Sayıştay 8. Dairesi 35426 Kararı -

Temyiz Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Kamu İdaresi:

• Yılı: 2008

• Daire: 8

• Dosya No: 35426

• Tutanak No: 37829

• Tutanak Tarihi: 05.11.2013

• Konu:

KARAR

Dosyada mevcut belgeler okunup incelendikten ve duruşmada hazır bulunan murafaacılar ile Sayıştay Savcısının sözlü açıklamaları dinlendikten sonra gereği görüşüldü:

1022 sayılı ilamın 1.maddesi ile;İl Özel İdaresi Genel Sekreteri Ertuğrul Kılıçkıran’a özlük haklarının yanında ek tazminat ödenmesi nedeniyle 10.931,28 TL.ye tazmin hükmü verilmiştir.

Dilekçi dilekçesinde özetle;6009 sayılı Kanunun Geçici 8. maddesinde;" memur temsilcileri ile toplu iş sözleşmesi akdederek” denildiğini, Anayasanın 53. maddesinde;

“Madde 53 -İşçiler ve işverenler, karşılıklı olarak ekonomik ve sosyal durumlarını ve çalışma şartlarını düzenlemek amacıyla toplu iş sözleşmesi yapma hakkına sahiptirler.Toplu iş sözleşmesinin nasıl yapılacağı kanunla düzenlenir.” ve 4483 sayılı Kamu Görevlileri Sendikaları Kanununun Toplu Görüşmenin Kapsamı Başlıklı 28. maddesinde; “Madde 28: Toplu görüşme; kamu görevlileri için uygulanacak katsayı ve göstergeler, aylık ve ücretler, her türlü zam ve tazminatlar, fazla çalışma ücretleri, harcırah, ikramiye, lojman tazminatı, doğum, ölüm ve aile yardımı ödenekleri, tedavi yardımı ve cenaze giderleri, yiyecek ve giyecek yardımları ile bu mahiyette etkinlik ve verimlilik artırıcı diğer yardımları kapsar.” taraflar başlıklı 29. Maddesine “Madde 29: Toplu görüşmenin tarafları, kamu işverenleri adına Kamu İşveren Kurulu, kamu görevlileri adına her hizmet kolunda kurulu yetkili kamu görevlileri sendikaları ile bunların bağlı bulundukları konfederasyonlardır....” hükümlerine istinaden memur temsilcileri ile işveren temsilcilerinin memurlara yapılacak mali ödemelerle ilgili görüşmelerde bulunurlar ve yine aynı kanunun Toplu Görüşmenin Sonuçlanması ve Mutabakat Metni başlıklı 34.maddesine “MADDE 34. - Toplu görüşme en geç onbeş gün içinde sonuçlandırılır. Bu süre içinde anlaşmaya varılırsa, düzenlenen mutabakat metni taraflarca imzalanır.” Hükümlerine istinaden mutabakat metninin imzalandığı ve sözleşme yapıldığı, Memur temsilcilerinin ancak sözleşme akdederek kamu görevlilerine bir mali hak alabildikleri yani memur temsilcileri ile görüşülerek bir ödeme yapılacaksa mutlaka kanun gereği sözleşme akdedilmek zorunluluğu bulunduğunu veya (burada veya denerek bir önceki cümleden bağımsız) başka tasarrufta bulunarak memur temsilcileriyle akdedilen sözleşme dışında tamamen idarenin kendi insiyatifiyle başka tasarrufta bulunarak ..İl özel İdaresinde çalışan kamu personeline (Genel Sekreter de Kamu Personelidir) her ne ad altında olursa olsun ( ek özel hizmet tazminatı gibi) ek ödemelerde ( bu ek özel hizmet tazminatı da ek bir ödemedir) bulunmaları nedeniyle kamu görevlileri haklarında idari veya mali yargılama ve tatbikat yapılamaz, başlatılanlar işlemden kaldırılır, denildiğini,

Bu konuda Sayıştay 1. Dairenin 2010 yılında aldığı beraat kararları ve yine Sayıştay 4. Dairenin aldığı beraat kararları bulunduğunu,

Dolayısıyla 6009 sayılı Kanunun 61. maddesinin geçici 8. maddesinden faydalanılması icab ederek tazmin kararının kaldırılıp beraat kararı verilmesi gerektiğini,

