Sayıştay 8. Dairesi 36842 Kararı -

Temyiz Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Kamu İdaresi:

• Yılı: 2009

• Daire: 8

• Dosya No: 36842

• Tutanak No: 38647

• Tutanak Tarihi: 18.03.2014

• Konu:

KARAR

Dosyada mevcut belgelerin okunup incelenmesinden sonra gereği görüşüldü;

1. ) 747 sayılı İlam’ın 1 inci maddesi ile, Radyo ve Televizyon Üst Kurulu Hukuk Müşavirliğinde görev yapmakta olan avukatlar ve diğer görevlilere bir yıl içerisinde almaları gereken vekalet ücretinin üzerinde ödeme yapılması nedeniyle 3.527,11. TL’ye tazmin hükmü verilmiştir.

Dilekçi dilekçesinde özetle, Üst Kurul Hukuk Müşavirliğinde görev yapan avukat ve diğer personele 2009 yılında vekalet ücreti dağıtımı yapıldığından, o yıl dağıtımın yapıldığı Ocak ayında geçerli olan memur maaş katsayısının esas alınarak vekalet ücretlerinin brüt tutarının belirlendiğini ve 146. maddenin üçüncü fıkrasında belirlenen sınır aşılmaksızın ödeme yapıldığını; bu bakımdan yapılan vekalet ücreti ödemesi ile ilgili tazmin kararı verilmesinin kanuna aykırı olup ilamın kaldırılması gerektiğini;

Şayet ilamın kaldırılması talebinin kabul edilmediği taktirde; avukat ve diğer personele vekalet ücreti ödemesi yapılırken brüt tutar üzerinden gelir vergisi kesintisi yapılarak ödeme yapıldığını; bu nedenle tazmin kararının düzeltilerek kişilere yapılan net tutar üzerinde hüküm kurulması gerektiğini belirtmiştir.

Başsavcılık karşılama yazısında; “Her ne kadar vekalet ücretinin ödemesi Ocak 2009 yılında yapılmış ise de ücretin ilgili olduğu yılın 2008 olması nedeniyle, hesaplamada 2008 yılında geçerli olan maaş katsayılarının esas alınması gerekmektedir.

Diğer taraftan kamu zararının hesaplanmasında vergi kesintilerinin de dahil edilmiş olmasında herhangi bir tutarsızlık bulunmayıp; yapılan işlem, mevzuata aykırı ödemelerin hesaplanmasına ilişkin esasları içeren 12.02.1981 tarih ve 4107/1 sayılı Sayıştay Genel Kurul Kararına uygundur. Bu nedenlerle talebin reddedilerek, Daire Kararının onanmasının, uygun olacağı düşünülmektedir.” Denilmiştir.

02.02.1929 tarih ve 1389 sayılı Devlet Davalarını İntaç Eden Avukat ve Saireye Verilecek Ücreti Vekalet Hakkında Kanun’la avukatlık vekalet ücretlerinin avukatlar, memurlar ve hukuk müşavirleri arasında ne oranda dağıtılacağına dair düzenlemelere yer verilmiştir.

Söz konusu Kanun’un 1inci maddesinde devlet lehine sonuçlanan davalardan dolayı hükme bağlanan ve tahsil olunan vekalet ücretlerinin %70 inin maaş ve ücretli avukatlara; %30 unun Muhakemat müdürleri ve hukuk müşavirleriyle takibi icra memurlarına verileceği öngörülmüştür.

31.08.1961 tarih ve 10894 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 1389 sayılı Kanuna Göre Vekalet Ücreti Tevzi Yönetmeliği’nin 3 üncü maddesinde, “Davanın ikame ve takibi ile sonuçlandırılmasında birbiri ardına veya birlikte birkaç avukatın hizmeti geçmiş ise yukarıdaki hükümlere göre dava avukatı için ayrılan hisseler her avukatın hizmet ve karara tesir derecesine göre baş hukuk müşavirliğince, teşkilatı bulunan yerlerde de muhakemat müdürlüklerince bu avukatlar arasında paylaştırılır.” denilmiştir.

