Karar Detayı

MAHKEMESİ: Ticaret Mahkemesi

SAYISI: 2021/1824 Esas, 2022/80 Karar

HÜKÜM: Ret

Taraflar arasındaki alacak davasından dolayı yapılan yargılama sonunda Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı vekilince temyiz edilmesi üzerine, Dairemizce yapılan inceleme sonunda bozulmuş, mahkeme tarafından Dairemiz ilamına karşı direnilmiştir.

Direnme kararının davalı vekili tarafından temyizi üzerine Dairemizce bozma kararı yerinde bulunarak direnme kararı incelenmek üzere dosya Hukuk Genel Kuruluna gönderilmiştir.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 28.09.2021 tarihli ve 2017/(19)11 936 E., 2021/1090 K. sayılı ilamı ile davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile direnme kararının Özel Daire bozma kararında gösterilen nedenlerden dolayı bozulmasına karar verilmiştir. Mahkemece bozma ilamına uyularak verilen davanın reddine dair karar davacı vekilince temyiz edilmiştir. Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin davalıdan aldığı tuzsuz fıstık ürünü ile ilgili İl Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü tarafından yapılan denetimde aflotoksin tespit edilmesi üzerine müvekkiline idari para cezası kesildiğini ve sözkonusu ürünlere el konularak imha edildiğini, bu nedenle ayıplı ürünün davalıya iade edilemediğini, müvekkiline ait ticari defter incelendiğinde davalı dışında bir yerden ürün alınmadığının görüleceğini belirterek, ürün bedeli olan 484,80 TL'nin, ürünün etiketsiz olması nedeniyle ödenen 1.781,25 TL idari para cezası ile aflatoksinli oluşu nedeniyle ödenen 8.906,25 TL para cezasının ve ihtarname gideri olan 94,83 TL olmak üzere toplam 11.267,13 TL'nin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; müvekkiline süresinde ihbar yapılmadığını, idarece yapılan tespitte müvekkile ait markalı ve torbalı ürün üzerinde yapılmış bir tespit olmadığını, açık ürünlerde tespit yapıldığını, müvekkilinin fatura bedelinin tahsili için icra takibi yapması üzerine bu davanın açıldığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

III. MAHKEME KARARLARI, BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A.Mahkemece Verilen ilk Karar

Mahkemece 22.01.2015 tarih ve 2013/368 E., 2015/43 K. sayılı kararıyla;davacı tarafın ürünlerin aflotoksinli olduğunu İl Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğünün 17.07.2012 tarihli denetim ve kontrol raporu ile öğrendiği, davalı tarafın davacıya çekmiş olduğu Denizli 7. Noterliğinin 03.10.2012 tarihli ve 21900 yevmiye nolu cevabi ihtarnamesinden anlaşıldığı üzere davacı tarafın mallardaki gizli ayıbı davalıya derhal ihbar ettiği, bu nedenle davalının aflatoksinli ayıplı ürünler nedeniyle ödenen idari para cezasından ve buna ilişkin ihtarın tebliğinden sonra temerrütten sorumlu olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, 8.906,25 TL alacağın temerrüt tarihi olan 11.10.2012 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, fazlaya ilişkin taleplerin reddine karar verilmiş, hüküm davalı vekilince temyiz edilmiştir.

B. Bozma Kararı

Yargıtay (Kapatılan) 19. Hukuk Dairesinin 03.12.2015 tarih 2015/6419 E., 2015/16228 K. sayılı kararı ile davacı tarafın işyerinde 02.07.2012 tarihinde yapılan denetimde ''...etiketi bulunmayan 19 adet 25 kg'lık glikoz (plastik kovalarda) ve 10 adet 8 kg'lık yine etiketi bulunmayan kavrulmuş yer fıstığı bulunduğu, yer fıstığından numune alınarak incelemeye alındığı'' şeklinde tutanak tutulduğu, 17.07.2012 tarihinde ise analiz sonucunda yer fıstığı numunesindeki aflotoksin miktarının mevzuata uygun olmadığı belirlenip, davacıya idari ceza uygulandığı, davalı satıcının ise, davacıya sattığı ürünlerin paketli ve etiketli olduğunu bildirdiği, idarece alınan analiz raporuna konu olan numunelerin kendisine ait olmadığını savunduğu, mahkemece söz konusu ayıplı ürünlerin davalı tarafından satıldığı kabul edilmiş ise de, numune alınan ürünlerin davalı tarafından satıldığı konusunda dosyada yeterli delil bulunmadığı, mahkemece bu yönde ispat yükünün davacı tarafta olduğu kabul edilerek davacının delilleri değerlendirilip, sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmadığı gerekçesiyle bozulmuştur.

