Sayıştay 8. Dairesi 42561 Kararı - Özel Bütçe Harcırah

Temyiz Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Kamu İdaresi: Diğer Özel Bütçeli İdareler

• Yılı: 2015

• Daire: 8

• Dosya No: 42561

• Tutanak No: 45477

• Tutanak Tarihi: 02.01.2019

• Konu: Harcırah Mevzuatı ile İlgili Kararlar

KARAR

Konu: Konaklama bedeli

1. 161 sayılı ilamın 17 nci maddesi ile; ... ... Müdürlüğünün konaklama ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla … Otel ile yaptığı Sözleşmede her ay 2 gece konaklamanın ücretsiz olarak verileceği yazılmasına rağmen, bu hakkın sadece 2015 yılı Mart ayında 2 gece kullanılması, diğer aylarda kullanılmaması veya ödemelerden mahsup edilmemesi sonucu kamu zararına sebebiyet verildiği gerekçesi ile … TL’ye tazmin hükmü verilmiştir.

İlamda harcama yetkilisi olarak sorumlu tutulan ...temyiz dilekçesinde özetle;

İlgili, ilamın 17 nci maddesinde kısaca; …Turizm ve Ticaret A.Ş (… Otel) ile ... … Müdürlüğü arasında yapılan anlaşmanın 12 nci maddesindeki her ay 2 gece ücretsiz konaklama hakkının bulunduğu; bunlardan toplam 20 gecesinin kullanılmadığı bu nedenle … TL'lik kamu zararı oluştuğunun belirtildiğini ancak kullanılmadan kalan ücretsiz konaklama sayısının 18 ve oluştuğu iddia edilen kamu zararının ilgili otel ile Müdürlük arasında alacak-borç hesaplaşması yapılarak mahsuplaşma yolu ile ortadan kaldırıldığını, ilgili belgelerin EK'te olduğunu,

Belgelerde de görüleceği gibi Şubat ayında 2 ve Mart ayında yine 2 olmak üzere toplam 4 ücretsiz konaklama kullanıldığını (EK-1), yani kullanılmayan ücretsiz konaklama sayısının 20 değil 18, mali tutarının ise … TL değil; … TL olduğunu,

… Otel tarafından ... … Müdürlüğü adına düzenlenen ve Haziran 2016'ya dek ödenmemiş olarak kalan 028617 nolu …TL bedelli faturası (EK-2) ile 028773 nolu … TL bedelli faturasının (EK-3) toplam tutarı olan … TL’nin ... …. Müdürlüğünün ilgili otele olan borcu olduğunu,

... … Müdürlüğünün borcu olan … TL'lik bu bedelin, … Otel yetkilileri ile yapılan yazılı görüşmeler sonucunda (EK-4, EK-5) ... … Müdürlüğünün alacağı olduğu karşılıklı olarak kabul edilen kullanılmayan 18 gecelik ücretsiz konaklamanın maddi karşılığı olan … TL'den düşülerek, geriye kalan … TL'lik farkın ... … Müdürlüğünce söz konusu otelden tahsil edildiğini (EK-6. EK-7, EK-8) böylece ilgili otel ile Müdürlük arasındaki mahsuplaşmanın tamamlandığını,

…Turizm ve Ticaret A.Ş (… Otel) ile ... ... Müdürlüğü arasında yapılan 28.01.2015 - 31.12.2015 tarihleri arasını kapsayan sözleşmenin 12 inci maddesi gereği her ay 2 gece ücretsiz gecelemenin 2015 yılında (sözleşme Ocak ayının sonunda yapıldığından) 11 ay için geçerli olduğunu;

2 (gece) x 11 (ay) = 22 ücretsiz gecelemeden,

Şubat Ayında; 24.02.2015 tarihinde 2 gece; … ve … için;

Mart Ayında ise 2 gece; 17 ve 18 Mart 2015 tarihlerinde … için olmak üzere toplam 4 ücretsiz geceleme kullanıldığını,

22 — 4 = 18 (kullanılmayan ücretsiz geceleme sayısı) olduğunu,

18 (ücretsiz geceleme) x … TL = … TL (18 ücretsiz geceleme tutarı olarak ... ... Müdürlüğünün alacağı);

