Karar Detayı

B O Z M A Ü Z E R İ N E

MAHKEMESİ: Ağır Ceza Mahkemesi

SAYISI: 2017/96 E., 2019/304 K.

SUÇ: Tacir veya şirket yöneticisi olan ya da şirket adına hareket edenkişilerin ticari faaliyetleri sırasında dolandırıcılık

HÜKÜMLER: Beraat

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ: Bozma

Sanıklar hakkında bozma üzerine kurulan hükümlerin; karar tarihi itibarıyla 6723 sayılı Kanun’un 33 üncü maddesiyle değişik 5320 sayılı Kanun’un 8 inci maddesi gereği yürürlükte bulunan 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu’nun (1412 sayılı Kanun) 305 inci maddesi gereği temyiz edilebilir olduğu, karar tarihinde yürürlükte bulunan 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 260 ıncı maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edenin hükümleri temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, 1412 sayılı Kanun’un 310 uncu maddesi gereği temyiz isteğinin süresinde olduğu, aynı Kanun’un 317 nci maddesi gereği temyiz isteğinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

Bozma üzerine yapılan yargılamada İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen incelemeye konu kararı ile sanıklar hakkında nitelikli dolandırıcılık suçundan 5271 sayılı Kanun'un 223 üncü maddesinin ikinci fıkrasının (e) bendi uyarınca beraatlerine karar verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Katılanlar vekilinin temyiz istemi; suçun sübut bulduğuna, sanıkların cezalandırılmaları gerektiğine ilişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

1. Sanık ...'nin %50 hissesi kendisine, diğer %50 hissesi ise...'na ait olacak şekilde 2002 yılında ... Gıda ... Ltd. Şti.yi ... Ticaret Sicili Memurluğuna tescil ettirdiği,...'nun 2003 yılında % 25 hisseyi sanık ...'e, diğer %25 hisseyi ise sanık ...'ye devrettiği, sanık ...'ın Abdurrahman'ın oğlu olduğu, 31.08.2007 tarihinde de Abdurrahman'ın %50 hissesi ile oğlu ...ın %25 hissesinin sanık ... ile eşi sanık ...'e devredildiği, böylece ...ile oğlu ...ın bu şirkette hisselerinin kalmadığı; öte yandan 16.06.2005 tarihinde ...Gıda ... Ltd. Şti. adıyla bir başka şirketin sanık ... ile ...'ın kardeşleri Özay ... ve Hasan ... tarafından kurulduğu, 18.04.2007 tarihinde 1980 hissesi İlker, 20 hissesi ise tanık ... olacak şekilde hisse devri yapıldıktan sonra hissesi olmasa da bu şirketin ...tarafından idare edilip paravan bir şirket olarak kullanılıp katılanlardan yüklü miktarda çay alımının ...şirketi tarafından yapıldığı, bedelleri için her iki şirketin çeklerinin keşide edilerek verildiği, ancak bu çeklerin ödenmediği ve katılanların çay bedellerini alamadığı, ... 5 Ocak Vergi Dairesinin yaptığı araştırmalarda ...Gıda şirketinin işyerinin müteaddit defalar yapılan yoklamalarda boş ve kapalı olduğunun anlaşıldığı, böylece sanıkların nitelikli dolandırıcılık suçunu işlediklerinin iddia edildiği anlaşılmıştır.

