Sayıştay 7. Dairesi 46508 Kararı - Yüksek Öğretim Çeşitli Konular

Temyiz Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Kamu İdaresi: Yüksek Öğretim Kurumları

• Yılı: 2018

• Daire: 7

• Dosya No: 46508

• Tutanak No: 50757

• Tutanak Tarihi: 29.12.2021

• Konu: Çeşitli Konuları İlgilendiren Kararlar

KARAR

Kurumuna yazılması kararına karşı temyiz talebinde bulunulması;

15 sayılı İlamın 1. maddesiyle; … Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Yüksekokulu bünyesinde yürütülen özel yetenek sınavı öncesinde; adaylardan sınava hazırlık hizmeti adı altında tahsil edilen ücretlerin (… TL) Döner Sermaye İşletmesi bütçesine gelir kaydedilmesi ve bu gelirlerden bir kısmının görevli akademik personele ek ödeme olarak dağıtılması (… TL) hakkında “yersiz toplanan paraların, söz konusu faaliyete katılan adaylara iade edilmesini teminen, konunun … Üniversitesi Rektörlüğüne yazılmasına” ilişkin hüküm tesis edilmiştir.

İlgili [… Üniversitesi Rektörlüğü adına Kurumun Vekili sıfatıyla temyiz talep eden (Hukuk Müşavirliği personeli) …] (aynı ilam maddesinde sorumluluğuna hükmedilmeyen ancak temyiz talebinde bulunan tüm ilgililerin kendi gündem sıralarında görüşülen dosyalarındaki temyiz dilekçelerinde de tamamen aynı mahiyette olmak üzere], temyiz dilekçesinde özetle; Dairece ... Sürekli Eğitim Merkezi tarafından düzenlenen “Beceri Koordinasyon ve Parkuru Tanıtım ve Danışmanlık Kursu” kapsamında katılımcılardan kurs ücreti adı altında elde edilen gelirlerin Döner Sermayeye irat olarak kaydedilemeyeceği, bahse konu ücretlerin adaylardan hiçbir şekilde tahsil edilemeyeceği, tahsil edilmiş olan bedellerin kurs kapsamında eğitim veren personele dağıtılamayacağı hükmü verildiğini, aşağıda değinecekleri temyiz nedenleri ışığında usule ve yasaya aykırı olarak verilen hükmün temyiz incelemesi neticesinde bozulmasını talep etme zorunluluğu doğduğunu, şöyle ki; temyize konu İlamın 6. sayfasının son paragrafında aynen; “Özel yetenek sınavlarına hazırlık maksadıyla ilgili yükseköğretim kurumunca organize edilen, öğrenci adaylarına sınav alanı ve şekli ile ilgili ön bilgilendirme yapılması şeklindeki faaliyetler; hem sınava girecekler için hem ilgili birim açısından sınav faaliyetinin yürütülebilmesi için gerekli faaliyetlerdir. Bu faaliyetlerin özel yetenek sınavından bağımsız faaliyetler olduğu söylenemez. ...” denildiğini, oysa denetime konu kursun katılımcılara isteğe bağlı olarak sunulmuş olup, katılımcılardan tahsil edilen bedellerin parkurun sınav katılımcılarına açılması karşılığı değil, Üniversite personelince verilen eğitim desteği karşılığında tahsil edildiğini, yukarıda ifade edilen paragrafın devamında; “... beceri koordinasyon parkurunun sınav öncesinde deneme amaçlı olarak adayların kullanımına açılması, adaylar için bir hak ve zorunluluktur, Bu hak özel yetenek sınavlarının ayrılmaz bir parçasıdır. ...” ifadesi kullanıldığını, yine Denetçi görüşünde ilgili faaliyetin eğitim öğretim hizmetinin asli bir unsuru olduğu ve Döner Sermaye İşletmesinin faaliyet alanına girmediği, Üniversitenin asli görevleri arasında olduğunun ifade edildiğini, Dairenin sınav parkurunun adayların kullanımına açılması gerektiği görüşü noktasında hemfikir olduklarını ifade etmekle, ihtilaf konusunun bu olmadığını; üzerinde durulması gereken konunun Üniversite personelinin sınava girecek olan katılımcılara eğitim verme konusunda yasal zorunluluğunun bulunup bulunmadığı olduğunu, bu bakımdan yapılacak değerlendirme neticesinde anlaşılacağı üzere; Üniversite tarafından adaylara sağlanacak fiziksel koşullardan öteye geçilerek, zorunlu olmadığı halde özel yetenek sınavı öncesi, faydalanmak isteyen adaylara bilimsel ve teknik destek sağlandığını ve sağlanan desteğin ... Döner Sermaye İşletmesi bünyesinde kurulan ... Sürekli Eğitim Uygulama ve Araştırma Merkezinin … tarihli ve … sayılı Kararı neticesinde yürürlükteki mevzuat ve uygulamalara tamamen uygun olarak icra edildiğini, nitekim ... Sürekli Eğitim Araştırma ve Uygulama Yönetmeliğinin 6 ncı maddesinde Merkezin faaliyet alanlarının düzenlendiğini, ilgili kursun sadece ... BESYO özel yetenek sınavı için değil; benzer parkuru kullanan diğer üniversitelerin özel yetenek sınavları için de bir hazırlık kursu niteliğine sahip olduğunu, farklı üniversitelerin BESYO özel yetenek sınavlarına hazırlanan öğrencilerinin de bu hazırlık kursuna kayıt yapabildiğini, bu nedenle bu hazırlık kursunun sadece ... tarafından yapılan özel yetenek sınavına katılmayı amaç edinenleri değil; diğer üniversitelerce yapılacak özel yetenek sınavına katılmayı amaç edinen diğer adaylara da hazırlık eğitimi vermeyi hedeflediğini, yapılan açıklamalar doğrultusunda BESYO tarafından düzenlenen hazırlık kursunun Üniversitece yapılan özel yetenek sınavının zorunlu bir parçası olarak değerlendirmenin mümkün olmayacağını, diğer yandan, sınav alanının kurs eğitimi süresince ve diğer belli günlerde sınava katılmayı düşünen tüm ilgililerin kullanımına açık bırakıldığını, böylece sınav alanının tanınması hususunda tüm adaylar açısından bir eşitlik sağlandığını, Sürekli Eğitim Merkezi ile ilgili Yönetmeliğin 6 ncı maddesinde Merkezin faaliyet alanlarının;