… TL (028617 nolu fatura) + … TL (028773 nolu fatura = … TL (... ... Müdürlüğünün ilgili otele borcu) olup;

… TL - … TL = … TL (Mahsuplaşma sonucunda ilgili otelin ... ... müdürlüğüne ödediği tutar) olduğunu, iki tutar arasındaki fark olan … TL’nin ilgili otelden tahsil edildiğini ve böylece mahsuplaşmanın tamamlandığını belirtmiş ve ilam hükmünün temyiz yolu ile incelenmek suretiyle bozulması veya kaldırılmasına karar verilmesini istemiştir.

Başsavcılık mütalaasında;

“Dilekçede İlamın 17 nci maddesine ilişkin olarak ... ...Müdürlüğünün konaklama ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla … Otel ile yapılan sözleşmede her ay 2 gece konaklamanın ücretsiz olarak verileceği yazılmasına rağmen bu hakkın sadece Mart ayında 2 gece kullanılması, diğer aylarda kullanılmaması veya ödemelerden mahsup edilmemesi sonucu … TL’nin tazminine hükmolunmuş ise de; sözleşme dönemi içerisinde 4 ücretsiz konaklamanın kullanıldığını, dolayısıyla kamu zararının … TL olması gerektiği ve bu tutarın da … TL’lik kısmının mahsuplaşma yoluyla, … TL’sinin ise banka hesabına yatırılmak sureti ile tahsil edildiği bildirilmekte ve dilekçe ekinde mahsup ve tahsilata ilişkin belgelere yer verilerek tazmin hükmünün bozulması veya kaldırılması talep edilmektedir.

Dilekçe ekinde yer alan mahsuplaşma ve tahsilata ilişkin belgelerin tetkikinden; Şubat ve Mart aylarında 4 ücretsiz konaklamanın kullanıldığı, 08.06.2016 tarih ve 028617 ve 028773 seri nolu faturaların … TL olan bedelinin otele ödenmeyerek mahsuplaşmaya konu edildiği, kalan … TL’nin ise 30.06.2016 tarihinde banka hesabına yatırılmak suretiyle tahsil edilerek kamu zararının ortadan kalktığı anlaşılmakla beraber, hüküm tarihinden öncesine ait olup yargılama aşamasında bulunmayan belgelerin incelenmesi temyiz konusu olmadığından, sözü edilen belgelerin yargılamanın iadesini gerektirir nitelikte görülmesi halinde bu yolda işlem ifasını teminen dosyanın Dairesine gönderilmesine karar verilmesinin uygun olacağı” denilmiştir.

Duruşma talep eden sorumluya duruşma gününe ilişkin tebligat yapılmasına rağmen duruşmada hazır bulunmadığı, kanuni vekil göndermediği, duruşmada hazır bulunmama sebeplerini kabule şayan bir belge ile tevsik etmediği, duruşmada hazır bulunan Sayıştay Savcısının Savcılık karşılamasında belirtilen hususlara paralel mütalaasının dinlenmesinden ve dosyada mevcut belgelerin okunup incelenmesinden sonra,

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

İlam hükmü, ... ...Müdürlüğünün konaklama ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla ... Otel ile yaptığı sözleşmede her ay 2 gece konaklamanın ücretsiz olarak verileceği yazılmasına rağmen, bu hakkın sadece 2015 yılı Mart ayında 2 gece kullanılması, diğer aylarda kullanılmaması veya ödemelerden mahsup edilmemesi sonucu kamu zararına neden olunduğu gerekçesi ile verilmiştir.

... ...Müdürlüğü ... Turizm ve Ticaret A.Ş. ... Otel) arasında yapılan Sözleşmenin 12 nci maddesinde;

“Hizmet veren firma her ay için 2 gecelemeyi ücretsiz olarak vermeyi kabul eder.” denilmiştir.

