Sayıştay 7. Dairesi 49224 Kararı - Belediyeler ve Bağlı İdareler Personel Mevzuatı

Temyiz Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Kamu İdaresi: Belediyeler ve Bağlı İdareler

• Yılı: 2019

• Daire: 7

• Dosya No: 49224

• Tutanak No: 50942

• Tutanak Tarihi: 26.01.2022

• Konu: Personel Mevzuatı ile İlgili Kararlar

KARAR

Mevzuata aykırı maktu mesai ödenmesi

63 sayılı İlamın 5 inci maddesiyle; … Belediyesinde çalışan memur ve VKHİ kadro unvanlı bazı personele zabıta hizmetlerinde görevlendirildikleri gerekçesiyle mevzuat hükümlerine aykırı olarak maktu mesai ücreti ödenmesi sonucu oluşan … TL kamu zararının sorumlulardan tazminine hükmedilmiştir.

…

Dosyada mevcut belgelerin okunup incelenmesinden sonra,

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Temyiz konusu olay incelendiğinde, memur kadro unvanlı … ve VHKİ kadro unvanlı …’nun zabıta memuru olarak görevlendirildikleri ve kendilerine maktu mesai ödemesi yapıldığı görülmektedir.

Sorumlular savunmalarında personel yetersizliğinden dolayı adı geçen memurların başkanlık makamınca görevlendirildiğini, fiilen zabıta hizmetlerinde görev aldıklarını ve başkanlık makamının görevlendirme yazısı ile bu görevi icra ettiklerinden kanaatlerinin kamu zararının oluşmadığı yönünde olduğunu belirtmişlerdir.

5393 sayılı Belediye Kanunu’nun “Zabıtanın görev ve yetkileri” başlıklı 51 inci maddesinin dördüncü fıkrasında;

“Zabıta hizmetleri kesintisiz olarak yürütülür. Zabıta personelinin çalışma süresi ve saatleri 657 sayılı Devlet Memurları Kanununda belirtilen çalışma süre ve saatlerine bağlı olmaksızın, hizmetin aksatılmadan yürütülmesini sağlayacak şekilde düzenlenir. Belediye zabıta ve özel güvenlik hizmetlerinde fiilen çalışanlara, fazla mesai ücreti olarak yılı bütçe kanununda belirlenen üst sınırı aşmamak kaydıyla belediye meclisi kararı ile tespit edilen maktu tutar ödenir.” denilmektedir.

2019 yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu’nun K Cetvelinin “Aylık maktu fazla çalışma ücreti” başlıklı bölümünde, belediyeler ile bunlara bağlı müstakil bütçeli kamu tüzel kişiliğini haiz kuruluşlarda (iktisadi işletmeler hariç) görevlerinin niteliği gereği 657 sayılı Kanunda belirtilen çalışma süre ve saatlerine bağlı olmaksızın zabıta ve itfaiye hizmetlerinde fiilen çalışan personele (destek hizmeti yürüten personel hariç), belediye meclis kararı ile tespit edilen tutarın, fazla çalışma ücreti olarak maktuen ödeneceği hüküm altına alınmıştır.

Belediye Zabıta Yönetmeliği’nin “Çalışma düzeni” başlıklı 9 uncu maddesinin ikinci fıkrasında;

“(2) Zabıta personelinin çalışma saatleri vardiyalar halinde görevin gereğine göre 24 saat iş 48 saat istirahat veya 12 saat iş 24 saat istirahat şeklinde düzenlenebilir. Belediye zabıta memurlarının haftalık olağan çalışma saatleri 48 saati geçmeyecek şekilde düzenlenir. Ancak, personel sayısı az olan zabıtalarda 12 saat iş, 12 saat istirahat şeklinde düzenleme yapılabilir. Bu uygulamadan dolayı hizmetin sürekliliğini aksatmamak kaydıyla ve bir sıra dâhilinde personele 657 sayılı Kanunun 99 uncu maddesi göz önünde bulundurularak ayrıca haftada bir gün ilave izin verilebilir.” hükmü yer almaktadır.

