Karar Detayı

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ: ... Bölge Adliye Mahkemesi 30. Hukuk Dairesi

SAYISI: 2021/1678 Esas, 2021/2265 Karar

DAVACILAR: Asıl Dava Dosyası:

1....

2. ... vekilleri Avukat ...

Birleşen Dava Dosyası:

1....

2....

3. ...

4. ...

5. ... vekilleri Avukat ...

DAVALILAR: ... Taş. Taah. İnş. ve Tic. A.Ş. vekili Avukat ...

DAVA TARİHİ: Asıl Dava Dosyası: 20/02/2013

Birleşen Dava Dosyası: 25/06/2018

HÜKÜM/KARAR: Esastan Red

İLK DERECE MAHKEMESİ: ... 9. İş Mahkemesi

SAYISI: 2018/131 Esas, 2020/649 Karar

Taraflar arasındaki iş kazasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın taraf vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar eş ... ile çocuk ... murisleri olan sigortalının kalp krizi şeklinde gerçekleşen iş kazası nedeniyle vefat ettiğinden bahisle asıl dava dosyasında eş için 3.500,00 TL maddi, 70.000,00 TL manevi, çocuk için 3.500,00 TL maddi, 50.000,00 TL manevi tazminatın davalıdan tahsilini,

Davacılar eş ... ile anne ..., kardeşler ..., ... ve ... birleşen dava dosyasında aynı gerekçelerle eş ... için 50.000,00 TL maddi, anne için 40.000,00 TL manevi, kardeşler için 15.000,00'er TL manevi tazminatın davalıdan tahsilini talep ve dava etmişlerdir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle, davalı işverenin olayda herhangi bir kusurunun bulunmadığını, işçinin kamyon kullanmaktayken kalp krizi geçirdiğini, ceza davası soruşturma dosyasında Adli Tıp Kurumu'ndan rapor alındığını, söz konusu raporda ölümün eski zeminde geçirilmiş yeni miyokart infarktüsü sonucu olduğunun açıkça belirtildiğini, ölümü üzerinde harici bir nedenin tespit edilmediğini, sigortalının ölümü ile ilgili olarak işverene herhangi bir kusur isnat edilemeyeceğini, müvekkili şirketçe aracın bakımlarının düzenli olarak yapıldığını, müteveffanın son ücretinin brüt 774,98 TL olduğunu, müvekkili şirketin hiçbir kusuru ve sorumluluğu bulunmamasına rağmen müteveffanın ailesine her ay düzenli olarak maddi yardımda bulunduğunu beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile kusur raporlarının denetime açık, bilimsel verilere dayalı ve hüküm kurmaya elverişli olduğu, dosyada aktüerya bilirkişisi tarafından yeniden rapor düzenlendiği, asgari ücretin değişmesi ve davacı çocuk ...'in evlenmesi hususlarının dikkate alındığı, alınan raporun hüküm kurmaya elverişli olduğu, maddi tazminat için alınan bu son rapordaki rakamların davacı eş için 228009,36 TL, müteveffanın kız evladı için 4839,49 TL olarak belirlenmiş ve fakat davacıların asıl ve birleşen davadaki talepleri ile bağlı kalınarak hüküm kurulduğu, olay nedeniyle manevi tazminat da talep edildiği, ölümlü iş kazasında davacı çocuk ...'in babasını, davacı ...'nin ise eşini kaybettiği, ölüm nedeniyle büyük bir üzüntü, ızdırap duyacakları konusunun tartışmasız olduğu, manevi tazminatın bu ızdırabı bir nebze de olsa gidermek amacıyla verildiği, miktarı belirlenirken tarafların ekonomik durumları, kusur oranları, olayın oluş şeklinin değerlendirildiği ve sebepsiz zenginleşme aracı olmamasına özen gösterildiği, birleşen dava yönünden manevi tazminat talebinde bulunan müteveffanın annesi ve 3 kardeşinin de Borçlar kanununun 56/2. maddesi uyarınca manevi tazminat talep etme hakları olduğu, bu hususlar nazara alınarak manevi tazminatı miktarının belirlendiğinden bahsile davacılar eş ve çocuğun maddi tazminat istemlerinin taleple bağlı kalınmak suretiyle kabulüne, davacı eş lehine 50.000,00 TL, çocuk lehine 30.000,00 TL, anne lehine 30.000,00 TL, kardeşler lehine 10.000,00'er TL manevi tazminat ödenmesine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekillerince istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacılar vekili istinaf dilekçesinde özetle, maddi zararın tespiti yönündeki talepleri ile ilgili hüküm kurulmamasının hatalı olduğunu, hüküm altına alınan manevi tazminatların az olduğunu,

