Karar Detayı

MAHKEMESİ: İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi

SAYISI: 2019/1536 Esas, 2021/1890 Karar

HÜKÜM: Esastan ret; davanın kabulü

İLK DERECE MAHKEMESİ: İstanbul 3. Asliye Ticaret Mahkemesi

SAYISI: 2014/1315 E., 2017/749 K.

Taraflar arasındaki satılanın ayıpsız benzeri ile değiştirilmesi davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın ayrı ayrı davalılar vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı ... vekili tarafından ve ek kararı Davalı Doğuş Otomotiv Servis ve Tic. A.Ş. vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının davalı ...tarafından ithal edilen aracı yetkili satıcı olan diğer davalıdan satın aldığını, teslim formlarını imzaladığını, ancak davaya konu aracın fiilen teslim alınacağı sırada bütün kaporta aksamında sarı leker olduğunun, sağ orta kapısında ise çöküntü olduğunun fark edildiğini, bu nedenle aracın fiilen teslim alınmadığını, aynı gün Doğuş Otomotiv'in şikayet hattının aranarak durumun bildirildiğini, ayıp ihbarının davalılara yasal süresi içinde gerek sözlü gerek noter kanalıyla bildirildiğini ancak sonuç alınamadığını, ihtarnameden hemen sonra davalı ... tarafından gönderilen ihtarnamede 2 gün içinde aracın şirket otoparkından alınması aksi halde aracın bir otoparka çektirilmek suretiyle araç çektirme ve sair masrafların müvekkiline ait olacağının ihtar edildiğini, araç üzerinde yapılan delil tespitinde ayıpların tespit edildiğini, keşif sonrasında aracın müvekkili şirket yetkilisi tarafından ihtirazi kayıt ile teslim alındığını, davalıların ayıplı maldan müteselsilen sorumlu olduğunu ileri sürerek ayıplı aracın ayıpsız yenisi ile değiştirilmesi, bunun mümkün olmaması halinde ise satışın iptali ile 79.710,00 TL ayıplı aracın bedelinin fatura tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davacıya iadesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; zamanaşımı süresinin geçtiğini, alınan tespit raporuna göre araçtaki lekelerin araç boyasına zarar vermediğinin aracın değerini düşürmediğinin, aracın sağ orta kapı kısmında hafif darbe sonucu çöküntü ve boyada iz olduğunun, aracın sıfır olması sebebiyle bu durumun aracın değerinde 5.000,00 TL değer kaybına sebep olacağının tespit edildiğini, davacının aracındaki 5.000,00 TL'lik değer kaybına karşılık 79.710,00 TL talep etmesinin taraflar arasındaki menfaat dengesini bozacağını ve adil olmayan bir durumun ortaya çıkacağını savunarak davanın reddini istemiştir.

2.Davalı Doğuş Otomotiv Servis ve Tic. A.Ş. vekili cevap dilekçesinde; ayıp ihbarının süresi içerisinde yapılmadığını, dava konusu araçta herhangi bir ayıp bulunmadığını, alınan tespit raporunda araçtaki oluşumların ürün kaynaklı olduğuna dair herhangi bir tespit yer almadığını, araçta oluştuğu iddia edilen sarı lekeler şeklinde belirtilen oluşumların boya yüzeyinin temizlenmesi ile çıktığını, yine tespit raporunda bu tarz oluşan lekelerin aracın boyasına zarar vermediği ve aracın değerini düşürmediğinin de tespit edildiğini, aracın sağ orta kapısının üzerindeki çöküntü şeklindeki oluşumun ise bir darbe sonucu oluştuğunun bilirkişi tarafından tespit edildiğini, zira bu tespitte de aracın boya ve gövdesi üzerinde ürün kaynaklı bir oluşumun yer almadığını, dolayısıyla araçta imalattan kaynaklanan herhangi bir problem veya gizli ayıbın bulunmadığını, delil tespiti raporunda araç üzerinde 5.000,00 TL değer kaybı tespit edildiğinden araç değişimi veya bedel iadesini gerektirir bir husus mevcut olmadığını, davacının faiz talebinin reddinin gerektiğini, davacının aracı uzun süre kullandığını ve halen kullanmakta olduğunu, bu nedenle kullanım bedelinin hakkaniyet gereği araç bedelinden mahsubunun gerektiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının aracı ihtirazi kayıtla teslim aldığı, teslim tarihi ve ayıp tarihi dikkate alındığında ayıp ihtarının davacı tarafça süresinde yapıldığı, davacının davadaki taleplerinin aracın ayıpsız misli ile değiştirilmesi olduğunu belirterek neticei talebini açıkladığı, bilirkişi raporuyla da belirlendiği üzere mevcut ayıpların malın teslimi anında görülebilecek açık ayıplar olduğu, davacıdan sıfır km olarak aldığı aracı gözle görülür ayıplarıyla satın alması ve kullanmasının beklenemeyeceği, davacının seçimlik haklarından ayıpsız misli ile değişim hakkını kullanmak istediği ve talebinde haklı olduğu, her ne kadar bilirkişi raporunda yenisi ile değişim halinde %20 tenzilat yapılması gerektiği belirtilmişse de, aracın fatura bedelinin peşin olarak ödendiği, ödenen bedelin davalı tarafça bu zamana kadar kullanıldığı, aracın da davacı tarafça kullanıldığı, bu nedenle her iki taraf aleyhine kullanım tenzilatı uygulanmasına gerek bulunmadığı kanaatine varıldığı, davalı tarafın aracın mislinin ellerinde bulunmadığı yönündeki savunmaları bulunsa dahi bu hususun kararın infaz aşamasında değerlendirilebileceği, misliyle değiştirilmesine dair karar vermeye engel teşkil etmediği gerekçesiyle davanın kabulüne, 2013 model Volkswagen Carevelle 2.0 TDI hp comfortline man. model aracın davalılar tarafından ayıpsız olan misliyle değiştirilerek davacıya verilmesine, 34 GA 5904 plakalı davacı tarafından alınan aracın davalıya iadesine, edimlerin birlikte ifasına karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde ayrı ayrı davalılar vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1. Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle;