2. Mahkemece yapılan yargılama sonucunda, Abdurrahman'ın 2002 yılında ... Gıda şirketini kurarak çay üretim işine girdiği, bu işten iyi gelir elde edebileceğini düşündüğü için ve daha önce çay işinde tecrübesi olan ... ve İlker ile birlikte hareket ederek ... Gıda şirketinin ürettiği çayı ülke genelinde pazarlayabilmesi için 2005 yılında ...Gıda şirketini kurdukları, piyasada Abdurrahman'ın tanınan ve güvenilen bir kişi olmasından faydalanarak kısa sürede çok yüksek marjlı işler yapıldığı, ülke çapında yaklaşık 10.000 adet bayi ağı kurulduğu, yüksek cirolara ulaşıldığı, ancak gerek ithal alınan çayların peşin alınıp vadeyle satılması, gerek kısa vadeli çeklerle alınan çayların uzun vadeli çekler karşılığında satılmış olması, daha fazla büyümek için ülke çapında tanınabilmek için ... Gıda bünyesinde kurulan "inter leon" markası için yüklü miktarlarda reklam harcamalarının yapılması nedenleriyle şirketlerin nakit akışının bozulduğu, bunu düzeltebilmek için bankalardan yüksek faizli kredilerin kullanıldığı ve faktoring firmalarından uzun vadeli çeklerin nakde çevrildiği, ancak yapılan tüm bu gayretlerin her iki şirketi de nakit dar boğazından çıkarmaya yeterli olmadığı, bu nedenle de borçlarını ödeyemedikleri ve keşide ettikleri çeklerin karşılığını bankalara koyamadıkları, sanıkların şirketleri dolandırıcılık kastıyla kurduklarına dair bir delil elde edilemediği, sanıklar ile katılanlar arasındaki anlaşmazlığın hukuki ihtilaf mahiyetinde bulunduğu, böylece sanıkların savunmalarının aksini gösterir, cezalandırılmalarına yeterli her türlü şüpheden uzak kesin ve inandırıcı delil elde edilemediği gerekçesiyle beraatlerine dair temyiz incelemesine konu hükümlerin kurulduğu tespit edilmiştir.

3. Sanık savunmaları, katılanlar ve tanıkların oluşa ve dosya kapsamına uygun beyanı, ticaret sicil kayıtları, çek örnekleri, 29.01.2019 tarihli bilirkişi raporu, banka kayıtları, vergi idaresi tespit ve yazıları, fatura örnekleri, sanıklara ait adli sicil kayıtları ve diğer deliller dosya arasındadır.

IV. GEREKÇE

A. Sanık ... Yönünden

Yapılan duruşmaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, Mahkemenin yargılama sonuçlarına uygun şekilde oluşan inanç ve takdirine, incelenen dava dosyası içeriğine göre, sanığın ... Gıda .. Ltd. Şti.ye ortak olmak dışında katılanlarla temasa geçtiğine ve diğer sanıklarla fikir ve eylem birliği içerisinde hareket ettiğine dair mahkûmiyetine yeterli delil bulunmadığı anlaşılmakla, katılanlar vekilinin yerinde görülmeyen temyiz sebeplerinin reddine karar verilmesi gerektiği anlaşılmıştır.