19.04.1983 tarih ve 18023 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Limit Dışı Kalan Vekalet Ücretlerinin Dağıtım Esasları Hakkında Yönetmeliğin 1 inci maddesinde “Bu Yönetmelik, Genel ve Katma Bütçeli Kurumlar ile İl Özel İdareleri ve Belediyeler ve Özel Kanunlarındaki hükümlerle 1389 sayılı Kanuna atfen vekalet ücretinden yararlanan tüm kamu kurum ve kuruluşları ile bunlara bağlı birliklerde çalışan avukatlara ait limit dışı kalan vekalet ücretlerinin dağıtım usul ve esaslarını belirlemek amacıyla düzenlenmiştir.” denilerek yönetmeliğin amacı belirtilmiştir. Yönetmeliğin 6ncı maddesinde, kurumların limit doldurmayan avukatlardan beyanname alarak o mali yıl içinde almış oldukları vekalet ücretinin miktarını ve avukatların isimlerinin bağlı bulundukları merkez teşkilatına göndermekle yükümlü oldukları, 7nci maddesinde ise, listelerin her birim merkezinde birim başkanının başkanlığında 3 kişiden oluşan bir kurul tarafından kanuni limit esas alınarak değerlendirmeye tabi tutulacağı, değerlendirmeden sonra hesapta toplanan paranın tüm hak sahiplerine bölünmek suretiyle bulunacak meblağın eşit olarak hak sahiplerine dağıtılacağı; bu dağıtım sırasında kanuni limiti dolduranlardan artan miktarın yine geri kalan hak sahiplerinin sayısına bölünmek suretiyle eşit olarak dağıtıma devam olunacağı; bu dağıtımlardan artan miktarın da bir sonraki yıl kullanılmak üzere adi emanet hesabında bekletileceği ve sonraki yıl tahsil edilen limit dışı vekalet ücretinin, önceki yıla ait emanet hesabındaki meblağ ile birleştirilmek suretiyle dağıtıma tabi tutulacağı belirtilmiştir.

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 1 inci maddesinde; bu Kanun’un, genel ve katma bütçeli kurumlar, il özel idareleri, belediyeler, il özel idareleri ve belediyelerin kurdukları birlikler ile bunlara bağlı döner sermayeli kuruluşlarda, kanunlarla kurulan fonlarda, kefalet sandıklarında veya beden terbiyesi bölge müdürlüklerinde çalışan memurlar hakkında uygulanacağı, Sözleşmeli ve geçici personel hakkında bu Kanun’da belirtilen özel hükümlerin uygulanacağı, 4üncü maddesinde, dava azlığı nedeniyle kadrolu avukat istihdamının gerekli olmadığı yerlerde avukatların sözleşme ile istihdamlarının caiz olduğu,

146ncı maddesinde de, Bu kanunun 1inci maddesinin 1inci fıkrası kapsamına giren memurların aylık, ücret, ödenek, hizmetle ilgili her türlü ödeme ve bunların şekil ve şartları bakımından bu kanundaki hükümlere, aynı maddenin ikinci fıkrası kapsamına giren memurların özel kanunlardaki hükümlere tabi olduğu,

Memurlara kanun, tüzük ve yönetmeliklerin ve amirlerin tayin ettiği görevler karşılığında bu Kanunla sağlanan haklar dışında ücret ödenemeyeceği, hiçbir yarar sağlanamayacağı, (Gençlik ve spor hizmetleri uygulamasında fiilen görevlendirilecekler hariç.)

Ancak, 02/01/1961 tarihli ve 196 sayılı Kanun’un 2 nci maddesi, 07/06/1926 tarihli ve 904 sayılı Kanuna 30/01/1957 tarihli ve 6893 sayılı Kanunla eklenen ek 5 inci maddenin birinci ve ikinci fıkraları, 19/07/1972 tarihli ve 1615 sayılı Kanunun 161 inci maddesi, 13/01/1943 tarihli ve 4358 sayılı Kanunun değişik 14 üncü maddesi ve 02/02/1929 tarihli ve 1389 sayılı Kanun ile Katma Bütçeli Kurumların, İl Özel İdareleri ve Belediyeler ile bunlara bağlı birliklerin davalarını sonuçlandıran avukat ve saireye verilecek vekalet ücretine ilişkin sair kanun hükümlerinin saklı olduğu, vekalet ücretinin yıllık tutarı, hukuk müşavirleri ve avukatlar için 10000, diğerleri için 6000 gösterge rakamının memur aylıklarına uygulanan katsayı ile çarpımı sonucu bulunacak aylık brüt tutarının on iki katını geçemeyeceği, bu esasa göre yapılacak dağıtım sonunda artan miktarın merkezde bir hesapta toplanarak Maliye ve Gümrük Bakanlığınca hazırlanacak bir yönetmeliğe göre diğer avukatlar arasında, yukarıdaki miktarı aşmamak üzere eşit olarak dağıtılacağı, hükme bağlanmıştır.

