menfaat elde etmek amacı güderek kullanmaya başladığını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile 2013/88123 numaralı 12.02.2014 başvuru tarihli "DönerSTOP" markasının 43.sınıfta 01.10.2014 tarihinde davalı şirket adına tescil edildiği, davacı adına tescilli marka bulunmadığı, "www.donerstop.com.tr" ... adının ise 07.11.2013 tarihinde davalı şirket tarafından tescil ettirildiği, davacının davaya konu "www.donerstop.com" ibareli ... adının 06.06.2014 tarihinde davacı tarafından tescil ettirildiği, davacı tarafça WIPO hakem kararının iptalini talep etmişse de verilen kararın Milletlerarası Tahkim Kanunu kapsamında verilmiş bir hakem kararı olmadığı, WIPO'nun uyuşmazlığın çözümünde uygulamış olduğu 01.12.1999 tarihinde yürürlüğe giren "... Adı Anlaşmazlıklarının Çözümü İçin Yeknesak Politikalar (The Uniform Domain Name Dispute Resolution Policy UDRP) kapsamında verilen kararın iptaline ilişkin bir düzenleme bulunmadığından hakem kararının iptali talebinin reddine karar verilmesi gerektiği, davacının ... adını tescil ettirmekte iyiniyetli olup olmadığı, ... adının haksız rekabet teşkil ... etmediğinin tespiti ile ... adının devri nedeniyle güncel değerinin tespiti talebi yönünden ise davalının marka tescil başvurusunun ve ... adı tescilinin davacıdan önce yapıldığı, davalının "DönerSTOP", "donerstop" ibareleri üzerinde önceye dayalı hakkının bulunduğu, davacının , davalının markası ve internet sitesi ile iltibas yaratacak şekilde internet sitesi ... adı tescil ettirmesi ve kullanmasının iyiniyetli olmadığı ve 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun (4721 sayılı Kanun) 2 nci maddesi gereğince kötüniyetin korunamayacağı gerekçesiyle davacı taleplerinin reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkilinin dönerstop ... adını bireysel olarak geliştirdiği bir proje kapsamında yürüteceği ticari faaliyeti için tescil ettirdiğini, İlk derece mahkemesi tarafından 4721 sayılı Kanun'un 2 nci maddesine atıf yapılarak öne sürülen kötüniyet kavramının içini doldurmaksızın verilen kararın hukuka aykırı olduğunu, WİPO içtihatlarında ve ICANN tarafından tespit edilmiş hallerde, kötüniyet kavramının belirli kriterlere bağlandığını, davalının marka tescilinin, domain tescilinden sonraki tarihte yapılmış olduğunu ve bilinirlik iddiasının da buna göre değerlendirilmesi gerektiğini, davalı şirketin www.donerstop.com.tr sitesini tescil ettirir iken www.donerstop.com domaini tescilinde hiçbir engelleri olmadığını, müvekkilinin bahse konu markayı bilme yükümlülüğü ve zorunluluğu veya imkanı da olmadığını, davalı şirket vekilinin müvekkilinin internet araştırması ile kolaylık ile şirketten haberdar olabileceği yönündeki niyet okumalarının yüzeysel olduğunu, bu noktadan çıkış ile kötüniyet tespitinin varlığının mümkün olmadığını, tahsislerin iki yöntemle yapıldığını, satış hususundaki talepler ile ilgili olarak bahse konu yönetmelikte düzenleme olduğunu, domain tescilindeki ana kuralın ilk gelen alır prensibi olduğunu, müvekkilinin düşünmediği halde gelen teklif üzerine satış görüşmesi yapmış olmasının hukuki bir ihlal veya kötüniyet olarak nitelendirilemeyeceğini, davalı şirket tarafından www.donerstop.com.tr isimli adres tescil ettirildiği tarihte www.donerstop.com adresinin de tescilinin mümkün olmasına rağmen yapılmadığını, davalı şirketin o tarihte bilinir tanınan ülke çapında köklü bir aileden gelen ticari deneyimi olan bir şirket olduğu iddiaları ile uyuşmayacak bir şekilde bu ... adının tescilini yapmadığını, satın almayı tercih etmediği ... adını sonrasında müvekkilinden bu şekilde devralmaya çalışmasının iyi niyet ile izahı zor bir husus olduğunu, bilirkişi raporunun bu açıdan hukuki olduğunu, davalı karşı tarafça öne sürülen itirazların tamamının hakem