Sayıştay 8. Dairesi 37498 Kararı -

Temyiz Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Kamu İdaresi:

• Yılı: 2009

• Daire: 8

• Dosya No: 37498

• Tutanak No: 39596

• Tutanak Tarihi: 30.10.2014

• Konu:

KARAR

Dosyada mevcut belgeler okunup incelendikten sonra gereği görüşüldü:

1. 1048 sayılı ilamın 2.maddesi ile; Çankaya Temizlik Gıda Sağ.San.Tic.Ltd.Şti.’ye 198.000 TL ihale bedelli “Beytepe Asker Hastanesi Temizlik Hizmet Alımı (90 günlük)” işine ilişkin hakediş ödemeleri sırasında 5510 sayılı Kanun’dan kaynaklanan hazine yardımı indirimine ilişkin kesintilerin hatalı olması nedeniyle 1.109,03 TL.ye tazmin hükmü verilmiştir. (Tazmin hükmü, beş puanlık işveren hissesine tekabül eden katma değer vergisinin kesilmediği gerekçesi ile verilmiştir.)

Dilekçi dilekçesinde özetle; İstanbul Vergi Dairesi Başkanlığının KDV MUK.B.07.1.GİB.484.17.01.09.25-30684 sayılı ve "Hak edişlerden ssk prim kesintisinin KDV'ne tabi olup olmadığı" konulu yazısı,

MB.lığı Gelir İdaresi Başkanlığının 02 Temmuz 2009 tarihli, B.07.1.GİB.0.01.53/532-251 sayılı yazısı,

Yukarıda yazılan ve dilekçe ekinde sunulan belgeler ışığında 2009/1048 sayılı ilamın 2 sıra nolu 1.109,03 TL.'sinin, 3 sıra nolu 1.357,70 TL.'sinin ve 4 sıra nolu 2.982,64 TL'sinin Temyiz Kurulunda tekrar değerlendirilmesini,

Yazılarda sigorta primi teşvik tutarının mükellefin hak ediş bedeli üzerinden kesilmek suretiyle geri alınmasına yönelik uygulamanın fazla yararlandırılan Hazine yardımının tahsiline yönelik bir uygulama olduğu, bu durumun KDV matrahı ile ilişkilendirilmesine imkan bulunmadığı, dolayısıyla kesinti tutarları dikkate alınmaksızın hak ediş bedelleri üzerinden KDV hesaplanması gerektiğinin ifade edildiğini belirterek verilen tazmin hükmünün kaldırılmasını istemiştir.

Savcılık: “Dilekçi dilekçede, Gelir İdaresi Başkanlığının, ‘‘kesinti tutarlarının dikkate alınmaksızın, hakediş bedelleri üzerinden KDV hesaplanması gerektiği’’ yönündeki görüşü doğrultusunda tazmin hükmünün kaldırılmasını talep edilmektedir. İlgili tarafından dilekçede ileri sürülen husus ilamın 2’nci maddesine ilişkin olup, ilamın 3 ve 4’üncü maddelerinde ise hizmet alımı işlerinde sigorta primi işveren hissesinin beş puanlık kısmının hazinece karşılanmasına rağmen, fiyat farkı hesabında bu düşüşün dikkate alınmadığı gerekçesiyle tazmin hükmü verilmiştir.

5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun “Prim Oranları ve Devlet Katkısı” başlıklı 81. maddesinin bir numaralı fıkrasının “ı” bendinde yer alan düzenleme ile özel sektör işverenleri üzerindeki sosyal güvenlik prim yükünün hafifletilerek istihdamın artırılması amaçlanmış olup hazinece karşılanan 5 puanlık prim indiriminin teşvik mahiyetinde olması nedeniyle, fiyat farkı olarak nitelendirilmemesi gerekir.

Bu nedenle 1048 nolu ilamın 2,3 ve 4. maddelerine ilişkin tazmin hükmünün kaldırılmasına karar verilmesinin uygun olacağı değerlendirilmektedir.” şeklinde görüş bildirmiştir.

5763 sayılı Kanun’un 24. maddesinde yapılan düzenleme ile 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 4. maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamındaki sigortalıları çalıştıran özel sektör işverenlerinin malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primlerinden, işveren hissesinin 5 puanlık kısmına isabet eden tutarın Hazinece karşılanacağı belirtilmiştir.

