Sayıştay 8. Dairesi 46009 Kararı - Özel Bütçe Harcırah

Temyiz Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Kamu İdaresi: Diğer Özel Bütçeli İdareler

• Yılı: 2017

• Daire: 8

• Dosya No: 46009

• Tutanak No: 49525

• Tutanak Tarihi: 21.04.2021

• Konu: Harcırah Mevzuatı ile İlgili Kararlar

KARAR

Konu: Konaklama Bedelinin Fazla Ödenmesi

2. 184 sayılı İlamın 13(A)’ıncı maddesiyle; ... Genel Müdürlüğünce ...’de gerçekleştirilen “... Yıldızları” adlı konserin provaları için ...’de görevlendirilen ... Genel Müdür V. ...’ya, ... ... Müdürlüğü ile ... ... Oteli arasında imzalanan sözleşme ile belirlenen gecelik oda fiyatının üstünde konaklama bedeli ödenmesi nedeniyle oluşan ... TL kamu zararının tazminine karar verilmiştir.

Sorumlu Harcama Yetkilisi ... (İdari ve Mali İşler Dairesi Bşk.) tarafından gönderilen temyiz dilekçesinde [Aynı İlam maddesine ilişkin olarak temyiz talebinde bulunan sorumlu Gerçekleştirme Görevlisi ... (Levazım Şube Md.) tarafından gönderilen dilekçede de tamamen aynı olmak üzere] özetle;

... ... Müdürlüğü ile ... Oteli arasındaki konaklama sözleşmesinin İdari ve Mali İşl. Dai. Başkanlığına gönderilmediği dolayısıyla da bahse konu sözleşmeden bilgisinin bulunmadığı, Genel Müdür ...' nın konaklama rezervasyonunun İMİD’in bilgisi dışında ... ... Müdürlüğünce ... tarih ve ... sayılı yazı ile (dilekçe ek 2) yapıldığı ve konaklama ücretinin de ilgili Müdürlükçe ödeneceği talimatının verildiği,

Sözleşme bedelinin uygulanmasının da ... ... Müdürlüğünün uhdesinde olması gerektiği, bir gün fazla konaklama yaptırılmasının da yine ... ... Müdürlüğünün ilgi tarih ve sayılı yazısı üzerine çıkış tarihi olan ... olarak düzeltildiği, ... ... Müdürlüğü Mali İşler Şube Müdürlüğünce şerh konularak uzatıldığı (dilekçe ek 3), ... ... Müdürlüğünün tüm bu işlemlerden Genel Müdürlük İMİD Başkanlığını bilgilendirmediği, İMİD Başkanlığı olarak tüm bu yazışmaların Denetçi sorgusu üzerine elde edildiği,

5018 Sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun "Kamu Zararı" başlıklı 71’inci maddesinde; "Kamu Zararı; Kamu görevlilerinin kasıt, kusur ve ihmallerinden kaynaklanan mevzuata aykırı karar, işlem veya eylemleri sonucunda kamu kaynağında artışa engel veya eksilmeye neden olunmasıdır.

Kamu zararının belirlenmesinde;

a) İş, mal veya hizmet karşılığı olarak belirlenen tutardan fazla ödeme yapılması,

b) Mal alınmadan, iş veya hizmet yaptırılmadan ödeme yapılması,

c) Transfer niteliğindeki giderlerde, fazla veya yersiz ödemede bulunulması,

d) İş, mal veya hizmetin rayiç bedelinden daha yüksek fiyatla alınması veya yaptırılması,

e) İdare gelirlerinin tarh, tahakkuk veya tahsil İşlemlerinin mevzuata uygun bir şekilde yapılmaması,

f) (mülga :22/12/2005-5436/10 md.)

g) Mevzuatında öngörülmediği halde ödeme yapılması,

Esas alınır.

