Sayıştay 8. Dairesi 38151 Kararı -

Temyiz Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Kamu İdaresi:

• Yılı: 2009

• Daire: 8

• Dosya No: 38151

• Tutanak No: 38858

• Tutanak Tarihi: 22.04.2014

• Konu:

KARAR

Duruşma talep eden dilekçiye duruşma gününe ilişkin tebligat yapılmasına rağmen duruşmada hazır bulunmadığı, kanuni vekil göndermediği, duruşmada hazır bulunmama sebeplerini kabule şayan bir belge ile tevsik etmediği, duruşmada hazır bulunan Sayıştay Savcısının Savcılık karşılamasında belirtilen hususlara paralel mutaalasının dinlenmesinden ve dosyada mevcut belgelerin okunup incelenmesinden sonra gereği görüşüldü:

1309 sayılı ilamın 16.maddesi ile; 1, 2 ve 3. derece yönetici kadrolarında bulunan memur personele fazla çalışma ücreti ödenmesi nedeniyle 3.600,00 TL.ye tazmin hükmü verilmiştir.

Dilekçi dilekçesinde özetle; İlamda "Fazla Çalışmanın Uygulama Esaslarını Gösterir Yönetmeliğin" Fazla Çalışmanın Ücretle Karşılanması başlıklı 8. maddesinin son fıkrasında geçen "Ancak, 1, 2 ve 3. derece yönetici kadrolarında bulunanlara fazla çalışma ücreti ödenmez." hükmüne dayanılarak fazla çalışma ücretinin tazmininin istenildiğini, bunun hukuka aykırı olduğunu, çünkü Yönetmeliğin 8. maddesi son fıkrasında belirtilen 1. 2. ve 3. derece yöneticilerin idarede yine kanun, yönetmelik ve yönergeler ile belirlendiğini, 5302 sayılı İl Özel İdaresi Yasasının 29.maddesine göre Kurumda 1. derece yöneticinin İl Valisi, 5442 sayılı İl İdaresi Yasasının 5. maddesine göre 2.dereceli yöneticinin Vali Yardımcısı, yine İl Özel İdaresi Kanununun 35. maddesine göre 3.dereceli yöneticinin İl Özel İdaresi Genel Sekreteri olduğunu,

İl özel idaresi Norm Kadro Yönetmeliğine göre de 1. 2. ve 3.derece yöneticilerin kanunda sayılan unvanlar olduğunun açıkça görüleceğini,

Ayrıca Diyarbakır Valiliğinin 18.05.2009 tarihli İmza Yetkileri Yönergesinin 4. maddesinde 1. derece yöneticinin İl Valisi, 11. maddenin 19 No'lu bendine göre 2.dereceli yöneticinin Vali Yardımcısı olduğunun;

Yine 06.07.2009 tarihli Diyarbakır İl Özel idaresi İmza Yetkileri Yönergesinin "Yetkililer" başlıklı V. maddesinde 1. yetkilinin Vali, 2. yetkilinin Vali Yardımcısı, 3. Yetkilinin Genel Sekreter olarak belirlendiğini,

İlamda bahsi geçen yönetmelikte 1, 2 ve 3. derece yönetici kadrolarında bulunanlara fazla çalışma ücreti ödenmez denildiğini dolayısıyla Genel Sekreter Yardımcısı, Mali İşler ve Strateji Geliştirme Daire Başkanı ve ona bağlı Müdürlerinin hiçbirisinin ilamda gerekçe olarak gösterilen 1,2 ve 3. sırada yönetici olmadıklarını,

Bu sebeple ilamdaki tazmin hükmünün İl Özel İdaresi yasası; İl İdaresi Kanunu, ilgili Yönetmelik ve İmza yetkileri Yönergelerine bakılmadan çıkarıldığını,

Öte yandan İl Özel İdaresinin muhasebe, bütçe ve gelir müdürlüklerinde çalışan personelinin tamamına yakınının iş kanununa tabi işçi statüsünde çalıştıklarından hizmetin gereği olarak işçi ile birlikte çalışma saatleri ve günü dışında çalışma zorunluluğu bulunması (iş yoğunluğu) nedeniyle birlikte fazla mesai yapıldığını bu nedenle hakları olan fazla çalışma ücretinin ödendiğini,

Anayasanın angaryayı yasakladığını, Fazla mesai ücreti ödenen personele iş yoğunluğu nedeniyle izin verilemediğini belirterek verilen tazmin hükmünün kaldırılmasını istemiştir.

Savcılık; ”Dilekçede özetle, fazla çalışma ücretinin ödenmesiyle ilgili olarak yöneticilerin hiyerarşik sorumluluklarından bahsedilmiş ve şube müdürlerinin İl Özel İdaresi Organizasyon şemasına göre sıralamada 5. derece yönetici kadrosunda bulunduğu belirtilerek, tazmin hükmünün kaldırılması talep edilmektedir.Daire kararında da belirtildiği üzere, Fazla Çalışmanın Uygulama Esaslarını Gösterir Yönetmelikte, hiyerarşik bir sıralamadan bahsedilmemektedir. Anılan yönetmelikte, "Ancak 1, 2 ve 3. derece yönetici kadrolarında bulunanlara fazla çalışma ücreti ödenmez." denilmek suretiyle kadro derecesi 1, 2 ve 3 olan yöneticilerin fazla çalışma ücreti alamayacağını hükme bağlamıştır.Bu nedenle talebin reddedilerek, Daire Kararının onanmasına” şeklinde görüş bildirmiştir.

