Online Satış Panelli Web Sitesi Alımı İşinde Kamu Zararı Tazmin Kararı

Temyiz Karar Detayı

İletişim Bilgileri

Kamu İdaresi: Diğer Özel Bütçeli İdareler
Yılı: 2012
Daire: 7
Dosya No: 44540
Tutanak No: 46753
Tutanak Tarihi: 16.10.2019
Konu: Çeşitli Konuları İlgilendiren Kararlar

KARAR

Konu: kurul kararı ile desteklenmesine karar verilen “online satış panelli web sitesi yazılımı” alımı işinde kurulması gereken web sitesi proje ve kurul kararında belirtilen niteliklere sahip olmamasına rağmen destek ödemesinde bulunulması

1 - 262 sayılı İlamın 23. Maddesi ile, tazminine hükmolunan ...TL, 08.12.2015 tarih ve 41181 sayılı Temyiz Kurulu İlamının 1 inci maddesiyle tasdik edilmiştir. Bu defa, sorumlunun yapmış olduğu karar düzeltme başvurusu üzerine 20.09.2017 tarihli 43303 tutanak sayılı Temyiz Kurulu Kararının 1. Maddesi ile;

“...kamu zararının oluşması için, başta ifade olunan, kasıt, kusur veya ihmalden kaynaklanan mevzuata aykırı karar, işlem, eylem bulunmadığı gibi mevzuata aykırı karar, işlem ve eylemle zarar arasında bir illiyet bağı da yoktur.

Bu itibarla, sorumlunun karar düzeltilmesi dilekçesinde ileri sürmüş olduğu hükmün esasına etkili iddia ve itirazlarının Temyiz Kurulunca alınan Kararda karşılanmamış olduğu görüldüğünden; 08.12.2015 tarih ve 41181 sayılı Temyiz Kurulu İlamının 1 inci maddesinde KARAR DÜZELTİLMESİNE MAHAL OLDUĞUNA ve yapılan ödemede mevzuata aykırılık olmadığı gerekçesiyle 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 55 inci maddesinin 7 nci fıkrası uyarınca 262 sayılı İlamın 23 üncü maddesi ile verilen ...TL’nin tazminine ilişkin hükmün BOZULMASINA ve yukarıda belirtilen hususların tekrar değerlendirilmesini teminen yeni hüküm tesisi için dosyanın hükmü veren DAİREYE GÖNDERİLMESİNE; oy çokluğuyla,” karar verilmesi üzerine, Dairesince;

550 sayılı EK ilamın 2. Maddesi ile, ...İdaresi Başkanlığı (...) ... Hizmet Merkezi Müdürlüğüne ... Proje Destek Programı kapsamında ... Matbacılık ... tarafından sunulan “Masaüstü Yayıncılık Sistemine Geçerek Pazar Payı ve Etkin Satışın Artırılması” Projesi gereğince kurul kararı ile desteklenmesine karar verilen “online satış panelli web sitesi yazılımı” alımı işinde kurulması gereken web sitesi proje ve kurul kararında belirtilen niteliklere sahip olmamasına rağmen destek ödemesinde bulunulması sonucu ...TL’ye verilen tazmin hükmünün devamına karar verilmiştir.

İlamda gerçekleştirme görevlisi sıfatıyla sorumlu tutulan ...’ın temyiz talep ettiği tüm maddeler için göndermiş olduğu dilekçesinde özetle;

... ... Müdürlüğünde ... Uzmanı olarak görev yaptığını,

Sayıştay 7. Dairesinin 23.10.2018 ilam tarihli 550 İlam Numaralı 11.07.2018 Karar Tarihli ve 261 Karar Numaralı ilamı ile kamu zararına sebep olduğuna karar verildiği dönemde ... Hizmet Merkezi Müdürlüğünde ... Uzmanı olarak (Gerçekleştirme Görevlisi) çalıştığını,

. . . İdaresi Başkanlığı’nın (. . . ) 3624 sayılı Kanunla; “Ülkenin ekonomik ve sosyal ihtiyaçlarının karşılanmasında Küçük ve Orta Ölçekli Sanayi işletmelerinin payını ve etkinliğini arttırmak, rekabet gücünü ve düzeylerini yükseltmek, sanayide entegrasyonu ekonomik gelişmelere uygun biçimde gerçekleştirmek amacıyla" kurulduğunu, Bilim. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı’nın ilgili bir kamu kuruluşu olup, bu amacını gerçekleştirmek için, bütçesi dâhilinde çeşitli destekler verdiğini,

Sayıştay 7.Dairesinin 23.10.2018 tarih ve 550 sayılı İlamının, 5018 sayılı Kanunla getirilen “Yönetsel Sorumluluk İlkesi” ve ... Destek Mevzuatının “Gerçekleştirme Görevlilerine” yüklediği sorumlulukları eksiksiz yerine getirmesi sebebiyle, kanunlara aykırı olup kaldırılması gerektiğini,

23 - 24 / a- 29 / b - 32 / c- 34 / a- 38 / a- 39 / d - 40 / b Maddelerinde belirtilen hükümlerle ilgili olarak;

... Proje Destek Programı Uygulama Esasları’nın 13. maddesinde;

“ (1) İşletme ... Proje Destek Programı Proje Ara Faaliyet Raporu, proje kapsamında yapılan giderlere ilişkin fatura/fatura yerine geçen belgeler ve bunların ödendiğine dair banka dekontları ile birlikte Hizmet Merkezine başvurur.