“a) Kamu, özel sektör ve uluslararası kuruluş ve kişilere ihtiyaç duydukları alanlarda danışmanlık hizmeti vermek,

b) Ulusal ve uluslararası düzeyde eğitim programları, kurslar, seminerler, konferanslar düzenler, projeler hazırlamak,

c) Faaliyet konularında Üniversitenin imkânlarının tanıtımını yapmak.”

Şeklinde sıralandığını, Yönetmeliğin anılan maddesinde zikredildiği üzere … tarafından denetime konu kursun açılması bakımından hukuki bir engel bulunmadığını, İlamda; tesis edilen işlemin 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun 71 inci maddesi kapsamında kamu zararı olarak değerlendirilemeyeceği, ancak; aynı Kanunun 72 nci maddesi kapsamında “Yetkisiz Tahsilat” olarak değerlendirilmesi gerektiği sonucuna varıldığının görüldüğünü, bir diğer iddia; kurs ücretlerinin Döner Sermaye İşletmesine gelir olarak kaydedilmesinin mümkün olmadığı, özel bütçeye gelir olarak kaydedilmesi hususu ile alakalı olarak; ... Döner Sermeye İşletmesi Yönetmeliğinin 5 inci maddesinde Döner Sermaye İşletmesinin faaliyet alanları ile ilgili olarak;