B. Sanıklar ..., ..., ... ve ... Yönünden

Ayrıntılarına Olay ve Olgular bölümüne yer verilen olayda; her ne kadar Mahkemece, sanıkların şirketleri dolandırıcılık kastıyla kurduklarına, hileli davranışlarla hareket ettiklerine dair delil bulunmadığı ve sanıklar ile katılanlar arasındaki anlaşmazlığın hukuki ihtilaf mahiyetinde olduğu gerekçesiyle beraat hükümleri kurulmuş ise de; suça konu çay alışverişlerinin sanıklar ...ve ...ın ... şirketindeki hisselerini devrettikleri 31.08.2007 tarihinden önce gerçekleştiği, sanık ...'ın ise bu şirketi temsile yetkili ortak olup aynı zamanda ...şirketini de kardeşleri Özay ve Hasan ile kuzeni sanık ...'e kurdurduktan sonra bu şirketin işleriyle fiilen ilgilendiği, ...şirketinin kuruluşunun başlangıcında iş yapamadığı, ... ve...in, daha önce de çay işiyle uğraştığı için katılanlar tarafından tanınan tanık ...'e ...şirketinde %1 oranında hisse vererek ortak ettikleri, daha sonra katılanlar ile temas kurularak yüklü miktarda çay alımı yapacaklarını belirttikleri, katılanların yüklü miktardaki çay alışverişi için duraksama yaşayıp güvence istemeleri üzerine katılanların ...ve oğlu ... ile tanıştırıldıkları, bu sanıkların ...şirketinin arkasında kendilerinin ortak olduğu ... şirketinin bulunduğu, her iki şirketin kardeş şirket olup kendilerinin de yüklü malvarlığına sahip olduğunu belirtip katılanlar nezdinde güven telkin ettikleri, bu aşamadan sonra başlangıçta iş yapamayan ...şirketinin ...ve ...ın verdiği sözlü güvence ile katılanlardan suç tarihlerine göre yüklü miktar sayılacak şekilde 3.500.000,00 TL'nin üzerinde çay alımının yapıldığı, karşılığında her iki şirketin ileri tarihli çeklerinin keşide edilerek verildiği, çeklerin karşılıksız çıkmaya başlaması üzerine katılanların sanıklarla görüştükleri, çeklerin ödeneceği söylenerek katılanların bir müddet oyalandığı, bu sırada 31.08.2007 tarihinde ...ve ...ın ... şirketindeki hisselerini ... ve eşi sanık ...'a devrederek ortaklıktan ayrıldıkları, bu tarihten sonra da çeklerin karşılıksız çıkıp ödemelerin yapılmadığı, şirketlerin hesaplarında para bulunmadığı, yapılan yoklamalarda şirketlerin adreslerinin kapalı olduğunun tespit edildiği ve re'sen terkinlerine karar verildiği, ... ve...'ın yurtdışına çıktıkları,...in ise yurt içinde saklandığı, uzun bir müddet bu sanıklara ulaşılamadığı, 29.01.2019 tarihli bilirkişi raporunda, şirketlerin bir kısım vergisel yükümlülüklere uymadığı, BA BS formlarının tutarsız olduğu, ...şirketinin bir çok firma tarafından stok dengelemesi yapılmak amacıyla kurulduğu, gerçek bir mal ve hizmet ifasına dayalı faaliyette bulunmadığı tespitlerine yer verildiği, katılanlardan yüklü miktarda çay alınmasına ve karşılığında verilen çeklerin karşılıksız çıkmasına rağmen sanıklar tarafından herhangi bir ödeme iradesi gösterilmediği gibi bir kısım sanıkların kaçtıkları, katılanlar ile özellikle tanık ... ve ...'nın başlangıçtan beri tutarlı, oluşa ve dosya kapsamına uygun beyanlarından Abdurahman ve ...ın da ...şirketiyle bağlantı içinde olduklarının ve katılanlara güven telkin ettiklerinin anlaşıldığı, her ne kadar Abdurrahman, ... hakkında suç duyurusunda bulunmuş ise de; suç duyurusunun ...'ın yurtdışına çıkmasından sonra yapılması ve şirket hisse devir bedelini almak için herhangi bir girişimde bulunmaması gözetildiğinde, bu girişimin eylemi perdelemek amacıyla yapıldığının kabulünde zorunluluk bulunduğu, böylece sanıkların fikir ve eylem birliği içerisinde başından beri dolandırıcılık kastıyla hareket edip ödenmeyeceğini bilerek katılanlardan yüklü miktarda çay alıp bedelini ödememek suretiyle 5237 sayılı Kanun'un 158 inci maddesinin (h) bendinde düzenlenen nitelikli dolandırıcılık suçlarını işledikleri gözetilerek mahkûmiyetleri yerine beraatlerine hükmedilmesi hukuka aykırı bulunmuştur.

V. KARAR

A. Sanık ... Yönünden

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen incelemeye konu kararında katılan vekili tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve dikkate alınan sair hususlar yönünden herhangi bir hukuka aykırılık görülmediğinden temyiz sebeplerinin reddiyle hükmün, Tebliğname’ye aykırı olarak, oy birliğiyle ONANMASINA,

B. Sanıklar ..., ..., ... ve ... Yönünden

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen incelemeye konu kararına yönelik katılan vekilinin temyiz isteği yerinde görüldüğünden hükümlerin, 1412 sayılı Kanun’un 321 inci maddesi gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA,

Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

21.12.2023 tarihinde karar verildi.