Karar Detayı

MAHKEMESİ: ... Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi

SAYISI: 2023/2049 E., 2023/2205 K.

HÜKÜM/KARAR: Esastan ret

İLK DERECE MAHKEMESİ: ... 9. İş Mahkemesi

SAYISI: 2022/81 E., 2023/51 K.

Taraflar arasındaki hizmet tespiti davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davacı asil ile fer'i müdahil Kurum vekili ile davalı ... vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davacı asil ile fer'i müdahil Kurum vekili ile davalı ... vekili tarafından ayrı ayrı temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA

Davacı dava dilekçesinde özetle; 0701018237882 sicil numarası ile tescilli olarak, 01.08.1988 tarihinde, ... Büyükşehir Belediyesi'nde işe başladığı; belediyenin, anlaşmış olduğu firmalara, farklı kollarda çalışmak üzere kendisini gönderdiği; genel temizlik, fırın, yardımcı personel gibi birçok farklı alanda çalıştığı; sigorta primlerinin eksik yatırılmasıyla ilgili olarak belediye, gerekli denetimleri yapmadığı için SGK'da ... Büyükşehir Belediyesi'nden gerekli belgeleri almadan, yeterli kontrollerini yapmadan işlem yaptığı için sorumlu olduğu; diğer davalıların Büyükşehir Belediyesi'nin taşeronu olup, Büyükşehir Belediyesi ile kusurları oranında müştereken ve müteselsilen sorumlu oldukları; 2009 yılına kadar olan süreçte sigortayla ilgili bir sorun yaşamadığı; ancak 14.08.2009 tarihinden itibaren belediyenin göndermesiyle gittiği firmaların, sigorta sürelerini eksik gösterdiği ve primlerini eksik yatırdıkları; eksik girilen gün sayıları 10/2009 döneminde 4 gün (... Yapı Temz — 1163662 ve 1166145 kurum/sandık numaraları ile), 01/2010 tarihinde 13 gün (..... Temizlik — 1169902 kurum/sandık numaraları ile), 02/2010 tarihinde 13 gün (.... Tenız. — 1169902 ve 1171371 kurum/sandık numaraları ile), 06/2010 tarihinde 23 gün (... Ekmek Dağ. Gıd. — 56227 kurum/sandık numaraları ile), 1072011 tarihinde 8 gün (... 1204896 kurum/sandık numaraları ile), 01/2012 tarihinde 9 gün (... — 1204896 kurum/sandık numaraları ile), 05/2012 tarihinde 9 gün .... Yapı İnşaat Taah. Tic — 1209975 kurum/sandık numaraları ile), 01/2014 tarihinde 6 gün ( .... Temizlik — 1255188 ve 1255178 ve 1255629 ile ... A.Ş. & .... Ltd. Şti. — 1256541 kunum/sandık numaraları ile), 07/2014 tarihinde 3 gün .... A.Ş. & .... Ltd. Şti. 1256541 kurum/sandık numaraları ile), 09/2014 tarihinde 9 gün .... A.Ş. & ... Ltd. Şti. — 1256541 kurum/sandık numaraları ile), 01/2015 tarihinde 5 gün ... Müt, Ltd. Şti, & .... Nak — 1279275 kurum/sandık numaraları ile), 04/2015 tarihinde 28 gün .... Müt. Ltd. Şti. & .... Nak — 1279275 kurum/sandık numaraları ile), 05/2015 tarihinde 27 gün .... Müt. Ltd. Şti. & .... Nak — 1279275 kurum/sandık tumaraları ile), 06/2015 tarihinde 2 gün ... Müt. Ltd. Şti. & ... Nak — 1279275 kurum/sandık numaraları ile), olup, toplam 158 gün olduğu; bu durumun geç emekliliğini sebep olacağı; işçi olarak çalışan birinin kısa aralıklarla çalışmasının mümkün olmadığı iddiasıyla bu günlerin tespit ve tesciline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II.CEVAP

