Karar Detayı

MAHKEMESİ: İş Mahkemesi

SAYISI: 2021/188 E., 2022/778 K.

HÜKÜM/KARAR: Kabul

Taraflar arasındaki hizmet tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda Mahkemece davanın kısmen kabulüne dair verilen karar davacı ,davalı ... ve davalı Kurum vekilleri tarafından temyiz edilmiş, (kapatılan) 21.Hukuk Dairesince yapılan inceleme sonunda bozulmuş ve Mahkemece bozma doğrultusunda yapılan yargılama sonucunda davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, karar davacı ve davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmiş, (kapatılan) 21.Hukuk Dairesince yapılan inceleme sonucunda karar yeniden bozulmuştur.

Mahkemece bozma doğrultusunda yeniden yapılan yargılama sonucunda davanın kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı davalılardan Belediye, ... vekili ve Kurum vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının 1995 yılının Mart ayında Muş Belediyesi'nde işe başladığını, santral görevlisi olarak çalıştığını, bu çalışmasını kesintisiz olarak 7 yıl sürdürdüğünü ancak kesintisiz çalışmalarının davalı işverence SSK’ya bildirilmemiş olduğunu belirterek hizmetlerinin tespiti talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; davacının kurumlarında çalışmadığını, davaya husumet yönünden itiraz ettiklerini, davacının kurumlarında çalıştığı düşünülse bile talep edilen hakların zaman aşımına uğramış olduğunu, davayı ispatlar nitelikte hiçbir kayıt ve belge bulunmadığını bu nedenlerle davanın reddini talep ettiklerini beyan etmiştir.

2.Davalı SSK vekili cevap dilekçesinde; yetki yönünden itiraz ettiklerini, davanın hak düşürücü sürede açılmadığını, işçilik alacağı ve hizmet tespitinin aynı davada istenemeyeceğini davanın tefrik edilmesinin gerekli olduğunu, taraflar arasında hizmet akdi ve ücret bordrosu bulunmadığını, belirterek davanın reddini istemiştir.

3.Davalı Zengin Temizlik Gıda İnş. Tic. Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde özetle; husumet itirazında bulunarak müvekkili şirketin 1999 2002 yılları arasında Muş Belediyesinin temizlik işlerini üstlendiğini, davacının belediye çalışanı olduğunu, müvekkili şirketin davacı üzerinde herhangi bir denetim yetkisinin bulunmadığını, sadece işçilerin bordrolarının hazırlanması, SSK primlerinin yatırılması konusunda müvekkili şirketin yetkili olduğunu, bu kapsamda müvekkili şirketin işveren sıfatına sahip olmadığını, davacının müvekkili şirketten ihbar ve kıdem tazminatı ve diğer alacak taleplerinin bulunmadığını, bu sebeple davanın reddi gerektiğini talep etmiştir.

4.Davalı ... Gıda Sanayi Ltd. Şti. temsilcisi cevap dilekçesinde özetle; davayı kabul etmediklerini, davacının belirtilen dönemde şirketlerinde çalışmadığını, dolayısı ile tazminat ve alacak taleplerinin haksız olduğunu davanın reddini talep etmiştir.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin 23.10.2014 tarihli ve 2012/59 2014/883 Esas ve Karar sayılı kararıyla; 1 )Davacının açmış olduğu davanın kısmen kabul kısmen reddine,

2 )Davacının davalı iş yerine bağlı olarak; 20.01.2001 31.01.2002 tarihleri arasında hizmetinin bulunduğunun tespiti ve kabulü ile fazlaya dair talebin reddine, karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. İlk Bozma Kararı

1.Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ile davalılardan Kurum ve ... vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

2. (Kapatılan) 21.Hukuk Dairesinin 07.05.2015 tarih ve 2015/7165 2015/10076 Esas ve Karar sayılı ilamı ile "1 Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre tarafların aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki diğer temyiz itirazlarının reddine,

3 Dava, davacının davalı Belediyede dahil ihale alan şirketler nezdinde santral görevlisi olarak 1995 2003 yılları arasında çalışmalarının tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile davacının davalı işveren nezdinde 20.1.2001 31.1.2002 tarihleri arasında çalıştığına karar verilmiş ise de varılan bu sonuca eksik araştırma ve inceleme ile gidilmiştir.

