Sayıştay 7. Dairesi 46244 Kararı - Belediyeler ve Bağlı İdareler Vergi ve Harç

Temyiz Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Kamu İdaresi: Belediyeler ve Bağlı İdareler

• Yılı: 2017

• Daire: 7

• Dosya No: 46244

• Tutanak No: 51161

• Tutanak Tarihi: 02.03.2022

• Konu: Vergi Resmi Harç ve Diğer Gelirlerle İlgili Kararlar

KARAR

Konu: İşletme Hakkı Devrindeki KDV

210 sayılı Asıl İlamın 2’nci maddesiyle; … Belediyesi tarafından kahvehane, büfe, hamam, zeytinlik ve benzeri amaçlarla kullanılmak üzere işletme hakkının devri şeklinde kiraya verilen gayrimenkullerden 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu’nun 1’inci maddesinin 3(f) fıkra hükmüne aykırı olarak KDV’nin tahsil edilmemesi sonucu oluşan … TL kamu zararının tazminine karar verilmiştir.

Söz konusu tazmin hükmü Temyiz Kurulu’nun 14.10.2020 Tutanak tarih ve 48357 (32206 İlam) sayılı Kararın 1’inci maddesi ile TASDİK edilmiştir.

Bu kez sorumlular karar düzeltmesine ilişkin dilekçelerinde, temyiz dilekçelerinde ileri sürdükleri hususları tekrar ederek 14.10.2020 tarih ve 48357 Tutanak (32206 İlam) sayılı [sorumlu … için aynı tarih ve 48359 Tutanak (32208 İlam) sayılı] Temyiz Kurulu Kararının 1’inci maddesinin düzeltilmesi talebinde bulunmuşlardır.

Karar düzeltilmesinin sebepleri 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun “Karar düzeltilmesi” başlıklı 57’nci maddesinde sayılmıştır. Buna göre, karar düzeltilmesi isteminde bulunabilmek için:

a) Hükmün esasına etkili iddia ve itirazların kararda karşılanmamış olması,

b) Bir kararda aynı konu hakkında birbirine aykırı hükümler bulunması,

c) Temyiz incelemesi sırasında hükmün esasını etkileyen belgelerde hile ve sahtekârlığın ortaya çıkmış olması,

ç) Temyiz sebeplerinden en az birinin mevcut olması gerekmektedir.

Bu çerçevede; sorumluların karar düzeltilmesine ilişkin vermiş oldukları dilekçelerde belirtmiş oldukları hususların, 14.10.2020 tarih ve 48357 Tutanak (32206 İlam) sayılı [sorumlu … için aynı tarih ve 48359 Tutanak (32208 İlam) sayılı] Temyiz Kurulu Kararının 1’inci maddesinde karşılandığı ve Kararın Kanuna aykırı bir yönünün bulunmadığı anlaşıldığından ve 6085 sayılı Kanun’un 57’nci maddesinde belirtilen karar düzeltilmesini gerektiren yeni bir husus da ileri sürülmediğinden, karar düzeltilmesine ilişkin itirazlar reddedilerek (210 sayılı İlamın 2’nci maddesiyle verilen … TL’lik tazmin hükmünü tasdik eden) söz konusu Temyiz Kurulu Karar(lar)ının DÜZELTİLMESİNE MAHAL OLMADIĞINA, (Temyiz Kurulu Başkanı-…. Daire Başkanı … ile …. Daire Başkanı … ve Üye …’in aşağıda yazılı azınlık görüşleri karşısında) oy çokluğuyla,

Karar verildiği 02.03.2022 tarih ve 51161 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.

Karşı oy gerekçesi/Azınlık görüşü

Temyiz Kurulu Başkanı-…. Daire Başkanı … ile …. Daire Başkanı … ve Üye …:

210 sayılı İlamın 2’nci maddesinde; Belediye tarafından kiraya verilen kahvehane, büfe, hamam, zeytinlik, halı saha ve benzeri yerlerin kiraya verilmesi işlemleri, 193 sayılı GVK’nın 70’inci maddesinin 5’inci bendinde zikredilen işletme hakkının kiralanması niteliğinde değerlendirilip, kira bedelinden 3065 sayılı KDV Kanunu’nun 1/3-f madde hükmü uyarınca katma değer vergisinin alınması gerektiği belirtilmekte ise de, 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu’nun 70’inci maddesinin 5’inci bendinde; “Arama, işletme ve imtiyaz hakları ve ruhsatları…” ifadesi kullanılmış olup bu ifadede yer alan “işletme hakkı” tabiri ile; yasal mevzuat çerçevesinde kazanç amacına yönelik olarak kurulmuş, mal ve hizmet üreten mevcut bir tesisin işletilmesi diğer bir ifadeyle çalıştırılması hakkının kastedildiği ortadadır. Bu nedenle işletme hakkının kiraya verilmesinden söz edebilmek için hâlihazırda kazanç elde etmek amacıyla çalışan ticari bir işletmenin mevcut olması gerekir. İlamda bahsi geçen kahvehane, büfe, hamam, zeytinlik, halı saha, incir bahçesi gibi yerler için Belediye bünyesinde önceden kurulmuş bir işletme hakkı söz konusu olmadığından, buraların kiraya verilmesi işlemleri işletme hakkının devri niteliğinde değerlendirilemez. Kiraya verilen bu yerlerin mobilyalı olması, içerisinde bazı tesisat ve araç gerecin bulunması da sonucu değiştirmez. İlama esas olayımızda; çalışır bir işletmenin kiralanması değil de Belediye’ye ait kuru gayrimenkullerin kiralanması söz konusu olduğundan, 3065 sayılı KDV Kanunu’nun 17/4-d bendindeki istisna hükmü uyarınca katma değer vergisinden bahsedilemez.

Öte yandan, 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu’nun 74’üncü maddesine dayanılarak Maliye Bakanlığınca çıkarılan mülga “Devlete Ait Taşınmaz Mal Satış, Trampa, Kiraya Verme, Mülkiyetin Gayri Ayni Hak Tesisi, Ecrimisil ve Tahliye Yönetmeliği”nin 67’inci maddesinde “büfe, kantin ve çay ocağı” gibi yerlerin kiraya verilmesi işlemleri, işletme hakkının kiraya verilmesi olarak değerlendirilmiş ancak bahse konu Yönetmeliği kaldırarak 01.07.2007 tarihinde yürürlüğe giren “Hazine Taşınmazlarının İdaresi Hakkında Yönetmelik” te bahsi geçen yerler için işletme hakkı ifadesi kullanılmamıştır. Olayımıza bu açıdan da bakıldığında; kamu idareleri bünyesinde olan büfe, kantin ve çay ocağı gibi yerlerin kiraya verilmesi işlemlerinin işletme hakkının devri olarak nitelendirilmesi mümkün değildir.

Bu itibarla, Belediye tarafından kiraya verilen büfe, kahvehane, düğün salonu, hamam, sosyal tesis, halı saha, incir bahçesi gibi yerlere ait kira bedellerinden KDV Kanunu’nun 17/4-d istisna madde hükmü uyarınca KDV hesaplanmayacağından, sorumluların karar düzeltilmesi itirazları kabul edilerek Temyiz Kurulunun 14.10.2020 tarih ve 48357 Tutanak (32206 İlam) sayılı Kararının 1’inci madde hükmünün düzeltilmesine mahal olduğuna karar verilerek, 210 sayılı Asıl İlamın 2’nci maddesi ile verilen tazmin hükmünün kaldırılması gerekir.