Aynı Yönetmeliğin “Başka memurluklardan naklen geçiş” başlıklı 16 ncı maddesinde;

“ (1) Diğer kamu kurum ve kuruluşları veya belediye hizmet birimlerinde asıl memur kadrosunda çalışanlardan, belediye zabıta memurluğuna geçmek isteyenler; 35 yaşını aşmamaları, bu Yönetmeliğin 13/A maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerinde yer alan şartları taşımaları, 13/E maddesinde öngörülen sınavda başarılı olmaları kaydıyla 657 sayılı Kanuna ve diğer mevzuat hükümlerine uyularak zabıta memurluğuna atanabilir.” denilmektedir.

Yine aynı Yönetmeliğin “Geçici görevlendirme” başlıklı 41 inci maddesinde;

“(1) Zorunlu hallerde, belediye memurlarından ihtiyacı karşılayacak sayıda personel zabıta biriminin sadece büro hizmetlerinde geçici olarak görevlendirilebilir.

(2) Geçici görev süresi bir yıl içinde altı ayı geçemez.” hükmü yer almaktadır.

Görüldüğü üzere Belediye Zabıta Yönetmeliği’nde zabıta memurlarının çalışma usulleri, çalışma saatleri, personel yetersizliği durumunda yapılacak fazla çalışma, başka birimlerden memurların zabıta memurluğuna atanma şartları, zorunlu hallerde başka birimlerden memurların zabıta biriminde geçici görevlendirme durumlarında hangi görevleri yapabilecekleri ayrıntılı bir şekilde düzenlenmiştir. Buna göre, zabıta biriminde ancak zorunlu hallerde ve sadece büro hizmetlerinde geçici olarak görevlendirme yapılabilecektir. Dolayısıyla başka birimlerden memurların başkan oluru ile zabıta memuru olarak görevlendirilmesi ve kendilerine maktu mesai ücreti ödenmesi mümkün değildir.

Açıklanan nedenlerle, mevzuata aykırı olarak yapılan maktu mesai ücreti ödemeleri 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 71 inci maddesine göre kamu zararı teşkil etmektedir.

Bu itibarla, sorumlu talebinin reddi ile 63 sayılı İlamın 5 inci maddesiyle verilen … TL tutarındaki tazmin hükmünün TASDİKİNE, (...Daire Başkanı …, Üye …, Üye … ve Üye …’un aşağıda yazılı karşı oy gerekçelerine karşı) oy çokluğu ile,

6085 sayılı Kanun’un 57 nci maddesi gereği bu Karar’ın yazılı bildirim tarihinden itibaren onbeş gün içerisinde Sayıştayda karar düzeltilmesi yolu açık olmak üzere,

Karar verildiği 26.01.2022 tarih ve 50942 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.

Karşı oy gerekçesi/Azınlık görüşü

...Daire Başkanı …, Üye …, Üye … ve Üye …’un karşı oy gerekçesi

5393 sayılı Belediye Kanunu’nun “Zabıtanın görev ve yetkileri” başlıklı 51 inci maddesinin dördüncü fıkrasında;

“… Belediye zabıta ve özel güvenlik hizmetlerinde fiilen çalışanlara, fazla mesai ücreti olarak yılı bütçe kanununda belirlenen üst sınırı aşmamak kaydıyla belediye meclisi kararı ile tespit edilen maktu tutar ödenir.” denilmektedir.

7156 sayılı 2019 yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu'na ekli K Cetveli'nin "Aylık Maktu Fazla Çalışma Ücreti" başlıklı bölümünde "Belediyeler ile bunlara bağlı müstakil bütçeli kamu tüzel kişiliğini haiz kuruluşlarda (iktisadi işletmeler hariç), görevlerinin niteliği gereği 657 sayılı Kanunda belirtilen çalışma süre ve saatlerine bağlı olmaksızın zabıta ve itfaiye hizmetlerinde fiilen çalışan personele (destek hizmeti yürüten personel hariç) belediye meclisi kararı ile tespit edilen tutar, fazla çalışma ücreti olarak maktuen ödenir..." hükmü bulunmaktadır.

Her iki kanunda da kadro şartı aranmaksızın aylık maktu fazla çalışma ücretinin ödenebilmesi için fiilen çalışma şartı getirilmiştir. Temyiz dilekçesi ve eklerinden bu kişilerin zabıta memuru olarak görevlendirildiği ve zabıta hizmetini fiilen yürüttükleri anlaşılmaktadır. Dolayısıyla bu kişilere maktu mesai ücreti ödenmesi kamu zararı olarak değerlendirilemez.

Açıklanan nedenlerle Daire Kararının kaldırılmasına karar verilmesi gerekir.