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle, dosya içerisindeki Adli Tıp Kurumu raporu ile örtüşen diğer raporlar yerine, kendilerine %75 kusur atfedilmesinin, buna göre düzenlenen hesap raporu ile bu doğrultuda oluşturulan gerekçenin hatalı olduğunu, dava konusu taleplerin zamanaşımına uğradığını ileri sürmüşlerdir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, vakıa mahkemesi hakiminin objektif, mantıksal ve hayatın olağan akışına uygun dosyadaki verilerle çelişmeyen tespitlerine ve uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kurallarına göre; olay tarihinde beton mikser şoförü olarak çalışan davacıların murisi ...' in geçirdiği kalp krizi sonucu vefat ettiği, düzenlenen Adli Tıp raporuna göre eski zeminde geçirilmiş yeni miyokart infraktüsü sonucu vefaat ettiği ve ölümün üzerinde etkili harici herhangi bir nedenin tespit edilmediği belirtilmiş ise de, olay tarihi itibariyle yürürlükte olan Yönetmelik hükümleri gereği ağır ve tehlikeli işler kapsamında olan beton mikser şoförlüğü işinde işe giriş sırasında ve görevin ifası sırasında müteveffanın düzenli olarak Ağır ve Tehlikeli İşlerde Çalışacaklara ilişkin sağlık raporu alınması hususunun işverence değerlendirilmediği, bu konuda kazalının eğitilmediği, uygun çalışma koşullarının işverence sağlanmadığı bu nedenle 12.09.2014 tarihli ve 14.01.2019 tarihli uzman bilirkişi heyetince verilen ve davalı işverenin olayın meydana gelmesinde birinci derece kusurlu olduğuna yönelik raporların dosya kapsamına uygun olduğu, İlk Derece Mahkemesince gerekçeli kararda davacılar ... ve ...'in talep edebileceği maddi tazminat miktarları belirtilerek taleple bağlı kalınarak hüküm kurulduğuna yönelik açıklama yapıldığı, olayın oluş şekli, kusur oranı itibariyle takdir edilen manevi tazminat miktarlarının makul düzeyde olduğu, İlk derece mahkemesinin vakıa ve hukuki nitelendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığından bahisle tarafların istinaf istemlerinin esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle, müteveffanın ölümüne kalp krizinin sebep olduğunu, bu elim olayla ilgili olarak davalı işverenin alabileceği herhangi bir önleyici tedbir bulunmadığını, 14/01/2014 tarihli kusur raporunun iddialarını destekler nitelikte olduğunu, Adli Tıp Kurumu Raporunda da müteveffanın önceden kalp ile ilgili sorunu olduğunun açıkça ortaya konduğunu, bununla birlikte, ölümü üzerine etkili harici herhangi bir nedenin de tespit edilemediğinin aynı raporda belirtildiğini, dolayısıyla, dosya içerisindeki Adli Tıp Kurumu raporu ile örtüşen diğer raporlar yerine davalı şirkete %75 kusur atfedilmiş olmasının hatalı ve kabul edilemez olduğunu, bu nedenle iş bu raporların dayanak olarak kabul edildiği hesap raporu ile bu doğrultuda oluşturulan gerekçenin de hatalı olduğunu, davacıların taleplerinin zamanaşımına uğradığını belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, davacılar murisinin vefatı ile sonuçlanan ve kalp krizi şeklinde gerçekleşen iş kazasının meydana gelişindeki kusurun aidiyet ve oranının tespiti noktasında toplanmaktadır.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 371 inci, kaza tarihinde yürürlükte bulunan 4857 sayılı İş Kanunu'nun 77'nci maddeleri.

