Sayıştay 8. Dairesi 37353 Kararı -

Temyiz Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Kamu İdaresi:

• Yılı: 2009

• Daire: 8

• Dosya No: 37353

• Tutanak No: 38514

• Tutanak Tarihi: 25.02.2014

• Konu:

KARAR

944 sayılı ilamın 8. maddesi ile Veli Paşa Oğlu Kuyumculuk Ltd. Şti'nden Özel Kalem Müdürlüğü temsil ağırlama ve tören giderleri kapsamında ödeme emrine ekli listedeki kişilere mahalli müşterek nitelikte olmayan nişan, nikâh ve düğünler için altın alındığı ve bedelinin belediye bütçesinden ödenmesi nedeniyle 20.665,00 TL’ye tazmin hükmü verilmiş; 20410 (08.01.2013 tarih ve 36063 tutanak) sayılı Temyiz Kurulu İlamı ile de söz konusu tazmin hükmünün tasdikine karar verilmiştir.

Dilekçi karar düzeltmesine ilişkin dilekçesinde özetle; söz konusu harcama Belediye Bütçesinden Yapılacak Temsil Ağırlama ve Tören Giderleri Yönergesi kapsamında olduğunu, nitekim aynı konuya ilişkin Temyiz Kurulunun en son Tekirdağ Belediyesi 1998 yılı hesabına ilişkin kararında da bu harcamanın anılan Yönerge kapsamında olduğu değerlendirmesi yapıldığını,

Kamu Görevlileri Etik Davranış İlkeleri İle Başvuru Usul Ve Esasları Hakkında Yönetmeliğin, ilama konu hususla ilgili mali sorumluluğu değiştirmediğini, çünkü Yönetmelikte konu edilen hususun bu altınların hediye edilmesinin anılan Yönergenin 3 üncü ve 4 üncü maddeleri kapsamında olması hususu olmadığını,

Zira Kamu Görevlileri Etik Davranış İlkeleri İle Başvuru Usul Ve Esasları Hakkında Yönetmeliğin Belediye Başkanlarının bu sıfatıyla ve bu sıfatının gereği olarak katıldığı düğünlerde altın vermesinin temsil gideri kapsamında olup olmadığına değinmediğini, sadece kamu kaynağı kullanarak hediye verilmemesi gerektiğini belirttiğini, ancak buradaki hediyeyi görevle ilgisi olmayan şahsi veya keyfi hediye olarak anlamak gerektiğini, aksi takdirde görevle ilgili veya görevin gereği verilen bütün hediyelerin yasaklanmış olacağını ki Yönetmeliğin 15 inci maddesinin amacının bu olamayacağını, zira makam sahibi görevlilerin çoğu zaman bu tür hediyeler vermek zorunda olduğunu, ülkemizdeki bütün Belediye Başkanlarının görevleri gereği Belediyeyi temsilen defalarca hediye vermek durumunda kaldıklarını,

Nitekim başvuruya konu Temyiz Kurulu Kararının üçüncü sayfasında da; "Nişan ve düğünlerde, nişan ve düğün sahiplerine hediye verilmesi mahalli örf ve adetlerimizdendir." denilmek suretiyle Belediye Başkanının Belediye Kanununun 38 inci maddesindeki temsil ve ağırlama görev ve yetkisi ve anılan Yönergenin 4 üncü ve 10 uncu maddesindeki yetkisinin kabul edildiğini, ancak, aynı hüküm fıkrasında; belde sakinlerinin özel nitelikteki törenlerine ilişkin giderlerin veya Belediye Başkanınca özel nitelikteki törenlerde verilen hediyelerin, kamu hizmetlerinin bir parçası olarak değerlendirilemeyeceği, Belediye Başkanlığı sıfatı ile ilgili değil şahsi nitelikte olduğu ve bu nedenle belediye bütçesinden karşılanamayacağı da ifade edilmekle birlikte düğün ve nişanın özel nitelikli bir tören olduğu değerlendirilmesinin kendisi tarafından anlaşılamadığını,

Yönergede düğün veya nişanın genel veya özel nitelikli olup olmadığının değerlendirilmediğini, kimi düğünleri genel, kimilerini de özel nitelikli olarak ayrıma tabi tutmanın bu şartlar altında hukuken mümkün olmadığını, Bir etkinliğin Yönerge kapsamında değerlendirilmesi için düğün veya nişan olmasının yeterli olduğunu, ülkemizin metropolleşmemiş orta halli beldeleri açısından nişan ve düğünlerde Belediye Başkanlarınca düğün sahiplerine hediye verilmesinin mahalli örf ve adetler açısından önem ve gereğinin de hem temyiz dilekçesinde hem de başvuruya konu kararda dile getirildiği için burada ayrıca açıklanma gereği görülmediğini,