5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun “Hesap verme sorumluluğu” başlıklı 8 inci maddesinde;

“Her türlü kamu kaynağının elde edilmesi ve kullanılmasında görevli ve yetkili olanlar, kaynakların etkili, ekonomik, verimli ve hukuka uygun olarak elde edilmesinden, kullanılmasından, muhasebeleştirilmesinden, raporlanmasından ve kötüye kullanılmaması için gerekli önlemlerin alınmasından sorumludur ve yetkili kılınmış mercilere hesap vermek zorundadır.” denilmiş,

Anılan Kanunun “Kamu Zararı” başlıklı 71 inci maddesinde ise;

“Kamu zararı, mevzuata aykırı karar, işlem, eylem veya ihmal sonucunda kamu kaynağında artışa engel veya eksilmeye neden olunmasıdır.

Kamu zararının belirlenmesinde;

a) İş, mal veya hizmet karşılığı olarak belirlenen tutardan fazla ödeme yapılması,

b) Mal alınmadan, iş veya hizmet yaptırılmadan ödeme yapılması,

c) Transfer niteliğindeki giderlerde, fazla veya yersiz ödemede bulunulması,

d) İş, mal veya hizmetin rayiç bedelinden daha yüksek fiyatla alınması veya yaptırılması,

e) İdare gelirlerinin tarh, tahakkuk veya tahsil işlemlerinin mevzuata uygun bir şekilde yapılmaması,

f) (Mülga:22/12/2005-5436/10 md.)

g) Mevzuatında öngörülmediği halde ödeme yapılması,

Esas alınır.

Kontrol, denetim, inceleme, kesin hükme bağlama veya yargılama sonucunda tespit edilen kamu zararı, zararın oluştuğu tarihten itibaren ilgili mevzuatına göre hesaplanacak faiziyle birlikte ilgililerden tahsil edilir.

Alınmamış para, mal ve değerleri alınmış; sağlanmamış hizmetleri sağlanmış; yapılmamış inşaat, onarım ve üretimi yapılmış veya bitmiş gibi gösteren gerçek dışı belge düzenlemek suretiyle kamu kaynağında bir artışa engel veya bir eksilmeye neden olanlar ile bu gibi kanıtlayıcı belgeleri bilerek düzenlemiş, imzalamış veya onaylamış bulunanlar hakkında Türk Ceza Kanunu veya diğer kanunların bu fiillere ilişkin hükümleri uygulanır. Ayrıca, bu fiilleri işleyenlere her türlü aylık, ödenek, zam, tazminat dahil yapılan bir aylık net ödemelerin iki katı tutarına kadar para cezası verilir.

…” hükmüne yer verilmiştir.

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri ve taraflar arasında imzalanan sözleşme hükümleri incelendiğinde; ... ...Müdürlüğünün kendisine taahhüt edilen ücretsiz konaklama haklarını kullanmayarak kamu kaynağında eksilmeye neden olduğu, dolayısıyla kamu kaynaklarını etkili, ekonomik ve verimli bir şekilde kullanmadığı tespit edilmiştir. Taraflar arasında imzalanan sözleşmeden doğan bu hakkın kullanılması veya konaklama için yapılan ödemelerden mahsup edilmesi gerekirdi.

Diğer taraftan … Turizm ve Ticaret A.Ş (… Otel) ile ... ... Müdürlüğü arasında yapılan 28.01.2015 - 31.12.2015 tarihleri arasını kapsayan sözleşme 2015 yılının Ocak ayının sonunda yapıldığından sözleşmenin 12 inci maddesi gereği her ay 2 gece ücretsiz gecelemenin 11 ay için geçerli olduğu, bu nedenle;

2 (gece) x 11 (ay) = 22 ücretsiz gecelemeden,

Şubat Ayında; 24.02.2015 tarihinde 2 gece; … ve … için;

Mart Ayında ise 2 gece; 17 ve 18 Mart 2015 tarihlerinde … için olmak üzere toplam 4 ücretsiz geceleme kullanıldığı,

kullanılmayan ücretsiz geceleme sayısının 20 değil (22 - 4 =) 18 adet olduğu, bu durumda;

... ... Müdürlüğünün 18 adet (ücretsiz geceleme) x … TL = … TL tutarında alacağının bulunduğu, dolayısıyla ilamdaki kamu zararı tutarının (…TL) hatalı olduğu; buna mukabil;