Fer'i müdahil Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; 506 sayılı Kanun'un 79/10 ve 5510 sayılı Kanun'un 86/9 maddesi hükmü ile Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun ve 21 657 E. 847 K. S. Kararı ve yerleşmiş içtihatları gereğince; davanın 5 yıllık hak düşürücü süre içinde açılmadığı tespit edildiğinden, davanın hak düşürücü süreden reddine karar verilmesi, davacının iddiaları doğrultusunda Kurum kayıtlarında yapılan incelemede, büyükşehir belediyesi başkanlığı unvanlı işyerinde sigortalı çalışmasının bulunmadığı, 2 8122 01 01 1204896 007 20 09 sicil sayılı dosyada işlem gören ...'ya ait işyerinde 10.10.2011 21.01.2012 dönemleri arası bildiriminin yapıldığının tespit edildiği, Kurumlarının bir kusurunun bulunmadığı savunmasıyla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın 5 yıllık süre içerisinde açılmadığı nedenle hak düşürücü süre nedeniyle davanın reddine karar verilmesi, davacının hizmet tespiti istediği dönemde belediyenin personeli olmadığı, dava dilekçesinde belirtilen diğer yüklenici firmaların işçisi olarak çalıştığı, diğer davalıların yapılan ihale neticesinde ihaleyi alarak sözleşme imzalayan yüklenici firmalar olduğu, davacının çeşitli firmaların işçisi olarak çalıştığı, davacıya ait sigorta primlerinin ve aylık maaş ödemelerinin yüklenici firma tarafından yatırıldığı, davacıya ihale döneminin bittiğinin bildirilmemesi de davacıya ilişkin bütün yükümlülükleri yerine getirmekle mükellef olan yükleniciye ait olduğu savunmasıyla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ..... İlaçlama Turizm ve Ticaret Limited Şirketi vekili cevap dilekçesine özetle; davanın zamanaşımı nedeniyle reddine karar verilmesi, davacı ile davalı şirket arasında 11.03.2010 tarihi ile 31.05.2010 tarihleri arasını kapsadığı ve davacının şoför olarak çalıştığı, davacının iş akdinin feshedildiği iddiasının gerçeği yansıtmadığı, iş sözleşmesinde 31.05.2010 tarihinde belirli süreli iş sözleşmesinin biteceğinden haberdir olunması nedeniyle önceden bilindiği, davacının yıllık izin ücreti alacağı olduğu iddiasının gerçek dışı olduğu, davacının şirkette çalıştığı süre içerisinde yıllık izin haketmediği savunmasıyla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesine özetle; davacının, dava dilekçesinde kendisinin de belirttiği gibi, kendisi ... Büyükşehir belediyesi işçisi olduğu, Belediye'nin "Uluslararası İlişkiler Şube Müdürlüğü'ne ait büronun temizliğini, uygun personellerle ile yapma" işini, belirli ihale dönemlerinde, ihaleyi alan taşeron şirketler üzerinden sigortalı gösterilen bir işçi olduğu, davalının da 10 Ekim 2011 tarihi ile 31 aralık 2011 tarihleri arasında, bahse konu ihaleyi alan ve işi yürüten bir taşeron olduğu, davacının işe başlama tarihi olan 10.10.2011 tarihinde sigortalı çalışan olarak sigortaya bildirimi yapıldığı, ancak işin bitiş tarihi olan 31.12.2011 tarihinde, ihaleyi yeni alan firma henüz belli olmadığından, çıkışı 31.12.2011 değil, 21.01.2012 tarihinde çıkışının verildiği, davacının sigortalı gösterilmediği gün olmadığı gibi, 21 gün fazla gösterildiği savunmasıyla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... Yapı Tem. Tur. Gıd. Nak. San. Tic. Ltd. Şti vekili cevap dilekçesine özetle; davanın süresinde açılmadığı nedenle reddinin talep edildiği, davalı şirketin kimsenin sigortasını eksik girmeyip ve eksik bildirmediği, ilgili döneme ait şirkete işyeri teslimi ve işe başlama tutanaklarına bakıldığında 13.08.2009 tarihinde davaclı işyeri teslim edildiği, 14.08.2009 tarihinde işe başlandığı, 2 aylık ihale döneminde 14.10.2009 tarihinde sona erdiği, yine 19.10.2009 tarihinde işyerinin müvekkiline teslim edildiğini ve 20.10.2009 tarihinde de işe başladığı, şirketin kayıtları doğru tuttuğunu, davacı veya başka hiçbir işçisinin çalışma gününü eksik bildirmediği savunmasıyla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III.İLK DERECE MAHKEME KARARI

