Karar Detayı

MAHKEMESİ: Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 34. Hukuk Dairesi

SAYISI: 2022/1459 E., 2022/833 K.

KARAR: Kısmen kabul

İLK DERECE MAHKEMESİ: Ankara 37. İş Mahkemesi

SAYISI: 2016/930 E., 2021/323 K.

Taraflar arasındaki iş kazasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı ... vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmünün kaldırılarak esas hakkında hüküm verilmesine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; davacının davalı ... Müdürlüğe ait davalı şirket tarafından üstlenilen işte çalışırken 02.10.2010 tarihinde iş kazası geçirerek yaralandığı, malul kaldığı, davalıların kusurlu olduğu belirtilerek 339.250,69 TL maddi ve 250.000,00 TL manevi tazminatın davalılardan (davalı ... yönünden 1.000,00 TL maddi tazminat olmak üzere ) tahsilini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; olayın iş kazası olup olmadığının belli olmadığı, zamanaşımı süresinin dolduğu, ihaleyle işin verilmesi sebebiyle kendilerine husumet yöneltilemeyeceği, istenen manevi tazminatın fahiş olduğunu, işin ... Yapı İnşaat Ltd. Şti. ve ... Taahhüt Tic. A.Ş. firmalarına verilmesinden dolayı davanın bu firmalara ihbarının gerektiği belirtilerek davanın reddinin istemiştir.

Davalı ... Taah. Tic. A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının firma çalışanı olmadığını, anahtar teslimi iş ihalesinin davalı firma ile ... Yapı İnşaat İş Ortaklığı tarafından alındığı, yine anahtar teslimi ile ... İnşaat Taah ... ... adlı müteahhide devredildiğini, davacının bu işverenin işçisi olduğunu, kendilerine husumet yöneltilemeyeceğini, Kırıkkale 2. İş Mahkemesinde 2013/114 sayılı dosyada davacının bu işverene karşı dava açtığı, ancak takipsiz kaldığı, kusurun davacıya ait olduğunu beyan ederek davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında özetle, davacının davaya konu iş kazası nedeniyle % 35,2 oranında sürekli iş göremezliğe girdiği , davacının %50, dava dışı sürücü üçüncü kişinin %25, alt işveren dava dışı ... ...'nin %25 kusurlu olduğu kabulünden hareketle;

"Davacının maddi tazminat ile ilgili talebi bakımından;

Belirlenen 339.250,69 TL maddi tazminatın olay tarihi 02.10.2010 den itibaren işleyecek yasal faiz ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

Davacının manevi tazminat ile ilgili talebinin kısmen kabulü ile

Takdir olunan 40.000 TL manevi tazminatın olay tarihi 02.10.2010 dan itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

Davacı ile ilgili manevi tazminat bakımından artan kısma ilişkin isteğin reddine," şeklinde karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararına karşı davalı ... vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacının 17.09. 2021 tarihli dilekçesi ile diğer davalı firmalar olan ... İnş. ve .... A.Ş. ile ... İnş. Taah. Tic. A.Ş. yönünden ıslah ettiğini, müvekkili idare yönünden dava konusu müddeabihi ıslah yoluyla arttırmadığını, hatta manevi tazminat talebini de sadece diğer davalı firmalara yönelttiğini, Mahkemece, davacının müvekkil idareden talep etmediği kısım için de müştereken ve müteselsilen sorumlu tutularak hüküm kurulmasının kamu düzenini ilgilendiren taleple bağlılık ilkesi gereği haksız olup, kararın öncelikle kaldırılması gerektiğini, hükme esas alınan raporda bilirkişinin sözleşmeyi değerlendirirken yüklenici firma ile idare arasındaki ilişkiyi yol yapım işi olması sebebiyle asıl alt işveren ilişkisini doğurmayacağını tespit etmesine rağmen Mahkemece konunun hatalı değerlendirildiğini, yüklenici ihale makamı ilişkisi bulunduğunu, idarenin asıl işveren kabul edilerek tazminattan müteselsilen sorumlu tutulmasının hatalı olduğunu, Kırıkkale Delice 2 nci kısım Sıcak Karışım Yapılması İşinin müvekkili idare tarafından yapılan ihale sonucunda ... İnş. ve .... Ltd. Şti+ ... İnşaat Taah. Ticaret A.Ş. İş Ortaklığı uhdesinde kalması üzerine dosyada mevcut sözleşmenin 04.01.2010 tarihinde imzalanarak firmaya işyerinin teslim edildiğini, diğer davalı firma ile müvekkili idare arasında akdedilen sözleşmenin içeriği ve işin niteliği gereği, gerçek hukuksal ilişkinin bir taşeronluk sözleşmesi değil, işin bütününün yaptırılmasına ilişkin olduğunu, diğer davalı ile idare arasında eser sözleşmesinin bulunduğunu, davacının müvekkili idarenin işçisi olmadığını, dolayısıyla davacının müvekkili idarenin değil, ihale uhdesinde kalan firmanın işçisi olduğundan, işçi sağlığı ve iş güvenliği ile ilgili her türlü sorumluluğun işveren sıfatını haiz diğer davalı firmaya ait olduğunu, davacı işçinin işvereni müvekkil olmamakla birlikte işçinin iş güvenliği konusundaki yasal tanzimlere aykırı davrandığı ve kusurlu olduğu hususunun da değerlendirilmesi gerektiğini, davayı kabul manasına gelmemek üzere, faiz başlangıç tarihinin olay tarihi değil, dava tarihi olduğunu, işbu kazanın meydana gelmesinde diğer davalı firma ve davacının kusuru bulunmakta olup, müvekkili idarenin işbu davaya konu kazanın meydana gelmesinde bir kusuru ya da ihmali bulunmadığı gibi sorumluluğunun da bulunmadığını belirterek, istinaf yoluna başvurulmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "...İstinaf sebepleri ve kamu düzeni kapsamında yapılan incelemede; dava dışı sürücü ... idaresindeki kamyonetin Kırıkkale istikametine giderken işaretler ile bölünmüş menfez yol çalışma alanından geçerken yaya işçi ...'a karşıdan karşıya geçerken çarptığı ve işçinin % 35,2 oranında sürekli iş göremez hale geldiği; hükme esas alınan 30.07.2015 ve 16.10.2015 tarihli heyet kusur raporlarının birbirleri ve olayın oluşu ile uyumlu olduğu kanaatine varılmış; davacı tarafça istinaf yoluna başvurulmadığı gözetilmiş; istinaf eden davalı ... Müdürlüğünün asıl işveren sıfatı ile müştereken ve müteselsilen sorumlu tutulmasında hata görülmemiş; fakat davacı vekilinin tam ıslah niteliğinde olmayan, 17.09.2021 tarihli arttırım dilekçesini ibraz ederek toplam 339.250,69 TL maddi tazminat istemini davalı ... Taah. Tic. A.Ş. ile dava dışı ... Yapı İnşaat şirketine yönelttiğinin Mahkemece gözetilmediği, bu suretle maddi tazminat istemi yönünden talep aşımına gidildiği değerlendirilmiş, neticeten maddi tazminat yönünden istinaf eden davalı ... Müdürlüğünün sorumlu olduğu miktarın dava dilekçesinde belirtilen 1.000,00 TL ile sınırlandırılmasına ve düzeltilmesine dair yeniden karar verilmesi gerekmiştir. Hâl böyle olunca, belirtilen maddi ve hukuki olgular gözetilerek, davalı ... Müdürlüğünün sorumlu olduğu miktarın dava dilekçesinde belirtilen 1.000 TL ile sınırlandırılmasına ve düzeltilmesine ilişkin yeniden hüküm tesis edilmesi gerekmiştir..." gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile "1 Davacının maddi tazminat ile ilgili talebi bakımından;