Bu hükümlere göre; 657 sayılı Kanun’un 146ncı maddesinin üçüncü fıkrasında vekalet ücretinin yıllık tutarı için getirilen sınırlamanın kamu kurum ve kuruluşları ile bunlara bağlı birliklerde çalışan tüm avukatlar ve ilgili personel için uygulanması ve söz konusu vekalet ücretinin ilgili olduğu yıl içindeki tüm katsayılar dikkate alınarak belirlenmesi ve yukarıda belirtilen esaslara göre dağıtımının yapılması, limit dışı kalan meblağın olması halinde ise artan miktar hakkında yine yukarıda belirtilen usule göre işlem yapılarak artan miktarın bir sonraki yıl kullanılmak üzere adi emanet hesabında bekletilmesi ve bir sonraki yıl tahsil edilen limit dışı vekalet ücretinin, önceki yıla ait emanet hesabındaki meblağ ile birleştirilmek suretiyle dağıtıma tabi tutulması gerekmektedir.

Öte yandan dilekçi, ilamda tazmin hükmedilen tutardan Gelir Vergisi ve Damga Vergisinin düşülmediği yönünde itirazda bulunmakta ise de, 12.01.1981 tarih ve 4107/1 sayılı Sayıştay Genel Kurul Kararında da belirtildiği üzere genel bütçeli daireler dışındaki kuruluşlarda mevzuata aykırı ödemelerin hesabında kesintisiz tutarların esas alınması gerekeceğinden yapılan itiraz hukuki dayanaktan yoksundur.

Bu itibarla, dilekçi iddialarının reddedilerek 747 sayılı İlam’ın 1inci maddesi ile verilen tazmin hükmünün TASDİKİNE,

2. ) 7474 sayılı İlam’ın 5inci maddesi ile, Radyo ve Televizyon Üst Kurulu başkan ve üyeleri ile bazı personele yapılan harcırah ödemelerinde 6245 sayılı Kanun’la getirilen düzenlemelere riayet edilmemesi nedeniyle 5.376,00. TL’ye tazmin hükmü verilmiştir.

Dilekçiler dilekçede özetle, Radyo ve Televizyon Üst Kurulu Kanun gereği haftada en az bir defa Üst Kurulca belirlenen yerlerde toplandığını; söz konusu toplantılarla ilgili daha önceden belirlenen ekte birer örneği sunulan ilgili Kurul Kararı, Başkanlık Makam Onayı ve Teknik Şartname'de belirtilen hükümler çerçevesinde organizasyon hizmeti şeklinde hizmet alındığını; toplantı, organizasyon hizmeti alınmak suretiyle gerçekleştirildiğinden konaklama giderlerinin hizmet alımı çerçevesinde ödenmesinde kanuna aykırılık bulunmadığını; zaten ilgili personele konakladığı günler için ayrıca harcırah ödemesi yapılmadığını;

Diğer yandan 2009/747 sayılı İlamda, kamu zararının hesabında, gerçekleşen ve ödeme yapılan tutarların değil hizmet alımına ilişkin onay ve şartnamede ver alan ancak tamamı gerçekleşmeyen konaklama sayısının esas alındığını; oysa şartnamede öngörülen ve teklife konu olan kişi ve gece sayısı kadar konaklama gerçekleşmediğini ve gerçekleşmeyen konaklamalar için ödeme yapılmadığını; bu nedenle gerçekleşmeyen ve her hangi bir ödeme yapılmayan konaklamalar için kamu zararı çıkarılmasının kanuna aykırı olduğunu; organizasyon hizmet alımlarında alınmayan hizmetler için ödeme yapılmadığını;