... ... Müdürlüğünün ilgili otele; 08.06.2016 tarih ve 028617 nolu fatura ve 08.06.2016 tarih ve 028773 nolu faturalar karşılığında sırasıyla … TL ve … TL tutarlarında olmak üzere toplam …TL borcunun olduğu, sorumlular tarafından sunulan temyiz dilekçesine göre, … TL kurum alacağından iki fatura bedeli olan … TL borcun düşülerek mahsuplaşmanın yapıldığı, mahsuplaşma sonucunda iki tutar arasındaki fark olan (… TL - … TL =) … TL’nin ilgili otel tarafından 30.06.2016 tarihinde ... ... Müdürlüğünün Ziraat Bankası hesabına gönderilmek suretiyle ödendiği ve 30.06.2016 tarih ve 1274 yevmiye nolu muhasebe işlem fişi ile kayıtlara alındığı, böylece mahsuplaşmanın tamamlandığı anlaşılmaktadır.

Sonuç olarak; 161 sayılı ilamın 17 nci maddesi ile … TL’ye ilişkin olarak verilen tazmin hükmünde … TL’nin mevzuata uygun olduğu geriye kalan … TL’nin düzeltilmek suretiyle tasdiki gerekmekte ise de, bu tutarın da mahsuplaşmak ve mahsuplaşmadan sonra geriye kalan tutarın ilgili otel tarafından ödenmesi suretiyle hükümden önce tahsil edildiği,

Diğer taraftan … Turizm ve Ticaret A.Ş (… Otel) ile ... ... Müdürlüğü arasında yapılan 28.01.2015 - 31.12.2015 tarihleri arasını kapsayan sözleşmenin 12 inci maddesi gereği her ay 2 gece ücretsiz gecelemenin 2015 yılında sözleşme Ocak ayının sonunda yapıldığından 11 ay için geçerli olduğu;

2 (gece) x 11 (ay) = 22 ücretsiz gecelemeden,

Şubat Ayında; 24.02.2015 tarihinde 2 gece; … ve … için;

Mart Ayında ise 2 gece; 17 ve 18 Mart 2015 tarihlerinde … için olmak üzere toplam 4 ücretsiz geceleme kullanıldığı,

kullanılmayan ücretsiz geceleme sayısının 20 değil (22 - 4 =) 18 adet olduğu, bu durumda;

18 adet (ücretsiz geceleme) x 120 TL = 2.160 TL tutarında ... ... Müdürlüğünün alacağının bulunduğu buna mukabil;

… TL (08.06.2016 tarih ve 028617 nolu fatura ile) + … TL (08.06.2016 tarih ve 028773 nolu fatura ile) = … TL olmak üzere ... ... Müdürlüğünün ilgili otele borcunun olduğu, … TL kurum alacağından iki fatura bedeli olan … TL borcun düşülerek mahsuplaşmanın yapıldığı, mahsuplaşma sonucunda iki tutar arasındaki (2.160 TL - 2.020 TL =) 140 TL’nin ilgili otel tarafından 30.06.2016 tarihinde ... ... Müdürlüğünün Ziraat Bankası hesabına gönderilmek suretiyle ödendiği ve 30.06.2016 tarih ve 1274 yevmiye nolu muhasebe işlem fişi ile kayıtlara alındığı, böylece mahsuplaşmanın tamamlandığı anlaşılmaktadır.

Sonuç olarak; 161 sayılı ilamın 17 nci maddesi ile 2.400,00 TL’ye ilişkin olarak verilen tazmin hükmünde 240,00 TL’nin mevzuata uygun olduğu geriye kalan 2.160,00 TL’nin düzeltilmek suretiyle tasdiki gerekmekte ise de, bu tutarın da mahsuplaşmak ve mahsuplaşmadan sonra geriye kalan tutarın ilgili otel tarafından ödenmesi suretiyle hükümden önce tahsil edildiği anlaşıldığından hüküm tarihinden önce yapılmış olan söz konusu tahsilat, temyiz konusu olmayıp yargılamanın iadesi ile ilgili bulunduğundan bu hususta Kurulumuzca yapılacak işlem olmadığına ve gereğinin ifasını teminen dosyanın ilgili Daireye Gönderilmesine,

(2.Daire Başkanı … ile Üyeler …, …, …;

aşağıda yazılı azınlık görüşlerine karşı) oy çokluğu ile,

KARŞI OY GEREKÇESİ:

(2.Daire … ile Üyeler …, …, …;

... ...Müdürlüğü …Turizm ve Ticaret A.Ş. (… Otel) arasında yapılan Sözleşmenin 12 nci maddesinde;

“Hizmet veren firma her ay için 2 gecelemeyi ücretsiz olarak vermeyi kabul eder.” denilmiştir.