Anayasanın 10. maddesine de (Kanun önünde eşitlik) aykırılık teşkil ettiğini,

Ayrıca, 5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanununun 36. maddesinde "Genel Sekreterlik kadrosuna atananlar, Büyükşehir belediyesi bulunan illerde genel idare hizmetleri sınıfına dahil bakanlık genel müdürü, diğer illerde ise genel idare hizmetleri sınıfına dahil müstakil daire başkanı için ilgili mevzuatında öngörülen tüm haklardan aynen yararlanırlar;" denildiğini, İç işleri bakanlığında Genel İdari Hizmetler Sınıfında müstakil daire başkanlığı kadrosu bulunmadığını,

Bu sosyal hak mali bir konu olduğu için, Maliye bakanlığındaki Genel İdari Hizmetleri sınıfında bulunan müstakil daire başkanının emsal alındığını, onun aldığı ek tazminat miktarı kadar ek tazminat ödendiğini,

Mevzuatın, sözlük tanımı itibarıyla, yürürlükte olan bütün yasa ve buna bağlı düzenlemeleri ifade ettiğini,

Bu tanıma bakıldığında 5302 Sayılı Yasanın 36. maddesinde yer alan ilgili mevzuat kavramı içinde sadece 657 sayılı Yasa ile sağlanan mali ve sosyal haklar yer almamakta, memurlara mali ve sosyal hak ile diğer hakları sağlayan bütün yasa ve düzenlemelerin yer aldığını belirterek verilen tazmin hükmünün kaldırılmasını istemiştir.

Savcılık; “İl Özel İdare Genel Sekreterine yapılan ek ödeme toplu iş sözleşmesine dayalı bir ödeme olmayıp Maliye Bakanlığı personeli için öngörülmüş bir ödemedir. 6009 sayılı Kanunun Geçici 8. maddesinin gerekçesinde de yer aldığı üzere; Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi, Avrupa Sosyal Şartı, ILO’nun temel haklara ilişkin 87, 98 ve 151 sayılı sözleşmelerinin ülkemiz tarafından kabul edilen ve hukukun bir parçası haline gelen metinler olması nedeniyle bu düzenlemelere göre memurlara yapılan yardımlarla ilgili hukuki ve cezai takibata gidilmesinin ülkemizin kabul ettiği sözleşmelere aykırı olduğu ve geçici 8. madde ile uluslararası sözleşmelere uygun bir düzenleme yapılarak yaşanan olumsuzlukların giderilmesi amaçlandığı görüldüğünden, özel idare genel sekreterine yapılan bu ödemenin 6009 sayılı Kanunun Geçici 8. maddesi kapsamında değerlendirilmesi mümkün görülmemektedir. Bu nedenle talebin reddedilerek Daire Kararının onanmasının uygun olacağı düşünülmektedir.” şeklinde görüş bildirmiştir.

5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanunu'nun 36.maddesinde;

“……

Genel Sekreterlik kadrosuna atananlar, büyükşehir belediyesi bulunan illerde genel idare hizmetleri sınıfına dahil bakanlık genel müdürü, diğer illerde ise genel idare hizmetleri sınıfına dahil müstakil daire başkanı için ilgili mevzuatında öngörülen tüm haklardan aynen yararlanırlar; bunlar valinin teklifi ve İçişleri Bakanlığının onayı ile atanır." denilmiştir.

Madde hükmünden anlaşılacağı üzere genel sekreterler, büyükşehir belediyesi olan illerde genel idare hizmetleri sınıfına dahil bakanlık genel müdürü, diğer illerde müstakil daire başkanı özlük haklarından yararlanmaktadırlar.Genel Sekretere verilebilecek aylık özlük hakları, Osmaniye ilinin büyükşehir olmaması nedeniyle genel idare hizmetleri sınıfına dâhil müstakil daire başkanı özlük haklarıdır. Ancak kendisine genel idare hizmetleri sınıfına dâhil müstakil daire başkanı özlük hakları yanında en yüksek devlet memuru aylığının % 190'ı oranında ek tazminat ödendiği tespit edilmiştir.