(değişik 3.fıkra:22/12/2005-5436/10 md.) kontrol, denetim, İnceleme, kesin hükme bağlama veya yargılama sonucunda tespit edilen kamu zararı, zararın oluştuğu tarihten itibaren ilgili mevzuatına göre hesaplanacak faizi ile birlikte ilgililerden tahsil edilir.” denildiği,

Yukarıda alınan kamu zararı tanımının 1’inci fıkrasına göre bir kamu görevlisinin kamu zararından sorumlu tutulabilmesi için kamu zararının o görevlinin kasıt, kusur veya ihmalinden kaynaklanmış olması gerektiği,

... ... Müdürlüğünün (dilekçe ek 2) ... Oteli satış müdürlüğüne yazmış olduğu ... tarihli yazısında "Müdürlüğümüzün daveti üzerine ...'e gelecek olan Genel Müdürümüz ... ... - ... tarihleri arasında otelimizde konaklayacaktır. Konaklama bedeli ekstralar hariç Müdürlüğümüz tarafından karşılanacaktır. Adı geçen misafirlerimiz için belirtilen tarihlerde çift kişilik 1 adet oda rezervasyonu yapılmasını rica ederim.” Denildiği, yazının alt kısmında yer alan ... ...'nın yazısında da;

“Oda Fiyatı : ...TL + KDV

Geliş Tarihi : ...

Ayrılış Tarihi : ...

Ödeme Durumu : ... öder.

Konfirme eden : ... (imza)” yazıldığı,

Dilekçe ek 3'de görüleceği üzere; yazının ... ... Müdürlüğü İdari ve Mali Sosyal İşler Şube Müdürlüğünce ... Oteli Satış Müdürlüğüne hitaben yazıldığı, çıkış tarihinin ... olarak düzeltildiği, not olarak da “Genel Müdürümüz ...' ya ait fatura”, keza alt kısmına da "... Genel Müd. ... ... sokak no.11 .../..." ifadelerinin el ile yazıldığı,

Bu yazılardan da görüleceği üzere; Genel Müdür ...'nın ...'deki ikamet ettiği otel odasının, ... Şube Müdürlüğünce 2 kişilik rezerve edildiği, parasının KDV hariç olarak belirlendiği, bu belirlemeye göre de fatura düzenlenerek Genel Müdürlüğe gönderildiği, gönderilen faturaya göre de ödemenin yapıldığı,

Sözü edilen ... ... Oteli ile yapılan sözleşmenin ödeme aşamasında Genel Müdürlüğe gönderilmediği, Denetçi sorgusundan sonra ilgili sözleşmenin ... Müdürlüğü İdari ve Mali Sosyal İşler Şube Müdürlüğünce temin edildiği, böyle bir sözleşmenin varlığından sonradan haberdar olunduğu,

Ortaya çıkan kamu zararının kendisinin kasıt, kusur ve ihmalinden kaynaklanmadığı, illiyet bağının bulunmadığı, ödemenin tamamen fatura ve görev onayına istinaden yapıldığı, faturanın bu şekilde oluşmasına sebep olanların tespit edilerek ... TL’lik kamu zararının uhdesinden kaldırılması gerektiği, belirtilmiştir.

Başsavcılık Mütalaasında (Her iki sorumlu için de geçerli) özetle;

5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 71’inci maddesinde kamu zararının; "Kamu görevlilerinin kasıt, kusur ve ihmallerinden kaynaklanan mevzuata aykırı karar, işlem veya eylemleri sonucunda kamu kaynağında artışa engel veya eksilmeye neden olunması'' şeklinde tanımlandığı,

Bu çerçevede, kamu zararından ve mali sorumluluktan bahsedilebilmesi için kamu görevlilerinin kasıt, kusur veya ihmallerinden kaynaklanan mevzuata aykırı karar, işlem veya eylemin bulunması; mevzuata aykırı karar, işlem veya eylem sonucunda kamu kaynağında artışa engel veya eksilmeye neden olunması durumu ile mevzuata aykırı karar, işlem veya eylem arasında bir illiyet bağının olması şartlarının birlikte aranması gerektiği,

İlamda, ... ... Müdürlüğü ile ... ... Oteli arasında imzalanan ... tarihli sözleşmeye göre anlaşılan gecelik oda fiyatının üstünde konaklama bedeli ödendiği gerekçesiyle tazmin hükmünün verildiği, ancak harcama yetkilisi sıfatıyla kamu zararından sorumlu tutulan ... Genel Müdürlüğü İdari ve Mali İşler Daire Başkanı olan sorumlunun, ... ... Müdürlüğü ile ... Oteli arasındaki konaklama sözleşmesinin kendilerine gönderilmediğinden dolayı bahse konu sözleşmeden bilgisinin olmaması nedeniyle, oluşan kamu zararı ile yapmış olduğu görev arasında bir illiyet bağının bulunmadığı,

Bu nedenle talebin kabul edilerek, ilgilinin sorumlular arasından çıkarılmasını teminen İlamın bozulması ve sorumluların yeniden tespiti açısından dosyanın Dairesine tevdiine karar verilmesinin uygun olacağı, belirtilmiştir.

