Karar Detayı

MAHKEMESİ: Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi

SAYISI: 2023/566 E., 2024/875 K.

KARAR: Esastan ret

İLK DERECE MAHKEMESİ: Balıkesir 1. İş Mahkemesi

SAYISI: 2020/310 E., 2022/722 K.

Taraflar arasındaki hizmet tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı vekili ile fer'i müdahil Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili ile fer'i müdahil Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının Türkiye Emekliler Derneği Balıkesir Şubesinde 01.12.2000 15.04.2013 tarihleri arasında büro sekreteri olarak kesintisiz bir şekilde çalıştığını ancak çalışmalarının 01.12.2000 01.05.2004 tarihleri arasındaki bölümünün Kuruma bildirilmediğini belirtmek sureti ile bildirilmeyen çalışmalarının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı şirket vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddini savunmuştur.

Fer'i müdahil Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; beyanları esasa etkili olan tanık ...'in beyanında SGK İl Müdürlüğünde tahsis şefi olarak 1997 Eylül ayından 2012 yılına kadar çalıştığını, davacının Emekliler Cemiyeti Derneğinde çalıştığını, kendilerine sağlık karnesi yaptığını, 1998 1999 ve 2000 yıllarında davacının geldiğini hatırladığını belirttiği, tanık ...'in beyanında davacının davalı derneğin genel merkezine geldiğini, 2002 yılında evrak getiren çalışan olduğunu belirttiği, tanık ...'nın beyanında 1999 2007/2008 yılları arasında derneğe gittiğinde davacıyı çalışırken gördüğünü belirttiği, tanık ...'in beyanında 2000 yılı Aralık ayında derneğe gittiğini, işlemlerini davacının yaptığını, 2002 yılında da maaş alacağına ilişkin dernek adına davacının kendisine haber verdiğini belirttiği, tanık ...'ın beyanında davacının 2000 2002 yıllarında dernekte çalıştığını bildiğini belirttiği, tanık beyanlarının davacının çalışma olgusunu doğruladıkları, ayrıca ATK raporundan anlaşılacağı üzere 2000, 2001, 2002, 2003 ve 2004 yıllarına ilişkin davalı derneğin karar defterlerinde bulunan imzaların davacının eli ürünü olduğu anlaşıldığından davacının 01.12.2000 01.05.2004 döneminde davalıya ait işyerinde çalıştığı anlaşılmakla davanın kabulü ile aksi yazılı delil ile ispat edilmediğinden ve talep bulunmadığından davacının asgari ücret/prime esas asgari kazanç ile çalıştığının tespitine karar verilerek davanın kabulü ile davacının 01.12.2000 01.05.2004 tarihleri arasında davalıya ait işyerinde kesintisiz olarak asgari ücret düzeyinde SPEK miktarı ile çalıştığının tespitine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili ile fer'i müdahil Kurum vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B.İstinaf Sebepleri

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davalının sigortasız işçi çalıştırması hayatın olağan akışına uygun olmadığı gibi Balıkesir Şubesinin gelirlerinin ancak aylık büro giderlerini karşılayabildiğini, bu mali durum karşısında, işçi çalıştırmasının mümkün olamayacağını, davanın; hak düşürücü süre içinde açılmadığını ayrıca sübut bulmadığını, tanıkların; davacının 01.12.2000 ila 01.05.2004 tarihleri arasında eylemli, gerçek, fiili ve kesintisiz çalıştığını açık ve kesin olarak ortaya koyan bir anlatımlarının olmadığını, ATK raporunun da çelişkiler içerdiğini ve fotokopiler üzerinden yazı ve imza incelemesi yapılmasının da yerinde olmadığını istinaf başvuru sebep ve gerekçeleri olarak ileri sürmüştür.