“(7) İşletme; çalışmaları sırasında eğitim ve öğretim ile bunlara katkıda bulunan uygulamayı ön planda tutmak ve Üniversitenin esas faaliyetlerini aksatmamak kaydıyla aşağıda belirtilen faaliyetlerde bulunur:

a) Yükseköğretim kurumları dışındaki kamu kurum ve kuruluşları ile gerçek ve tüzel kişilerce istenilecek bilimsel görüş, proje, araştırma ve benzeri hizmetlerde bulunmak; kurslar ve hizmet içi eğitim programları hazırlamak ve uygulamak, seminer, konferans, sempozyum düzenlemek,

b) Faaliyet alanı ile ilgili her türlü danışmanlık, analiz, sentez, bakım-onarım, iş değerlendirmesi ve organizasyonu yapmak, kurumsal raporlar ve bunlarla ilgili görüş ve öneriler sunmak, işletme hesapları ve fizibilite raporları hazırlamak,

Denildiğini, bu itibarla uyuşmazlık konusu kursu düzenlemeye yetkili ve ehil olan Döner Sermaye iştirakinin tahsilat yapmaya da ehil olduğunun apaçık ortada olduğunu, sorgu konusu yapılan faaliyetten elde edilen … TL’nin (iade sonrası), Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü bünyesinde faaliyet göstermekte olan Sürekli Eğitim Uygulama ve Araştırma Merkezinin … tarihli ve … sayılı … Yönetim Kurulu Kararı gereğince 13.08.2018-19.08.2018 ve 27.08.2018-31.08.2018 tarihleri arasında yapılmak üzere “Beceri-Koordinasyon Parkuru Tanıtım, Danışmanlık ve Yönlendirme Hizmetleri” adı altında kişi başına 200,00 TL olmak üzere isteğe bağlı ve bütün adaylara yönelik olarak düzenlenen hazırlık kursu sonucunda elde edilen bir gelir olduğunu, yapılan faaliyetin Sürekli Eğitim Uygulama ve Araştırma Merkezi Yönetmeliğinin 6 ncı maddesine uygun olarak gerçekleştirildiğini ve faaliyet geliri Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü hesaplarına aktarıldıktan sonra eğitimde görev alan öğretim elemanlarına döner sermaye esas ve usullerine uygun bir şekilde yasal kesintiler yapıldıktan sonra ödeme yapıldığını, 5018 sayılı Kanunun 72 nci maddesinde;

“Kanunların veya Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin öngördüğü şekilde yetkili kılınmamış hiçbir gerçek veya tüzel kişi, kamu adına tahsilat veya ödeme yapamaz.

Yetkisiz tahsilat veya ödeme yapılması, kamu hizmeti karşılığında veya kamu hizmetleriyle ilişkilendirilerek bağış veya yardım toplanması veya başka adlarla tahsilat veya ödeme yapılması hallerinde; söz konusu tutarlar, yetkisiz tahsilat veya ödeme yapılanlardan alınarak, ilgisine göre bütçeye gelir kaydedilir veya ilgililerine iade edilmek üzere emanet hesaplarına kaydedilir. ”