(2) ... Proje Destek Programı Proje Ara Faaliyet Raporu ve ekinde verilen o izleme dönemi içinde yapılmış harcamalara ilişkin ödeme belgeleri Hizmet Merkezi tarafından değerlendirilir.

(3) Proje kapsamında makine-teçhizata ilişkin destek ödemesi yapılmadan önce, işletmeden sorumlu personel işletmeyi ziyaret ederek ... Proje Destek Programı Tespit Tutanağını düzenler.

... Proje Destek Programı kapsamında ... Uzmanının görevinin;

İşletme tarafından hazırlanan proje ara faaliyet raporunu incelemek, kurul kararlarına uygunluğuna bakmak ve gider kalemlerinden makine teçhizat var ise onu işletmeyi ziyaret ederek tespit tutanağı hazırlayarak ödemenin yapılmasını sağlamak olduğunu,

... mevzuatında makine teçhizat haricinde bir gider kaleminin tespitinin, yerinde görülmesinin veya birer örnek alınmasının bulunmadığını, bu nedenle ... mevzuatında belirtilen duruma ilişkin emredici bir hüküm yokken söz konusu tespitlere istinaden kamu zararı çıkarılmış olmasının mevzuata aykırı olduğunu,

... Proje Destek Programı Uygulama Esaslarının 13. Maddesinin 1. Paragrafında da görüldüğü üzere; ödemelerin sadece proje kapsamında yapılan giderlere ilişkin fatura/fatura yerine geçen belgeler ve bunların ödendiğine dair banka dekontları ile birlikte Hizmet Merkezine başvurulması ve ... Uzmanı tarafından ödeme oluru hazırlanarak ödeme yapılır ibaresiyle kesinleştirildiğini,

İşletme projesi kapsamında proje ara faaliyet raporunun müdürlüğe ekleri olan fatura/ fatura yerine geçen belgeler ve bunların ödendiğine dair banka dekontlarıyla geldiğini, müdürlükçe bunların yanı sıra bu gider kalemleri ile ilgili olarak;

Web sitesi ise; resmi olarak kurulduğuna dair ekran görüntüsü, CD içerisinde web sitesinin hazırlamasındaki ara yüzler (Ek olarak alınan ekran görüntüsü web sitesinin proje spefikasyonları karşıladığı kanaatine varılarak işlemler yapılmıştır)
Billboard reklamı ise; belirtilen yerlerde yayınlandığına dair resimlerin bulunduğu CD'ler
Gazete reklamı ise; reklam sayfalarının birer örneklerinin istenerek, dosyalarına konulduğunu,

Bunların makine teçhizat tespit tutanağına manuel olarak ekstra yazıldığını ve işletme yetkilisinin imzası ile birlikte kayda alındığını,

Her işletmenin proje başlangıcında imzalamış olduğu ... Proje Destek Programı Taahhütnamesinin bulunduğunu, bu taahhütnamenin 2. Maddesinde “...’e vereceğimiz bilgi belgeler ile bunların eklerinde yazılı olan bilgilerin doğru olduğunu, yanıltıcı bilgi vermediğimizi, bilgilerde değişiklik olması halinde yeni bilgileri vereceğimizi, satın ...ğımız mal/hizmete yönelik olarak yanlış ve yanıltıcı bilgi vermeyeceğimizi, söz konusu bilgilerin gerçeğe aykırı olduğunun tespiti halinde, ... tarafından hakkımızda yapılacak yasal işlemleri şimdiden kabul ettiğimizi, beyan ve taahhüt ederiz.'” hükmünün bulunduğunu, Ek- 2 ( Örnek taahhütname )

Hem ... Proje Destek Programı Uygulama Esasları hem de ... Proje Destek Programı Taahhütnamesinde bu konu ile ilgili herhangi bir kontrol belgesinin, yerinde inceleme, görevlendirme vb. tamamen işletmenin beyanın doğruluğunun araştırılması ile ilgili olarak hiçbir konunun belirtilmediğini, aksine işletmenin beyanı doğrultusunda iş ve işlemlerin yapılmasının istendiğini,

Ayrıca: KAMU MALÎ YÖNETİMİ VE KONTROL KANUNU 5018' in “Madde 31- (Değişik: 22/12/2005-5436/1 md.) Kanunların verdiği yetkiye istinaden yönetim kurulu, icra komitesi, komisyon ve benzeri kurul veya komite kararıyla yapılan harcamalarda, harcama yetkisinden doğan sorumluluk kurul, komite veya komisyona ait olur.” Hükmü çerçevesinde destek kararının kurul tarafından verildiğin, ... Uzmanının kurulun üstünde bir makam ve yetkiye sahip olmamakla birlikte bu gider kaleminde kurul kararının uygulandığını,Ek-3