Somut olayda; mahkemece hak düşürücü sürenin yanlış değerlendirilmesi ve hüküm kısmında davacının hangi işveren yanında çalıştığının açıkca belirtilmemesi sebebiyle infaza elverişli hüküm kurulmadan sonuca gidilmesi isabetsiz olmuştur.

Yapılacak iş; öncelikle davalı Belediyeden talep edilen dönemde hangi şirkete hangi tarih aralığında ihalenin vedrildiği ve ihale kapsamında ne tür bir işin üstlenildiği açıkca sorularak, davacının ve dinlenen tanıkların kesintisiz çalışma beyanları nedeniyle ihalenin bittiği ara dönemlerde işlerin kim tarafından yapıldığı araştırılarak kesintisiz çalışma kanaatine ulaşıldığı takdirde hak düşürücü sürenin gerçekleşmeyeceği göz önüne alınıp ve gerçek işveren tespit edildikten sonra ücret ödeme konusunun aydınlığa kavuşturulması için gerek belediyeden gerek ihaleyi alan şirketlerden ücret bordroları ile ilgili belgeler istenerek, Belediyenin resmi kurum olması sebebiyle belgelere dayalı ücret ödemesi dışında çalışma olamayacağı değerlendirilip tüm deliller birlikte değerlendirilmek suretiyle çıkacak sonuca göre bir karar vermekten ibarettir.

Kabule göre ise de; davalı olarak birden çok işveren gösterilmesine rağmen hüküm kısmında sadece davalı işveren yazılması hükmün infaz kabiliyetin ortadan kaldıracağı için hangi davalı işveren yanında çalıştığının açıkca gösterilmeden karar verilmesi hatalı olmuştur. " denilerek kurulan hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

B. İlk Bozma İlamı Sonrası Mahkeme Kararı

Mahkemenin 17.04.2018 tarih ve 2015/945 2018/535 Esas ve Karar sayılı kararı ile 1 Davanın kısmen kabulü ve kısmen reddi ile,

2 Davacının 01.08.1999 31.12.1999 ve 20.01.2001 31.01.2002 tarihleri arasında dahili davalı Zengin Temizlik Gıda İnş. San. Tic. Ltd Şti'ne bağlı olarak hizmet akdi ile prime esas kazançlarının alt tutarlar üzerinden fasılasız çalıştığının tespitine, fazlaya dair talebin reddine,

3 Davacının 01.07.1997 31.07.1999 tarihleri arasında dahili davalı Seydanoğlu İnş. Gıda San. Dış Tic. Ltd. Şti.'ne bağlı olarak hizmet akdi ile prime esas kazançlarının alt tutarlar üzerinden fasılasız çalıştığının tespitine, fazlaya dair talebin reddine,

karar verilmiştir.

C. İkinci Bozma Kararı

1. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ve davalı Kurum vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

2.Kapatılan) 21.Hukuk Dairesinin 14.10.2019 tarih ve 2018/7057 2019/6098 Esas ve Karar sayılı ilamı ile " Somut olayda; gerekçede davalı belediyeden ihale alanlara ilişkin tarih aralığı ve kişiler belirtilmişse de dosyadaki mevcut belgelerden bu tarihler ve kişiler doğrulanamamış olmakla ihale alıcıları ve tarihleri sağlıklı şekilde belirlenmeden, davalılar dışında ihale alan ve davacının çalışması geçen ihale alıcıları varsa bunlar tespit edilip davaya dahil edilmeden eksik inceleme ile sonuca gidilmesi isabetsizdir.