9 Ekim 2009 tarihli toplantı organizasyon hizmeti yaklaşık maliyetinin paket olarak KDV hariç 6.725,00.-TL olarak öngörülmüş olup, teklif mektubunda bu miktar içinde konaklama için öngörülen rakam 7 kişi için iki gün 350,00 TL gecelik konaklama ücreti öngörülerek toplam 4.900,00 TL olduğunu; ancak fatura bilgileri ışığında hizmet alımı için gerçekleşen toplam rakamın KDV dahil ödenen toplam miktar 5.044,00-TL olduğunu; burada konaklama için ödenen rakamın toplam 7 gece için 2.450,00-TL olduğunu ve tazmin çıkarılacak ise gerçekleşen miktar üzerinden hesaplama yapılması gerektiğini; gerçekleşen hizmet alımına göre olması gereken tazmin miktarının aşağıda ayrıntısı açıklandığı üzere 1.568,00.-TL olduğunu;

09 EKİM 2009 İSTANBUL TOPLANTISI HESAP TABLOSU

Konaklayan Ad Soyadı Süresi Bedeli TL. Ödenen

1. Dr.Abdulvahap DARENDELİ 2 Gece 350,00 700,00.. TL

2. Esat ÇIPLAK 2 Gece 350,00 700,00.. TL

3. Mehmet DADAK 3 Gece 350,00 1.050,00.. TL

Konaklama Toplam 7 gece 2.450,00.-TL

747 numaralı ilamın 5. maddesinde kamu zararı hesabı:

Konaklama 7 Kişi X 350,00.-TL X 2 Gün alınmış =4.900,00.-TL

Konaklama 7 Kişi X 126,00.-TL X 2 Gün =1.764,00.-TL

Kamu Zararı olarak istenen : 3.136,00.-TL

Gerçeklesen Tutar :2.450,00.-TL

Konaklama 7 Kişi Değil 3 Kişidir. Toplam Konaklama 7 Gecedir.

1 Üye Harcırahı Günlük 31,50.-TL. X 4 = 126,00.-TL

Toplam Konaklama 7 Gece olup X 126,00. = 882,00.-TL Olmalıdır.

2.450,00.-TL

882.00.-TL

Olması Gereken Tutar: 1.568,00.-TL

25 Kasım 2009 tarihli toplantı organizasyon hizmeti yaklaşık maliyeti paket olarak KDV hariç 6.850,00.-TL olarak öngörülmüş olup teklif mektubunda bu miktar içinde konaklama için öngörülen rakamın 5 kişi için iki gün 350,00 TL gecelik konaklama ücreti öngörülerek toplam 3.500,00 TL olduğunu, ancak fatura bilgileri ışığında hizmet alımı için gerçekleşen toplam rakamın KDV dahil 4.395,00.TL olduğunu; burada konaklama için ödenen rakamın toplam 5 gece için 1.750,00.TL olduğunu; tazmin çıkarılacak ise gerçekleşen miktar üzerinden hesaplama yapılması gerektiğini; gerçekleşen hizmet alımına göre ise olması gereken tazmin miktarının aşağıda ayrıntısı açıklandığı üzere 1.144,00.-TL olduğunu;

25 KASIM 2009 İSTANBUL TOPLANTISI HESAP TABLOSU

Konaklayan Ad Soyadı Süresi Bedeli TL. Ödenen

1. Mehmet DADAK 2 Gece 350,00 700,00.. TL

2. Esat ÇIPLAK 1 Gece 350,00 350,00.. TL

3. M.Nuri ERİKEL (Dai.Bşk.) 1 Gece 350,00 350,00.. TL

4. İsmail KARGULU (Dai.Bşk.) 1Gece 350,00 350,00.. TL

Konaklama Toplam Bedeli: 1.750,00.-TL

747 numaralı ilamın 5. maddesinde kamu zararı hesabı:

Konaklama 5 Kişi X 350,00.-TL X 2 Gün alınmış =3.500,00.-TL

Konaklama 5 Kişi X 126,00.-TL X 2 Gün = 1.260,00.-TL

Kamu Zararı olarak istenen : 2.240,00.-TL

Gerçekleşen Tutar : 1.750,00.-TL.