Projenin değerlendirilmesinin, kabul edilmesinin ve proje çerçevesinde desteklenecek giderlerin belirlenmesinin kurulun yetki, görev ve sorumluluğunda olduğunu, desteklenme kararının alınmasında ve karara göre işlem yapılması talimatının verilmesinde sorumluluğunun bulunmadığını, kurulun aldığı karara göre iş ve işlemlerin yapıldığını, harcamanın kurul kararıyla yapıldığını ve harcama yetkisinden doğan sorumluluğun kurula ait olduğunu; ödemeye ilişkin olarak mevzuatta belirtilen belgelerin eksiksiz, sunulmuş olması ( faturası, ödeme dekontu ) sonucunda ödeme işlemlerinin yapıldığını,

2018 YILINDA HALEN PROJE DEĞERLENDİRME KURULLARI TARAFINDAN ONAYLANMIŞ PROJELERDE, GAZETE REKLAMLARI VE BİLLBOARD REKLAMLARI İLE İLGİLİ FATURA VE ÖDEME DEKONTLARI HARİCİNDE HİÇBİR İŞLEM YAPILMADIĞINI, YAZILIM VEYA WEB SAYFASI İÇİN İSE SON 2 YILDIR LİSANS İSTENDİĞİNİ,

Ayrıca Sayıştay 2016 Denetim Raporunda; "2014 ve 2015 yılı Sayıştay Denetim Raporunda da bu husus bulgu konusu yapılarak TBMM’nin bilgisine sunulmuş ancak 2016 yılında da bu konuda bir gelişme sağlanmamıştır.” İfadesine yer verildiğini, Ek-4

Bunların yanı sıra Küçük ve Orta Büyüklükteki İşletmelerin Tanımı, Nitelikleri ve Sınıflandırılması Hakkında Yönetmeliğin "Beyan" başlıklı kısmında ise;

“Madde 17 - Bu Yönetmelik ekinde yer alan formlar ilgili işletme tarafından beyan esasına göre doldurulur. Bu Yönetmelik kapsamında yapılacak işlemlerde esas alman belge ve formların içerdiği her türlü bilgiden başvuran işletme sorumludur. Yanlış ve yanıltıcı bilgilere ve belgelere dayanılarak yapılan işlemlerle elde edilen menfaatler kazanılmış hak sayılmaz, şeklindeki hükmün açık ve net olduğunu, Sayıştay 7. Dairesinin 23.10.2018 ilam tarihli, 550 İlam Numaralı. 11.07.2018 Karar Tarihli ve 261 Karar Numaralı ilamının 28. sayfasında açıkça bu hüküm yazarken, "sadece işletmenin sorumlu olması ile açıklanması mümkün değildir" denilerek tarafına sorumluluk yüklenmeye çalışıldığını, oysa hükmün kesin ve net olduğunu, gerçekleştirme görevlisinin sorumluluğunun bulunmadığını, Ek-5

...GEL-... GELİŞİM DESTEK PROGRAMI UYGULAMA ESASLARI’nın 4. Bölümünün, Çeşitli ve Son Hükümler kısmının 18. Maddesinde;

“(17) Kontrol, denetim veya inceleme sonucu ortaya çıkan ve Uygulama Birimince hatalı işlemlerden doğan fazla ve yersiz ödemeler, ödemenin yapıldığı tarihten itibaren hesaplanan yasal faizi ile birlikte İşletmeden geri tahsil edilir.” Hükmünün bu tür denetimlerden doğan kamu zararlarının karşılanması için mevzuata konulduğunu, (Ek-6)

Söz konusu projelerin yürütülmesinde-denetiminde-kontrolünde ilgili mevzuatın aramış olduğu yegane kriterin bahse konu projeler kapsamındaki giderlere ilişkin beyan ve bunlara ilişkin belgelerin yani faturaların ve banka dekontlarının ibraz edilmesi olduğunu, söz konusu beyan ve belgelerin de zaten ibraz edildiğini ve tarafınca da kontrol edildiğini,

Dolayısıyla söz konusu mali işlem süreçlerinde görev alan şahsının bunun dışında herhangi bir hususu kontrol etmesinin, bilebilmesinin ve denetleyebilmesinin mümkün olmadığını, örneğin bir belgenin gerçeğe aykırı olması gibi bir hususu tespit edebilmesinin mümkün olmadığını, mümkün olmadığı gibi de mevzuatta da şahsına yüklemiş böyle bir görevin söz konusu olmadığını,

Kamu zararı konusunda herhangi bir kasıt, kusur ya da ihmalinin ve sorumluluğu olmamasına rağmen, ... mevzuatındaki boşluğu, işletmelerden ekstra evrakların temin edildiğini, ( resim çekerek, tespit tutanağı hazırlayarak ve numune alarak ) dosyalarına koyarak oluşabilecek kamu zararının önüne geçilmesinin amaçlandığını,

Sayıştay Denetçisinin; ... Kanununda, ... Yönetmeliğinde, ... Destek Uygulama ve Esaslarında yer almayan görev, sorumluluk ve yetki yükleyerek ... Müdürlüklerinde yapılmayan bir uygulamayı kendisinden yerine getirmesini istediğini, mevzuatın ... Uzmanına yüklemediği sorumluluğu, Sayıştay Denetçisinin yükleyerek oluştuğunu belirttiği kamu zararının tahsil edilmesini istediğini,