İlk Derece Mahkemesi tarafından; tespite konu gün sayısı 55 olarak saptandığı, belirtilen maddi ve hukuki olgular karşısında sağlık ya da diğer nedenlerle çalışılmayan ve ücret alınmayan günlerin tespitinin mümkün bulunmadığı değerlendirilerek SGK’ya sigortalılık bildirimi bulunmayan ara dönemlerde davacının asıl işveren olarak tanımlanan ... işyerinde çalıştığının kabulü gerektiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile davacının davalı ... nezdinde olmak üzere; 15.10.2009 19.10.2009 tarihleri arasında 4 gün, 01.01.2010 14.01.2010 tarihleri arasında 13 gün, 14.02.2010 21.02.2010 tarihleri arasında 8 gün, 01.06.2010 23.06.2010 tarihleri arasında 23 gün, 01.01.2014 02.01.2014 tarihleri arasında 2 gün, 01.01.2015 06.01.2015 tarihleri arasında 5 gün hizmet akdine tabi aralıksız bir şekilde çalıştığının tespitine, davalı ... dışındaki davalılar hakkında açılan davanın ise reddine karar verilmiştir.

IV.İSTİNAF

A.İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı asil ile fer'i müdahil Kurum vekili ile davalı ... vekili istinaf yoluna başvurmuşlardır.

B.İstinaf Sebepleri:

Davacı asil istinaf dilekçesinde özetle; karşı tarafa vekalet ücreti takdir edilmesinin hatalı olduğu, ... Büyükşehir Belediyesi ana işveren diğerleri ise alt işveren olduğu, davalı tarafların ayrı ayrı değerlendirilmemesi gerektiği iddiasıyla İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; davanın süresinde açılmadığı, davacı ile İdare arasında 4857 sayılı İş Kanunu kapsamında iş ilişkisi bulunmadığı, yüklenici firmada işçi olarak çalıştığı, bütün yasal haklarını yüklenici firmadan talep etmesi gerektiği iddiasıyla İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Fer'i müdahil Kurum vekili istinaf dilekçesinde özetle: davacı davaya konu dönemde ilgili kayıtlara sahip olmadığından davanın reddi gerektiği, çalışma olgusunun varlığının hiçbir kuşkuya yol açmayacak şekilde somut ve inandırıcı yazılı belgelerle ortaya konması gerektiği, yalnızca tanık beyanı hükme yeterli olmadığı, iş yerinin 506 sayılı Kanun kapsamında olup olmadığı, devamlılık arz edip etmediği ile çalışmanın sürekli olup olmadığı, işin başlangıç ve bitiş tarihleri, çalışma konusu işin niteliği, devamlılık gösterip göstermediği, sigortalı sayılmayı gerektirecek işlerden olup olmadığının da araştırılması gerektiği iddiasıyla İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C.Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile uyuşmazlığın davacının 14.08.2009 ile 06/2015 tarihleri arasındaki, temizlik ve yardımcı personel olarak çalıştığı eksik bildirilen sürelerdeki fiili çalışmasının devam edip etmediğine ilişkin hizmet tespiti davası olduğu; talebe konu sürelerin, ihalesi sona eren şirket ile ihaleyi alan şirket çıkış giriş tarihleri farklılığından kaynaklandığı; eksik bildirimlerin bu ara döneme ilişkin olmakla bu dönemde de davacının fiili çalışmasının kesintisiz devam ettiğinin tanık ve bordro tanığı beyanları ile anlaşıldığı; bu dönemlerde henüz yeni alt işverenler ile bir hizmet sözleşmesi yapılmadığından, davalı belediyenin işveren olarak değerlendirilmesinde diğer davalılar yönüyle davanın reddinde, dosyadaki yazılara, hükmün Dairemizce de benimsenmiş bulunan kanuni ve hukuki gerekçeleri ile dayandığı maddi delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, Mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden kanuna aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V.TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı asil ile fer'i müdahil Kurum vekili ile davalı ... vekili temyiz isteminde bulunmuşlardır.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı asil ile fer'i müdahil Kurum vekili ile davalı ... vekili istinaf sebepleri doğrultusunda temyiz isteminde bulunmuşlardır.

C.Gerekçe

1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dava, davacının 14.08.2009 06.01.2015 tarihleri arasında asıl işveren belediye ile alt işverenler arasındaki hizmet alım sözleşme aralarında da hizmet akdine tabi çalıştığının tespiti davasıdır.

2.İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 5510 sayılı Kanun'un 86 ncı maddesi ilgili hükümlerdir.

3. Değerlendirme

1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde verilen hükmün yerinde olduğu anlaşılmakla temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıdaki yazılı temyiz harcının ilgililerden alınmasına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

22.01.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.