Hükmünün yer aldığını, ... Sürekli Eğitim Uygulama ve Araştırma Merkezi Yönetmeliğinin “Yönetim Kurulunun Görevleri” başlığı altında yer alan 11 inci maddesinin (c) bendinde; “Merkezin faaliyetleriyle ilgili konularda eğitim programları, konferanslar, seminerler düzenlemek, araştırma konularında yayınlar yapmak” hükmünün bulunduğunu (Dilekçe Eki: 1), ... Sürekli Eğitim Uygulama ve Araştırma Merkezi Yönetim Kurulunun … tarihli ve … sayılı Kararı ile 13.08.2018-19.08.2018 ve 27.08.2018-31.08.2018 tarihleri arasında yapılmak üzere “Beceri-Koordinasyon Parkuru Tanıtım, Danışmanlık ve Yönlendirme Hizmetleri” adı altında kişi başına … TL olmak üzere isteğe bağlı ve bütün adaylara yönelik olarak bir hazırlık kursu açılması kararı alındığını (Dilekçe Eki: 2), Sürekli Eğitim Uygulama ve Araştırma Merkezi Müdürlüğünce Rektörlük Makamına hitaben yazılan … tarihli ve … sayılı yazı ile kursiyerler tarafından yatırılan toplam …-TL’nin Döner Sermaye hesabına aktarıldığının bildirildiğini (Dilekçe Eki: 3), ... Döner Sermaye İşletmesi Yönetmeliğinin 7 nci maddesinde İşletmenin Harcama Yetkilisinin Rektör olduğu hükmünün yer aldığını (Dilekçe Eki: 4), bütün bu açıklamalar kapsamında değerlendirildiğinde Sayıştay 7. Dairesince kamu zararı olarak değerlendirilmeyen sorgu konusu işlemin 5018 sayılı Kanunun 72 nci maddesi bağlamında yetkisiz tahsilat olarak değerlendirilmesinde de isabet bulunmadığının açık olduğunu, şöyle ki; icra edilen faaliyet Sürekli Eğitim Araştırma ve Uygulama Merkezi Yönetmeliğinin 6 ncı maddesi uyarınca merkezin asli görevleri arasında yer almakta olup bürokratik iş ve işlemler mevzuattı uyarınca ilgili birimlerin yetkili organlarınca gerçekleştiğinden; 5018 sayılı Kanunun 72 nci maddesi hükmü ile örtüşmediğini, böyle bir değerlendirmeye gidilse dahi, Sayıştay Temyiz Kurulunun 15.05.2019 tarihinde verdiği Kararda; para toplama işleminin 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun 71 inci maddesi kapsamında bir kamu zararı oluşturmadığı gerekçesiyle Sayıştay hesap yargılaması sonucunda tazmin hükmü verilebilecek bir durumun söz konusu olamayacağından bahsedildiğini (Sayıştay, 2. Daire, Dosya No: 43844, Tutanak No: 46220, T. 15.5.2019), bu kapsamda Sayıştay hesap yargılaması sonucunda İdare aleyhine tazmin hükmü verilebilecek bir husus bulunmadığını, ayrıca, sorgu olarak kamu zararı sorulduğunu ve bu doğrultuda beyan sunulmuş olmasına rağmen Sayıştay 7. Dairesinin İlamında 5018 sayılı Kanunun 72 nci maddesi bağlamında yetkisiz tahsilat olarak değerlendirilmesinin hukuka uyarlılığının bulunmadığının değerlendirildiğini, buna göre, Sayıştay 7. Dairesince kamu zararı olarak değerlendirilmeyen sorgu konusu işlemin 5018 sayılı Kanunun 72 nci maddesi bağlamında yetkisiz tahsilat olarak değerlendirilmesinin de mümkün görünmediği netice ve kanaatine varıldığını dile getirerek yukarıda açıklanan ve resen göz önüne alınacak nedenlerle Dairece verilen hükmün temyiz incelemesi neticesinde kaldırılması hususunu Kurulumuzun bilgisine arz etmiştir.