heyeti kararlarının kabul edilirliği üzerine olduğunu, hakem kararındaki WIPO içtihatlarının ise kendi uyuşmazlık konuları ile alakası olmadığını, tam olarak tanınabilir bir şirket olmadığını, o tarihte marka tescili bile söz konusu olmadığını belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile 2013/88123 numaralı 12.02.2014 başvuru tarihli "DönerSTOP" markasının 43 üncü sınıfta 01.10.2014 tarihinde davalı şirket adına tescil edildiği, davaya konu "www.donerstop.com" ibareli ... adının 06.06.2014 tarihinde davacı tarafından tescil ettirildiği, "www.donerstop.com.tr" ... adının ise 07.11.2013 tarihinde davalı şirket tarafından tescil ettirildiği,WİPO Hakem Kararı ile davacının www.donerstop.com ... adı ile davalının www.donerstop.com.tr ... adı ve markasının iltibas oluşturduğu, ... adının kötü niyetle tescil edildiği gerekçesiyle ... adının davalı şirkete devrine karar verildiği, ... adının aidiyeti ile ilgili uyuşmazlık hakkında daha önce WİPO tahkim ve arabuluculuk merkezince atanan hakemce karar verilmiş ise de davacının bu davayı açması sebebiyle ... adı idaresini sağlayan bir teşkilat olan ve İngilizce açılımı Corpartion for Assigned Names and Number olan İCANN Tüzüğüne (Rules for Unitorm Domain Name Dispute Resalution Poliey) göre hakemin kararına karşı yetkili mahkemede dava açılması halinde kararın infazı ... isminin transferi dava sonucunda verilecek karara göre gerçekleşmiş olacağı, davacının Türkiye'deki haklarına dayanması sebebiyle yetkili mahkemelerin Türk Mahkemeleri olduğu, ICANN Jenerik ... adlarını idare eden bir teşkilat olup bu konudan ... uyuşmazlıklarda idari yönde çözüm bulma noktasında 4 merkeze yetki verilmiş olup en önemlisi WİPO Tahkim Arabuluculuk Merkezi olduğu, ICANN tüzüğüne göre uyuşmazlığın yabancılık boyutu sebebiyle WİPO tahkim kararı ile çözümünde hukuka aykırılığın bulunmadığı, WİPO Hakem Kararı'nda sunulan delillerin yönetmelik hükümleri çerçevesinde değerlendirilerek tescilin kötü niyetle yapıldığı sonucuna varılarak devrine karar verildiği, internet üzerindeki alışveriş sitelerinin tanınmasının geleneksel alışverişlere göre hizmetin online oluşu ve tıklama ile erişimi mümkün oluşu sebebiyle çok daha hızlı olduğu, dolayısıyla davacının ... ismi, tahsis tarihinde davalının markası ve ... adından haberdar olduğu, davacının ise ... adına yönelik bir kullanımının olmadığı bu sebeple ... adını fiilen kullanmak veya ... bir ihtiyacı karşılamak üzere değilde bu ... adlarına sahip firmaların kendisine veya rakiplerine satmak niyetiyle tahsis ettiği kanaatine varıldığı, davacının ... adını ... bir ihtiyaç sebebiyle tescil etmediği, davalının marka ve ... adı kullanımının belli bir tanınmışlığa ulaşmış olduğunun açık olduğu, davacının kötü niyetinin kabulünün gerektiği ve 4721 sayılı Kanun'un 2 nci maddesine göre kötü niyet korunmadığından WİPO hakem kararının mevzuata uygun olduğu gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü hususları tekrar ederek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, D2016 1611 Nolu WIPO İdari Hakem kararının iptali ve ... adının iadesi istemine ilişkindir

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 ... maddeleri, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun (4721 sayılı Kanun) 2 nci maddesi, WİPO Tahkim ve Arabulucuk Merkezi (WIPO Arbitration and Medition Center) Uyuşmazlık Yönetmeliği'nin 4 üncü maddesinin (a) ve (b) bentleri

3. Değerlendirme

1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 ... maddesinde yer ... sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve yasaya uygun olup davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 ... maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

18.12.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.