3. Değerlendirme

Dosya kapsamından, davalı şirkette beton mikser operatörü olarak çalışmakta iken geçirdiği kalp krizi nedeniyle vefat ettiği, kaza tarihinin 26/07/2008 olduğu, Adli Tıp Kurumu ... Grup Başkanlığı'nın 13.10.2008 tarihli raporunda, murisin ölümünün eski zeminde geçirilmiş yeni miyokart infarktüsü sonucu meydana geldiği, ölümü üzerine etkili harici herhangi bir nedenin tespit edilemediği kanaatinin belirtildiği, dosya içerisinde davacılar murisinin kaza tarihi öncesindeki döneme ait tıbbi belgelerin yer almadığı, meydana gelen kalp krizi nedeniyle ölüm olayının iş kazası olduğuna dair mahkeme kararının Yargıtay (kapatılan) 21. Hukuk Dairesi'nin 2010/13665 Esas sayılı kararı ile onandığı, mahkemece alınan 14.01.2014 tarihli kök kusur raporu ile bu raporu düzenleyen aynı heyetten alınan 07.04.2014 tarihli ek kusur raporunda özetle kötü tesadüf veya kaçınılmazlığın olayda %100 oranında etkili olduğu, fazla çalıştırma ile kalp krizi arasında illiyet bağı bulunmadığı yönünde görüş bildirildiği, hükme esas alınan 12.09.2014 tarihli ve aynı yöndeki 14.01.2019 tarihli bilirkişi kusur raporlarında ise özetle iş kazasının meydana gelişinde davacılar murisinin %25, davalı işverenin %75 oranında kusurlu oldukları yönünde görüş bildirildiği anlaşılmaktadır.

İnsan yaşamının kutsallığı çevresinde işveren, işyerinde işçilerin sağlığını ve iş güvenliğini sağlamak için gerekli olanı yapmak ve bu husustaki şartları sağlamak ve araçları noksansız bulundurmakla yükümlü olduğu olay tarihinde yürürlükte bulunan İş Kanunu'nun 77'nci maddesinin açık buyruğudur.

Olayın iş kazası olduğu tartışmasız olup, olayda kişinin yaşının, beslenme şekli ve kültürünün, genetik özelliklerinin ve bünyesel yatkınlığı gibi çeşitli faktörlerin etkisinin olabileceğinin kusur oranlarının değerlendirilmesinde dikkate alınması gerektiği ortadadır. Hal böyle olunca hükme esas kusur raporlarının, İş Kanunu'nun 77 nci maddesinin öngördüğü koşulları içerdiği ve hükme dayanak alınacak nitelikte olduğu söylenemez.

Mahkemece yapılacak iş; kazadan önceki ve sonraki döneme ilişkin müteveffa sigortalıya ait temin edilebilen tüm hastane kayıtları, tıbbi belge ve raporlar dosyaya celp edildikten, olay günü iş yerinde müteveffayı olağan dışı strese sokacak bir hadise meydana gelip gelmediği tespit edildikten sonra periyodik sağlık muayene raporları, celp edilen tıbbi kayıt, rapor ve belgeler ile tüm dosya kapsamına göre bir kardiyologun da yer alacağı kazanın meydana geldiği iş kolunda yetkin iş güvenliği uzmanlarından oluşan bilirkişi heyetinden kalp krizi şeklinde meydana gelen iş kazası ile iş yeri koşulları ve çalışma şekli arasında illiyet bağı bulunup bulunmadığı, bu hususların kalp krizini tetikleyip tetiklemediği, kalp krizinin oluşumunda kazalı, işveren veya diğer kişilerin kusurunun bulunup bulunmadığı, kusur mevcut ise kimin ne oranda kusurlu olduğu, kalp krizinin meydana gelişinde kişinin yaşının, beslenme şekli ve kültürünün, genetik özelliklerinin ve bünyevi yapısının, tütün bağımlılığı, alkol kullanımı, egzersiz durumunun, cinsiyetinin de etkili olup olmadığı, diğer bir deyişle müteveffa sigortalının kendi bünyesinden kaynaklanan faktörlerin etkili olup olmadığı, etkili olmuş ise ne oranda etkili olduğu hususlarını da değerlendiren yeni bir kusur raporu almak, yeniden hesap raporu alınmasının gerekmesi halinde hükme esas 16.09.2019 tarihli bilirkişi hesap raporundaki bilinen(iskontosuz)/bilinmeyen(iskontolu) dönem başlangıç ve bitiş tarihlerinin değişmemesi gerektiğini ve davacının kanun yoluna başvurmamış olması nedeniyle oluşan usuli kazanılmış hakları da gözeterek çıkacak sonuca göre bir karar vermekten ibarettir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle,

1.Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2.İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Davalının sair temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde ilgilisine iadesine,

Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

07.02.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.

...