Fer'i müdahil Kurum vekili istinaf dilekçesinde özetle; 18.04.2022 tarihli ATK raporunda, inceleme konusu 01.12.2000 01.04.2004 dönemine ait belgelerde ...'ye atfen atılı imza bulunmadığına yönelik tespitin nazara alınmadığını, davacının; TİED antetli bir kısım belgelerde davacının imzasının bulunmasının sürekli ve kesintisiz çalıştığına karine teşkil etmediğini, tanıklardan ... ile diğer tanıkların anlatımlarında; davacı ile davalı arasında hizmet sözleşmesi bulunduğuna dair bir beyan bulunmadığını, ispatlanamayan davanın reddi gerektiğini istinaf başvuru sebep ve gerekçeleri olarak ileri sürmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dosya içeriğinden; Balıkesir 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2003/347 E. 644 K. sayılı kararı ile ... olan adı ... olarak değiştirilmiş bulunan davacı adına Türkiye Emekliler Derneği Balıkesir Şubesi'ne ait 1065765.010 sicil numaralı iş yerinden (19.05.2011 02.06.2011 tarihleri arası hariç olmak üzere) 01.05.2004 15.04.2013 tarihleri arasını kapsar şekilde kesintisiz olarak hizmet bildiriminde bulunulduğu, Ankara 6. Sulh Hukuk Mahkemesinin 2015/969 E. 2016/782 K. sayılı kararı ile Türkiye Emekliler Derneği Balıkesir Şubesine ait karar defterleri ile birçok belgenin su basması nedeni ile zayi olduğunun tespitine karar verilmiş olduğu, 18.03.2014 tarih ve M.EFE/2014/43 sayılı Sosyal Güvenlik Denetmenler raporunda; davacının 01.12.2000 01.05.2004 tarihleri arasındaki çalışma iddialarını doğrular nitelikte bir tespit yapılamadığının belirtildiği ve davacının anılan rapor kapsamındaki 13.02.2014 tarihli ifadesinde; bu iş yerinde 05.06.1999 15.04.2013 tarihleri arasında aralıksız olarak çalıştığını beyan etmiş olduğu, Adli Tıp Kurumu Fizik İhtisas Dairesi Adli Belge İnceleme Şubesinin 18.04.2022 tarih ve 2021/127952 sayılı raporunda; inceleme konusu 23.04.2003, 16.10.2001, 21.08.2000, 28.04.2004, 15.10.2002, 10.07.2002, 05.01.2004 tarihli defter sayfa fotokopilerinde yer alan yazı ve rakamlar ile ...'nin mukayese yazıları arasında; tersim biçimi, alışkanlıklar, istif, eğim, doğrultu, seyir bakımından uygunluk ve benzerlikler saptandığından söz konusu yazıların kuvvvetle muhtemel ...'nin eli ürünü olduğunun mütalaa edildiği; İlk Derece Mahkemesince hüküm altına alınan dönemin 01.12.2000 01.05.2004 tarihleri arasını kapsaması, davalıya ait 1065765.010 sicil sayılı iş yerinden davacı adına (19.05.2011 02.06.2011 tarihleri arası hariç olmak üzere) 01.05.2004 15.04.2013 tarihleri arasında kesintisiz olarak hizmet bildiriminde bulunulması ve eldeki davanın 18.04.2018 tarihinde açılmış bulunması göz önüne alındığında hak düşürücü sürenin geçmediğinin belirgin bulunması; davacının, hüküm altına alınan tarihler arasında da; davalıya ait iş yerinde sekreterlik, evrak takibi gibi büro işlerinde tam zamanlı, fiili ve kesintisiz olarak çalıştığının; başta ..., ..., ..., ... ve ... olmak üzere dinlenilen tanıkların beyanları ve dosyada mevcut diğer delillerle doğrulanması; dosya kapsamı, mevcut delil durumu, İlk Derece Mahkemesinin gerekçesi hep birlikte değerlendirildiğinde; davacının hüküm altına alınan tarihler arasında da Türkiye Emekliler Derneği Balıkesir Şubesine ait 1065765.010 sicil sayılı iş yerinde, hizmet akdi ilişkisine dayalı olarak ve sigortalı sayılmasını gerektirir nitelikte çalıştığının kanıtlandığı anlaşıldığından öte yandan Kuruma bildirilmiş ve zaten kayıt altına alınmış bulunan 01.05.2004 tarihindeki çalışmanın yeniden hüküm altına alınması gereksiz olmuş ise de; bu çalışmanın hükmün infazı aşamasında Kurum tarafından gözetilmesi mümkün bulunduğundan ve dolayısıyla İlk Derece Mahkemesince verilen kararda bir isabetsizlik görülmediğinden yerinde bulunmayan istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili ile fer'i müdahil Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; istinaf gerekçelerini tekrarla kararın bozulmasını istemiştir.

Fer'i müdahil Kurum vekili temyiz dilekçesinde; istinaf gerekçelerini tekrarla kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, hizmet ve prime esas kazanç tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile

2. 506 sayılı Kanun'un 79 uncu maddesinin 10 uncu fıkrası ile 5510 sayılı Kanun'un 86 ncı maddesinin 9 uncu fıkrası hükümleridir.

3. Değerlendirme

1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı vekili ile fer'i müdahil Kurum vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

11.12.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.