Karar Detayı

MAHKEMESİ: Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi

SAYISI: 2022/1252 E., 2023/2006 K.

KARAR: Esastan Ret

İLK DERECE MAHKEMESİ: Samsun 3. İş Mahkemesi

SAYISI: 2021/571 E., 2022/157 K.

Taraflar arasındaki Kurum işleminin iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlenildikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA

Davacı vekili; müvekkilinin babasından dul ve yetim aylığı almaya başladığını, denetim raporuna istinaden yetim aylığının kesildiğini, Kuruma başvuru yaptığını ve kanun gereği dul ve yetim aylığına hak kazandığından bahisle aylık ücret bağlandığını, her hangi bir gerekçe göstermeksizin müvekkili nezdinde borç oluşturarak aylıktan kesinti yolu ile tahsile gittiğini, aldıkları ödeme emirlerinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, alınan iki karar arasında çelişki olduğunu, eşitlik ilkesine göre aykırılık olduğunu, dava konusu işlem lehe olan kanun uygulanır ilkesine de aykırı olduğunu bu nedenlerle tebliğ aldıkları ödeme emirlerinin iptaline, işlemin ortadan kaldırılmasına, kesildiği günden sonra müvekkiline ödenmeyen maşaların tutarı tespit edilerek kesildiği tarihten itibaren işletilecek mevduata uygulanacak en yüksek faizi ile birlikte müvekkiline ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

II.CEVAP

Davalı vekili; davacının iddialarının yersiz olduğunu, ölüm tarihinde geçerli olan mevzuata göre hak sahiplerine ilişkin koşulların belirlendiğini, Kurumca gerek görülen zamanlarda inceleme yapıldığını, 619 sayılı KHK ile 1479 sayılı Kanun'un 45 inci maddesi maddesine göre ödenilen aylıkların yersiz olduğunun tespit edildiğini, yeniden hesaplama yapılarak borç tutarının sgk aylığından kesilerek tahsil edildiğini, yönetim kurulunun 08.09.2016 tarihli 310 sayılı kararına hem de Samsun SGK Denetmenliği tarafından tanzim edilen rapor ile tespit edilerek iptal ve sonucunda çıkartılan geriye dönük borcun yerinde olduğunu, Kurumca yapılan işlemlerin mevzuata uygun olup yerinde olduğunu, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III.İLK DERECE MAHKEME KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne,

Davacının, babası üzerinden aldığı yetim aylığının kesilmesine ilişkin Kurum işleminin iptaline,

Kurumun işleme dayanarak göndermiş olduğu borç bildirim belgeleri ve ödeme emirlerinin ayrı ayrı iptaline,

Davacının babası üzerinden aldığı yetim aylıkları nedeniyle Kuruma borçlu olmadığının tespitine,

Davacının babası üzerinden bağlanıp kesilen Bağ Kur yetim aylığının kesilme tarihinden itibaren yeniden başlatılması gerektiğinin tespitine,

Haksız yapılan kesintinin talep tarihinden itibaren faizi ile birlikte davacıya verilmesine,

Davacının haciz baskısı altında ödemek zorunda kaldığı tutarın, ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

Aksine tüm Kurum işleminin iptaline karar verilmiştir.

IV.İSTİNAF

A.İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili istinaf yoluna başvurmuştur.

B.İstinaf Sebepleri:

Davalı Kurum vekili; Kurum işleminin mevzuata uygun olduğunu, 1479 sayılı Kanun'un 46/2 nci maddesine göre aylıklardan fazla olanın bağlanacağının hüküm altına alındığını, Mahkemece mevzuatın yanlış değerlendirildiğini davanın reddi gerektiğini belirterek istinaf başvurusunda bulunmuştur.

C.Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dosyadaki yazılara, hükmün dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayandığı maddi delillere, bu delillerin takdirinde isabetsizlik görülmemesine ve ayrıca Kurum işleminin iptaline yönelik tespit hükmünün oluşturulmasına, Kuruma başvuru dava şartının gerçekleşmesine, davacının eşinin 506 sayılı Kanun'a tabi olup 13.02.2003 tarihinde, babasının ise Bağ Kur sigortalısı olarak 24.04.1998 tarihinde vefat ettiğinin anlaşılmasına; 5510 sayılı Kanun'un Geçici 1 inci maddesi uyarınca davanın yasal dayanağının 1479 sayılı Kanun hükümlerinin olduğunun anlaşılmasına göre usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşılan hükme yönelik davalı SGK vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V.TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı Kurum vekili; istinaf sebepleri doğrultusunda temyiz talebinde bulunmuştur.

C.Gerekçe

1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dava, davacının babası üzerinden aldığı yetim aylığının kesilmesine ilişkin Kurum işleminin iptali, borçlu olmadığının tespiti, aylığın yeniden bağlanması ile yasal faiziyle ödenmesi gerektiğinin tespiti ve yapılan kesintilerin iadesi istemine ilişkindir.

2.İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 5510 sayılı Kanun'un 34 üncü, 54 üncü, 96 ncı maddesi.

3. Değerlendirme

1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde verilen hükmün yerinde olduğu anlaşılmakla davalı Kurum vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

06.02.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.