Bahse konu ilamın tümü incelendiğinde, tüm ilamlarda gerçekleştirme görevlisi olarak görev yaptığını, örneğin 22-A ve 22-B sıra nolu ilamlarda da gerçekleştirme görevlisi olarak; kurulun aldığı karara göre işlem yaptığını ve kurul kararıyla yapılan harcamalarda, harcama yetkilisinden doğan sorumluluğun kurula ait olması sebebiyle sorumluluğunun bulunmadığı kararına varıldığını, oysa tüm ilamlarda aynı şekilde kurul tarafından uygun bulunan desteklerin, mevzuatın ... Uzmanına verdiği görevler çerçevesinde verildiğini, Ek-7 (Sayıştay 7. Dairesinin 23.10.2018 ilam tarihli, 550 İlam Numaralı, 11.07.2018 Karar Tarihli ve 261 Karar Numaralı ilamı sayfa 15).

Kaldı ki evrensel bir hukuk kuralı olan " suçta ve cezada kanunilik" prensibi uyarınca, yasalarda suç ya da yasak olarak tanımlanmayan bir eylem nedeniyle ceza verilemeyeceğini, görev tanımında bulunmayan eylem nedeniyle cezalandırılmasının evrensel hukuk normlarıyla da bağdaşmayacağını belirterek verilen tazmin hükümlerinin kaldırılmasını talep etmiştir.

Başsavcılığın temyiz talebinde bulunulan tüm maddeler için verdiği ortak mütalaasında;

“...idaresi Başkanlığı (...) 2012 yılı hesabının 7. Dairece yargılanması sonucu çıkarılan (262) 550 sayılı Ek ilamın 23, 24/a, 29/b, 32/c, 34/a, 38/a, 39/d ve 40/b, maddelerine karşı itirazda bulunan Gerçekleştirme Görevlisi ...’ın ilgi yazınız ekinde gönderilen temyiz dilekçesi incelenmiştir.

Sorumlunun göndermiş olduğu dilekçede; 550 sayılı Ek ilamın 23, 24/a, 29/b, 32/c, 34/a, 38/a, 39/d ve 40/b, maddelerine ilişkin olarak, genel nitelikte itirazda bulunularak, anılan ilam hükümlerinin kaldırılarak, hakkında beraat kararı verilmesi talep edilmektedir.

262 sayılı ilam, Temyiz Kurulunun 08.12.2015 tarih ve 41180-41181 tutanak numaralı kararları, 20.09.2017 tarih ve 43303-43304 tutanak numaralı kararları ile 550 sayılı Ek ilam hükümlerinin tetkiki ve değerlendirilmesi sonucunda, sorumlunun itiraz gerekçelerinin; (262 sayılı ilamın) 550 sayılı Ek ilamın 23, 24/a, 29/b, 32/c, 34/a, 38/a, 39/d ve 40/b, madde hükümlerinin kaldırılması veya bozulmasını gerektirecek hukuki nitelikte bulunmadığı değerlendirildiğinden, sorumlunun temyiz talebinin reddedilerek, yasa ve yönteme uygun düzenlenmiş ilam hükümlerinin tasdiki yönünde karar verilmesinin uygun olacağı değerlendirilmektedir.

Arz olunur.” Denilmiştir.

Duruşma talebinde bulunan gerçekleştirme görevlisi ... (... Uzmanı) ile Sayıştay Savcısının sözlü açıklamalarının dinlenmesinden ve dosyada mevcut belgelerin okunup incelenmesinden sonra,

Gereği Görüşüldü

Yapılan incelemede; ... Matbacılık ... tarafından sunulan ve ... Hizmet Merkezi Müdürlüğü ... Proje Destek Programı Kurulu tarafından 21.06.2011 tarihinde kabul edilen “Masaüstü Yayıncılık Sistemine Geçerek Pazar Payı ve Etkin Satışın Artırılması Projesi”nde ve Kurul kararında online satış panelli (tasarım ve sunum panelli) niteliklere sahip bir web sitesi yazılımı kurulacağı belirtilmiştir. Ancak, firmanın web sitesi olan … adresinin online satış panelli (tasarım ve sunum panelli) niteliklere sahip olmadığı; sadece firma bilgileri ve ürün tanıtımını içerdiği görülmüştür.

Sorumlu yargılama aşamasındaki savunmasında, web sitesinin kodlarını içeren CD ve ekran görüntüsü alınmak suretiyle web sitesinin proje spesifikasyonlarını karşıladığı kanaatine varılarak tespit tutanağı ile zapta alınarak onaylandığını belirtmişse de, savunma ekinde gönderdikleri “web sitesinin kodlarını içeren CD” incelendiğinde; web sitesinin sadece firma bilgileri ve ürün tanıtımı yapılan basit bir site olduğu; sitede online satış yapılamadığı; online satışın internet üzerinden gelen ziyaretçilerin sitede satın almak istedikleri ürünleri (sanal bir sepete ekleyerek) kredi kartı veya havale ile ödemeleri yoluyla satın alma işleminin sonuçlandırılması olduğu; sitede bulunan SİPARİŞ bölümünde ise satış işlemi yapılmadığı; sadece ilgili firmaya alınmak istenen ürünler ile ilgili sipariş verildiği; sitenin proje ve kurul kararında belirtilen niteliklere (online satış panelli web sitesi yazılımına) sahip olmadığı; buna rağmen, firmaya, web sitesi bedeli olan ...TL’nin %60’ı olan ...TL tutarında destek ödemesinde bulunulduğu anlaşılmıştır.