Karara konu eylemin anılan Yönerge kapsamında olduğunu, yukarıda yaptığı değerlendirme çerçevesinde kararda bahsi geçen Yönetmelikte geçen hediye yasağı kapsamında da değerlendirilmemesi gerektiğini,

Anılan Yönergeye göre temsil ve ağırlama giderlerinin kapsamını makam sahibinin belirleyeceğini, Temyiz Kurulu kararında aynı Yönergenin 2 nci maddesi uyarınca makam sahiplerinin bu belirlemede sınırsız bir takdir yetkisine sahip olmadığı bahsedilmekle birlikte, Yönergede bu harcamanın yapılmasına ilişkin kurallar arasında düğün ve nişanlarda Belediyeyi temsilen altın takılmasını engelleyen bir kural bulunmadığını, tam aksine hem 4 üncü maddeden hem de 10 uncu maddeden Belediye Başkanının düğün ve nişanlarda hediye verme yetkisi olduğunun açıkça anlaşıldığını, dolayısıyla mevzuatın sınırlamadığı ve kapsamını belirleme konusunda Belediye Başkanının takdirinin esas alınmasının aynı mevzuat (Yönergenin 3 üncü maddesi) tarafından öngörüldüğü bir durumda aksi bir yorumun mevzuatın verdiği yetkinin sınırlanması anlamına geleceğini,

Söz konusu harcamanın 13.04.2005 tarihli ve 25785 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak Başbakanlık onayı ile yürürlüğe giren Kamu Görevlileri Etik Davranış İlkeleri İle Başvuru Usul Ve Esasları Hakkında Yönetmeliğe aykırı olduğuna ilişkin olarak ;

Sözü edilen Yönetmeliğin harcama usul ve esası belirleyen bir mevzuat olmadığını, amaç ve kapsam maddelerinde de belirtildiği üzere Yönetmeliğin amacının; kamuda etik kültürünü yerleştirmek, kamu görevlilerinin görevlerini yürütürken uymaları gereken etik davranış ilkelerini belirlemek, bu ilkelere uygun davranış göstermeleri açısından onlara yardımcı olmak ve görevlerin yerine getirilmesinde adalet, dürüstlük, saydamlık ve tarafsızlık ilkelerine zarar veren ve toplumda güvensizlik yaratan durumları ortadan kaldırmak suretiyle kamu yönetimine halkın güvenini artırmak, toplumu kamu görevlilerinden beklemeye hakkı olduğu davranışlar konusunda bilgilendirmek ve Kurula başvuru usul ve esaslarını düzenlemek olduğunu, bu Yönetmeliğin kamu idarecilerinin, diğer mevzuat yasaklamasa bile (yasakladıkları da dahil) kamu idarecilerinin kaçınmaları gereken hususları düzenlemek ve buna aykırı eylem ve işlemde bulunmaları halinde uğrayacakları yaptırımları düzenlemek olduğunu,

Yönetmeliğin yaptırımlarla ilgili 39 uncu maddesine bakıldığında Yönetmeliğe aykırı davranışın mali bir yaptırıma bağlanmadığının görüleceğini, bu şartlar altında idari yaptırım konusu olabilecek bir hususun ilgili mali mevzuat açısından aykırı görülmemesine rağmen tazmin konusu edilmesinin de mümkün olmadığını, başvuruya konu hususun bu Yönetmeliğe aykırı olmamakla birlikte bir an için aykırı olduğu düşünülse bile bu aykırılığın kendi başına mali bir yaptırımı olmadığından bu Yönetmeliğe dayanarak tazmin kararı verilmemesi gerektiğini,

Kamu Görevlileri Etik Kurulu anılan Yönetmelik çerçevesinde kendi yorumunu yapmış olup mali yaptırım açısından konu hakkındaki değerlendirmenin bu karar esas alınarak yapılmaması, tam tersine anılan Kurulun Sayıştay kararlarını esas alması gerektiğini, Savcılık makamının Kamu Görevlileri Etik Kurulu kararını Sayıştay Temyiz Kuruluna emsal alınması gereken bir karar olarak sunmasının anlaşılabilir olmadığını, sonuç olarak; görevle ilgili olmak kaydıyla gerçek ve tüzel kişilere hediye altın vermenin anılan Yönerge kapsamında olduğunu ve düğünlerde takılan altınların da aynı kapsamda değerlendirilmesi gerektiğini,