(Kurumu adına temyiz talebinde bulunan ve yukarıda adı geçen Avukatın dışında, sorgu aşamasında Denetçi tarafından sorumlu oldukları gerekçesiyle savunmaları istenen tüm ilgililer temyiz talebinde bulunmakla beraber; her bir ilgilinin dilekçesi için de geçerli) Başsavcılık mütalaasında özetle; dilekçede özetle;

• Bahse konu kursun isteğe bağlı olarak sunulduğu, katılımcılardan tahsil edilen bedelin parkurun sınav katılımcılarına açılması karşılığı değil, Üniversite personelince verilen eğitim desteği karşılığında tahsil edildiği,

• Kursun sadece ... BESYO özel yetenek sınavı için değil, benzer parkuru kullanan diğer üniversitelerin özel yetenek sınavları için de bir hazırlık kursu niteliğinde olduğu, farklı üniversitelerin BESYO özel yetenek sınavlarına hazırlananların da bu kursa kayıt yapabildikleri,

• Somut olaya ilişkin gelirin, Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü bünyesinde faaliyet göstermekte olan Sürekli Eğitim Uygulama ve Araştırma Merkezinin … tarihli ve … sayılı … Yönetim kurulu Kararı gereğince 13/08/2018-19/08/2018 ve 27/08/2018-31/08/2018 tarihleri arasında yapılmak üzere “Beceri -Koordinasyon Parkuru Tanıtım, Danışmanlık ve Yönlendirme Hizmetleri” adı altında kişi başına … TL olmak üzere isteğe bağlı ve bütün adaylara yönelik olarak düzenlenen hazırlık kursu sonucunda elde edilen bir gelir olduğu,

• İcra edilen faaliyetin Sürekli Eğitim Araştırma ve Uygulama Merkezi Yönetmeliğinin 6 ncı maddesi uyarınca merkezin asli görevleri arasında yer aldığı, bürokratik iş ve işlemlerin, mevzuatı uyarınca ilgili birimlerin yetkili organlarınca gerçekleştirildiği, bu nedenle 5018 sayılı Kanunun "Yetkisiz tahsil ve ödeme” başlıklı 72 nci maddesi hükmü ile örtüşen bir durumun olmadığı,

• ... Döner Sermeye İşletmesi Yönetmeliğinin 5 inci maddesi uyarınca, uyuşmazlık konusu kursu düzenlemeye yetkili ve ehil olan Döner Sermaye işletmesinin tahsilat yapmaya da ehil olduğu

Hususlarının ileri sürüldüğü ve bu meyanda tazmin hükmünün kaldırılması talebinde bulunulduğu ifade edildikten sonra; 17/12/2009 tarihli ve 27435 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan ... Döner Sermaye İşletmesi Yönetmeliğinin 1 inci maddesinde Yönetmeliğin amacının; ... Döner Sermaye İşletmesinin faaliyet alanlarına, yönetim organlarına, sermaye limitine ve işleyişine ilişkin esasları düzenlemek olduğunun ifade edildiği; “Faaliyet alanları” başlıklı 5 inci maddesinde de;

“(1) İşletme; çalışmaları sırasında eğitim ve öğretim ile bunlara katkıda bulunan uygulamayı ön planda tutmak ve Üniversitenin esas faaliyetlerini aksatmamak kaydıyla aşağıda belirtilen faaliyetlerde bulunur:

a) Yükseköğretim kurumları dışındaki kamu kurum ve kuruluşları ile gerçek ve tüzel kişilerce istenilecek bilimsel görüş, proje, araştırma ve benzeri hizmetlerde bulunmak; kurslar ve hizmet içi eğitim programları hazırlamak ve uygulamak, seminer, konferans, sempozyum düzenlemek,

b) Faaliyet alanı ile ilgili her türlü danışmanlık, analiz, sentez, bakım-onarım, iş değerlendirmesi ve organizasyonu yapmak, kurumsal raporlar ve bunlarla ilgili görüş ve öneriler sunmak, işletme hesapları ve fizibilite raporları hazırlamak.”