Mahkemece yapılacak iş; dahili davalı Seydanoğlu şirketinin ihale dönemi bordro tanıklarını ve belediye kadrolu santral işinde çalışanların isimlerini tespit ederek uyuşmazlık konusu dönemde çalışanları tanık olarak dinlemek, dinlenen tanıkların hizmet cetvellerini kurumdan istemek, uyuşmazlık konusu dönemde davalı belediyeden ihale alıcılarını ve tarih aralıklarını net bir şekilde temin etmek, davacının davalı belediyeden ücret alıp almadığını belirlemek, bu hususlar müzekkere ile temin edilemediği takdirde tanık ifadelerinde geçen belediyeden imza karşılığı ücret ödemelerine ilişkin belgeler ve ihale tarihleri hususunda yerinde inceleme yapmak üzere bilirkişi tayin etmek, davacının çalışmalarını bu belirlenen ihale tarihlerine göre tespit etmek, farklı bir işveren tespit edildiği takdirde davaya dahil etmek, ihale yapılmayan dönemler yönünden ise davacının yaptığı işin sürekliliği gözetilerek çalışmaları davalı ... adına tespit etmekten ibarettir." denilmek suretiyle Mahkemece verilen kararın bozulmasına karar verilmiştir.

D. Mahkemece Bozma İlâmına Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile açılan davanın kabulü ile,

Davacının davalı ... nezdinde 01.03.1995 tarihinden 31.12.2002 tarihine kadar toplam 2820 gün 5510 sayılı Kanun'un 4/1 a kapsamında hizmet akdine dayalı çalışması bulunduğunun tespitine," karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ..., davalı ... vekili ve davalı Kurum vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davalı Kurum vekili temyiz başvuru dilekçesinde; kararın usul ve yaya aykırı olduğunu belirterek bozulmasını istemiştir.

2.Davalı ... vekili temyiz başvuru dilekçesinde; kararın usul ve yaya aykırı olduğunu belirterek bozulmasını istemiştir.

3.Davalı ... vekili temyiz başvuru dilekçesinde; kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 5510 sayılı Kanun'un 86 ncı madde hükümleridir.

3. Değerlendirme

1.Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; davalılardan SGK, Belediye ve Frs ..Ltd.Şti. vekillerinin aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2.Eldeki davada Mahkemece davacının Muş Belediyesinde çalıştığı yönünde tespit kararı verilmesine rağmen diğer davalı şirketlerinde vekalet ücreti ve yargılama giderlerinden sorumlu tutulması hatalı olmuştur.

3. Ne var ki; bu aykırılığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden hüküm bozulmamalı, 01.10.2011 günü yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun geçici 3 üncü maddesinin yollamasıyla 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 438 nci maddesi gereğince düzeltilerek onanmalıdır.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1.Dosyadaki yazılara, toplanan delillere ve hükmün dayandığı gerektirici sebeplere göre, temyiz edendavalılardan SGK, Belediye ve Frs ..Ltd.Şti. vekillerinin sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2.Hükmün " Harçlar Kanunu gereğince karar tarihi itibariyle alınması gereken 80,70 TL karar ve ilam harcından, başlangıçta alınan 12,20 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye kalan 68,50 TL harcın harçtan muaf olmayan davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak Hazine'ye irat kaydına,

Davacı tarafça yatırılan 24,20 TL harcın harçtan muaf olmayan davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

Davacı tarafından yapılan 1.495,10 TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak alınarak davacıya verilmesine,

Davacı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. uyarınca hesaplanan 9.200,00 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

Davalılar tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerlerine bırakılmasına, lehlerine vekalet ücretine hükmolunmasına yer olmadığına, “ bentlerinin silinerek yerine,

“Harçlar Kanunu gereğince karar tarihi itibariyle alınması gereken 80,70 TL karar ve ilam harcından, başlangıçta alınan 12,20 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye kalan 68,50 TL harcın harçtan muaf olmayan davalı ... Belediyesi'nden alınarak Hazine'ye irat kaydına,

Davacı tarafça yatırılan 24,20 TL harcın harçtan muaf olmaya ndavalı ... Belediyesi'nden alınarak alınarak davacıya verilmesine,

Davacı tarafından yapılan 1.495,10 TL yargılama giderinin davalı ... Belediyesi'nden alınarak alınarak davacıya verilmesine,

Davacı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. uyarınca hesaplanan 9.200,00 TL vekalet ücretinin davalılardan Muş belediyesi SGK 'dan alınarak davacıya verilmesine,

Davalılar tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerlerine bırakılmasına, lehlerine vekalet ücretine hükmolunmasına yer olmadığına,” ibaresinin yazılmasına ve hükmün bu şekli ile DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,Peşin yatırılan harcın istek halinde ilgililere iadesine,

22.06.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.