a.Aracın ayıpsız misli ile değiştirilmesi şeklindeki kararın infazı mümkün olmayan bir karar olduğunu,

b.Zamanaşımı itirazı konusunda mahkemece karar verilmediğini,

c.Somut olayın özelliklerine göre 4.000,00 TL tutarında değer kaybının olduğu yerde 79.710,00 TL bedelli aracın iadesine karar verilmesinin tarafların edimleri arasında dengeyi bozan ve adil olmayan bir karar olduğunu,

d.Aracın kullanım bedeli olarak bilirkişi raporlarında belirtilen yüzde 20 oranındaki indirimin mahkemece yapılmadığını savunarak kararın kaldırılmasını istemiştir.

2. Davalı Doğuş Otomotiv Servis ve Tic. A.Ş. vekili istinaf dilekçesinde özetle;

a.Davacının ayıp ihtar şartını yerine getirmediğini,

b.Araçta gizli ayıp veya üretim hatasının bulunmadığını,

c.Davadaki talebin dürüstlük kurallarına aykırı olduğunu, değer kaybı olan 5.000,00 TL gözetildiğinde araç değişimi veya bedel iadesi yerine ayıp oranında indirim veya ücretsiz onarım yönünde karar verilmesinin hakkaniyet gereği olacağını,

d.Aracın kullanıldığı gözetildiğinde kullanım bedelinin araç bedelinden mahsubunun gerektiğini,

e.Davacının terditli talepte bulunmasının usule aykırı olduğunu savunarak kararın kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

1.Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile somut olayda hukuki ihtilafın alıcının satılandaki ayıp nedeni ile ayıpsız misli ile değişim seçimlik hakkının kullanıp kullanamayacağı noktasında olduğu, davaya konu aracın 06.04.2013 tarihinde teslimi esnasında davacının ayıpları farketmesi üzerinde aracı teslim almaktan imtina ettiği ve davalılara ihtarname gönderdiği, ayıp ihbarının süresinde yapıldığı, davacının teslim öncesi fark ettiği hasar ve diğer ayıplar nedeniyle aracı bu haliyle kabul etmek zorunda olmadığı, satın alınan ürünün sıfır kilometre motorlu araç olmasının aracın her yönüyle ayıpsız olmasını gerektirdiği, davacının ilk andan itibaren iradesinin aracı teslim almamak yönünde olduğu da gözetildiğinde, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 227 inci maddesinin dördüncü fıkrasının olayda uygulanma imkânının bulunmadığı, gerek delil tespiti dosyası gerekse de yargılama sırasında mahkemece aldırılan bilirkişi raporlarına göre davacının ayıpsız misli ile değişim talebinin kabul edilmesinde usule aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davalılar vekilinin istinaf başvurularının ayrı ayrı esastan reddine karar verilmiştir.

2. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen ek kararı ile Davalı Doğuş Otomotiv vekilinin temyiz başvurusunun, temyiz karar harcının verilen 1 haftalık kesin süre içerisinde süresinde yatırılmadığından yapılmamış sayılmasına ilişkin ek karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... vekili ve Davalı Doğuş Otomotiv Servis ve Tic. A.Ş. vekili ve ek karara karşı Davalı Doğuş Otomotiv Servis ve Tic. A.Ş. vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf sebeplerini tekrar ederek kararın kaldırılmasını istemiştir.

2.Davalı Doğuş Otomotiv Servis ve Tic. A.Ş. vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf sebeplerini tekrar ederek kararın kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, dava konusu aracın ayıpsız misli değiştirilmesi şartlarının oluşup oluşmadığı ve Mahkemece verilen ek kararın yerinde olup olmadığı noktalarında toplanmaktadır.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 353 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin birinci alt bendi

3. Değerlendirme

1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı ... vekilince temyiz dilekçesinde ve davalı Doğuş Otomotiv Servis ve Tic. A.Ş. vekilince ek karara yönelik temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın ve ek kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1. Davalı ... vekili yönünden temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

2. Davalı Doğuş Otomotiv Servis ve Tic. A.Ş. vekili yönünden temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi ek kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderlerinin temyiz eden davalı ... ve Lojistik San. Tic. A.Ş.'ne yükletilmesine,

Aşağıda yazılı peşin harcın istek halinde davalı Doğuş Otomotiv Servis ve Tic. A.Ş.'ne iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

05.07.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.