Sayıştay 8. Dairesi 37866 Kararı -

Temyiz Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Kamu İdaresi:

• Yılı: 2009

• Daire: 8

• Dosya No: 37866

• Tutanak No: 39083

• Tutanak Tarihi: 27.05.2014

• Konu:

KARAR

Duruşma talep eden dilekçilere duruşma günü bildirilmiş olmasına karşın duruşmaya katılmadıklarından, Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 369’uncu maddesi hükmü uyarınca dosya üzerinde ve gıyaplarında, gereği görüşüldü;

1200 sayılı ilamın 32. maddesiyle; Mis Temizlik İnş. Taş. Tuh. Dan. San. Tic. Ltd. Şti. yüklenimindeki “Park ve Yeşil Alanların Bakım Onarım Koruma ve Şartnamede Belirtilen Diğer İşlerin Yapılması Hizmet Alımı İşi” ile ilgili olarak vasıflı işçiler için asgari ücret fiyat farkının hatalı hesaplandığı ve fiyat farkına tabi olmayan bazı girdilerin hesaplamaya dahil edilerek Bakanlar Kurulu Kararına aykırı olarak hesaplandığı gerekçesi ile 66.023,31- TL’ye tazmin hükmü verilmiştir.

Dilekçiler temyiz dilekçesinde özetle; İşe ait İdari Şartname ve Sözleşmede SSK ve Akaryakıt Fiyat Farkının verileceğinin belirtildiğini; sözleşmede 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'na göre ihalesi yapılacak olan hizmet alımlarına ilişkin fiyat farkı hesabında uygulanacak esasların 8.maddesinde göre fiyat farkı verileceğine ilişkin bir hüküm bulunmadığını, 4734 sayılı Kamu İhale Kanununa Göre İhalesi Yapılacak Olan Hizmet Alımlarına İlişkin Fiyat Farkı Hesabında Uygulanacak Esasların 4. maddesine göre, hizmet alımlarında fiyat farkı hesaplanabilmesi için bu esasların 7 ve 8. maddelerine yer alan hükümlerin idari şartname ve sözleşmelere konulması gerektiğini, adı geçen işin sözleşme ve idari şartnamesinde ise sadece asgari ücret ile ilgili fiyat farkı ve akaryakıt fiyat farkı verileceğinin yazılı olduğunu, Esasların 7.maddesinde TUİK endekslerine göre, 8. maddesinde ise asgari ücretteki artış göz önüne alınarak fiyat farkı verileceğinin belirtildiğini, ilamda, asgari ücretteki artış miktarı ve işverence karşılanan prim miktarları kadar olan farkların ödenmesi kabul edildiğini, diğerlerinin ise kabul edilmediğini, hâlbuki fiilen hesap edilen fiyat farkı yönteminin, 7 ve 8. maddeleri beraber kapsadığını, sadece asgari ücretteki artış miktarı kadar olan farkı kabul edip, asgari ücretteki artış oranı yani fiilen ödenen miktarlar arasındaki farkın ödenmesini kabul etmemenin doğru olmadığını,

Fiyat farkı kararnamesinin 7 ve 8. maddelerine göre fiyat farkı verileceğinin idari şartname ve sözleşmede belirtilmemesi, hakkaniyet ve adalet ölçülerinin aranmayacağı anlamına gelmemesi gerektiğini, vasıflı işçilere, öngörülen ücret ödendiğine göre bunun maliyetine katlanan yükleniciye de aradaki farkın ödenmesi gerektiğini, çünkü idari şartname ve sözleşme hükümlerine göre, vasıflı personele verilecek ücretlerde, tespit edilen oranlara uyulacağını ve asgari ücretin değişmesi halinde de aynı şekilde hareket edileceğini, bu şekilde "vasıflı personelin ücretleri ile asgari ücret arasındaki oranın korunmasının idari şartname ve sözleşme gereği olduğuna" ilişkin Sayıştay Daire kararları bulunduğunu, gerçekten de, idari şartname ve sözleşmede belirlenen ve vasıflı personele verilecek ücretin tespitinde kullanılan oranların korunması, sadece yeni asgari ücretle yeni asgari ücret arasındaki farkın verilmesiyle sağlanamayacağını, asgari ücretin artması halinde idari şartname ve sözleşmede belirtilen vasıflı personel ücretine yeni asgari ücretle eski asgari ücret arasındaki farka da söz konusu oranların uygulanması ile ulaşılacağını, 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu' nun 3. maddesinde yer alan "Sözleşmelerin tarafları, sözleşme hükümlerinin korunmasında eşit hak ve yükümlülüklere sahiptir. İhale dokümanı ve sözleşmelere bu prensibe aykırı maddelere yer verilmez." hükmü gereği, vasıflı personel için tespit edilen oranların uygulanmasında hukuka aykırılık bulunmadığını,