657 sayılı Devlet Memurları Kanununun “Fazla çalışma ücreti” başlıklı 178.maddesinde;

“A) 99 ve 100 üncü maddeler hükümleri uyarınca tespit olunan günlük çalışma saatleri dışında;

a) Salgın hastalık ve tabii afetler gibi olağanüstü hallerin olması (Bu hallerin devamı süresince),

b) Fabrika, atelye, şantiye, işletme gibi yerlerde İş Kanununa tabi olarak işçi çalıştıran kurumlarca hizmetin gereği olarak işçi ile birlikte çalışma saatleri ve günü dışında çalışmanın zorunlu bulunması,

hallerine münhasır olmak üzere, yapılan fazla çalışmalar ücretle karşılanır.

Yukarıda sayılan hallerde yaptırılacak fazla çalışmanın süresi ve saat başına ödenecek ücret Bakanlar Kurulu kararı ile belirlenir.

B) (İptal: Ana.Mah'nin 14/2/1997 tarih ve E: 1997/20, K: 1997/32 sayılı Kararı ile; Yeniden düzenleme: 3/4/1998 - 4359/4)

Kurumlar gerektiği takdirde personelini günlük çalışma saatleri dışında fazla çalışma ücreti vermeksizin çalıştırabilirler. Bu durumda personele yaptırılacak fazla çalışmanın her sekiz saati için bir gün hesabı ile izin verilir. Ancak, bu suretle verilecek iznin en çok on günlük kısmı yıllık izinle birleştirilerek yılı içinde kullandırılabilir.

Fazla çalışmanın uygulama esas ve usulleri Devlet Personel Başkanlığı ile Maliye Bakanlığınca müştereken belirlenir.

…” denilmektedir.

Bu hüküm uyarınca 19.02.1975 tarih ve 7/9493 no.lu Bakanlar Kurulu Kararıyla belirlenmiş olan “Fazla Çalışmanın Uygulama Esaslarını Gösterir Yönetmelik”in “Fazla Çalışmanın Ücretle Karşılanması” başlıklı 8. maddesinde;

“Devlet Memurları Kanununun 99. ve 100. maddeleri hükümleri uyarınca tespit olunan günlük çalışma saatleri dışında ve aşağıdaki şartların gerçekleşmesi hallerinde fazla çalışma ücretle karşılanır:

a) Görevin kanun ile belirli bir süre içinde bitirilmesinin zorunlu bulunması,

b) İnsan, hayvan ve bitkilerle ilgili hastalıklar, arızalar ile tabii afetler gibi olağanüstü hallerin oluşu (Bu hallerin devam süresince)

c) İş Kanununa tabi olarak işçi çalıştıran kurumlarca hizmetin gereği olarak işçi ile birlikte çalışma saatleri ve günü dışında çalışmanın zorunlu bulunması,

d) Görevin gereği olarak çalışma saatlerini aşması zorunlu işlerde çalışılması.

Ancak, 1, 2 ve 3. derece yönetici kadrolarında bulunanlara fazla çalışma ücreti ödenmez.” denilmektedir.

Ödeme emri belgesi eki fazla çalışma yapan kişi ve fazla çalışma yapılan süreleri gösteren icmal cetvellerinde 1, 2 ve 3. derece yönetici kadrolarında yer alan Genel Sekreter Yardımcısı Mustafa ŞAHİN, Strateji Geliştirme Müdürü Mustafa ORUÇ, Muhasebe Müdürü Mustafa OKÇU ve Mali İşler ve Strateji Geliştirme Daire Başkanı Muzaffer KARAKILÇIK ve Gelir Müdür Vekili Ömer SEYİDOĞLU’na fazla çalışma ücreti ödendiği görülmüştür.

Yukarıda belirtilen Kanun ve Yönetmelik hükümleri gereğince Özel İdare Müdürlüğünde 1, 2 ve 3. derece yönetici kadrolarında bulunanlara fazla çalışma ücretinin ödenmesi mümkün değildir.Dilekçede, fazla çalışma ücreti ödenmesiyle ilgili olarak yöneticilerin hiyerarşik sorumluluklarından bahsedilmiş ve 1. derece sorumlu olarak Vali, 2. derece sorumlu olarak Vali Yardımcısı ve 3. derece sorumlu yönetici olarak da Genel Sekreterin düşünüleceği ifade edilmiştir. Ancak memurlara fazla çalışma ücreti ödenmesini düzenleyen Yönetmelikte hiyerarşik bir sıralamadan söz edilmemektedir. Söz konusu yönetmelikte “…Ancak, 1, 2 ve 3. derece yönetici kadrolarında bulunanlara fazla çalışma ücreti ödenmez.” denilmek suretiyle kadro derecesi 1, 2 ve 3 olan yöneticilerin fazla çalışma ücreti alamayacağını hükme bağlamıştır. Diğer taraftan gerekli durumlarda fazla çalışma yapılması 1, 2 ve 3. derece yönetici kadrolarında bulunan memurların asli görevlerinin gereği olduğundan ve bu görevlerinin karşılığında aylık ve diğer ödeneklerini aldıkları için yapılan çalışmaların angarya olarak değerlendirilmesi de mümkün değildir.

Bu nedenle 1309 sayılı ilamın 16.maddesi ile 3.600,00 TL.ye ilişkin olarak verilen tazmin hükmünün TASDİKİNE,

Karar verildiği 22.04.2014 tarih ve 38858 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.