Karar Detayı

MAHKEMESİ: Asliye Hukuk Mahkemesi

DAVA TARİHİ: 17.07.2008

BİRLEŞEN ANTALYA 3 ASLİYE HUKUK MAHKEMESİNİN 2009/306 ESAS YÖNÜNEN

HÜKÜM: Asıl dava kabul, birleşen dava kabul

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının bozma ilamına uyularak yapılan yargılaması sonucunda Mahkemece asıl ve birleşen davanın kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı, Yargıtayca duruşma istemli olarak davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildi. Duruşma için belirlenen 10.10.2023 günü hazır bulunan asıl davada davacılardan ... mirasçıları vekili Avukat ... ile diğer davacılar vekili Avukat ... ile davalı vekili Avukat ... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip, gereği düşünüldü.

I. DAVA

1.Davacılar vekili asıl davada dava dilekçesinde; müvekkillerinin murisinin keşidecisi olduğu bonoya dayalı olarak davalı tarafından müvekkilleri aleyhine icra takibi başlatıldığını, dava dışı mirasçılardan Ayşe Görgül ve eşi Yılmaz Görgül'ün murisin ehliyetsizliğinden de yararlanarak diğer mirasçılardan mal kaçırmak amacıyla davalı ile fikir birliği yaparak murise 490.000 USD ve 510.000 USD bedelli toplamı 1.000.000,00 USD bedelli senet imzalattıklarını, davalı ...'ın murise 1.000.000,00 USD ödeyebilecek güçte olmadığını, murisin 78 yaşında öldüğünü ve ölümünden 5 ay önce bu senetleri düzenlediğini, murisin terekesinde toplam 1.000.000,00 USD hareketi göremediklerini, yaşlı ve alzheimer hastası olan murisin fiil ehliyetinin bulunmadığını, senetteki imzanın ve yazıların farklı zamanda dolduğunun anlaşılabileceğini, müvekkillerinden ...'ın mirasçı Ayşe Görgül aleyhine muvazaa nedeni ile tapu iptali davası açtığını, davanın kabul edildiğini ve kararın Yargıtay onaması ile kesinleştiğini, bu sebeple söz konusu senetlerin rakam hanesinin doldurularak icraya konulduğunu ileri sürerek, 510.000 USD bedelli bono sebebi ile davacıların davalıya borçlu olmadığının tespitini ve bononun ve takibin iptalini talep ve dava etmiştir.

2. Davacı ... vekili birleşen davada dava dilekçesinde; asıl dava dosyasındaki iddiaları tekrarlayarak müvekkilinin 490.000 USD bedelli bonodan dolayı payına düşen 122.500 USD bedelden borçlu olmadığının tespitini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; murisin ehliyetinin tam olduğunu, yazılı belgeye karşı tanıkla ispatın mümkün olmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. MAHKEME KARARLARI, BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Mahkemece Verilen Karar

Mahkemece 02.12.2016 tarih, 2014/473 E. ve 2016/357 K. sayılı kararı ile somut olayda taşınmazlara ilişkin uygulanan 0l.04.1974 tarih 1/2 sayılı İnançları Birleştirme Kararında yer bulan muris muvazaasının uygulanması imkanının olmadığı, davacıların muris ile davalı arasındaki davaya konu senetlere ilişkin muvazaa iddiasında bulunduklarını, mirasçıların (küllü halefiyet nedeniyle) kural olarak taraf kavramına dahil oldukları, senede karşı ileri sürdükleri iddiayı ancak senetle ispat edebilecekleri, muvazaa iddiasının bu nedenle yazılı belge ile ispatlanması gerektiği, murisin ehliyetsizlik iddiasına ilişkin ATK'dan alınan rapora göre murisin senet düzenleme tarihleri itibariyle fiil ehliyetinin olup olmadığına ilişkin bir değerlendirme yapılamayacağı, kaldı ki davalı hakkında resmi evrakta sahtecilik ve dolandırıcılık suçlarından kamu davası açıldığı bu yargılama neticesinde davalı sanığın beraat ettiği, verilen yerel mahkeme kararının Yargıtayca onanıp kesinleştiği bozma ilamında da bu hususa işaret edildiği, yapılan imza incelenmesinde senet altındaki imzaların murise ait olduğu, yine 01.04.1999 tarihli protokol başlıklı belge de dikkate alınarak ispatlanamayan asıl ve birleşen davanın reddine karar verilmiş, karar davacılar vekilince temyiz edilmiştir.