İşbu dosyayla duruşma talebinde bulunan Harcama Yetkilisi ... (İdari ve Mali İşler Dairesi Bşk.), aynı İlam maddesinde sorumluluğu bulunan ve 46007 sayılı dosya ile duruşma talebinde bulunan Gerçekleştirme Görevlisi ... (Levazım Şube Md.) ile Sayıştay Savcısının sözlü açıklamalarının dinlenmesinden ve dosyada mevcut belgelerin okunup incelenmesinden sonra,

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

İlamda; ... Genel Müdürlüğü tarafından ...’de gerçekleşen konserin icrası için görevlendirilen Genel Müdür V. ...’ya konaklama gideri olarak ... ... Müdürlüğü ile ... ... Oteli arasında imzalanan sözleşmede yer alan bedelin ödenmesi gerekirken fatura tutarının ödenmesi nedeniyle oluşan kamu zararının tazminine karar verilmiştir.

Dosya münderecatının incelenmesinde; ... Genel Müdürü ...’nın ...-... tarihleri arasında ...’de görevlendirildiği, ... ... Müdürlüğünce ... tarihinde ... ... Otelinden çift kişilik 1 adet oda rezervasyonu yapıldığı, adı geçen kişinin görevi süresince ilgili Müdürlükçe temin edilen otelde kaldığı, görev süresinin bitiminde de otel tarafından kesilen ... tarihli faturanın ödenmek üzere ... Genel Müdürlüğüne gönderildiği, bunun yanı sıra ... ... Müdürlüğü ile ... oteli arasında ...-... dönemini kapsayacak şekilde konaklama sözleşmesi imzalandığı, bu sözleşmede ...’e görevli gelen misafirler için tek kişilik oda ücretinin ... TL, çift kişilik oda ücretinin ise ... TL olarak belirlendiği görülmüştür.

İlamda; ...’e görevli gelen ... Genel Müdürü ... için bahsi geçen konaklama sözleşmesinde yer alan tek kişilik oda ücretinin ödenmesi gerektiği belirtilmiş ise de;

... Genel Müdürlüğü ve/veya Müdürlüklerince tertip edilecek turne faaliyetlerine katılacak sanatkâr memurların konaklama giderinin ödenmesi ile ilgili hukuki mevzuat şu şekildedir;

1309 sayılı ... Personeli Hakkında Kanun’un 15’inci maddesinde aynen;

“... Genel Müdürlüğünce ve ... müdürlüklerince tertip edilecek yurt içi turne faaliyetlerine katılacak sanatkâr memurlar, uygulatıcı uzman memurlar ve uzman memurlarla diğer görevlilere ödenecek harcırah yevmiyeleri 75 lirayı geçmemek üzere her yıl teknik kurulca tespit edilir. Turnelerdeki ikamet yerleri genel müdürlükçe temin edilir ve parası da genel müdürlükçe ödenir. Turne ile ilgili seyahatlerin zamanı ve hangi vasıtalar ile yapılacağı genel müdürlükçe tayin olunur. Harcırah yevmiyelerinden herhangi bir kesinti yapılamaz ve otel ücreti tenzil edilemez. Yurt dışı turne faaliyetlerine ait yolluk ve harcırahlar hakkında genel hükümler uygulanır.” Denilmektedir.

Buna göre yurt içi turne faaliyetlerine katılan sanatkâr memurların ... Genel Müdürlüğünce temin edilen otelde konaklaması halinde otel ücretinin Kurumca tenzil edilmeden ödenmesi gerekmektedir.