Sorumlu gerçekleştirme görevlisi ..., temyiz dilekçesinde ... Proje Destek Programı kapsamında mevzuatla kendisine verilen görevlerin eksiksiz yerine getirildiğini, ... mevzuatında yer almayan görev, sorumluluk ve yetki yükleyerek ... Müdürlüklerinde yapılmayan bir uygulamayı kendisinden yerine getirmesinin istendiğini, kamu zararı konusunda kendisinin herhangi bir kasıt, kusur ya da ihmalinin bulunmadığını belirtilmişse de;

Söz konusu kişi, ... Uzmanı olarak görev yapmakta olup, harcama sürecinde Gerçekleştirme Görevlisidir. Harcama yetkilisi ile birlikte gerçekleştirme görevlisi, Proje Faaliyetleri Değerlendirme Raporu ve Tespit Tutanağını düzenleyen ve onaylayanlardır.

Destek programları, ... Destek Programları Yönetmeliği’nin 4 üncü maddesinin (b) bendinde tanımlanmış ve “Destek programları” başlıklı 5 inci maddesinde açıklanmış ve Desteklerin programlarının uygulama esasları da, “... Proje Destek Programı Uygulama Esasları” nda düzenlenmiştir.

Uygulama Usul Esasları’nın 12 nci maddesinde;

“…

(5) ... Proje Destek Programı Proje Ara Faaliyet Raporunda yer alan hedefler, faaliyetler ve faaliyet gerçekleşme durumları işletmeden sorumlu personel tarafından incelenir.

(6) İşletmeden sorumlu personel tarafından inceleme sonrası ... Proje Destek Programı Proje Faaliyetleri Değerlendirme Raporu hazırlanır ve Hizmet Merkezi Müdürünün onayına sunulur.

…” denilmekte,

Aynı Esaslar’ın 13. maddesinde ise;

“(1) İşletme, ... Proje Destek Programı Proje Ara Faaliyet Raporu, proje kapsamında yapılan giderlere ilişkin fatura/fatura yerine geçen belgeler ve bunların ödendiğine dair banka dekontları ile birlikte Hizmet Merkezine başvurur. ... Proje Destek Programı Proje Başvuru Formu hazırlama aşamasında danışmanlık hizmeti alınmış ise buna ait fatura ilk izleme dönemine ait harcama belgeleri ile birlikte sunulur.

(2) ... Proje Destek Programı Proje Ara Faaliyet Raporu ve ekinde verilen o izleme dönemi içinde yapılmış harcamalara ilişkin ödeme belgeleri Hizmet Merkezi tarafından değerlendirilir.

(3) Proje kapsamında makine-teçhizata ilişkin destek ödemesi yapılmadan önce, işletmeden sorumlu personel işletmeyi ziyaret ederek ekte yer alan ... Proje Destek Programı Tespit Tutanağını düzenler. Düzenlenen tespit tutanağı evrak kaydına alınır.

(4) Değerlendirme sonucunun uygun bulunması halinde işletmeden sorumlu personel tarafından ekte yer alan ... Proje Destek Programı Destek Ödeme Oluru hazırlanarak Hizmet Merkezi Müdürünün oluruna sunulur.

…” denilmektedir.

Yukarıdaki mevzuat hükümlerinden anlaşılacağı üzere, ... Proje Destek Programı çerçevesinde gerekli olan izleme ve değerlendirme faaliyetlerinin yerine getirilmesi, bu faaliyetlere ilişkin Proje Faaliyetleri Değerlendirme Raporu ve Destek Programı Tespit Tutanağının düzenlenmesi ve onaylanmasına ilişkin görev ve sorumluluklar, bu belgeleri düzenleyen gerçekleştirme görevlisi statüsündeki ... Uzmanları ile harcama yetkilisi statüsündeki Hizmet Merkezi Müdürüne aittir. Dolayısıyla Faaliyet Değerlendirme Raporu ve Tespit Tutanağını düzenleyen ve onaylayanların, bu rapor ve tutanaklar ile bunlara esas bilgi, belge, faaliyet, makine, teçhizat vb.lerinin ... Proje Destek Programında belirtilen şartlara uygunluğundan sorumlulukları söz konusudur. Bu nedenle, Ara Faaliyet Raporu ve ekinde verilen izleme dönemi içinde yapıldığı veya alındığı belirtilen giderlere ilişkin fatura/fatura yerine geçen belgelerdeki kalemler kontrol edilmiş olmalıdır.