5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun “Hesap verme sorumluluğu” başlıklı 8 inci maddesinde;

“Her türlü kamu kaynağının elde edilmesi ve kullanılmasında görevli ve yetkili olanlar, kaynakların etkili, ekonomik, verimli ve hukuka uygun olarak elde edilmesinden, kullanılmasından, muhasebeleştirilmesinden, raporlanmasından ve kötüye kullanılmaması için gerekli önlemlerin alınmasından sorumludur ve yetkili kılınmış mercilere hesap vermek zorundadır.” hükmüne yer verilmiş,

Anılan Kanunun “Kamu Zararı” başlıklı 71 inci maddesinde ise;

“Kamu zararı, mevzuata aykırı karar, işlem, eylem veya ihmal sonucunda kamu kaynağında artışa engel veya eksilmeye neden olunmasıdır.

Kamu zararının belirlenmesinde;

a) İş, mal veya hizmet karşılığı olarak belirlenen tutardan fazla ödeme yapılması,

b) Mal alınmadan, iş veya hizmet yaptırılmadan ödeme yapılması,

c) Transfer niteliğindeki giderlerde, fazla veya yersiz ödemede bulunulması,

d) İş, mal veya hizmetin rayiç bedelinden daha yüksek fiyatla alınması veya yaptırılması,

e) İdare gelirlerinin tarh, tahakkuk veya tahsil işlemlerinin mevzuata uygun bir şekilde yapılmaması,

f) (Mülga:22/12/2005-5436/10 md.)

g) Mevzuatında öngörülmediği halde ödeme yapılması,

Esas alınır.

Kontrol, denetim, inceleme, kesin hükme bağlama veya yargılama sonucunda tespit edilen kamu zararı, zararın oluştuğu tarihten itibaren ilgili mevzuatına göre hesaplanacak faiziyle birlikte ilgililerden tahsil edilir.

Alınmamış para, mal ve değerleri alınmış; sağlanmamış hizmetleri sağlanmış; yapılmamış inşaat, onarım ve üretimi yapılmış veya bitmiş gibi gösteren gerçek dışı belge düzenlemek suretiyle kamu kaynağında bir artışa engel veya bir eksilmeye neden olanlar ile bu gibi kanıtlayıcı belgeleri bilerek düzenlemiş, imzalamış veya onaylamış bulunanlar hakkında Türk Ceza Kanunu veya diğer kanunların bu fiillere ilişkin hükümleri uygulanır. Ayrıca, bu fiilleri işleyenlere her türlü aylık, ödenek, zam, tazminat dahil yapılan bir aylık net ödemelerin iki katı tutarına kadar para cezası verilir.

…” denilmiştir.

Belirtilen mevzuat hükümleri ve taraflar arasında imzalanan sözleşme hükümleri incelendiğinde; ... ...Müdürlüğünün kendisine taahhüt edilen ücretsiz konaklama haklarını kullanmayarak kamu kaynağında eksilmeye neden olduğu, dolayısıyla kamu kaynaklarını etkili, ekonomik ve verimli bir şekilde kullanmadığı tespit edilmiştir. Taraflar arasında imzalanan sözleşmeden doğan bu hakkın kullanılmaması veya konaklama için yapılan ödemelerden mahsup edilmemesi nedeniyle tazmin hükmünün tasdiki gerekir. Diğer taraftan dilekçe ekinde gönderilip yargılama aşamasında bulunmayan ve mahsuplaşmaya ilişkin olduğu iddia edilen belgeler, yargılamanın iadesini gerektiren nitelikte görüldüğü takdirde bu yolda işlem ifasını temin için dosyanın ilgili Daireye gönderilmesi yerinde olur.”)