Konaklama 5 Kişi Değil 4 Kişidir. Toplam Konaklama 5 gece

1 Üye Harcırahı Günlük 31,50.-TL. X 4 =126,00.-TL

1 Dai.Baş. Harcırahı Günlük 28.50 X 4 =114,00.-TL

Üye İçin Toplam Konaklama 3 Gece olup X 126,00. = 378,00.-TL. Olmalıdır.

Dai.Bşk. İçin Toplam Konaklama 2 Gece olup X 1 14,00. = 228,00.-TL. Olmalıdır.

1.750,00.-TL

606.00.-TL

Olması Gereken Tutar: 1.144,00.-TL

Şeklinde hesaplama yapmış ve tazmin hükmünün kaldırılmasını talep etmişlerdir.

Başsavcılık karşılama yazısında; “Dilekçe ekinde yer alan belgelerin tetkikinden, Hizmet Alım Şartnamesinin 10’uncu maddesine uygun olarak işlem yapıldığı ve alınmayan hizmetler için ödeme yapılmadığı, 09/10/2009 tarihindeki toplantı için 14 konaklama öngörülmesine rağmen, 7 konaklama olarak gerçekleştiği, 25/10/2009 tarihindeki toplantı içinde 10 konaklama öngörülmesine rağmen gerçekleşmenin 5 olduğu anlaşıldığından, kamu zararının yeniden hesaplanmasına ilişkin talebin kabul edilerek, kamu zararının 2.712,00 TL olarak düzeltilerek tasdik edilmesinin, uygun olacağı düşünülmektedir.” denilmiştir.

Rapor dosyası ve ekli belgelerin incelenmesi neticesinde İlam konusu edilen ödemelerden;

09 Ekim 2009 tarihli toplantıya ilişkin fatura bedeli olarak toplam 5.044,00-TL ödendiği, bu bedelin 2.891,00-TL’sinin konaklama bedeli olarak, geriye kalan 2.153,50-TL’nin ise toplantı paketi, öğle yemeği ve akşam yemeği olarak ödendiği;

25 Kasım 2009 tarihli toplantıya ilişkin fatura bedeli olarak toplam 4.395,00-TL ödendiği, bu bedelin 2.065,00-TL’sinin konaklama bedeli olarak, geriye kalan 2.330,00-TL’nin ise toplantı paketi, öğle yemeği, akşam yemeği ve teknik ekipman bedeli olarak ödendiği;

İlamda yer alan kamu zararı hesap tablosunda ise yukarıda bahsedilen ödemelerin değil, organizasyon firmasının teklifinde yer verilen konaklama gideri tutarlarının hesaba katıldığı görülmüştür.

6245 sayılı Harcırah Kanunun 3 üncü maddesinin (a) fıkrasında harcırah, bu Kanuna göre ödenmesi gereken yol masrafı, gündelik, aile masrafı ve yer değiştirme masrafından birini, birkaçını veya tamamını ifade eder şeklinde tanımlanmış; “Muvakkat vazife harcırahı (Yol masrafı ve yevmiye)” başlıklı 14’üncü maddesinde, “Aşağıda gösterilen memur ve hizmetlilere muvakkat vazife harcırahı olarak yol masrafı ile yevmiye verilir ve hamal (Cins ve adedi beyannamede gösterilmek suretiyle) bagaj ve ikametgah veya vazife mahalli ile istasyon, iskele veya durak arasındaki nakil vasıtası masrafları da ayrıca tediye olunur…..” hükmü ile geçici görev yolluğunun yol masrafı, yevmiye, hamal ve bagaj masrafından oluştuğu belirtilmiştir.

Bu durumda, söz konusu toplantılara katılan kişilerin harcırah almamış olmaları nedeniyle toplantı programı içinde öğle yemeği, akşam yemeği ve diğer giderlerin paket program dahilinde ödenmesinde mevzuata aykırı bir durum bulunmamaktadır.

Ancak, 6245 sayılı Kanunun Ek 2 inci maddesinde ise;

“Düzenleyici ve denetleyici kurumlarda harcırah ödemeleri bu Kanuna göre yapılır.