C. Mahkemece Verilen Direnme Kararı

Mahkemenin 23.06.2016 tarihli ve 2016/492 E., 2016/600 K. sayılı kararı ile önceki gerekçeler yanında tüm dosya kapsamı ve tarafların defterlerinde yapılan inceleme neticesinde; davacının 31.05.2012 tarihinden sonra davalıdan başka bir firmadan aynı cins ürün alımı yapmadığı, bu durumda Denizli İl Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğünün incelemesine konu olan ürünlerin davalı tarafından davacıya satılan ürünler olduğu gerekçesiyle direnme kararı verilmiştir.

D.Dairemizin İnceleme Kararı

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 373 üncü maddesinin beşinci fıkrası gereğince Dairemizce yapılan incelemede, Daire kararının yerinde olduğu belirtilerek temyiz incelemesi yapılmak üzere dosyanın Hukuk Genel Kuruluna gönderilmesine karar verilmiştir.

E.Hukuk Genel Kurulu Kararı

Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 28.09.2021 tarihli ve 2017/(19)11 936 E., 2021/1090 K. Sayılı ilamı ile mahkemece, ispat yükünün davacıda olduğu kabul edilerek davacının delilleri de değerlendirilmek suretiyle varılacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken ispat yükünde yanılgıya düşülerek hüküm kurulması yerinde olmadığı gerekçesiyle direnme kararının Özel Daire bozma kararında gösterilen nedenlerden dolayı bozulmasına karar verilmiştir.

F.Mahkemece Bozma İlamına Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davaya konu edilen numune alınan ve ayıplı olduğu belirlenen ürünlerin davalı tarafından satıldığı konusunda dosyada yeterli delil bulunmadığı, bu durumda ispat yükü kendisinde olan davacının ayıplı olduğu belirlenen ürünlerin davalıdan satın alınan ürünler olduğunu ispat etmesi gerektiği, her ne kadar mahkemece tarafların ticari defterleri üzerinde inceleme yaptırılmış ve davacının 31.05.2012 tarihinden sonra davalıdan başka firmadan aynı cins ürün alımı yapmadığı rapordan anlaşılmakta ise de bu hususun tek başına, davaya konu ayıplı ürünlerin davalıdan satın alındığı hususunu ispata elverişli olmadığı, dosyada mevcut delillerle, davaya konu edilen ayıplı ürünlerin davalıdan satın alındığı usulünce ispatlanamadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; davacı şirketin 903983 numaralı fatura ile davalıdan 31.05.2012 tarihinde 190 kg kavrulmuş tuzsuz iç fıstık satın aldığı ve aldığı bu ürünü müşterilerine sattığı, İl Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü tarafından 02.07.2012 tarihinde yapılan denetimde, bu üründen numune alınarak yapılan analizler sonucunda aflatoksinli olduğunun tespit edildiği, ürünün etiketsiz olması sebebiyle idari para cezalarının davalıya değil müvekkiline kesildiğini ve 80 kg ürünün de imha edildiğini, müvekkilinin yaşanan bu durumu davalıya Denizli 4. Noterliğinin 21737 yevmiye numaralı ihtarnamesi ile derhal haber verdiğini, davalını ürünü kendisinin satmadığını iddia ettiğini, ayıp ihbarı üzerine hemen özel istekle, müvekkiline sattığı ürünleri değil kendi seçtiği ürünleri götürerek Denizli Gıda Kontrol Labarotuvarı Müdürlüğünde analiz yaptırdığını, bu sebeple, davalının ürünleri üzerinde yapılan analizleri kabul etmediklerini, ayrıca, tarafların ticari defterleri/faturaları ve tüm diğer kayıtlarının incelendiğini ve davacının başka bir yerden fıstık almadığının netleştiğini, duruşmada dinlenen davacı tanığının ifadesinde "taraflar arasında geçen telefon konuşmasını duyduğunu, davalının ürünü kendisinin sattığı ve ceza gelirse ödeyeceğini söylediğini" beyan ettiğini, davacının bu telefon konuşması neticesinde, zararının tazmin edileceği düşüncesi ile davalı ile 8 yıldır devam eden ticari ilişkisini dava konusu olaydan sonrada devam ettirdiğini, davalının kötü niyetli olduğu ortaya çıktıktan sonra işbu davayı açmak zorunda kaldığını belirterek ileri sürülen sebepler ve re'sen dikkate alınacak sebeplerle kararın bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık; dava konusu edilen ayıplı ürünlerin davacıya davalı tarafından satılıp satılmadığı hususunun ispatı noktasında toplanmaktadır.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Usulü Kanunu'nun 190, 200 üncü maddeleri

3. Değerlendirme

Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacı vekilinin bütün temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

V. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Davacı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı peşin harcın istek halinde ilgiliye iadesine, Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,

24.04.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.