B.Bozma Kararı

Dairemizin 16.12.2021 tarih, 2021/3450 E. ve 2021/7192 K. sayılı kararıyla muris Memduha ile davalı ... arasında akdedilen 01.04.1999 tarihli protokolde ‘’Daha önce varılan anlaşma çerçevesinde ... tarafından Memduha Uyanık’a toplam 1.000.000 USD verilmiştir. ‘’ ifadesi yer almakta ise de davalı ... gerek aynı olay nedeniyle hakkında açılan Antalya 2. Ağır Ceza Mahkemesi'nin 2010/254 E., 2012/258 K. sayılı ceza dosyasındaki savunmasında ve gerekse bu dosyanın 16.09.2011 tarihli duruşmasında alınan beyanında "490.000 Doları 3. ayın sonu veya 4. ayın başında 2000 yılında, geri kalan 510.000 Doları da yaklaşık 20 21 gün sonra Yılmaz Gürgöl'e yine evinde teslim ettim." şeklinde açıkça ikrarı karşısında, mahkemece senede dayalı olarak murise sözleşmeye konu paranın davacıların murisi Memduha'ya verildiğinin kabulü ile asıl ve birleşen davanın reddine karar verilmesinin doğru olmadığı, yine 01.04.1999 tarihli sözleşme tarihi itibariyle alzheimer hastası olduğu ve fiil ehliyetinin bulunmadığı iddia edilmiş olan muris Memduhe Uyanık'ın sözleşme tarihi itibariyle 75 yaşında olduğu, Adli Tıp Kurumu’ndan alınan 20.04.2011 tarihli raporda, senetlerin düzenlenme tarihi itibariyle murisin alzheimer hastası olup olmadığının tespit edilemediği belirtilmiş ise de; murisin çocukları ile birtakım sorunlar yaşadığı hususunu bildiği bizzat kendi beyanlarından anlaşılan davalı ...’ın, sözleşme tarihi itibariyle 75 yaşında ve bir çok tanık beyanıyla hafızasını kaybettiği ileri sürülen murisin yaşı itibariyle akıl ve ruh sağlığının yerinde olup olmadığı hususunda bir doktor raporu almaksızın kendisiyle sözleşme yapmasının, 1.000.000 USD gibi oldukça yüksek miktarda bir parayı vermesinin, yine kendisinden aynı miktarda senet almasının, paranın akıbeti konusunda hiçbir iz bulunmamasının hayatın olağan akışına aykırı olup olmadığı ve bu durumda 4721 sayılı Kanun'un 15 nci maddesi uyarınca muris ile davalı arasındaki protokolün geçerli olup olmadığı hususunda bir değerlendirme yapılmamasının doğru olmadığı gerekçesiyle kararın bozulmasına karar verilmiştir.

C. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararı ile davalının ceza dosyasında ve 16.09.2021 tarihli duruşmada 490.000 USD 'yi 2000 yılının 3 veya 4 üncü ayının başında, 510.000 USD'yi ise yaklaşık 20 21 gün sonra Yılmaz Görgül'e teslim ettiğini ikrar ettiği, nakden kaydı içeren her iki bono nedeniyle muris Memduha Uyanık'a herhangi bir para verilmemiş olduğu, bu senetlerin bedelsiz olduğu, 2007/3115 E. sayılı dosyada senedin 4/3'ünün Mehmet dışındaki mirasçılar tarafından ödendiği şeklindeki açıklamanın da halin mutad cereyanına uygun olmadığı, davalının adli tahkikatta, senedin bu bölümünü Yılmaz Görgül vasıtası ile tahsil ettiğini ifade ettiği, ancak davacı mirasçıların ...'la hiçbir para alışverişlerinin olmadığı, davalının esas ilişkide olduğu kişinin dava dışı Yılmaz Görgül olduğu, davacılardan ... tarafından açılan muris muvaazası nedeniyle tapu iptal ve tescil davasında muris Memduha Uyanık'ın kızı Ayşe Görgül ile yaşadığı, taşınmazını satması için haklı ve makul bir nedeninin bulunmadığı, murisin ölüm tarihi itibari ile ve temlik tarihinden sonra terekesinde paraya tesadüf edilmediği şeklindeki gerekçelerle davanın kabulüne karar verildiği, kararın kesinleştiği, senetlerin düzenlendiği tarihte murisin 78 yaşında olduğu, tanık anlatımlarına göre bazı hastalıklarının bulunduğu, bu verilere göre dava dışı Ayşe Görgül ve eşi Yılmaz Görgül'ün murisi etki altına alarak bu senetleri imzalattırdığı, özellikle birleşen davadaki takibin sadece ... hakkında yapılması ve ...'ın ise muvazaa davasının davacısı olmasının bu senetlerin murisin serbest iradesinin ürünü olduğunu kabul etmeye imkan bırakmadığını, murisin terekesinde herhangi bir para da çıkmadığını, senetlerin bedelsiz olması nedeniyle her iki davanın da kabulünün gerektiği, davalının senetlerin dayanağı olarak gösterdiği 01.04.1999 tarihli protokol yönündense 01.04.1999 tarihinde 1.000.000 USD bedelli bir turizm anlaşmasının, ancak turizm ve emlak işini meslek edinmiş, bu konuda uzman olan kişilerce ve tafsilatlı olarak yapılabileceği, ancak yarım sayfadan ibaret bu belgenin, 1.000.000 USD bedelli bir turizm sözleşmesinden daha çok, kırsal yörelerde sıklıkla karşılaşılan alelade menkul veya zilyetlik satış belgelerine benzediği, murisin belge altındaki imzasının, güçlükle atılmış izlenimini verdiğini, bu imzanın okuma yazma bilmeyen yaşlı insanların yaşamlarında nadiren ve ancak güçlükle attıkları bir imza görünümünde olduğu, böylesi bir konumda olan muris Memduha Uyanık'ın kendi serbest iradesi ile 1.000.000 USD değerinde bir sözleşmeye imza attığının kabulünün halin mutad cereyanına ve fiili karinelere uygun düşmeyeceği, böyle bir sözleşmenin taraflarının tacir kabul edilmesi gerektiği, tacirlerinse 1.000.000 USD değerinde bir sözleşmeyi teknik ve hukuki tüm ayrıntılarına yer vererek daha profesyonelce düzenleyecekleri, davalı ve dava dışı Yılmaz Görgül ile arasındaki ilişkinin, bu protokolün de murisin rızası ve iradesi hilafına düzenlenerek ona imzalatıldığını gösterdiğini, davalının muris ve çocukları arasındaki ilişkileri bildiği, soruşturma dosyasında verdiği yazılı ifadede "hakkımda şikayetçi olan kişi son 20 yılını annesi olan Memduha ile düşmanca ilişkiler içinde geçiren bir kere bile annesini göremeyen hatta annesi ölmeden önce annesinin ismini taşıyan çocuğunun ismini dahi mahkeme kararı ile değiştiren bir kişiliğe sahip bir kişi imiş"şeklinde açıklamalarda bulunduğu, ailenin dışında yer alan onlarla ticaret yapan biri gibi değil, bir muvazaa davasında ailenin bir ferdi gibi yapılan açıklamaları olduğu, davanın bu yönden de kabul edilmesinin gerektiği, davalının ceza yargılamasında beraat etmiş olması karşısında kötü niyet tazminatına hükmedilemeyeceği gerekçesiyle asıl ve birleşen davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; karar düzeltme aşamasında kararın bozulmasının hukuka uygun olmadığını, muhalefet şerhinde belirtilen gerekçelerle kararın onanması gerektiğini, müvekkilinin Antalya ilinde bir çok inşaat yaptığını, birikimleri ile Marmaris ilinde bir yatırım yapmak amacıyla kârına inanarak ve Ayşe Görgül'ün eşi Yılmaz Görgül'e güvenerek birikimlerini bu işe aktardığını ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Asıl ve birleşen dava bonoya dayalı menfi tespit istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu 72 nci madde.

3. Değerlendirme

Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davalı vekilinin bütün temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

V. KARAR

Açıklanan sebeplerle ;

Davalı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Takdir olunan 17.100,00 TL duruşma vekâlet ücretinin davalıdan alınarak, davacılara verilmesine,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,

12.10.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.