Bazı bakanlıklarda kendi personeli adına bu tür ek tazminatlar ödenebilmektedir. Ancak il özel idaresi genel sekreterliği kadrosunda bulunan bir kişinin 5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanunu'nda belirtildiği gibi büyükşehir belediyesi bulunmayan illerde genel idare hizmetleri sınıfına dâhil müstakil daire başkanı özlük haklarından yararlanabileceğinden dolayı, bazı bakanlıkların münhasıran kendi personeli için öngördüğü ek tazminatlardan yararlanması mümkün değildir. Çünkü ilgili ek tazminatlar o bakanlığın kendi personeli için öngörülmüştür. Büyükşehir belediyesi olmayan yerlerde il özel idaresi genel sekreterleri özlük hakları için kanun genel bir ifadeyle "genel idare hizmetleri sınıfına dâhil müstakil daire başkanı" ifadesini kullanmıştır. Bu nedenle il özel idaresi genel sekreterlerinin özlük hakları konusunda herhangi bir bakanlığın münhasıran kendi personeli için öngördüğü ek tazminattan yararlanması mümkün değildir.

Ayrıca, Devlet Memurlarına Ödenecek Zam ve Tazminatlara İlişkin 17/04/2006 tarihli ve 2006/10344 sayılı Bakanlar Kurulu Kararın eki olan 2 sayılı cetvelin 5. Grubunda İl Özel İdaresi Genel Sekreterinin en yüksek devlet memuru aylığının % 210'u oranında özel hizmet tazminatı alacağı belirtilmiştir.

İl Özel İdaresi Genel Sekreteri Ertuğrul Kılıçkıran'a ise en yüksek devlet memuru aylığının % 400'ü oranında özel hizmet tazminatı ödenmiştir.

5302 sayılı Kanunun 36. maddesinde belirtilen “ilgili mevzuat” ve “haklar” ibarelerinden; üstlenilen görevin özelliği ve hizmet gereği gibi farklı nedenlerle ödemeler öngören mevzuat hükümleri değil, görev yaptığı kurum ne olursa olsun, “genel idare hizmetleri sınıfına dâhil bakanlık genel müdürleri,” ve “genel idare hizmetleri sınıfına dâhil bakanlık müstakil daire başkanları” için istisnasız aynı miktar ve oranda mali hakların (aylık, ek gösterge, taban aylığı, kıdem aylığı, iş güçlüğü zammı, temininde güçlük zammı, makam tazminatı, özel hizmet tazminatı, görev tazminatı, denge tazminatı) ödenmesini düzenleyen 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu ve 4505 sayılı Temsil Tazminatı Ödenmesi Hakkında Kanun ile 375 ve 631 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameler olarak anlaşılması gerekmektedir.

Bunun dışında hizmetin gereği ve özelliği gibi nedenlerle, Bakanlıklara göre farklılık arz eden ve bir kısmında hiç ödenmeyen; ek ödeme, fon, ikramiye, teşvik ikramiyesi, döner sermaye ve katkı payı gibi ödemeleri öngören özel nitelikteki mevzuatı, 5302 sayılı Kanunun 36. maddesindeki “ilgili mevzuat” ve “haklar” kapsamında yorumlayıp, il özel idare genel sekreterlerine de kıyasen uygulamanın yasal dayanağı bulunmamaktadır.

Ayrıca Dilekçi, ilamın 1. maddesinde yer alan tazmin hükmünün 6009 sayılı Kanunla getirilen af kapsamında değerlendirilerek, tazmin hükmünün kaldırılmasını istemekte ise de; 6009 sayılı Kanunun geçici 8. maddesinde, memur temsilcileri ile toplu iş sözleşmesi akdederek veya başka bir tasarrufta bulunarak belediye, büyükşehir belediyesi ve il özel idaresinde çalışan kamu personeline her ne ad altında olursa olsun ek ödemede bulunmaları nedeniyle kamu görevlileri haklarında idari veya mali yargılama ve takibat yapılamayacağı hükmü, herhangi bir mevzuatla öngörülmemiş olan, toplu sözleşme ile ya da idari bir tasarrufla mahalli idarelerin bütün personeli için çalışanların koşullarını iyileştirici nitelikte genel olarak bütün çalışanlar için yapılan ek ödemelerle ilgili olup, İl Özel İdaresi Genel Sekreterine, 5302 sayılı Kanun hükümlerine aykırı olarak ödenen ek ödemeyi (Maliye Bakanlığı personeli olmadığı için), bu kanun kapsamında değerlendirmek mümkün değildir.

Bu nedenle 1022 sayılı ilamın 1.maddesi ile;10.931,28 TL.ye ilişkin olarak verilen tazmin hükmünün TASDİKİNE,

Karar verildiği 05.11.2013 tarih ve 37829 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.