25.10.2008 tarih ve 27035 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan “Kamu İhale Genel Tebliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ”in 4.maddesi ile aynı Tebliğin Birinci Bölümünün XIII. maddesinin "Personel Çalıştırılmasına Dayalı Hizmet Alımlarında Teklif Fiyata Dahil Olacak Masraflar" başlıklı (G) alt maddesine aşağıdaki (17) numaralı fıkra eklenmiştir.

“……

17- 15/5/2008 tarihli ve 5763 sayılı Kanunun 24 üncü maddesi ile 31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 81 inci maddesinin birinci fıkrasına eklenen (ı) bendinde; özel sektör işverenlerinin, malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primlerinden, işveren hissesinin beş puanlık kısmına isabet eden tutarın Hazinece karşılanacağı hüküm altına alınmıştır.

İhale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı tüm hizmet alımı ihalelerinde, teklifler Hazine tarafından karşılanacak olan işveren sigorta primi tutarı dikkate alınmadan, işveren payları üzerinden hesaplanarak sunulacak ve değerlendirilecektir.

Bu çerçevede, fiyat farkı hesaplanması öngörülen ihalelerde sözleşmenin yürütülmesi aşamasında, yüklenicinin yukarıda anılan Kanun hükmü uyarınca prim teşvikinden yararlanması halinde 4734 sayılı Kamu İhale Kanununa Göre İhalesi Yapılacak Olan Hizmet Alımlarına İlişkin Fiyat Farkı Hesabında Uygulanacak Esasların 8 inci maddesinde yer alan, “b) İhale (son teklif verme) tarihi itibarıyla işveren tarafından karşılanacak olan sosyal sigorta primi ve işsizlik sigortası primine ilişkin toplam tutarda; asgari ücret değişikliği veya sigorta primi alt sınır değişikliği ile prim oranları değişikliği gibi sebeplerle meydana gelecek fark,

…506 sayılı Kanun gereğince işveren nam ve hesabına Hazinece yapılacak olan ödemeler de dikkate alınmak suretiyle bu Esasların 7 nci maddesi uygulanmaksızın ödenir veya kesilir.” hükmü gereğince, Hazine tarafından karşılanan prim tutarı, idare tarafından yüklenicinin hakedişinden kesilecektir.……” denilmiştir.

Temyize konu ilam maddesi ile, 01.10.2008 tarihinden itibaren malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları prim oranı işveren hissesi olan % 11’in % 5 puanının Hazine tarafından karşılanması nedeniyle hakedişlerden fiyat farkı kesintisi yapılırken Hazinece karşılanan % 5 lik prim tutarına ilişkin Katma Değer Vergisinin hesap edilmemesi nedeniyle tazmin hükmü verilmiştir.

Oysa uygulamada, yükleniciye yapılan ödemelere esas ödeme emri belgeleri üzerinden malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primleri işveren hissesinin Hazinece karşılanan 5 puanlık kısmının fiyat farkı kesintisi kapsamında dikkate alınarak ödemelerden kesildiği, KDV matrahı olarak ise, kesintisiz tutarın esas alındığı yani Hazinece karşılanan 5 puanlık tutar düşülmeden önceki toplam hakediş miktarı üzerinden KDV hesaplandığı görülmüştür.

08.08.2011 tarih ve KDVK-60/2011-1 sayılı Katma Değer Vergisi Sirkülerinin “Hazinece Karşılanan Prim Tutarlarının İdarece Yüklenicinin Hakedişinden Kesilmesinde KDV Matrahı” başlıklı 4.3.maddesinde:

“5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 81 inci maddesinin (ı) bendinde, "Bu Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamındaki sigortalıları çalıştıran özel sektör işverenlerinin bu maddenin birinci fıkrasının (a) bendine göre malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primlerinden, işveren hissesinin beş puanlık kısmına isabet eden tutar Hazinece karşılanır." hükmüne yer verilmiştir.

İşveren sigorta priminin belli bir tutarının Hazine tarafından karşılanması suretiyle yapılacak hakediş ödemelerinde, (söz konusu primler indirilse dahi) işveren sigorta priminin Hazinece indirilmeden önceki hakediş bedeli üzerinden KDV hesaplanması gerekmektedir. Bu itibarla; 5510 sayılı Kanunun 81/ı maddesi kapsamında işveren hissesinin beş puanlık kısmına isabet eden tutarın Hazine tarafından karşılanması nedeniyle işçilik maliyetleri içerisinde yer alan sigorta primlerinde, dolayısıyla da toplam maliyetlerde bu tutar kadar bir azalma meydana gelmekle birlikte, söz konusu tutar Hazine tarafından işveren adına ilgili Kuruma aktarıldığından, bu tutar indirilmeksizin belirlenen toplam işlem bedelinin KDV matrahı olarak dikkate alınması ve bu bedel üzerinden fatura düzenlenerek KDV hesaplanması gerekmektedir.