Öte yandan, Fiyat Farkı Esaslarının 7. maddesindeki a1, a2, b1, b2, c ve d değerleri önceden belirlendiğini, fakat vasıflı işçilik doğru algılanamayarak vasıfsız işçiliğin içerisinde değerlendirildiğini, İhalede gerçekleşen fiyatlar üzerinden a1 dışı vasıflı işçilik oranı 3.347.335/9.657.753 = 0,35 olduğunu, bu rakam üzerinden esasların 7. maddesine göre hesaplama yapılarak karşılaştırma sonucuna bakılması gerektiğini, sonuç olarak vasıflı personele eski ve yeni asgari ücretin artırımlı tutarı arasındaki farkın fiyat farkı olarak ödenmesinin yürürlükteki mevzuatla bağdaşmayan bir yönü bulunmadığını, belirterek verilen tazmin hükmünün kaldırılmasını talep etmişlerdir.

Aynı saymanlığa ait 37867 numaralı dosyada dilekçiler Burhaneddin TÜRKKAHRAMAN ve İlhami GEMİCİ bu madde ile ilgili temyiz dilekçesinde özetle; Hizmet alımı işene ait idari şartnamenin Fiyat Farkı Ödenmesi ve Hesaplanma Şartları 48. maddesinin 48.1. alt maddesinde Yükleniciye SSK (Asgari Ücret ile Sigorta Pirimi) ve Akaryakıt Fiyat Farkının verileceği, 48.1.2. alt maddesinde Fiyat Farkı Hesabında Uygulanacak Esasların 7. maddesine göre oranlar belirtilmiş; ancak müdürlüklerince hakediş hesaplama yöntemlerinde fiyat farkları oluşmayacağından hareketle fiyat farkları hesaplama yöntemlerinde 7. ve 8. madde yerine; işçilikle ilgili hesaplamalarda Kamu İhale Kurumu İşçilik Hesaplama Modülü kullanılmış ve Sayıştay Denetçileri, hakkediş incelemelerinde fiyat farklarının işe ait idari şartnamenin Fiyat Farkı Ödenmesi ve Hesaplanma Şartları 48. maddesinde belirtilen veriler çerçevesinde hesaplanması ile ödemelerde fiyat farkları oluştuğunun belirlendiğini,

Fiyat farkları oluşması ile ilgili olarak idare tarafından yapılan değerlendirme çalışmaları sonucunda; Sayıştay denetçileri tarafından yapılan fiyat farkları değerlendirmelerine bakılarak idare tarafından hazırlanan hizmet alım işene ait idari şartnamenin 48.1.2. maddesinde ki, fiyat farkı esaslarının 7. maddesindeki aı, sa, bı, b2, c ve d değerlerinin sehven verilmiş olduğunun tespit edildiğini, bu katsayılar yaklaşık maliyet cetveli üzerinden tekrardan hesaplandığında fiyat farkı hesabında uygulanacak esasların 7. maddesi oran değerleri a1=0.80, a2=0.09, bı=0.03, b2=0, c= 0 ve d=0.08 görülmüş ve belirlenen oranlarla yeniden 7. ile 8. maddeye göre ödemeler değerlendirildiğinde (Ek:2,4,5,6) ödemelerde kamu yararına fiyat farkı oluştuğunun belirlendiğini,

Sayıştay Denetçileri tarafından Aralık 2008, Mart 2009, Nisan 2009, Mayıs 2009 ve Haziran 2009 dönemlerine ait ödeme emirleri ile ilgili yapılan 8. madde fiyat farkları hesaplamalarında da görüleceği üzere hatalar yapıldığı, hesaplamalarda hata ve yanlışlıkların takdir edileceği üzere yapılabileceği değerlendirilmesi ile birlikte;