Denildiği, diğer taraftan; ... Sürekli Eğitim Uygulama ve Araştırma Merkezi Yönetmeliğinin 6 ncı maddesi birinci fıkrası (b) bendinde de; ulusal ve uluslararası düzeyde eğitim programları, kurslar, seminerler, konferanslar düzenleme ve projeler hazırlama faaliyetlerinin Merkezin faaliyet alanları arasında sayıldığı, yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri ve sorumluların açıklamaları karşısında; henüz öğrenci vasfını kazanmamış adaylar için bahse konu kursun açılıp bedelinin katılımcılardan tahsil edilmesinin mevzuata aykırılık teşkil etmediği ve hukuka uygun olduğu değerlendirildiğinden; ilgilinin talebinin kabulünün yerinde olacağının düşünüldüğü belirtilmiştir.

İşbu dosya ile Kurumun Hukuk Müşavirliği personeli … yerine Kurumu (Üniversite Rektörlüğü) (ve dolayısıyla Kurumun Yetkilisi …) adına duruşma talebinde bulunan … ile Sayıştay Savcısının sözlü açıklamalarının dinlenmesinden ve dosyada mevcut belgelerin okunup incelenmesinden sonra,

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Temyiz talebinde bulunulan 15 sayılı İlamın 1. maddesinin hüküm kısmında aynen:

“… Bahsi geçen faaliyet için adaylardan yetkisiz bir şekilde para toplanmış olmakla beraber, adaylardan toplanmaması gereken bu paranın, yukarıdaki Kanun hükmü karşısında bir şekilde kamu zararı olarak değerlendirilmesi mümkün değildir. Zira, adaylardan bu para toplanmamış olsaydı, kamunun hiçbir kaybı olmayacaktı.

Buna karşılık, 5018 sayılı Kamu Mali Yönetim ve Kontrol Kanununun “Yetkisiz Tahsil ve Ödeme” başlığı altında yer alan 72’nci maddesinde “Kanunların veya Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin öngördüğü şekilde yetkili kılınmamış hiçbir gerçek veya tüzel kişi, kamu adına tahsilat veya ödeme yapamaz.

Yetkisiz tahsilat veya ödeme yapılması, kamu hizmeti karşılığında veya kamu hizmetleriyle ilişkilendirilerek bağış veya yardım toplanması veya başka adlarla tahsilat veya ödeme yapılması hallerinde; söz konusu tutarlar, yetkisiz tahsilat veya ödeme yapılanlardan alınarak, ilgisine göre bütçeye gelir kaydedilir veya ilgililerine iade edilmek üzere emanet hesaplarına kaydedilir. Ayrıca, bunlar hakkında ilgili kanunları uyarınca adli ve idari yönden gerekli işlemler yapılır.” denilmektedir.

Bu hükme göre de, toplanan paranın da ilgisine göre bütçeye gelir kaydedilmesi veya öğrencilere iade edilmek üzere emanet hesaplarına kaydedilmesi gerekir. Ancak bu işlemin 5018 sayılı Kanunun 71 inci maddesi çerçevesinde Sayıştay’ın yargısal kararı ile değil, 72 nci madde hükümleri çerçevesinde genel hükümlere göre gerçekleştirilmesi ve denetimler sırasında takibi gerekmektedir.

Bu itibarla; söz konusu faaliyet için adaylardan hiçbir şekilde ücret alınmaması gerektiği değerlendirildiğinden; 5018 sayılı Kamu Mali Yönetim ve Kontrol Kanununun “Yetkisiz tahsil ve ödeme” başlığı altında yer alan 72’nci maddesine göre, yersiz toplanan paraların, söz konusu faaliyete katılan adaylara iade edilmesini teminen, konunun ... Rektörlüğüne yazılmasına;

6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 55’inci maddesi uyarınca işbu İlamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy çokluğuyla,”

Denilmiştir.

Bu hükme karşı temyiz talebinde bulunan Kurum vekili ve Denetçinin sorgusunda kendilerine sorumluluk yüklenen ilgililerce aynı mahiyette gönderilen temyiz dilekçelerinde; Sayıştay 7. Dairesince kamu zararı olarak değerlendirilmeyen sorgu konusu işlemin 5018 sayılı Kanunun 72 nci maddesi bağlamında yetkisiz tahsilat olarak değerlendirilmesinde isabet bulunmadığından Kurumuna (... Rektörlüğün) yazılmasına da gerek bulunmadığı gerekçesiyle söz konusu hükmün kaldırılmasının talep edildiği belirtilmiştir.