Ayrıca; fazladan yararlanıldığı tespit edilen sigorta primi teşvik tutarının mükellefin hakediş bedeli üzerinden kesilmek suretiyle geri alınmasına yönelik uygulama, fazla yararlandırılan Hazine yardımının tahsiline yönelik bir uygulama olup, bu durumun KDV matrahı ile ilişkilendirilmesine imkân bulunmamaktadır.” denilmiştir.

Diğer taraftan 5763 sayılı Kanunla getirilen 5 puanlık (%5) işveren indiriminden (5510 sayılı Kanundan Doğan İndirim) yüklenici firma tarafından yararlanılmasına ve bu indirimin (asgari ücret) fiyat farkı kesintisi olarak fatura ve hakedişlere yansıtılmasına rağmen Katma Değer Vergisi matrahına dahil edilmemesi ile ilgili Gelir İdaresi Başkanlığının 27.03.2012 tarih ve 2986 tarihli görüşünde;

“5510 sayılı Kanunun 81/ı maddesi kapsamında işveren hissesinin beş puanlık kısmına isabet eden tutarın Hazine tarafından karşılanması nedeniyle işçilik maliyetleri içerisinde yer alan sigorta primlerinde dolayısıyla da toplam maliyetlerde bu tutar kadar bir azalma meydana gelmekle birlikte söz konusu tutar Hazine tarafından işveren adına ilgili Kuruma aktarıldığından, bu tutar indirilmeksizin belirlenen toplam hak ediş bedelinin KDV matrahı olarak dikkate alınması ve bu bedel üzerinden fatura düzenlenmesi gerektiği” ifadesine yer verilmiştir.

İlam konusu uygulama bu yönde yapılmış olup 5763 sayılı Kanunla getirilen 5 puanlık (% 5) işveren indirimi doğrultusunda hakedişlerden yapılan kesintilerin KDV’siz olarak gerçekleştirilmesinde mevzuata aykırılık bulunmamaktadır.

Bu nedenle 1048 sayılı ilamın 2.maddesi ile 1.109,03 TL.ye ilişkin olarak verilen tazmin hükmünün KALDIRILMASINA,

2. 1048 sayılı ilamın 3.maddesi ile Çankaya Temizlik Gıda Sağ.San.Tic.Ltd.Şti.’ ye 449.900,00 TL ihale bedelli “Beytepe Asker Hastanesi Temizlik Hizmet Alımı” işine ilişkin yapılan hakediş ödemeleri sırasında malullük, yaşlılık ve ölüm sigorta primlerinden Hazine tarafından karşılanan %5 oranındaki kısmın hakedişlere yansıtılmadığı gerekçesi ile 1.357,70 TL.ye tazmin hükmü verilmiştir. (Tazmin hükmü, beş puanlık işveren hissesine tekabül eden katma değer vergisinin kesilmediği gerekçesi ile verilmiştir.)

İlam hükmüne ilişkin dilekçe ve savcılık karşılaması iş bu ilamın 1.maddesinde belirtildiği gibi olup sözü edilen madde de yer alan gerekçelerle tazmin hükmünün KALDIRILMASINA,

3. 1048 sayılı ilamın 4.maddesi ile; Detay Tem.Taş.Otom.Dan. Hizmetleri A.Ş.’ ye 500.000 TL ihale bedelli “Etimesgut Asker Hastanesi Baştabipliği Genel Temizlik, Tıbbi Atıkların Toplanması, Hijyen, Dezenfeksiyon, Çöp Toplama ve Geri Kazandırma Hizmet Alımı” işine ilişkin yapılan hakediş ödemeleri sırasında malullük, yaşlılık ve ölüm sigorta primlerinden Hazine tarafından karşılanan %5 oranındaki kısmın hakedişlere yansıtılmadığı gerekçesi ile 2.982,64 TL.ye tazmin hükmü verilmiştir. (Tazmin hükmü, beş puanlık işveren hissesine tekabül eden katma değer vergisinin kesilmediği gerekçesi ile verilmiştir.)

İlam hükmüne ilişkin dilekçe ve savcılık karşılaması iş bu ilamın 1.maddesinde belirtildiği gibi olup sözü edilen madde de yer alan gerekçelerle tazmin hükmünün KALDIRILMASINA,

Karar verildiği 30.10.2014 tarih ve 39596 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.