Kamu Görevlileri Etik Davranış İlkeleri İle Başvuru Usul Ve Esasları Hakkında Yönetmelik 13.04.2005 tarihli ve 25785 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak Başbakanlık onayı ile yürürlüğe girdiği, daha sonraki tarihte yayımlanan ve Başbakanlık onayıyla yürürlüğe giren Yönetmelik ile getirilen bir yasak hükmünün daha önceki bir tarihte Bakan onayı ile yürürlüğe giren Yönergeye dayanılarak aşılmasının mümkün olmadığına ilişkin olarak:

Yukarıda belirttiği gibi ortada anılan Yönetmeliğin Yönerge ile aşılması gibi bir durum olmadığını, her iki mevzuatın da ilama konu harcamaya cevaz verdiğini, bir an için Yönetmeliğe aykırı bir durumun olduğu düşünülse bile Yönetmeliğin mali bir yaptırımı olmadığından mali sorumluluk açısından Yönergenin uygulanması gerktiğini ve Yönergeye ilişkin Temyiz Kurulu görüşünün de daha önceki kararında belli olduğunu, Temyiz Kurulunun konu hakkındaki değerlendirmeyi yine Yönerge kapsamında yapması gerektiğini,

Aynı konuda daha önce verilen Temyiz Kurulu kararlarının emsal teşkil etmeyeceği, aynı konuda yargı organlarınca verilen kararlar şahsına, olayına ve dönemine münhasır olduğundan, mahkeme kararlarına göre üçüncü kişiler hakkında işlem yapılması mümkün bulunmadığına ilişkin olarak:

Bu konudaki değerlendirmenin kabulü olmakla birlikte başvurusuna konu husus bakımından şahıs ve olayın aynı olduğunu (Belediye Başkanının düğün ve nişanlarda düğün ve nişan sahiplerine altın hediye etmesi), tabi olunan mali mevzuat açısından da dönemsel bir değişiklik olmadığını (sonradan bir Yönetmelik yayımlanmış olsa bile Yönetmeliğe aykırı bir durumun olmadığını), olsa bile mali bir yaptırım söz konusu olmadığını belirterek 08.01.2013 tarih ve 36063 tutanak sayılı Temyiz Kurulu Kararının düzeltilmesi talebinin kabulüyle tasdik edilen tazmin hükmünün kaldırılmasını istemiştir.

Sayıştay Savcılığı karar düzeltilmesine mahal olmadığı yönünde görüş bildirmiştir.

5393 sayılı Belediye Kanununun "Belediyenin Giderleri" başlıklı 60. maddesinin (k) bendinde temsil, tören, ağırlama ve tanıtım giderlerinin bütçeden ödeneceği ifade edilmiş aynı zamanda Belediye Bütçesinden Yapılacak Temsil, Ağırlama ve Tören Giderleri Yönergesi ile de bu harcamaların belediye bütçesinden yapılabileceği vurgulanmıştır.

Aynı Kanunun 38. maddesinin "Belediye Başkanının görev ve yetkileri" başlıklı (o) bendinde "Temsil ve ağırlama giderleri için ayrılan ödeneği kullanmak" yetkisi Belediye Başkanına bırakılmıştır.

Söz konusu Yönergenin Genel Kural Başlıklı 3. maddesinde, temsil, ağırlama ve tören giderlerinin konu, kapsam ve miktarının tayininin belediye başkanının takdirine tabi olduğu belirtilmiştir. Temsil giderlerinde görevle ilgili olmak, ağırlama giderlerinde de beldenin misafiri olmak şartı dışında her hangi bir kısıtlama getirilmemiştir.

Ayrıca, aynı yönergenin 10. maddesinde, yukarıdaki maddelerde belirtilenler dışında kalan ve yapılması belde için gerekli olan veya mahalli örf adet ve sosyal yaşantı için de gerekli sayılan etkinlikler ve törenler için (nişan, nikah, ölüm gibi) de harcama yapılabileceği, düzenlenmiştir.

Belediye başkanının belediyeyi temsilen katılmış olduğu nişan, nikâh ve düğün törenlerinde altın hediye etmesi, bu Yönergenin 10. maddesinde düzenlenen mahalli örf, adet ve sosyal yaşantı için gerekli sayılan etkinlikler kapsamında bulunduğundan, yapılan harcamada mevzuata aykırılık görülmemiştir.

Bu nedenle dilekçinin Karar Düzeltilmesi kapsamında vermiş olduğu dilekçesinin kabulüyle 20410 (08.01.2013 tarih ve 36063 tutanak) sayılı Temyiz Kurulu İlamının düzeltilerek 944 sayılı ilamın 8. maddesiyle 20.665,00 TL’ye ilişkin olarak verilen tazmin hükmünün KALDIRILMASINA,

Karar verildiği 25.02.2014 tarihli ve 38514 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.