Belirlenen 339.250,69 TL maddi tazminatın olay tarihi 02.10.2010 dan itibaren işleyecek yasal faiz ile birlikte (davalı ... 1.000,00 TL'den sınırlı sorumlu olmak üzere) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

2 Davacının manevi tazminat ile ilgili talebinin kısmen kabulü ile

Takdir olunan 40.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihi 02.10.2010 dan itibaren işleyecek yasal faiz ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

Davacı ile ilgili manevi tazminat bakımından artan kısma ilişkin isteğin reddine,

3 Alınması gereken 25.906,61 TL harcın davalı ... harçtan muaf olduğundan diğer davalı ...'tan tahsili ile hazineye irat kaydına,

4 Davacının yargılamada yaptığı 3.494,30 TL'nin kabul red oranına göre hesaplanan 2.248,98 TL'sinin davalılardan müştereken müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, artan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,

5 Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden maddi tazminat bakımından tarife gereği takdir olunan 50.495,09 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen (davalı ... 1.000,00 TL'den sınırlı sorumlu olmak üzere) alınarak davacıya verilmesine,..." dair İlk Derece Mahkemesi hükmünün kaldırılarak yeniden esas hakkında belirtilen şekilde karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... vekili tarafından temyiz isteminde bulunulmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü itirazlarını yineleyerek Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına, İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık iş kazasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat istemlerine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 371 inci maddesi, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 13, 16, 20 ve 21 inci maddeleri ile 4857 sayılı İş Kanunu'nun 77 nci maddesi

3. Değerlendirme

A) Davalı vekilinin maddi tazminat alacağına ilişkin temyiz istemi yönünden ;

1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı ... vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

B) Davalı vekilinin manevi tazminat alacağına ilişkin temyiz istemi yönünden ;

Miktar veya değeri kesinlik sınırını geçmeyen davalara ilişkin nihai kararlar, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 362 nci maddesi uyarınca temyiz edilemez. Temyize konu edilen miktarın kesinlik sınırının altında kalması hâlinde anılan Kanun’un 366 ncı maddesi atfıyla aynı Kanun’un 352 nci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca temyiz dilekçesinin reddine karar vermek gerekir.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nu 110 uncu maddesi kapsamında dava yığılması (objektif dava birleşmesi) kapsamında her bir talebin ayrı bir dava olduğu ve ayrı ayrı hüküm ve sonuç doğuracağı açıktır.

Dosya içeriğine göre davacı vekilince dava dilekçesinde 250.000,00 TL manevi tazminat talebinde bulunduğu İlk Derece Mahkemesi kararında davacı lehine 40.000,00 TL manevi tazminata hükmedildiği, Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda anılan kararı ile manevi tazminat alacağı yönünden davalı ... vekilinin istinaf isteminin esastan reddine karar verdiği gözetildiğinde, kabulüne karar verilen tazminat miktarının Bölge Adliye Mahkemesi karar tarihi itibari ile kesinlik sınırı olan 107.090,00 TL’nin altında kaldığı anlaşıldığından davalı ... vekilinin temyiz itirazının miktardan reddine karar verilmiştir.

KARAR: **

Açıklanan sebeple;

Davalı ... vekilinin maddi tazminat alacağı yönünden yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Davalı ... vekilinin manevi tazminat alacağına yönelik temyiz dilekçesinin miktardan REDDİNE,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

22.05.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.