6085 sayılı Sayıştay Kanununun “Daireler” başlıklı 23 üncü maddesinde:

“(1) Bir başkan ile altı üyeden kurulu daireler birer hesap mahkemesidir. Daireler, bir başkan ve dört üye ile toplanır, hüküm ve kararlar oy çokluğuyla verilir.

(2) Daireler;

a) Hesap mahkemesi olarak sorumluların hesap ve işlemlerine ilişkin düzenlenen yargılamaya esas raporlarda yer alan kamu zararına ilişkin hususları hükme bağlar. …”,

“Hüküm ve tutanaklar” başlıklı 50 inci maddesinde ise:

“(1) Daireler tarafından yapılan hesap yargılaması sonucunda; hesap ve işlemlerin yasal düzenlemelere uygunluğuna veya kamu zararının sorumlulardan tazminine hükmedilir. Bu hükümler dışında, gerekli görülen hususların ilgili mercilere bildirilmesine karar verilebilir.

(2) Verilen hüküm ve kararlar gerekçeli olarak tutanağa bağlanır ve daire başkanı ve üyeler tarafından imzalanır.

(3) Hesap yargılaması sırasında, mahkemelere veya yürütülen bir soruşturma için ilgili idari mercilere verilmiş olması nedeniyle belgeleri bulunmayan hesap yargılamasına konu olan bir işleme ilişkin bilgi ve belgelerin yeterli görülmemesi ve kovuşturma veya soruşturma sonucunun beklenmesine gerek görülen hallerde, bu hususlara ilişkin hesap ve işlemlerin yargılanması durdurularak, hüküm dışı bırakılabilir. Hüküm dışı bırakılan hususlara ilişkin noksanlıklar giderildikten sonra bu hesap ve işlemlerin yargılanmasına devam edilir.”,

Yine Sayıştay Dairelerinin Çalışma Usul ve Esasları hakkında Yönetmeliğin “Yargılamaya esas raporların hükme bağlanması” başlıklı 14 üncü maddesinde:

“(1) Daireler tarafından yapılan hesap yargılaması sonucunda;

a) Hesap ve işlemlerin yasal düzenlemelere uygunluğuna,

b) Kamu zararının sorumlulardan tazminine,

c) Hesap ve işlemler ile ilgili olarak kamu zararı oluşmadığından ilişilecek bir husus bulunmadığına,

ç) Gerekli görülen hususların ilgili mercilere bildirilmesine, karar verilebilir.” ve

“Hüküm dışı bırakma” başlıklı 15 inci maddesinde de:

“(1) Hesap yargılaması sırasında, mahkemelere veya yürütülen bir soruşturma için ilgili idari mercilere verilmiş olması nedeniyle belgeleri bulunmayan hesap yargılamasına konu olan bir işleme ilişkin bilgi ve belgelerin yeterli görülmemesi ve kovuşturma veya soruşturma sonucunun beklenmesine gerek görülen hallerde, bu hususlara ilişkin hesap ve işlemlerin yargılanması durdurularak, hüküm dışı bırakılabilir.

(2) Hüküm dışı bırakılan hususlara ilişkin noksanlıklar giderildikten sonra bu hesap ve işlemlerin yargılanmasına devam edilir.”

Denilmek suretiyle Sayıştay Dairelerince hesap yargılaması sonucunda verilebilecek hükümlerin “hesap ve işlemlerin yasal düzenlemelere uygunluğu” ve “kamu zararının sorumlulardan tazmini” olduğu ve bu hükümlerin dışında “gerekli görülen hususların ilgili mercilere bildirilmesine” ve “hesap yargılamasına konu olan bir işleme ilişkin bilgi ve belgelerin yeterli görülmemesi ve kovuşturma veya soruşturma sonucunun beklenmesine gerek görülen hallerde hüküm dışı bırakılmasına” karar verilebileceği hususu açık bir şekilde düzenlenmiştir.