Dolayısıyla somut olaya ilişkin olarak; Görevlendirmeyi yapan kurum olan ... Genel Müdürlüğünün, ... ... Müdürlüğü ile ... ... Oteli arasında imzalanan konaklama sözleşmesinin tarafı olmadığı ve yine adı geçen kuruluşlar arasında yürütülen rezervasyon işlemlerinde herhangi bir dahlinin bulunmadığı anlaşılmış olup, bu halde, ... Genel Müdürlüğü tarafından yukarıda zikredilen 1309 sayılı Kanunun 15’inci madde hükmü uyarınca konaklama faturasının tamamının ödenmesinde mevzuata aykırı bir durum söz konusu değildir. Ayrıca ... ... Müdürlüğünce yapılan konaklama sözleşmesi ... tarihinde yürürlüğe girmiş olup, bu tarihten önce (...’de) yapılan rezervasyon işleminde ve yine bu tarihten önce başlayan konaklama işlemi için sözleşme hükmünün geçerli olamayacağı da değerlendirilmiştir.

Bu itibarla; konuya ilişkin olarak dilekçi itirazları kabul edilerek, yukarıda açıklanan gerekçelerle 184 sayılı İlamın 13(A) maddesi ile verilen ... TL’lik tazmin hükmünün 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 55’inci maddesinin 7’nci fıkrası uyarınca KALDIRILMASINA, (Üye ... ile Üye ...’ün “İlam hükmünün bozulması gerekir.” şeklindeki azınlık görüşlerine karşı) oy çokluğuyla,

Karar verildiği 21.04.2021 tarih ve 49525 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.

Karşı oy gerekçesi/Azınlık görüşü

Üye ...’in azınlık görüşü:

62... sayılı Harcırah Kanunu’nun “Yurtiçinde verilecek gündeliklerin miktarı” başlıklı 33’üncü maddesinin c fıkrasında; “Devlet Tiyatroları ve ... Genel Müdürlükleri ile Müdürlükleri, Cumhurbaşkanlığı ve Devlet Senfoni Orkestraları, Oda Orkestraları, Devlet Türk Halk Müziği Korosu, Devlet Klasik Türk Müziği Korosu, Devlet Çoksesli Müzik Korosu ve Devlet Halk Dansları Topluluğu tarafından düzenlenecek yurtiçi sanat faaliyetlerine münferiden ve topluca katılan sanatçılarla diğer görevlilere kanunlara göre kurumlarınca karşılanan seyahat ve ikamet giderlerine ilave olunarak, 2 nci derece kadrolu memur için tespit olunan gündelik miktarlarının 2 katı gündelik olarak verilir.” Denilmektedir.

Yukarıda yer verilen maddede; sanat faaliyetlerinde görevli sanatçıların seyahat ve ikamet giderlerinin Kurumlarınca karşılanacağı belirtilmekle beraber, söz konusu giderlerin nasıl karşılanacağına ilişkin bir hükme yer verilmediği görülmektedir. Dolayısıyla görevli kişiye Harcırah Kanunu’nun 33’üncü maddesinde açıklandığı şekilde Bütçe Kanunu ile belirlenen memur gündeliği tutarında konaklama bedeli ödenip ödenmeyeceği hususunun Dairesince araştırılarak buna göre yeniden hüküm tesisinin temini için İlamın bozulması gerekir.

Üye ...’ün azınlık görüşü:

İlamda ... ... Müdürlüğü ile ... ... oteli arasında yapılan konaklama sözleşmesinden bahsedilmekte ve ...’de görevlendirilen sanatçının konaklama bedelinin bu sözleşme ile belirlenen gecelik oda ücreti üzerinden ödenmesi gerektiği belirtilmektedir. ... ... Müdürlüğünce imzalanan bu sözleşmenin, gerek görevlendirmeyi yapan Kurum açısından bağlayıcı olup olmadığı gerekse de sözleşmenin yürürlük tarihi -...- dikkate alındığında ...-... tarihleri arasındaki gerçekleşen konaklama için geçerli olup olamayacağı veya her sene yenilenen bir sözleşme niteliğinde ise bir önceki sözleşmenin bahsi geçen olayda uygulanıp uygulanmayacağı şeklinde tereddüte sebebiyet veren hususların araştırılması gerekmektedir.

Bu itibarla Dairesince yukarıda açıklanan müphemliklerin ortadan kaldırılarak yeniden hüküm tesisinin temini için İlam maddesinin bozulması gerekir.