Bu kurumların personelinden mevzuatı uyarınca inceleme, ön araştırma, denetim veya soruşturma göreviyle yetkili olanların, bu görevleri nedeniyle memuriyet mahalli dışına yurt içi geçici görevlendirmelerinde 33 üncü maddenin (b) fıkrası hükümleri uygulanır.

Bu kurumların başkan ve üyeleri ile personelinden memuriyet mahalli dışına yapılan yurt içi geçici görevlendirilmelerinde, konaklama gideri için ödedikleri ücretleri belgelendirenlere, belge bedelini aşmamak ve 33 üncü maddenin (a) fıkrasına göre müstahak oldukları gündelik tutarının, ikinci fıkra kapsamındaki görevlendirmelerde beş katını, diğerlerinde dört katını geçmemek üzere görevlendirme süresince konaklama gideri ödenir.” hükmü yer almaktadır.

Buna göre, Üst Kurul Başkan ve Üyeleri ile personelinin geçici görevle şehir dışına çıkmaları durumunda konaklama ihtiyaçları Harcırah Kanununda belirlenen sınırlarda karşılanacak olup, organizasyon bedeli içerisine ilave edilerek bu sınırların aşılması mümkün değildir.

Yukarıda yapılan açıklamalar doğrultusunda, kamu zararı tekrar hesaplanırsa;

1 Üye için ödenebilecek konaklama gideri 31,50-TL X 4 = 126,00.-TL;

1 Daire Başkanı için ödenebilecek konaklama gideri 28.50 X 4 =114,00.-TL’dir.

4595 yevmiye nolu ödeme emri ile toplam ödenen konaklama bedeli 7 gün için olup, bu süre için ödenmesi gereken tutar, 7 gün X 126,00-TL = 882,00.-TL’dir.

Bu durumda 4595 yevmiye nolu ödeme emri için hesaplanan kamu zararı; 2.891,00-TL – 882,00-TL = 2.009,00-TL’dir.

5341 yevmiye nolu ödeme emri ile toplam ödenen konaklama bedeli üye için 3 gün; daire başkanı için 2 gün olup, bu süreler için ödenmesi gereken tutar,

Üye için, 3 gün X 126,00.-TL = 378,00.-TL

Daire Başkanı için, 2 gün X 114,00.TL = 228,00.-TL olmak üzere,

Toplam 378,00-TL + 228,00-TL = 606,00-TL’dir.

Bu durumda 5341 yevmiye nolu ödeme emri için hesaplanan kamu zararı; 2.065,00– 606,00-TL = 1.459,00-TL’dir.

Toplam kamu zararının ise, 2.009,00-TL + 1.459,00-TL = 3.468,00-TL olarak hesaplanması gerekir.

Bu itibarla, 747 sayılı İlam’ın 5 inci maddesi ile verilen 5.376,00-TL tutarındaki tazmin tutarından 1.908,00-TL’nin düşülerek kalan 3.468,00-TL’nin,

2. 009,00 TL’sinin Harcama Yetkilisi (Kurul Başkanı) Prof. Dr. Davut Dursun, Gerçekleştirme Görevlisi (Müdür) Mustafa Sıtkı Ayhan ve (Kurul Üyesi) Dr. Zahit Akman, (Kurul Üyesi) İlhan Yerlikaya, (Kurul Üyesi) Esat Çıplak, (Kurul Üyesi) A. Vahap Darendeli, (Kurul Üyesi) Taha Yücel’in,

3. 459,00-TL’sinin ise, Harcama Yetkilisi (Kurul Başkanı) Prof. Dr. Davut Dursun, Gerçekleştirme Görevlisi (Müdür) Mustafa Sıtkı Ayhan ve (Kurul Üyesi) Dr. Zahit Akman, (Kurul Üyesi) İlhan Yerlikaya, (Kurul Üyesi) Esat Çıplak ve (Kurul Üyesi) Taha Yücel’in uhdelerinde kalmak üzere hükmün 3. 468,00. -TL olarak DÜZELTİLMEK SURETİYLE TASDİKİNE,

Karar verildiği 18.03.2014 tarih ve 38647 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.