Görüleceği üzere, Sayıştay Dairelerince sadece yargılamaya esas raporlarda yer alan kamu zararına ilişkin hususlar hükme bağlanmakta olup, temyize konu olayda karar; Sayıştay yargısını teşkil eden kanunlar ve buna dayalı ilgili mevzuat çerçevesinde alınarak hukuken vücut bulmuş ve temyiz talebinde bulunan (sorgu aşamasında sorumlu tutularak savunmaları istenen) ilgililer dâhil olmak üzere ilam aşamasında “adaylardan toplanmaması gereken paranın 5018 sayılı Kanunun 71 inci maddesi hükmü karşısında kamu zararı olarak değerlendirilemeyeceği” ifade edilerek herhangi bir sorumlu adına tazmin hükmü verilmemiş olup, yersiz toplanan paraların söz konusu faaliyete katılan adaylara iade edilmesini teminen keyfiyetin Kurumuna yazılması doğrultusunda verilmiştir.

Öte yandan, 6085 sayılı Kanunun “İlamların tebliği, tavzihi ve düzeltilmesi” başlıklı 52 nci maddesinin birinci fıkrasında:

“Sayıştay ilamları; sorumlulara, sorumluların bağlı olduğu kamu idarelerine, genel bütçe kapsamındaki kamu idareleri için Maliye Bakanlığına, ilgili muhasebe birimine ve başsavcılığa tebliğ edilir.”,

“Temyiz” başlıklı 55 inci maddesinde ise:

“(2) Sayıştay dairelerinin ilamları;

a) Kanuna aykırılık,

b) Yetkiyi aşmak,

c) Hesap yargılaması usullerine riayet etmemek,

gibi sebeplerle, 52 nci maddenin birinci fıkrasında yazılı ilgililer tarafından temyiz olunabilir.

…

(7) Temyiz Kurulu temyiz olunan hükmü olduğu gibi veya düzelterek tasdik eder, bozar ya da Kurul üye tamsayısının üçte iki çoğunluğu ile kaldırır. Bozma halinde evrak yeniden karara bağlanmak üzere o kararı veren daireye gönderilir.”

Denilmek suretiyle de Sayıştay dairelerince verilen hükümlerin (tazmin veya beraat) temyiz olunacağı belirtilmiştir.

Her ne kadar Kurum vekili ve sorguda adı geçen ilgililer tarafından ilam maddesindeki; “Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere” ifadesinden hareketle hükme bağlanan konunun esasına da itiraz edilerek, Sayıştay 7. Dairesinin “Kurumuna yazılması” kararına karşı temyiz isteminde bulunulmakta ise de; Dairenin söz konusu kararı, tazmin veya beraate ilişkin bir ilam hükmü olmayıp; kararın gereğinin ifası da ilgili Kurumun takdirinde bulunduğundan, 6085 sayılı Kanunun 55 inci maddesi uyarınca bu kararın temyizi kabil değildir.

Bu itibarla; temyize konu ilam maddesinde herhangi bir kişinin sorumluluğuna ve herhangi bir parasal tutarın tazminine hükmedilmemiş olduğundan, Kurum vekili ve kendilerine sorgu aşamasında sorumluluk yüklenen ilgililerin 15 sayılı İlamın 1. maddesine ilişkin -yalnızca Kurumuna yazılması kararına karşı yapılmış- temyiz müracaatları üzerine Kurulumuzca YAPILACAK İŞLEM OLMADIĞINA, oy birliğiyle,

Karar verildiği 29.12.2021 tarih ve 50757 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.