Bunun yanında; Kurul kararı ile desteklenmesine karar verilen projenin, kurul kararında belirtilen niteliklere sahip olup olmadığına bakılması gerekmektedir. Aksi takdirde, alınan veya yapılan giderin yapılıp yapılmadığına bakmadan/kontrol etmeden fatura/fatura yerine geçen belgeler ile banka dekontlarını kontrol etmek şeklinde yapılan değerlendirme eksik bir değerlendirme olacaktır. Nitekim Gerçekleştirme Görevlisi ... sorguya yaptığı savunmasında; işletmenin 05.08.2011 tarihinde ziyaret edilerek kurul kararında yer alan Makine teçhizatın eksiksiz olarak satın alındığı ve işletme tarafından kullanıldığı tespit edilerek sorguya konu web sitesinin kodlarını içeren CD ve ekran görüntüsü alınmak suretiyle web sitesinin proje spesifikasyonlarını karşıladığı kanaatine varılarak 05.08.2011 tarihinde tespit tutanağı ile zapta alındığını ve 08.08.2011 tarihinde harcama yetkilisi tarafından onaylandığını ifade etmiştir. Ancak bu şekilde yapılan işlem, KOBI Proje Destek Programı Uygulama Esaslarının 13’üncü maddesine uygun görülmekte ise de; denetim esnasında internet üzerinden yapılan ayrıntılı araştırma sonucunda işletme adına herhangi bir e-ticaret sitesinin bulunmadığı, Sorumlular tarafından gönderilen “web sitesinin kodlarını içeren CD” incelendiğinde de ise; sitenin sadece firma bilgileri ve ürün tanıtımı yapılan basit bir site olduğu, sitede online satış yapılmadığı, sadece ilgili firmaya alınmak istenen ürünler ile ilgili sipariş verildiği, bu nedenle sitenin proje ve kurul kararında belirtilen niteliklere sahip olmadığı görülmüş ve anlaşılmıştır.

Diğer taraftan, sorumlu temyiz dilekçesinde; ilamın tümü incelendiğinde, tüm ilamlarda gerçekleştirme görevlisi olarak görev yaptığını, örneğin 22-A ve 22-B sıra nolu ilamlarda da gerçekleştirme görevlisi olarak kurulun aldığı karara göre işlem yaptığını ve kurul kararıyla yapılan harcamalarda, harcama yetkilisinden doğan sorumluluğun kurula ait olması sebebiyle sorumluluğunun bulunmadığı kararına varıldığını, oysa tüm ilamlarda aynı şekilde kurul tarafından uygun bulunan desteklerin, mevzuatın ... Uzmanına verdiği görevler çerçevesinde yapıldığını belirtmişse de; söz konusu ilam maddelerinde (22 A-B) ... Proje kılavuzundaki proje tanımının mantığına uygun olmayan, proje konusu ve hedefi ile ilgisi bulunmayan alımın kurul kararı ile desteklenmesi söz konusu olduğu için kurul üyeleri sorumlu tutulmuş, ancak somut olayda, projenin desteklenmesi aşamasında sorun olmamakla birlikte, projeye ilişkin gerekli olan izleme ve değerlendirme gerektiği gibi yerine getirilmediğinden, bu aşamadaki sorumlular, harcama yetkilisi ve gerçekleştirme görevlisi sorumlu tutulmuştur.

Sonuç olarak, Projede ve Kurul kararında belirtilen niteliklere sahip olmadığı halde; sorumlu personel tarafından web sitesinin kodlarını içeren CD ve ekran görüntüsü alınmak suretiyle web sitesinin proje spesifikasyonlarını karşıladığı şeklinde tutanak tutulması ve onaylanması ile ve aynı kişilerce Proje Faaliyetleri Değerlendirme raporunun hazırlanması ve onaylanması ile yazılım için ...TL’nin ödenmesi şeklindeki mevzuata aykırı karar, işlem ve eylemle zarar arasında bir illiyet bağının olduğu, bu nedenle de 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun Kamu Zararı başlıklı 71’inci Madde kapsamında kamu zararı olduğu anlaşılmıştır.

Bu itibarla, sorumlu iddialarının reddi ile, 550 sayılı EK ilamın 2. Maddesi ile verilen tazmin hükmünün TASDİKİNE( ... Daire Başkanı …, Üyeler …, …, …, …, …, … ile …’ün aşağıda yazılı karşı oy gerekçelerine karşı) oyçokluğu ile,

Karar verildiği 16.10.2019 tarih ve 46753 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.

Karşı oy gerekçesi

Daire Başkanı … ile Üye …’in karşı oy gerekçesi

... mevzuatında makine teçhizat haricinde bir gider kaleminin tespiti, yerinde görülmesi veya birer örnek alınması yönünde açık bir hüküm bulunmamakta, işletmenin beyanı ile proje gideri konusunda sunduğu fatura ve banka dekontları doğrultusunda ödemelerin yapılması öngörülmektedir.