Sonuç olarak; hesaplama yönteminin farklı olduğu kabulü ile Kamu İhale Kurumu İşçilik Hesaplama Modülüne göre hesaplanan ücretlerdeki değişim oranı hakedişlerde yükleniciye ödendiğini ve yüklenicinin de bordrolarında görüleceği üzere hak sahibi çalışan işçilere ödemeyi yaptığını ve yapılan bu işlemlerin mevzuat yönünden aykırılık teşkil etmeyeceğini, belirterek verilen tazmin hükmünün kaldırılmasını talep etmişlerdir.

Sayıştay Başsavcılığı karşılama yazısında;” Daire kararında da belirtildiği üzere, hizmet alımlarında fiyat farklarında kararname hükümlerinin aynen uygulanması zorunlu olduğundan, farklı bir yöntemle fiyat farklarının hesaplanması mümkün bulunmamaktadır. Bu nedenle talebin reddedilerek, Daire kararının onanmasının uygun olacağı düşünülmektedir.” Demiştir.

İşe ait idari şartnamenin 48 inci maddesinde, yükleniciye sigorta ve akaryakıt fiyat farkı verileceği hüküm altına alınmıştır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanununa Göre İhalesi Yapılacak Olan Hizmet Alımlarına İlişkin Fiyat Farkı Hesabında Uygulanacak Esasların “Asgari ücret ve diğer işçilik maliyetlerindeki değişiklikten kaynaklanan fark” başlıklı 8’inci maddesinde belirtilen fiyat farkı ödemesinin amacı, ihale tarihinde (son teklif verme tarihinde) geçerli olan asgari ücretin değişmesi nedeniyle işçilik maliyetinde meydana gelen farkın yükleniciye ödenmesidir. Yüklenici söz konusu iş kapsamında istihdam ettiği personele asgari ücretin belli bir katı ücret vermeyi taahhüt etmiştir. İdari şartname ve sözleşmede belirlenen ve vasıflı personele verilecek ücretin belirlenmesinde kullanılan oranların korunması, sadece yeni asgari ücretle eski asgari ücret arasındaki farkın verilmesi ile sağlanamaz. Asgari ücretin artması halinde, idari şartname ve sözleşmede belirlenen vasıflı personel ücretine, yeni asgari ücretle eski asgari ücretin arasındaki farka söz konusu oranların uygulanmasıyla ulaşılacaktır. Başka bir deyişe, sözleşmelerine göre asgari ücretin belli katları üzerinden ücret ödenen vasıflı elemanların ücretlerinde, asgari ücret bunların ücreti değil, ücretin hesabında dikkate alınması gereken matrahtır. Matrahın artması durumunda aynı oranların yeni matraha da uygulanması ilgili sözleşme hükmü gereğidir.

Bu nedenle, asgari ücretin değişmesiyle ücretleri asgari ücretin belli bir yüzdesi üzerinden artırımlı olarak ödenmesi öngörülen personelin ücretlerinde meydana gelen maliyet artışının karşılanması amacıyla bu işçilerin artırımlı eski ücretleri ile artırımlı yeni ücretleri arasındaki fark ile bu farka ait sosyal sigorta primi ve işsizlik sigortası primi toplamının fiyat farkı olarak ödenmesi gerekmektedir.

Sözleşmeye göre asgari ücrette artış olması halinde fiyat farkı ödeneceği belirtilmiştir. Fiyat cetvelinde verilen teklif, yürürlükteki (teklif tarihinde) asgari ücret üzerinden hesaplanarak verilmiş olup, asgari ücretin artması halinde, fazla mesai, tatil ve bayram ücretlerinin de artan ücrete göre yeniden hesaplanması 4857 sayılı Kanun gereğidir.

Bu itibarla, dilekçilerin talebinin kabulü ile 1200 sayılı ilamın 32. maddesi ile 66.023,31 TL’ye ilişkin olarak verilen tazmin hükmünün KALDIRILMASINA,

Karar verildiği 27.05.2014 tarih ve 39083 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.