Her işletmenin proje başlangıcında imzalamış olduğu ... Proje Destek Programı Taahhütnamesi bulunmakta, bu taahhütnamenin 2. maddesinde "...'e vereceğimiz bilgi belgeler ile bunların eklerinde yazılı olan bilgilerin doğru olduğunu, yanıltıcı bilgi vermediğimizi, bilgilerde değişiklik olması halinde yeni bilgileri vereceğimizi, satın ...ğımız mal/hizmete yönelik olarak yanlış ve yanıltıcı bilgi vermeyeceğimizi, söz konusu bilgilerin gerçeğe aykırı olduğunun tespiti halinde, ... tarafından hakkımızda yapılacak yasal işlemleri şimdiden kabul ettiğimizi, beyan ve taahhüt ederiz." hükmü bulunmaktadır.

Dolayısıyla kamu zararı konusunda herhangi bir kasıt, kusur ya da ihmali olmayan gerçekleştirme görevlisi ve harcama yetkilisinin sorumlu tutulması mümkün değildir.

Bu itibarla tazmin hükmünün kaldırılmasına karar verilmesi gerekir.

Üye …’nün karşı oy gerekçesi

...’in ülkenin ekonomik ve sosyal ihtiyaçlarının karşılanmasında küçük ve orta ölçekli işletmelerin payını ve etkinliğini artırmak, rekabet güçlerini ve düzeylerini yükseltmek, sanayide entegrasyonu ekonomik gelişmelere uygun biçimde gerçekleştirmek amacıyla, ...‟lere çeşitli destek programları çerçevesinde geri ödemeli ya da geri ödemesiz destek sağladığı anlaşılmaktadır. Verilen bu destekler ... Kurulları tarafından karara bağlanmaktadır. Karar altına alınan destek tutarları, ilgili destek programlarını düzenleyen mevzuat çerçevesinde yararlanıcılara destek süreci içerisinde kullandırılmakta ve bu sayede ... kanalıyla ...‟lere kamu kaynağı aktarılmaktadır. Bu çerçevede desteklerinin amacına uygun kullanılabilmesi için söz konusu Kurulların en doğru verilerle bilgilendirilmesi gerektiği açıktır. Sunulan projenin desteğe hak kazanabilecek nitelikte olup olmadığının tespiti için sadece beyan edilen belge ve proje dokümanlarına bağlı kalınmaması, yerinde tespitlerde de bulunulması amaca daha çok hizmet edecektir. Ancak mevzuatta bunu zorunlu kılan bir düzenleme bulunmamaktadır.

Nitekim ... Proje Destek Programı Uygulama Esasları’nın 13. maddesinde;

(2) ... Proje Destek Programı Proje Ara Faaliyet Raporu ve ekinde verilen o izleme dönemi içinde yapılmış harcamalara ilişkin ödeme belgeleri Hizmet Merkezi tarafından değerlendirilir.

(3) Proje kapsamında makine-teçhizata ilişkin destek ödemesi yapılmadan önce, işletmeden sorumlu personel işletmeyi ziyaret ederek ... Proje Destek Programı Tespit Tutanağını düzenler.

(4) Değerlendirme sonucunun uygun bulunması halinde işletmeden sorumlu personel tarafından ... Proje Destek Programı Destek Ödeme Oluru hazırlanarak Hizmet Merkezi Müdürünün oluruna sunulur.” Denilerek sadece proje kapsamındaki makine-teçhizata ilişkin destek ödemesi ile sınırlı olarak işletmeden sorumlu personelin işletmeyi ziyaret ederek Tespit Tutanağı tutması öngörülmüştür.

Ayrıca, Uygulama Usul Esasları’nın 12 nci maddesinde;

“…

(7) ... Proje Destek Programı Proje Ara Faaliyet Raporu üzerinde yapılan inceleme ve değerlendirme sonucunda planlanan faaliyetlerin bir kısmının gerçekleşmemesi durumunda; gerçekleşen faaliyetlere ilişkin ödemeler yapılır, eksik kalan faaliyetlerin takip eden izleme dönemi içerisinde tamamlanması istenir. Eksik kalan faaliyetleri takip eden izleme döneminde tamamlamayan işletmelerin durumu Kurul’a sunulur.” Denilerek projenin gerçekleşen faaliyetlere ilişkin ödemelerin yapılacağı da ifade edilmektedir. Bu bağlamda proje faaliyetlerinden ne kadarının gerçekleştiği, gerçekleşen kısımla ilgili ödemeler için nasıl bir yöntem izleneceği de belirsizdir.

Küçük ve Orta Ölçekli İşletmelerin Tanımı, Nitelikleri ve Sınıflandırılması Hakkında Yönetmeliğin “Beyan” başlıklı 17 nci maddesinde “Bu Yönetmelik ekinde yer alan formlar ilgili işletme tarafından beyan esasına göre doldurulur. Bu Yönetmelik kapsamında yapılacak işlemlerde esas alınan belge ve formların içerdiği her türlü bilgiden başvuran işletme sorumludur. Yanlış ve yanıltıcı bilgilere ve belgelere dayanılarak yapılan işlemlerle elde edilen menfaatler kazanılmış hak sayılmaz” denilerek hatalı beyandan kaynaklı menfaatlerin telafisine dönük düzenleme yapılmıştır. Destek sürecinin her aşamasında sağlıklı bir kontrol noktası oluşturmak pek tabii ki arzu edilir. Ancak bu tür bir uygulama sürecin işlerliğinin azalmasına, bürokrasinin artmasına, hizmetin yavaşlamasına neden olabileceği gibi destekten beklenen amaca ulaşılamamasına da sebep olabilir. Bu nedenle beyana dayalı eksik bilgilendirmeden kaynaklı ödemenin sorumluluğunun 5018 sayılı Kanunun öngördüğü kamu zararından kaynaklı mali sorumluluk şeklinde algılamamak gerekir. Şayet hatalı bir beyan varsa destek başlangıcında firmadan alınan Destek Programı Taahhütnamesi çerçevesinde genel hükümlere göre işlem yapılması gerekir.

Sayıştay, genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerinin; gelir, gider ve mallarına ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygun olup olmadığını denetleyip, sorumluların hesap ve işlemlerinden kamu zararına yol açan hususları kesin hükme bağlamakla görevlidir. Ancak Sayıştayın aynı zamanda, kamu idarelerinin mali faaliyet, karar ve işlemlerini hesap verme sorumluluğu çerçevesinde denetleyerek sonuçları hakkında Türkiye Büyük Millet Meclisine doğru, yeterli, zamanlı bilgi ve raporlar sunma görevi de bulunmaktadır. ... destek programlarına dair bir kısmı mevzuattan kaynaklı, tespit edilen aksaklıkların bu bağlamda Sayıştayın yargısal niteliği bulunmayan raporlarında dikkate alınması uygun olur.

Kaldı ki, denetim ve incelemeler neticesinde tespit edilen ve idareye bildirilen bu aksaklıklar ile ilgili olarak idarenin Küçük ve Orta Ölçekli İşletmelerin Tanımı, Nitelikleri ve Sınıflandırılması Hakkında Yönetmeliğin “Beyan” başlıklı 17 nci maddesi çerçevesinde işlem yapması da mümkündür. Tüm bu gerekçelerle tazmin hükmünün KALDIRILMASINA, karar verilmesi uygun olur.

Üyeler …, …, … ile …’ in karşı oy gerekçesi

Esasen işletmeler tarafından verilen bu taahhütname doğrultusunda, herhangi bir şekilde tespiti yapılan projeye veya taahhütnameye aykırı giderlerin, İdare tarafından ilgili firmalardan tahsil edilmesi gerekmektedir. Bu bağlamda, sorumlu olanlar projeye veya taahhütnameye aykırı giderlerin firmalardan tahsil işlemini başlatmakla görevli olanlardır, ancak söz konusu kişilerin taahhütname olmasına rağmen tahsilat işlemlerini başlatmadıkları görülmüştür. Bu itibarla, projeye veya taahhütnameye aykırı giderlerin firmalardan tahsil işlemlerini başlatmakla görevli olan ve bu görevini yerine getirmeyen sorumluların belirlenmesini teminen verilen tazmin hükmünün bozularak dairesine tevdiine karar verilmesi gerekir.

Üye …’ün karşı oy gerekçesi

... mevzuatında, makine teçhizat dışında bir gider kaleminin yerinde tespiti veya birer örnek alınması yönünde açık bir hüküm bulunmamakta, işletmenin proje kapsamında yapılan giderlere ilişkin fatura/fatura yerine geçen belgeler ile bunların ödendiğine dair banka dekontları, destek ödemelerinin yapılması için yeterli görülmektedir.

Ayrıca, her işletmenin, proje başlangıcında imzalamış olduğu, ... Proje Destek Programı Taahhütnamesi bulunmakta, bu taahhütnamenin 2. maddesinde de;

"...'e vereceğimiz bilgi belgeler ile bunların eklerinde yazılı olan bilgilerin doğru olduğunu, yanıltıcı bilgi vermediğimizi, bilgilerde değişiklik olması halinde yeni bilgileri vereceğimizi, satın ...ğımız mal/hizmete yönelik olarak yanlış ve yanıltıcı bilgi vermeyeceğimizi, söz konusu bilgilerin gerçeğe aykırı olduğunun tespiti halinde, ... tarafından hakkımızda yapılacak yasal işlemleri şimdiden kabul ettiğimizi, beyan ve taahhüt ederiz."

Şeklinde, firmanın taahhüdü bulunmaktadır.

... Proje Destek Programı Uygulama Esasları kapsamında, herhangi bir şekilde tespit edilen proje veya taahhütnameye aykırı giderlerin, işin mahiyeti gereği kusur atfedilmesi her zaman mümkün olamayan, kurul üyeleri, gerçekleştirme görevlileri ve harcama yetkilisine ödettirilmesi yerine, Bakanlığına bildirilmesi ve idaresince, işletmeler tarafından verilen taahhütname gerekleri doğrultusunda, ilgili firmalardan tahsil edilmesi yoluna gidilmesi gerekir.

Bu nedenle, tazmin hükmünün bozularak dairesine gönderilmesi gerekir.

Sayıştay 7. Dairesi 44540 Kararı - Özel Bütçe Çeşitli Konular

Hukuk Asistanı ile Kararları Analiz Edin

Karar Bilgileri

Temyiz Karar Detayı

İletişim Bilgileri

10 Milyon+ Karar Arasında Arayın

Profesyonel Hukuk AraçlarınaHemen Erişin